
Sukta 3.58
Viśvāmitra Gāthina (attribution for Maṇḍala 3; specific hymn traditionally in Viśvāmitra cycle)
Aśvinau (with Uṣas/Dakṣiṇā imagery in support)
Triṣṭubh (probable for RV 3.58; verse-length and cadence consistent)
บทสวดนี้อัญเชิญอัศวินคู่ ณ ยามอรุณรุ่ง เชื่อมโยงการเสด็จมาอย่างรวดเร็วของท่านกับแสงปลุกตื่นของอุษัส และกับทักษิณาผู้เป็นทานอันถูกต้องตามระเบียบและเปี่ยมด้วยความเอื้อเฟื้อ ด้วยภาพพจน์เด่นชัดของ “โคแห่งแสง” และ “คลังน้ำผึ้ง” จึงเชื้อเชิญหมอเทวะฝาแฝดให้เดินทางมาตามหนทางเทวายาน และเสวยโสมอันหวานดุจน้ำผึ้งในเรือนของผู้ประกอบยัญพิธี
Mantra 1
धेनुः प्रत्नस्य काम्यं दुहानान्तः पुत्रश्चरति दक्षिणायाः । आ द्योतनिं वहति शुभ्रयामोषसः स्तोमो अश्विनावजीगः ॥
โคแห่งแสงสว่าง รีดน้ำนมคือความรื่นรมย์อันพึงปรารถนาจากสัจจะแต่โบราณ; นางเคลื่อนไหวอยู่ภายใน เป็นบุตรแห่งทักษิณา (Dakṣiṇā) คือเครื่องบูชาที่รู้จำแนกทางขวา. นางนำความส่องสว่างอันขาวผ่องมา; และบทสรรเสริญแห่งอรุณรุ่งได้เร้าอัศวินา (Aśvinā) ให้เร่งรุดลงมือ.
Mantra 2
सुयुग्वहन्ति प्रति वामृतेनोर्ध्वा भवन्ति पितरेव मेधाः । जरेथामस्मद्वि पणेर्मनीषां युवोरवश्चकृमा यातमर्वाक् ॥
พลังที่เทียมแอกอย่างดีของท่านทั้งสองพาท่านมาหาเราในกฎแห่งฤตะ (Ṛta) และความเข้าใจของเราที่ถูกยกขึ้นสูงก็ผุดขึ้นดุจปรีชาของบรรพชน. ขอท่านทั้งสองจงเข้มแข็งเพื่อเรา และจงสลายความคิดคับแคบของพาณิ (Pāṇi) ผู้ตระหนี่; เราได้รังสรรค์ความอุปถัมภ์ของท่านแล้ว—โปรดเสด็จมาใกล้เราเถิด.
Mantra 3
सुयुग्भिरश्वैः सुवृता रथेन दस्राविमं शृणुतं श्लोकमद्रेः । किमङ्ग वां प्रत्यवर्तिं गमिष्ठाहुर्विप्रासो अश्विना पुराजाः ॥
ด้วยม้าที่เทียมดีและรถศึกที่แล่นเวียนได้คล่อง โอผู้กระทำอัศจรรย์ (ดัสรา), โออัศวินทั้งสอง จงสดับถ้อยคำสรรเสริญนี้ซึ่งออกมาจากศิลาบีบคั้น. ไฉนเล่า ฤๅษีผู้มีญาณในกาลก่อนจึงเรียกท่านว่า “ผู้หวนกลับมาตอบรับได้รวดเร็วที่สุด”?
Mantra 4
आ मन्येथामा गतं कच्चिदेवैर्विश्वे जनासो अश्विना हवन्ते । इमा हि वां गोऋजीका मधूनि प्र मित्रासो न ददुरुस्रो अग्रे ॥
จงตระหนักแล้วเสด็จมา จงมาถึงเถิด โออัศวินทั้งสอง มิใช่ว่ามวลชนทั้งปวงต่างร้องเรียกท่านด้วยแรงเร้าอันร้อนรนดอกหรือ? เพราะความหวานดุจน้ำผึ้งแห่ง “ผู้ชนะได้ซึ่งแสง” (โกฤชีคะ) ของท่านนั้น ถูกมอบไว้เบื้องหน้า ดุจมิตรานุภาพที่ถวายในยามเริ่มแห่งแสงแดงรุ่งอรุณ.
