
Sukta 8.96
Trishtubh (probable)
अयं सूक्तः इन्द्रं स्तौति—स एव शक्तिः या रात्रेः प्रातः प्रति, अवरोधात् पारगमनं प्रति च, सुरक्षितं “तरणम्” उपनयति; तत्रोषाः (उषसः) तथा पोषयित्र्य आपः/सिन्धवः सहायभूताः। सूक्ते इन्द्रं प्रार्थयते यत् स प्रेरितं वाचम् (उक्थम्) वहतु, साधकस्य बोधं च नौकावद् परं पारं प्रति प्रेरयतु; अन्ते वृत्रहणस्य, कुशलस्य, शीघ्रप्रादुर्भाविनः इन्द्रस्य साहाय्यं समाप्यते।
Mantra 1
अस्मा उषास आतिरन्त याममिन्द्राय नक्तमूर्म्याः सुवाचः । अस्मा आपो मातरः सप्त तस्थुर्नृभ्यस्तराय सिन्धवः सुपाराः ॥
अस्मै उषासो नक्तयामम् आति॑रन्त; इन्द्राय सुवाच उर्म्यः—प्रेरणातरङ्गाः—आनयन्। अस्मै आपः सप्त मातरः सुपाराः सिन्धवो भूत्वा तस्थुः, नृभ्यस्तराय—सुखेन पारयितुं—सन्नद्धाः।
Mantra 2
अतिविद्धा विथुरेणा चिदस्त्रा त्रिः सप्त सानु संहिता गिरीणाम् । न तद्देवो न मर्त्यस्तुतुर्याद्यानि प्रवृद्धो वृषभश्चकार ॥
विथुरेणापि आघातेन अतिविद्धानि अस्त्राणि, गिरीणां च त्रिःसप्त संहिता सानूनि; तथापि यानि प्रवृद्धो वृषभः चकार, तानि न देवो न मर्त्यः तुतुर्यात्—न कश्चिद् अतिगन्तुं शक्नोति।
Mantra 3
इन्द्रस्य वज्र आयसो निमिश्ल इन्द्रस्य बाह्वोर्भूयिष्ठमोजः । शीर्षन्निन्द्रस्य क्रतवो निरेक आसन्नेषन्त श्रुत्या उपाके ॥
इन्द्रस्य वज्र आयसो निमिष्लो दीप्तिमान्; इन्द्रस्य बाह्वोः भूयिष्ठमोजः। इन्द्रस्य शीर्षणि क्रतवः स्फुटा निरेका आसन्; श्रुत्या उपाके प्रेरितवाचं श्रोतुम् एषन्त उपसर्पन्ति।
Mantra 4
मन्ये त्वा यज्ञियं यज्ञियानां मन्ये त्वा च्यवनमच्युतानाम् । मन्ये त्वा सत्वनामिन्द्र केतुं मन्ये त्वा वृषभं चर्षणीनाम् ॥
मन्ये त्वां यज्ञियं यज्ञियानां; मन्ये त्वां च्यवनम् अच्युतानाम्। मन्ये त्वां सत्त्वानाम् इन्द्र केतुं; मन्ये त्वां वृषभं चर्षणीनाम्।
Mantra 5
आ यद्वज्रं बाह्वोरिन्द्र धत्से मदच्युतमहये हन्तवा उ । प्र पर्वता अनवन्त प्र गावः प्र ब्रह्माणो अभिनक्षन्त इन्द्रम् ॥
आ यद् वज्रं बाह्वोर् इन्द्र धत्से मदच्युतं महये हन्तवा उ; तदा पर्वता अनवन्त प्र गावः, प्र ब्रह्माणोऽभिनक्षन्त इन्द्रम्।
Mantra 6
तमु ष्टवाम य इमा जजान विश्वा जातान्यवराण्यस्मात् । इन्द्रेण मित्रं दिधिषेम गीर्भिरुपो नमोभिर्वृषभं विशेम ॥
तमु ष्टवाम य इमा जजान विश्वा जातान्यवराण्यस्मात्। इन्द्रेण मित्रं दिधिषेम गीर्भिरुपो नमोभिर्वृषभं विशेम॥
Mantra 7
वृत्रस्य त्वा श्वसथादीषमाणा विश्वे देवा अजहुर्ये सखायः । मरुद्भिरिन्द्र सख्यं ते अस्त्वथेमा विश्वाः पृतना जयासि ॥
वृत्रस्य त्वा श्वसथादीषमाणा विश्वे देवा अजहुर्ये सखायः। मरुद्भिरिन्द्र सख्यं ते अस्त्वथेमाः विश्वाः पृतना जयासि॥
Mantra 8
त्रिः षष्टिस्त्वा मरुतो वावृधाना उस्रा इव राशयो यज्ञियासः । उप त्वेमः कृधि नो भागधेयं शुष्मं त एना हविषा विधेम ॥
