
Sukta 2.30
Gṛtsamada (Bhārgava) (traditional attribution for much of Maṇḍala 2; exact for this sukta should be verified against a full Anukramaṇī)
Triṣṭubh
Ang hymng Triṣṭubh na ito ay nagpupuri sa mga Tubig (Āpaḥ) bilang maayos, buhay-na-taglay na mga kapangyarihang gumagalaw sa araw at gabi ayon sa ṛta, na nasisiyahan kay Savitṛ na nagtatatag ng kosmikong kaayusan at kay Indra na nag-aalis ng balakid. Ito rin ay lumalawak sa mga protektibong panalangin, lalo na kay Indra (at Soma) at sa huli sa Marut-host, na humihingi ng kaligtasan sa takot, lawak ng espasyo, at kasaganaang sagana sa lakas ng bayani at supling.
Mantra 1
ऋतं देवाय कृण्वते सवित्र इन्द्रायाहिघ्ने न रमन्त आपः । अहरहर्यात्यक्तुरपां कियात्या प्रथमः सर्ग आसाम् ॥
Ang mga tubig ay natutuwa sa diyos na Savitr na bumubuo ng rta, at kay Indra na pumatay ng manliligpit; araw-araw sila'y gumagalaw. Sa gabi rin, ang sukat ng mga tubig ay sumusulong; ito ang kanilang unang pagpapalabas.
Mantra 2
यो वृत्राय सिनमत्राभरिष्यत्प्र तं जनित्री विदुष उवाच । पथो रदन्तीरनु जोषमस्मै दिवेदिवे धुनयो यन्त्यर्थम् ॥
Siya na narito ay handang dalhin ang pwersang nagtutulak laban kay Vṛtra, sa kanya ay nagsalita ang Ina ng mga kapanganakan sa nakakaalam. At ang mga kapangyarihang nagbubukas ng mga landas, na sumasang-ayon sa kanya, ay araw-araw na pumupunta patungo sa layuning pakay.
Mantra 3
ऊर्ध्वो ह्यस्थादध्यन्तरिक्षेऽधा वृत्राय प्र वधं जभार । मिहं वसान उप हीमदुद्रोत्तिग्मायुधो अजयच्छत्रुमिन्द्रः ॥
Tumayo siyang tuwid sa kalawakan, at pagkatapos laban kay Vṛtra ay kanyang ibinigay ang hagupit ng pagkasira. Nakabalabal sa ulan ng kapangyarihan ay siyang sumalakay sa kanya; na may matalim na sandata ay kanyang nilupig ang kaaway, si Indra.
Mantra 4
बृहस्पते तपुषाश्नेव विध्य वृकद्वरसो असुरस्य वीरान् । यथा जघन्थ धृषता पुरा चिदेवा जहि शत्रुमस्माकमिन्द्र ॥
O Bṛhaspati, tumusok sa init na parang bato ang mga bayani ng Asura na ang mga pinto ay tila lobo. Kung paano mo sila minsang ibinagsak na may matapang na lakas, gayon din ngayon ay patayin ang aming kaaway, O Indra.
Mantra 5
अव क्षिप दिवो अश्मानमुच्चा येन शत्रुं मन्दसानो निजूर्वाः । तोकस्य सातौ तनयस्य भूरेरस्माँ अर्धं कृणुतादिन्द्र गोनाम् ॥
Ihagis mula sa langit ang mataas na bato kung saan, na nagagalak, ay dinudurog mo ang kaaway. Para sa pagkakamit ng anak at ng sagana na supling, gawin mo kaming isang karapat-dapat na bahagi sa mga sinag ng Liwanag, O Indra.
Mantra 6
प्र हि क्रतुं वृहथो यं वनुथो रध्रस्य स्थो यजमानस्य चोदौ । इन्द्रासोमा युवमस्माँ अविष्टमस्मिन्भयस्थे कृणुतमु लोकम् ॥
Sapagkat inyong pinalalawak ang kalooban at ang kapangyarihang nakikilala na inyong pinipili; kayo ang mga nagtutulak ng nag-aalay, at ang mga sumisira sa baluktot. O Indra at Soma, protektahan ninyo kami; sa lugar na ito ng takot ay magbigay para sa amin ng kalawakan, isang ligtas na mundo.
