Sukta 96

Mantra 1

अस्मा उषास आतिरन्त याममिन्द्राय नक्तमूर्म्याः सुवाचः । अस्मा आपो मातरः सप्त तस्थुर्नृभ्यस्तराय सिन्धवः सुपाराः ॥

এই আত্মাৰ বাবে উষাসসকল ৰাত্ৰিৰ যাত্ৰা অতিক্ৰম কৰি পাৰ হৈ আহিল; ইন্দ্ৰলৈ সু-বচনীয় উৰ্মি—প্ৰেৰণাৰ ঢৌ—আনি দিলে। এইজনৰ বাবে আপঃ—সাত মাতৃ—সুপাৰা সিন্ধৱঃ ৰূপে থিয় হৈ আছে, মানুহক সুৰক্ষিতভাৱে পাৰ কৰাবলৈ।

Mantra 2

अतिविद्धा विथुरेणा चिदस्त्रा त्रिः सप्त सानु संहिता गिरीणाम् । न तद्देवो न मर्त्यस्तुतुर्याद्यानि प्रवृद्धो वृषभश्चकार ॥

উগ্ৰ আঘাতে বিদ্ধ হ’লেও অস্ত্ৰসমূহ, আৰু পৰ্বতৰ ত্ৰিঃ-সপ্ত সংহিত সানু—একে লগে জোৰা শিখৰসমূহ—সেয়া সত্ত্বেও; যি কৰ্মসমূহ প্ৰবৃদ্ধ বৃষভে সম্পন্ন কৰিলে, সেয়া কোনো দেৱো নহয়, কোনো মর্ত্যো নহয়—কোনেও অতিক্ৰম কৰি ধৰি নাপায়।

Mantra 3

इन्द्रस्य वज्र आयसो निमिश्ल इन्द्रस्य बाह्वोर्भूयिष्ठमोजः । शीर्षन्निन्द्रस्य क्रतवो निरेक आसन्नेषन्त श्रुत्या उपाके ॥

ইন্দ্ৰৰ বজ্ৰ লৌহময়, নিমিষতে দীপ্তি মাৰে; ইন্দ্ৰৰ বাহুতেই সৰ্বাধিক বল। ইন্দ্ৰৰ শিৰত ক্ৰতুসমূহ স্পষ্টভাৱে স্থিত, শ্ৰুতিয়ে গ্ৰহণ কৰা প্ৰেৰিত বাণী শুনিবলৈ ওচৰ চাপি আহে।

Mantra 4

मन्ये त्वा यज्ञियं यज्ञियानां मन्ये त्वा च्यवनमच्युतानाम् । मन्ये त्वा सत्वनामिन्द्र केतुं मन्ये त्वा वृषभं चर्षणीनाम् ॥

মই তোমাক যজ্ঞীয়সকলৰ মাজত সত্য যজ্ঞীয় শক্তি বুলি মানো; মই তোমাক অচ্যুতসকলকো চলাই দিয়া চ্যৱন বুলি মানো। হে ইন্দ্ৰ, মই তোমাক সকলো সত্ত্বৰ কেতু (ধ্বজা/প্ৰদীপ) বুলি মানো; মই তোমাক চৰ্শণীসমূহৰ বৃষভ বুলি মানো।

Mantra 5

आ यद्वज्रं बाह्वोरिन्द्र धत्से मदच्युतमहये हन्तवा उ । प्र पर्वता अनवन्त प्र गावः प्र ब्रह्माणो अभिनक्षन्त इन्द्रम् ॥

যেতিয়া হে ইন্দ্ৰ, তুমি বাহুত বজ্ৰ স্থাপন কৰাঁ—মদ-অচ্যুত মহাশক্তি উজাৰি—অহিক (সৰ্প) বধ কৰিবলৈ; তেতিয়া পৰ্বতসমূহ বাধা এৰি দিয়ে, গাভঃ (কিৰণ/গাই) আগবাঢ়ে, আৰু ঋষিসকলৰ ব্ৰহ্মাণ (মন্ত্ৰ) ইন্দ্ৰক সন্মুখীন হ’বলৈ ধাৱিত হয়।

Mantra 6

तमु ष्टवाम य इमा जजान विश्वा जातान्यवराण्यस्मात् । इन्द्रेण मित्रं दिधिषेम गीर्भिरुपो नमोभिर्वृषभं विशेम ॥