त्रिः षष्टिस्त्वा मरुतो वावृधानाः उस्रा इव राशयो यज्ञियासः। उप त्वेमः कृधि नो भागधेयं शुष्मं त एना हविषा विधेम॥
Mantra 9
तिग्ममायुधं मरुतामनीकं कस्त इन्द्र प्रति वज्रं दधर्ष । अनायुधासो असुरा अदेवाश्चक्रेण ताँ अप वप ऋजीषिन् ॥
ति॒ग्ममायु॑धं म॒रुता॒मनी॑कं; कस्त॑ इन्द्र॒ प्रति॒ वज्रं॑ दधर्ष? अ॒ना॒यु॒धासो॒ऽसु॑रा अदे॒वाः; च॒क्रेण॒ तान॑प वप, ऋजीषिन्; ऋ॒तस्य॑ प॒न्थानं॑ विशोधय।
Mantra 10
मह उग्राय तवसे सुवृक्तिं प्रेरय शिवतमाय पश्वः । गिर्वाहसे गिर इन्द्राय पूर्वीर्धेहि तन्वे कुविदङ्ग वेदत् ॥
म॒ह उ॒ग्राय॑ त॒वसे॑ सुवृ॒क्तिं प्रेषय शि॒वत॑माय प॒श्वः। गिर्वा॑हसे॒ गिर॒ इन्द्रा॑य पू॒र्वीर्धे॒हि त॒न्वे॑; कु॒विद॒ङ्ग वेद॑त्॥
Mantra 11
उक्थवाहसे विभ्वे मनीषां द्रुणा न पारमीरया नदीनाम् । नि स्पृश धिया तन्वि श्रुतस्य जुष्टतरस्य कुविदङ्ग वेदत् ॥
उ॒क्थवा॑हसे वि॒भ्वे॑ मनी॒षां द्रुणा॒ न पा॒रमी॑रया न॒दीना॑म्। नि स्पृ॑श धि॒या त॒न्वि॑ श्रु॒तस्य॒ जुष्ट॑तरस्य; कु॒विद॒ङ्ग वेद॑त्॥
Mantra 12
तद्विविड्ढि यत्त इन्द्रो जुजोषत्स्तुहि सुष्टुतिं नमसा विवास । उप भूष जरितर्मा रुवण्यः श्रावया वाचं कुविदङ्ग वेदत् ॥
तद् विविड्ढि यत् ते इन्द्रो जुजोषत्—सु-स्तुतिं स्तुहि, नमसा विवास। उप भूष जरितः, मा रुवण्यः; श्रावय वाचं, कुविद् अङ्ग वेदत्॥
Mantra 13
अव द्रप्सो अंशुमतीमतिष्ठदियानः कृष्णो दशभिः सहस्रैः । आवत्तमिन्द्रः शच्या धमन्तमप स्नेहितीर्नृमणा अधत्त ॥
अव द्रप्सो अंशुमतीम् अतिष्ठत्; इयानः कृष्णो दशभिः सहस्रैः। आवत्तम् इन्द्रः शच्या धमन्तम्; अप स्नेहितीः नृमणा अधत्त॥
Mantra 14
द्रप्समपश्यं विषुणे चरन्तमुपह्वरे नद्यो अंशुमत्याः । नभो न कृष्णमवतस्थिवांसमिष्यामि वो वृषणो युध्यताजौ ॥
द्रप्सम् अपश्यं विषुणे चरन्तम्, उपह्वरे नद्यो अंशुमत्याः। नभो न कृष्णम् अवतस्थिवांसम्; इष्यामि वो वृषणो युध्यत आजौ॥
Mantra 15
अध द्रप्सो अंशुमत्या उपस्थेऽधारयत्तन्वं तित्विषाणः । विशो अदेवीरभ्याचरन्तीर्बृहस्पतिना युजेन्द्रः ससाहे ॥
अथ द्रप्सोऽंशुमत्याः उपस्थे तित्विषाणः स्वां तनूं अधारयत्। बृहस्पतिना युक्त इन्द्रः प्रकाशविरोधिन्यः अदेवीर्विशः अभ्याचरन्तीः ससाहे॥
Mantra 16
त्वं ह त्यत्सप्तभ्यो जायमानोऽशत्रुभ्यो अभवः शत्रुरिन्द्र । गूळ्हे द्यावापृथिवी अन्वविन्दो विभुमद्भ्यो भुवनेभ्यो रणं धाः ॥
त्वं हि सप्तभ्यः जायमानः, अशत्रुभ्यः शत्रुरभवः, इन्द्र। गूढे द्यावापृथिवी अन्वविन्दः, विभुमद्भ्यो भुवनेभ्यो रणं अधाः॥
Mantra 17
त्वं ह त्यदप्रतिमानमोजो वज्रेण वज्रिन्धृषितो जघन्थ । त्वं शुष्णस्यावातिरो वधत्रैस्त्वं गा इन्द्र शच्येदविन्दः ॥
त्वं हि तदप्रतिमानम् ओजो वज्रेण, वज्रिन्, धृषितो जघन्थ। त्वं शुष्णस्य अवातिरो वधत्रैः; त्वं गा इन्द्र शच्या एवाविन्दः॥
Mantra 18