Mantra 7
न मा तमन्न श्रमन्नोत तन्द्रन्न वोचाम मा सुनोतेति सोमम् । यो मे पृणाद्यो ददद्यो निबोधाद्यो मा सुन्वन्तमुप गोभिरायत् ॥
Huwag sabihin ninuman tungkol sa akin: 'Siya ay naging mapurol, siya ay naghirap, siya ay naging pagod, hindi na siya nagpipiga ng Soma.' Sapagkat sinumang nagpupuno sa akin, sinumang nagbibigay, sinumang nagpapagising; sinumang pumupunta sa akin habang ako ay nagpipiga, na nagdadala ng mga sinag ng Liwanag, siya ay aking pinatutibay.
Mantra 8
सरस्वति त्वमस्माँ अविड्ढि मरुत्वती धृषती जेषि शत्रून् । त्यं चिच्छर्धन्तं तविषीयमाणमिन्द्रो हन्ति वृषभं शण्डिकानाम् ॥
O Sarasvatī, tumagos para sa amin, na mayroong Marut, na matapang, lupigin ang mga kaaway. Kahit ang toro ng mga Śaṇḍika, na nagtitipon ng kanyang pangkat at namumuo sa lakas, ay sinasampal ni Indra.
Mantra 9
यो नः सनुत्य उत वा जिघत्नुरभिख्याय तं तिगितेन विध्य । बृहस्पत आयुधैर्जेषि शत्रून्द्रुहे रीषन्तं परि धेहि राजन् ॥
Sinumang, na nagtatanik sa amin, ay nais na tumagos, na natandaan siya, tusukin siya sa matalim na dulo. O Bṛhaspati, lupigin ang mga kaaway gamit ang iyong mga sandata; O Hari, maglagay ng hangganan sa paligid ng manlilinlang na sumasakit.
Mantra 10
अस्माकेभिः सत्वभिः शूर शूरैर्वीर्या कृधि यानि ते कर्त्वानि । ज्योगभूवन्ननुधूपितासो हत्वी तेषामा भरा नो वसूनि ॥
Sa aming mga kapangyarihan, O bayani, sa mga pwersang matapang, gawin ang mga gawa ng lakas na sa iyo ay dapat gawin. Pahabain silang magapi at usukan; pagkatapos silang patayin, dalhin sa amin ang mga kayamanan, ang mga kapunuan ng pagiging.
Mantra 11
तं वः शर्धं मारुतं सुम्नयुर्गिरोप ब्रुवे नमसा दैव्यं जनम् । यथा रयिं सर्ववीरं नशामहा अपत्यसाचं श्रुत्यं दिवेदिवे ॥
Ang Marut na pulutong na iyo, ang banal na sambayanang iyon, ay aking tinutugon ng salita, na humihingi ng kanilang biyaya, na may pagpaparangal: upang tayo ay makarating sa kasaganaang kayamanan sa lahat ng matapang na kapangyarihan, na nagdadala ng supling ng kaluluwa, at karapat-dapat marinig, araw-araw.
The hymn opens by presenting the Waters as delighting in Savitṛ who fashions ṛta and in Indra the obstruction-slayer, emphasizing their orderly motion by day and night.
From cosmic description (measured flow and first outpouring) the focus shifts toward human need: protection, removal of crookedness, and enlargement of resolve/kratu for the sacrificer.
A direct plea to Indra (and Soma) to protect the community and, in a ‘place of fear,’ to create a wide, secure world (uru loka).
The hymn closes with reverent address to the Marut-host, asking for enduring prosperity—rich in heroic powers and offspring—renowned and renewed day by day.
ṛtaṃ devāya kṛṇvate (Savitṛ fashions ṛta)
kṛṇutam u lokam (make for us a world/space)
तं वः शर्धं मारुतं सुम्नयुर्गिरोप ब्रुवे नमसा दैव्यं जनम् । यथा रयिं सर्ववीरं नशामहा अपत्यसाचं श्रुत्यं दिवेदिवे ॥It praises the Waters (Āpaḥ) as purifying, life-giving powers that move in an orderly way according to ṛta, and it asks the gods—especially Savitṛ and Indra—for protection and release from obstruction.
Savitṛ is invoked as the one who establishes and impels ṛta (cosmic order), while Indra is praised as the slayer of obstruction (ahi-ghna), who helps the waters—and our lives—flow freely without constriction.
It is a prayer for safety and inner freedom: when circumstances feel threatening, the hymn asks Indra and Soma to create an open, secure ‘world’ (uru loka)—a condition of protection, clarity, and room to act rightly.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.