তঁকেই আমি স্তৱ কৰোঁ—যিজনে এই জগতসমূহ আৰু ইয়াৰ তলত জন্ম লোৱা সকলো সত্তা উৎপন্ন কৰিলে। ইন্দ্ৰৰ সৈতে গীৰ্ভিৰে (প্ৰেৰিত স্তোত্ৰবাণীৰে) আমি মিত্ৰতা স্থাপন কৰোঁ; উপ-নমো (নমস্কাৰ-কৰ্ম) লৈ বৃষভ-শক্তিত প্ৰৱেশ কৰি তাতেই নিবাস কৰোঁ।

Mantra 7

वृत्रस्य त्वा श्वसथादीषमाणा विश्वे देवा अजहुर्ये सखायः । मरुद्भिरिन्द्र सख्यं ते अस्त्वथेमा विश्वाः पृतना जयासि ॥

বৃত্ৰৰ দমনকাৰী শ্বাস-চাপৰ পৰা যেতিয়া তুমি প্ৰচেষ্টা কৰিছিলা, সখা-দেৱতা সকলোৱে তোমাক ত্যাগ নকৰিলে। হে ইন্দ্ৰ, মৰুদসকলৰ সৈতে তোমাৰ সখ্য স্থিৰ হওক; তেতিয়াই তুমি এই সকলো যুদ্ধ জয় কৰা।

Mantra 8

त्रिः षष्टिस्त्वा मरुतो वावृधाना उस्रा इव राशयो यज्ञियासः । उप त्वेमः कृधि नो भागधेयं शुष्मं त एना हविषा विधेम ॥

তিনিবাৰ ষাঠি মৰুদ—বলত বৃদ্ধি পোৱা—তোমাক বঢ়াই তোলে; উস্ৰা (উজ্জ্বল গাই-দল) যেন, ৰাশি-ধন যেন, যজ্ঞযোগ্য। ওচৰলৈ আহা; আমাৰ ভাগধেয় (ন্যায্য অংশ) স্থাপন কৰা; এই হৱিষাৰে আমি তোমাৰ শুষ্ম (উদ্দীপিত বীৰ্য) বৃদ্ধি কৰোঁ।

Mantra 9

तिग्ममायुधं मरुतामनीकं कस्त इन्द्र प्रति वज्रं दधर्ष । अनायुधासो असुरा अदेवाश्चक्रेण ताँ अप वप ऋजीषिन् ॥

মৰুতসকলৰ অগ্ৰভাগ তীক্ষ্ণ অস্ত্ৰসদৃশ; হে ইন্দ্ৰ, তোমাৰ বজ্ৰক কোনে প্ৰতিহত কৰিব পাৰে? অস্ত্ৰহীন, অসুৰ—দেৱবিৰোধী—তেওঁলোকক তুমি চক্ৰেৰে দূৰলৈ নিক্ষেপ কৰা, হে ঋজীষিন; ঋতৰ পথ পৰিষ্কাৰ কৰা।

Mantra 10

मह उग्राय तवसे सुवृक्तिं प्रेरय शिवतमाय पश्वः । गिर्वाहसे गिर इन्द्राय पूर्वीर्धेहि तन्वे कुविदङ्ग वेदत् ॥

মহান, উগ্ৰ, বলবান তোমাৰ বাবে সুগঠিত স্তোত্ৰ আগবঢ়াওক—আমাৰ পশ্বঃ (অন্তৰ-গোচৰ শক্তিসমূহ)ৰ সৰ্বাধিক শিৱ-বৰ্ধনৰ দিশে। গিৰ্বাহস ইন্দ্ৰৰ বাবে বহু প্ৰাচীন গিৰ (উচ্চাৰণ) আমাৰ দেহতেই স্থাপন কৰা; কদাচিৎ সঁচাকৈ তেওঁ জানিব আৰু আমাৰ ভিতৰত জাগ্ৰত হ’ব।

Mantra 11

उक्थवाहसे विभ्वे मनीषां द्रुणा न पारमीरया नदीनाम् । नि स्पृश धिया तन्वि श्रुतस्य जुष्टतरस्य कुविदङ्ग वेदत् ॥

