Sukta 100
Sukta 8.100
Indra (with Viśve Devāḥ as supporting powers)
अयं सूक्तः इन्द्रं निर्णायकं जयिनं स्तौति—यः वृत्रं निहत्य जीवनदाः सरितः प्रमुञ्चति। तस्य वज्राय विश्वे देवाः, विष्णुर्द्यौश्च सहायकाः, विश्वं अन्तरिक्षं विस्तीर्णं कर्तुं आहूयन्ते। कविः देवैः नीयमानः पोष्यमाणश्च इव भावयन् उपसर्पति, इन्द्रं च याचते यत् सः ‘भागं स्थापयतु’ इति, येन वीर्यकर्म समृद्धिश्च साध्येते। एवं सूक्तं स्वशक्त्युद्बोधनं, समुदायस्य समाह्वानं, वृत्रवधस्य आदर्शमिथं च एकस्मिन् यज्ञीय-मानसिके गत्यन्तरे संयोजयति—निग्रहात् विमोचनं प्रति।
Mantras
Mantra 1
अयं त एमि तन्वा पुरस्ताद्विश्वे देवा अभि मा यन्ति पश्चात् । यदा मह्यं दीधरो भागमिन्द्रादिन्मया कृणवो वीर्याणि ॥
अहं ते तन्वा पुरस्ताद् उपैमि; विश्वे देवाः पश्चान् माम् अभि यान्ति। यदा मह्यं हे इन्द्र भागं दीधरः, तदा मया वीर्याणि कर्माणि निष्पद्यन्ते।
Mantra 2
दधामि ते मधुनो भक्षमग्रे हितस्ते भागः सुतो अस्तु सोमः । असश्च त्वं दक्षिणतः सखा मेऽधा वृत्राणि जङ्घनाव भूरि ॥
अग्रे ते मधुनो भक्षं दधामि; हितस्ते भागः—सुतोऽस्तु सोमः। त्वं च दक्षिणतः सखा मे उपविष्टः; अथ वयं भूरि वृत्राणि जङ्घनाम।
Mantra 3
प्र सु स्तोमं भरत वाजयन्त इन्द्राय सत्यं यदि सत्यमस्ति । नेन्द्रो अस्तीति नेम उ त्व आह क ईं ददर्श कमभि ष्टवाम ॥
वाजयन्तः स्तोमं प्र भरत—इन्द्राय; सत्येन, यदि सत्यम् अस्ति। मा कश्चिद् आह—‘नेन्द्रोऽस्ति’; क ईं ददर्श? कम् अभि वयं स्तवाम?
Mantra 4
अयमस्मि जरितः पश्य मेह विश्वा जातान्यभ्यस्मि मह्ना । ऋतस्य मा प्रदिशो वर्धयन्त्यादर्दिरो भुवना दर्दरीमि ॥
अयमस्मि जरितः पश्य मेह; विश्वा जातान्यभ्यस्मि मह्ना। ऋतस्य मां प्रदिशो वर्धयन्ति; आदर्दिरो भुवना दर्दरीमि॥
Mantra 5
आ यन्मा वेना अरुहन्नृतस्यँ एकमासीनं हर्यतस्य पृष्ठे । मनश्चिन्मे हृद आ प्रत्यवोचदचिक्रदञ्छिशुमन्तः सखायः ॥
आ यन्मा वेना अरुहन्नृतस्यैकमासीनं हर्यतस्य पृष्ठे। मनश्चिन्मे हृद आ प्रत्यवोचदचिक्रदञ्छिशुमन्तः सखायः॥
Mantra 6
विश्वेत्ता ते सवनेषु प्रवाच्या या चकर्थ मघवन्निन्द्र सुन्वते । पारावतं यत्पुरुसम्भृतं वस्वपावृणोः शरभाय ऋषिबन्धवे ॥
विश्वेत्त ते सवनेषु प्रवाच्या या चकर्थ मघवन्निन्द्र सुन्वते। पारावतं यत्पुरुसम्भृतं वस्वपावृणोः शरभाय ऋषिबन्धवे॥
Mantra 7
प्र नूनं धावता पृथङ्नेह यो वो अवावरीत् । नि षीं वृत्रस्य मर्मणि वज्रमिन्द्रो अपीपतत् ॥
प्र नूनं धावत पृथग्—इह यो वः अवावरीत्। इन्द्रो वज्रं वृत्रस्य मर्मणि निःषीम् अपीपतत्॥
Mantra 8
मनोजवा अयमान आयसीमतरत्पुरम् । दिवं सुपर्णो गत्वाय सोमं वज्रिण आभरत् ॥
मनो॑जवः अय॑मान आय॒सीम॑तरत् पुरम्। दिवं सुपर्णो गत्वाय सोमं वज्रिणे आभरत्॥
Mantra 9
समुद्रे अन्तः शयत उद्ना वज्रो अभीवृतः । भरन्त्यस्मै संयतः पुरःप्रस्रवणा बलिम् ॥
समुद्रे अन्तः शयते उद्ना वज्रोऽभीवृतः। भरन्त्यस्मै संयतः पुरःप्रस्रवणा बलिम्॥
Mantra 10
यद्वाग्वदन्त्यविचेतनानि राष्ट्री देवानां निषसाद मन्द्रा । चतस्र ऊर्जं दुदुहे पयांसि क्व स्विदस्याः परमं जगाम ॥
यदा वाग् अविचेतनानि वदति, तदा देवानां राष्ट्री मन्द्रा निषसाद। चतस्र ऊर्जं पयांसि च दुदुहे, आनन्दधाराश्च प्रवव्रुः; क्व स्विदस्याः परमं स्थानं जगाम?
Mantra 11
देवीं वाचमजनयन्त देवास्तां विश्वरूपाः पशवो वदन्ति । सा नो मन्द्रेषमूर्जं दुहाना धेनुर्वागस्मानुप सुष्टुतैतु ॥
देवा देवीं वाचमजनयन्; तां विश्वरूपाः पशवो वदन्ति। सा वाग्धेनुः मन्द्रेषमूर्जं च नः दुहाना, सुष्टुता अस्मान् उपैतु।
Mantra 12
सखे विष्णो वितरं वि क्रमस्व द्यौर्देहि लोकं वज्राय विष्कभे । हनाव वृत्रं रिणचाव सिन्धूनिन्द्रस्य यन्तु प्रसवे विसृष्टाः ॥
सखे विष्णो, वितरं विक्रमस्व; द्यौः लोकं देहि वज्राय विष्कभे। हनाव वृत्रं, रिणचाव सिन्धून्; इन्द्रस्य प्रसवे विसृष्टाः प्रवयन्तु।
Frequently Asked Questions
The hymn centers on Indra striking down Vṛtra (the power of obstruction) with the vajra and thereby releasing the rivers—symbolizing the return of flow, fertility, and order.
They function as supporting powers who accompany and reinforce the act of worship and victory, showing that Indra’s breakthrough is upheld by a wider divine harmony.
It asks Indra to assign the worshipper’s rightful share of strength and prosperity, so that one’s efforts become effective and ‘heroic powers’ (vīrya) can be accomplished.
Ask anything about Sukta 100 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.