Sukta 34
Sukta 7.34
Vasiṣṭha (Vasiṣṭhas)
Manīṣā (inspired thought) as a goddess-power; implicitly Sarasvatī/Vāc complex
Gāyatrī-like short verse (but exact meter uncertain from single pāda input; traditionally RV 7.34 is in Triṣṭubh/Jagatī mix—needs full hymn for confirmation)
ऋग्वेदस्य ७.३४ सूक्तं वसिष्ठकृतं मनिषां—दीप्तां प्रेरितप्रज्ञां—देवीशक्तिं आह्वयति, या सुसंस्कृतरथ इव यज्ञं पुरःसरं नयति। मन्त्रेषु मनोवाक्-दीक्षातः आरभ्य रक्षोमयी दीप्तिः प्रादुर्भवति, या द्वेषं शत्रुतां च देहगतां पीडां च अपहन्ति। अन्ते च बह्वीः दिव्याः प्राकृतिकाश्च शक्तीः शान्तिं शरणं चिरस्थायि कल्याणं च दातुं व्यापकं आशीर्वादं करोति।
Mantras
Mantra 1
प्र शुक्रैतु देवी मनीषा अस्मत्सुतष्टो रथो न वाजी ॥
प्र शुक्रैतु देवी मनीषा अस्मत्; सुतष्टो रथो न वाजी।
Mantra 2
विदुः पृथिव्या दिवो जनित्रं शृण्वन्त्यापो अध क्षरन्तीः ॥
विदुः पृथिव्या दिवो जनित्रं; शृण्वन्त्यापो अध क्षरन्तीः।
Mantra 3
आपश्चिदस्मै पिन्वन्त पृथ्वीर्वृत्रेषु शूरा मंसन्त उग्राः ॥
आपोऽप्यस्मै पृथ्वीः पिन्वन्ति; वृत्रेषु संग्रामेषु उग्राḥ शूराḥ मंसन्ते—भूतिं विस्तारयन्त्यः शक्तयः पुरः प्रेरयन्ति।
Mantra 4
आ धूर्ष्वस्मै दधाताश्वानिन्द्रो न वज्री हिरण्यबाहुः ॥
अस्मै धूर्ष्वः शक्तीः स्थापयत; इन्द्र इव वज्री हिरण्यबाहुः—कर्म प्रवर्तयन्तोऽश्वान् ददात।
Mantra 5
अभि प्र स्थाताहेव यज्ञं यातेव पत्मन्त्मना हिनोत ॥
अह इव यज्ञम् अभि प्र तिष्ठत; यात्रीव पथ्मन् गच्छत—स्वात्मप्रेरणया हविः पुरो हिनोत।
Mantra 6
त्मना समत्सु हिनोत यज्ञं दधात केतुं जनाय वीरम् ॥
आत्मना समत्सु हिनोत यज्ञं; जनाय केतुं वीरं च दधात।
Mantra 7
उदस्य शुष्माद्भानुर्नार्त बिभर्ति भारं पृथिवी न भूम ॥
उदस्य शुष्माद् भानुरनार्त उदेति; स पृथिवीव भारं बिभर्ति—महदाधारः—कर्मणे धृतवान्।
Mantra 8
ह्वयामि देवाँ अयातुरग्ने साधन्नृतेन धियं दधामि ॥
ह्वयामि देवान् अयातुरग्ने; साधन् ऋतेन धियं दधामि।
Mantra 9
अभि वो देवीं धियं दधिध्वं प्र वो देवत्रा वाचं कृणुध्वम् ॥
अभि वो देवीं धियं दधिध्वं; प्र वो देवत्रा वाचं कृणुध्वम्—यथा वाक् तेजोमयी शक्तेः वहनी भवेत्।
Mantra 10
आ चष्ट आसां पाथो नदीनां वरुण उग्रः सहस्रचक्षाः ॥
आ चष्ट आसां पाथो नदीनां वरुण उग्रः सहस्रचक्षाः; स प्रवहन्तीनां शक्तीनां गतिं लोकेऽस्मासु च निरन्तरं पश्यति।
Mantra 11
राजा राष्ट्रानां पेशो नदीनामनुत्तमस्मै क्षत्रं विश्वायु ॥
राजा राष्ट्राणां पेशो नदीनाम्; अस्मै अनुत्तमं क्षत्रं विश्वायुः स्यात्—यथा ऋतं सर्वेषु धामसु स्थिरं तिष्ठेत्।
Mantra 12
अविष्टो अस्मान्विश्वासु विक्ष्वद्युं कृणोत शंसं निनित्सोः ॥
अभिभूयमानेष्वस्मासु सर्वासु विक्षु नः जयिनः कुरु; सत्य-प्रशंसनिनित्सोः कृते द्युमन्तं शंसं प्रेरितं रचय।
Mantra 13
व्येतु दिद्युद्द्विषामशेवा युयोत विष्वग्रपस्तनूनाम् ॥
द्विषाम् अभिमुखं दिद्युत् व्येतु; तनूनां विष्वग्रपः पीडां सर्वतः युयोत।
Mantra 14
अवीन्नो अग्निर्हव्यान्नमोभिः प्रेष्ठो अस्मा अधायि स्तोमः ॥
हव्यैर्नमोभिश्चाग्निर्नोऽवीत्; तस्मै प्रेष्ठाय नः स्तोमः स्थापितः।