হে উক্থবাহস, হে বিভ্ব (সৰ্বব্যাপী শক্তি), আমাৰ মনীষা (প্ৰজ্ঞা)ক গতি দিয়া—যেনেকৈ কাষ্ঠ-পাত্ৰক নদীৰ পাৰাপাৰলৈ ঠেলি নিয়া হয়। ধিয়াৰে (চিত্-শক্তিৰে) আমাৰ ভিতৰত স্পৰ্শ কৰা—শ্ৰুত (সত্যশ্ৰৱণ)ৰ সূক্ষ্ম তনুত; কদাচিৎ সঁচাকৈ অধিক জুষ্ট (অধিক প্ৰিয়/অনুগৃহীত) সেইটোক জানিব পৰা যাব।

Mantra 12

तद्विविड्ढि यत्त इन्द्रो जुजोषत्स्तुहि सुष्टुतिं नमसा विवास । उप भूष जरितर्मा रुवण्यः श्रावया वाचं कुविदङ्ग वेदत् ॥

সেই কথাটো ভালদৰে বুজা—যাৰ দ্বাৰা ইন্দ্ৰ সত্যই সন্তুষ্ট হয়। সু-স্তুতিত স্তুতি কৰা, নমস্কাৰে সেৱা কৰা। হে জৰিতৃ (গায়ক), ইয়াক অলংকৃত কৰা; বৃথা চিঞৰি নাথাকা—বাণীক শ্ৰাৱ্য কৰা, যাতে কোৱিদ্‌ (জ্ঞানী) জনে নিশ্চয়েই বুজি পায়।

Mantra 13

अव द्रप्सो अंशुमतीमतिष्ठदियानः कृष्णो दशभिः सहस्रैः । आवत्तमिन्द्रः शच्या धमन्तमप स्नेहितीर्नृमणा अधत्त ॥

তললৈ নামি আহিল দ্ৰপ্স (বিন্দু) অংশুমতীৰ ওপৰত; আগবাঢ়ি আহিল কৃষ্ণ শক্তি দহ হাজাৰ বলসহ। ইন্দ্ৰ শচী-শক্তিৰে সেই ধমনকাৰী (ফুঁ দিয়া/গঢ়া কৰা) জনৰ ওচৰলৈ ঘূৰি আহিল; আৰু নৃমণা (পুৰুষোচিত মন) লৈ আঁকোৰগোঁজ স্নেহিতী (আঁঠুৱা আৱৰণ) আঁতৰাই দিলে।

Mantra 14

द्रप्समपश्यं विषुणे चरन्तमुपह्वरे नद्यो अंशुमत्याः । नभो न कृष्णमवतस्थिवांसमिष्यामि वो वृषणो युध्यताजौ ॥

মই দ্ৰপ্সক দেখিলোঁ—নিজ নিজ পথত পৃথকভাৱে চলি থকা; উপহ্বৰৰ বেঁকা গহ্বৰত, য’ত অংশুমতী নদীসমূহ বয়। সি তাত কৃষ্ণ মেঘপিণ্ডৰ দৰে স্থিৰ হৈ আছিল। হে বৃষণ (বলৱন্ত) সকল, যুদ্ধে—আজৌ (সংগ্ৰাম) ত—যুঁজিবলৈ মই তোমালোকক উদ্দীপিত কৰোঁ।

Mantra 15

अध द्रप्सो अंशुमत्या उपस्थेऽधारयत्तन्वं तित्विषाणः । विशो अदेवीरभ्याचरन्तीर्बृहस्पतिना युजेन्द्रः ससाहे ॥

তেতিয়া দীপ্তিমানজনৰ কোলাত থকা সেই বিন্দু (দ্ৰপ্স) জ্বলি উঠি নিজৰ দেহ ধৰি ৰাখিলে, স্থিৰ কৰি তুলিলে। বृहস্পতিসহ যুজিত ইন্দ্ৰে, আলোকৰ বিপক্ষে আগবঢ়া অদেৱী গোত্ৰসমূহক পৰাভূত কৰিলে।

Mantra 16

त्वं ह त्यत्सप्तभ्यो जायमानोऽशत्रुभ्यो अभवः शत्रुरिन्द्र । गूळ्हे द्यावापृथिवी अन्वविन्दो विभुमद्भ्यो भुवनेभ्यो रणं धाः ॥

হে ইন্দ্ৰ, তুমি সঁচাকৈয়ে ‘সাতজন’ৰ পৰা জন্ম লৈ, শত্রুহীন বুলি ধৰা শত্রু-শক্তিসমূহৰো শত্রু হৈ উঠিলা। গোপনে লুকাই থকা দ্যাৱা-পৃথিৱীক তুমি বিচাৰি উলিয়ালা, আৰু বিস্তৃত ভুবনসমূহৰ বাবে যুদ্ধক্ষেত্ৰ—নিৰ্ণায়ক ৰণভূমি—স্থাপন কৰিলা।