त्वं ह त्यद्वृषभ चर्षणीनां घनो वृत्राणां तविषो बभूथ । त्वं सिन्धूँरसृजस्तस्तभानान्त्वमपो अजयो दासपत्नीः ॥
त्वं हि चर्षणीनां वृषभः, वृत्राणां घनः, तविषा बभूथ। त्वं तस्तभानान् सिन्धून् असृजः; त्वम् अपः दासपत्नीः अजयः।
Mantra 19
स सुक्रतू रणिता यः सुतेष्वनुत्तमन्युर्यो अहेव रेवान् । य एक इन्नर्यपांसि कर्ता स वृत्रहा प्रतीदन्यमाहुः ॥
स सुक्रतुः रणिता यः सुतेषु अनुत्तममन्युः, योऽहिव रेवन्। य एक इन्नर्यपांसि कर्ता, स वृत्रहा प्रतीदन्यम् आहुः।
Mantra 20
स वृत्रहेन्द्रश्चर्षणीधृत्तं सुष्टुत्या हव्यं हुवेम । स प्राविता मघवा नोऽधिवक्ता स वाजस्य श्रवस्यस्य दाता ॥
स वृत्रहेन्द्रः चर्षणीधृतं सुस्तुत्या हव्यं हुवेम। स प्राविता मघवा नोऽधिवक्ता; स वाजस्य श्रवस्यस्य दाता।
Mantra 21
स वृत्रहेन्द्र ऋभुक्षाः सद्यो जज्ञानो हव्यो बभूव । कृण्वन्नपांसि नर्या पुरूणि सोमो न पीतो हव्यः सखिभ्यः ॥
स वृत्रहेन्द्र ऋभुक्षाः सद्यो जज्ञानो हव्यो बभूव। कृण्वन्नपांसि नर्या पुरूणि सोमो न पीतो हव्यः सखिभ्यः॥
Dawn and the Waters prepare the way: Uṣas crosses beyond night, and the Seven Mothers (waters/rivers) stand ready to carry the human being safely across (RV 8.96.1).
The hymn intensifies into a request for Indra to bear the inspired hymn and to propel the seeker’s manīṣā (illumined understanding) like a vessel toward the farther shore, grounding inspiration in true hearing (śruti) (RV 8.96.11).
Indra’s decisive identity as Vr̥tra-slayer and master of effective works comes to the fore—swiftly born into manifestation and immediately worthy of invocation, he performs many ‘humanly-helpful’ deeds (RV 8.96.21).
The hymn settles into assurance: Indra, delighted like Soma when drunk, becomes a sustaining offering and companionship-strength for the inner allies (sakhis), confirming protection, passage, and inspired capacity.
saptá mātaraḥ ("seven Mothers")
ukthavāhase ("bearer of the inspired hymn")
vṛtrahā indraḥ ("Indra, slayer of Vr̥tra")
It asks Indra to remove obstacles and carry the worshipper safely across danger and darkness, with Dawn and the Waters helping open the way and awaken clear understanding.
They are supportive powers that symbolize the opening of light and the release of life-energy. In the hymn, they prepare the passage that Indra makes victorious and secure.
It can be recited in Indra-focused worship, especially around dawn or in Soma-related rites, to pray for protection, success in difficult transitions, and stronger inspired speech and insight.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.