Mantra 15
सजूर्देवेभिरपां नपातं सखायं कृध्वं शिवो नो अस्तु ॥
देवैः सह स॒जूः अपां नपातं नः सखायं कृध्वम्; स नः शिवो भूत्वा सुखदः अस्तु।
Mantra 16
अब्जामुक्थैरहिं गृणीषे बुध्ने नदीनां रजस्सु षीदन् ॥
उक्थैः स्तोत्रैः अहिं गृणीषे—अब्द्जं; स नदीनां बुध्ने षीदन्, रजःसु लोकेषु स्थितः।
Mantra 17
मा नोऽहिर्बुध्न्यो रिषे धान्मा यज्ञो अस्य स्रिधदृतायोः ॥
अहि॒र्बुध्न्यः मा नः रिषे धात्; अस्य यज्ञः ऋतयोः सत्ययोश्च शक्त्योः मा स्रिधत्।
Mantra 18
उत न एषु नृषु श्रवो धुः प्र राये यन्तु शर्धन्तो अर्यः ॥
उत न एषु नृषु श्रवो धुः; प्र राये यन्तु शर्धन्तोऽर्यः॥
Mantra 19
तपन्ति शत्रुं स्वर्ण भूमा महासेनासो अमेभिरेषाम् ॥
तपन्ति शत्रुं स्वर्ण भूमा महासेनासोऽमेभिरेषाम्॥
Mantra 20
आ यन्नः पत्नीर्गमन्त्यच्छा त्वष्टा सुपाणिर्दधातु वीरान् ॥
आ यन्नः पत्नीर्गमन्त्यच्छा त्वष्टा सुपाणिर्दधातु वीरान्॥
Mantra 21
प्रति नः स्तोमं त्वष्टा जुषेत स्यादस्मे अरमतिर्वसूयुः ॥
प्रति नः स्तोमं त्वष्टा जुषेत; स्यादस्मे अरमतिर् वसूयुः।
Mantra 22
ता नो रासन्रातिषाचो वसून्या रोदसी वरुणानी शृणोतु । वरूत्रीभिः सुशरणो नो अस्तु त्वष्टा सुदत्रो वि दधातु रायः ॥
ता नो रासन् रातिषाचो वसून्या; रोदसी वरुणानी शृणोतु। वरूत्रीभिः सुशरणो नो अस्तु; त्वष्टा सुदत्रो वि दधातु रायः।
Mantra 23
तन्नो रायः पर्वतास्तन्न आपस्तद्रातिषाच ओषधीरुत द्यौः । वनस्पतिभिः पृथिवी सजोषा उभे रोदसी परि पासतो नः ॥
तन्नो रायः पर्वतास्तन्न आपस्तद्रातिषाच ओषधीरुत द्यौः। वनस्पतिभिः पृथिवी सजोषा उभे रोदसी परि पासतो नः।
Mantra 24
अनु तदुर्वी रोदसी जिहातामनु द्युक्षो वरुण इन्द्रसखा । अनु विश्वे मरुतो ये सहासो रायः स्याम धरुणं धियध्यै ॥
अनु तद् उर्वी रोदसी जिहाताम्; अनु द्युक्षो वरुण इन्द्रसखा। अनु विश्वे मरुतो ये सहासो—रायः स्याम, धरुणं धियध्यै॥
Mantra 25
तन्न इन्द्रो वरुणो मित्रो अग्निराप ओषधीर्वनिनो जुषन्त । शर्मन्त्स्याम मरुतामुपस्थे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
तन् न इन्द्रो वरुणो मित्रो अग्निर् आप ओषधीर्वनिनो जुषन्त। शर्मन्त्स्याम मरुतामुपस्थे; यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः॥
Frequently Asked Questions
Manīṣā is the divine power of inspired thought—clear intelligence that becomes effective speech and prayer. The hymn treats her like a goddess who can be invoked to guide the sacrifice.
It asks for right inspiration at the start of worship and for protection against hostility and affliction. It concludes by requesting peace and lasting well-being (svasti) from many divine powers.
The closing verse widens the blessing to include the full sacred ecology—major gods (Indra, Varuṇa, Mitra, Agni) and life-supporting powers (waters, herbs, forests). This expresses a complete request for shelter, health, and harmony for the community.
Ask anything about Sukta 34 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.