Mantra 17

त्वं ह त्यदप्रतिमानमोजो वज्रेण वज्रिन्धृषितो जघन्थ । त्वं शुष्णस्यावातिरो वधत्रैस्त्वं गा इन्द्र शच्येदविन्दः ॥

হে বজ্ৰধাৰী, ইন্দ্ৰ, তুমি বজ্ৰেৰে সেই অপৰিমেয় বলক আঘাত কৰি নিধন কৰিলা। মৃত্যুবিধায়ক অস্ত্ৰেৰে তুমি শুষ্ণক তললৈ ঠেলি দিলে; আৰু হে ইন্দ্ৰ, তোমাৰ শচী-শক্তিৰে তুমি আলোকৰ ৰশ্মিস্বৰূপ গাভীসমূহক (গা) উলিয়াই আনিলা।

Mantra 18

त्वं ह त्यद्वृषभ चर्षणीनां घनो वृत्राणां तविषो बभूथ । त्वं सिन्धूँरसृजस्तस्तभानान्त्वमपो अजयो दासपत्नीः ॥

হে জনসমূহৰ বৃষভ! তুমি বাধাদানকাৰী বৃত্ৰসমূহৰ ঘাতক, তেজস্বী বলত প্ৰবল হৈ উঠিলা। তুমি আবদ্ধ কৰি ৰখা সিন্ধু-নদীসমূহ মুক্ত কৰিলা; দাসৰ অধীন কৰা আপঃ (জলসমূহ) তুমি জয় কৰিলা।

Mantra 19

स सुक्रतू रणिता यः सुतेष्वनुत्तमन्युर्यो अहेव रेवान् । य एक इन्नर्यपांसि कर्ता स वृत्रहा प्रतीदन्यमाहुः ॥

সেই সু-ক্রতু (সু-সংকল্প), বিজয়ীজন—যি সোম-সুতে অনুত্তম মন্যু (অতুল উদ্যম) ধৰে, আৰু আহিৰ দৰে সঞ্চিত ঐশ্বৰ্যত ৰেৱান (ধনবান)। সেয়াই একাই নৰ্যপাংসি (মানৱৰ কৰ্মসমূহ) সম্পাদনকাৰী; তাকেই বৃত্ৰহা বুলি, সকলো আনৰ প্ৰতিদ্বন্দ্বী বুলি কোৱা হয়।

Mantra 20

स वृत्रहेन्द्रश्चर्षणीधृत्तं सुष्टुत्या हव्यं हुवेम । स प्राविता मघवा नोऽधिवक्ता स वाजस्य श्रवस्यस्य दाता ॥

সেই বৃত্ৰহা ইন্দ্ৰ, চর্ষণীধৃত্ (জনসমূহৰ ধাৰক)—তাক সু-ষ্টুতিৰে গঠিত হব্য (অৰ্ঘ্য) সহ আমি আহ্বান কৰোঁ। সেয়াই আমাৰ প্ৰাৱিতা (ৰক্ষক), মঘৱা (দানশীল), আমাৰ অধিবক্তা (পক্ষসমৰ্থক); সেয়াই বাজ (বল-সমৃদ্ধি) আৰু শ্রবস্য (উজ্জ্বল খ্যাতি)ৰ দাতা।

Mantra 21

स वृत्रहेन्द्र ऋभुक्षाः सद्यो जज्ञानो हव्यो बभूव । कृण्वन्नपांसि नर्या पुरूणि सोमो न पीतो हव्यः सखिभ्यः ॥

সেই বৃত্ৰহা ইন্দ্ৰ—ঋভুক্ষাৰূপে (কুশল-সৃষ্টিশক্তি)—ক্ষণতে জন্ম লৈ তৎক্ষণাৎ আহ্বানযোগ্য হয়। তেওঁ নৰ্য, মানৱৰ হিতকাৰী বহু কৰ্ম সম্পন্ন কৰে; সোম পান কৰা হ’লে যেন, তেনেকৈ সখিসকলৰ (সহচৰ অন্তঃশক্তিসকলৰ) বাবে তেওঁ হব্য, আনন্দদায়ক অৰ্পণ হয়।