Mantra 5
तिरः पुरू चिदश्विना रजांस्याङ्गूषो वां मघवाना जनेषु । एह यातं पथिभिर्देवयानैर्दस्राविमे वां निधयो मधूनाम् ॥
ข้ามผ่านโลกทั้งหลายอันมากมาย (รชางสิ) โออัศวิน เสียงร้องของผู้ปลุกเร้าท่านเคลื่อนไปท่ามกลางหมู่ชน โอผู้เอื้อเฟื้อ. จงมาที่นี่ตามหนทางสู่เทพ (เทวะยานะ) โอผู้กระทำอัศจรรย์; ที่นี่คือคลังสมบัติแห่งความรื่นรมย์หวานดุจน้ำผึ้งของท่าน.
Mantra 6
पुराणमोकः सख्यं शिवं वां युवोर्नरा द्रविणं जह्नाव्याम् । पुनः कृण्वानाः सख्या शिवानि मध्वा मदेम सह नू समानाः ॥
เคหสถานนั้นเก่าแก่ดึกดำบรรพ์ และโอ้วีรชนทั้งสอง มิตรภาพกับท่านทั้งคู่เป็นสิริมงคลและเกื้อกูล; ณ ยาห์นาวี (Jahnāvī, สายน้ำที่ไหล) มีทรัพย์สมบัติอยู่. ขอท่านจงรื้อฟื้นสายสัมพันธ์อันเป็นมงคลของสหายอีกครั้ง; ด้วยความรื่นรมย์ดุจน้ำผึ้ง ขอให้เราปีติร่วมกัน บัดนี้เป็นหนึ่งเดียวกัน.
Mantra 7
अश्विना वायुना युवं सुदक्षा नियुद्भिष्च सजोषसा युवाना । नासत्या तिरोअह्न्यं जुषाणा सोमं पिबतमस्रिधा सुदानू ॥
โอ้อัศวินทั้งสอง (Aśvinā) พร้อมด้วยวายุ (Vāyu) ท่านทั้งคู่ผู้เยาว์วัยและมีปัญญาอันดี ประสานเป็นหนึ่งเดียวกับหมู่เทียม (niyút) ในความรื่นรมย์เดียวกัน. โอนาสัตยะ (Nāsatyā) ผู้ชื่นชมโสมะ (Soma) อันอยู่เหนือวัน ขอจงดื่มโดยไม่ขาดตกบกพร่อง โอ้ผู้ให้ทานอันเอื้อเฟื้อ.
Mantra 8
अश्विना परि वामिषः पुरूचीरीयुर्गीर्भिर्यतमाना अमृध्राः । रथो ह वामृतजा अद्रिजूतः परि द्यावापृथिवी याति सद्यः ॥
โอ้อัศวินทั้งสอง รอบท่านมีแรงดลใจอันหลากหลายเคลื่อนไหว มุ่งหมายด้วยบทสรรเสริญและไม่เคยพลาดพลั้ง. รถศึกของท่านบังเกิดจากฤตะ (Ṛta, ระเบียบอันเที่ยงธรรมแห่งจักรวาล) และถูกขับเคลื่อนด้วยพลังแห่งศิลาอัด (adri) โคจรรอบฟ้าและแผ่นดินในพริบตา.
Mantra 9
अश्विना मधुषुत्तमो युवाकुः सोमस्तं पातमा गतं दुरोणे । रथो ह वां भूरि वर्पः करिक्रत्सुतावतो निष्कृतमागमिष्ठः ॥
โอ อัศวินทั้งสอง โสมะอันหวานดุจน้ำผึ้งยิ่งนักถูกคั้นแล้วและกำลังเรียกหา; จงดื่มเถิด—จงมาสู่เรือนนี้. รถศึกของท่านทั้งสอง งามใหญ่ด้วยรูปและรัศมี ได้มาถึงสถานที่ซึ่งผู้คั้นได้จัดเตรียมไว้แล้ว.
The Aśvinau are twin Vedic gods known for swift help, healing, and rescue. This hymn calls them at dawn to bring health, good fortune, and a successful beginning to the Soma rite.
Uṣas is Dawn, the awakening light that stirs divine movement and inspiration. Dakṣiṇā is the “right-giving” offering or sacred generosity that makes the sacrifice well-ordered and effective.
The hymn centers on inviting the Aśvins to arrive by the godward paths and drink the freshly pressed, honey-sweet Soma in the sacrificer’s house, sealing a bond of blessing and protection.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.