Sukta 34
Sukta 7.34
Vasiṣṭha (Vasiṣṭhas)
Manīṣā (inspired thought) as a goddess-power; implicitly Sarasvatī/Vāc complex
Gāyatrī-like short verse (but exact meter uncertain from single pāda input; traditionally RV 7.34 is in Triṣṭubh/Jagatī mix—needs full hymn for confirmation)
RV 7.34 বসিষ্ঠৰ এটা সূক্ত, য’ত মনীষা—উজ্জ্বল প্ৰেৰিত বুদ্ধি—ক দেৱী-শক্তি হিচাপে আহ্বান কৰা হৈছে; সি সুগঠিত ৰথৰ দৰে যজ্ঞক আগবঢ়াই নিয়ে। শ্লোকসমূহ চিন্তা আৰু বাক্ৰ দীক্ষাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এনে ৰক্ষাকাৰী দীপ্তিলৈ গতি কৰে যিয়ে বৈৰিতা আৰু দেহগত কষ্ট দূৰ কৰে; আৰু শেষত বহু দিৱ্য আৰু প্ৰাকৃতিক শক্তিক আহ্বান কৰি শান্তি, আশ্ৰয় আৰু স্থায়ী কল্যাণ দান কৰিবলৈ বিস্তৃত আশীৰ্বাদে সমাপ্ত হয়।
Mantras
Mantra 1
प्र शुक्रैतु देवी मनीषा अस्मत्सुतष्टो रथो न वाजी ॥
আমাৰ পৰা উজ্জ্বল দেৱী—মনীষা (প্ৰেৰিত চিন্তা)—আগবাঢ়ক; সু-গঢ়া ৰথৰ দৰে, বল-সমৃদ্ধি বহনকাৰী বীৰৰ দৰে।
Mantra 2
विदुः पृथिव्या दिवो जनित्रं शृण्वन्त्यापो अध क्षरन्तीः ॥
তেওঁলোকে পৃথিৱী আৰু দ্যৌৰ জনিত্ৰ (উৎপত্তিস্থান) জানে; আপঃ (জলসমূহ) শুনে, তাৰ পাছত ধাৰা হৈ বোৱে।
Mantra 3
आपश्चिदस्मै पिन्वन्त पृथ्वीर्वृत्रेषु शूरा मंसन्त उग्राः ॥
আপসকলেও তেওঁৰ বাবে বিস্তৃত ভিত্তিসমূহ ফুলাই তোলে; বৃত্ৰসমূহৰ সৈতে যুদ্ধত উগ্ৰ বীৰসকলে শৌৰ্য্যে দৃঢ় হয়—সত্তা বিস্তাৰ কৰা শক্তিসমূহ আগবঢ়াই ঠেলি দিয়ে।
Mantra 4
आ धूर्ष्वस्मै दधाताश्वानिन्द्रो न वज्री हिरण्यबाहुः ॥
তেওঁৰ বাবে জয়ী শক্তিসমূহ স্থাপন কৰা; বজ্ৰধাৰী ইন্দ্ৰৰ দৰে—সুৱৰ্ণ-বাহু—কৰ্ম আগবঢ়োৱা শক্তিৰ অশ্বসমূহ দান কৰা।
Mantra 5
अभि प्र स्थाताहेव यज्ञं यातेव पत्मन्त्मना हिनोत ॥
দিনৰ উদয়ৰ দৰে যজ্ঞৰ ওপৰত আগবাঢ়া; পথৰ যাত্ৰী যেন গৈ থাকা—নিজ আত্ম-প্ৰেৰণাৰে হৱি আগলৈ ঠেলি দিয়া।
Mantra 6
त्मना समत्सु हिनोत यज्ञं दधात केतुं जनाय वीरम् ॥
আত্মবলৰে সমৰত যজ্ঞক আগুৱাই দিয়া; জনসাধাৰণৰ বাবে কেতু—জ্ঞান-চিহ্ন—স্থাপন কৰা, আৰু নেতৃত্বদানকাৰী বীৰশক্তি প্ৰদান কৰা।
Mantra 7
उदस्य शुष्माद्भानुर्नार्त बिभर्ति भारं पृथिवी न भूम ॥
তাঁৰ শুষ্মা—উদ্দাম বল—ৰ পৰা দীপ্তি উঠি আহে, অবদমিত নহয়; ই পৃথিৱীৰ দৰে ভাৰ বহে—বিশাল আধাৰ—কৰ্মৰ বাবে বহনীয় বস্তু স্থিৰে ধৰি ৰাখে।
Mantra 8
ह्वयामि देवाँ अयातुरग्ने साधन्नृतेन धियं दधामि ॥
অগ্নে, কুটিলতা-ৰহিত দেবতাসকলক মই আহ্বান কৰোঁ; ঋত-দ্বাৰা সিদ্ধি সাধি, মই মোৰ ধী—চিত্তবোধ—স্থাপন কৰোঁ।
Mantra 9
अभि वो देवीं धियं दधिध्वं प्र वो देवत्रा वाचं कृणुध्वम् ॥
তোমালোকে দেৱী ধী (দিব্য চিন্তা) অন্তৰত স্থাপন কৰা; দেৱতাৰ দিশে তোমালোকৰ বাক্য আগবঢ়াই গঢ়ি তোলা—যেন বাক্ দীপ্ত শক্তিৰ বাহক হয়।
Mantra 10
आ चष्ट आसां पाथो नदीनां वरुण उग्रः सहस्रचक्षाः ॥
এই নদীবোৰৰ পথসমূহ উগ্ৰ, সহস্ৰচক্ষু বৰুণে দৰ্শন কৰে; সি প্ৰবাহমান শক্তিসমূহৰ গতি—বিশ্বত আৰু আমাৰ ভিতৰতো—সততে চায়।
Mantra 11
राजा राष्ट्रानां पेशो नदीनामनुत्तमस्मै क्षत्रं विश्वायु ॥
ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ ৰাজা, নদীবোৰৰ ৰূপ-ৰেখা গঢ়োঁতা—তাঁৰ বাবে অনুত্তম ক্ষত্ৰ (সাৰ্বভৌম ক্ষমতা) হওক, বিশ্বায়ু (বিশ্বব্যাপী জীৱন) বিস্তাৰিত হওক—যেন ঋত (সঠিক বিধান) সকলো ক্ষেত্ৰত স্থিৰ থাকে।
Mantra 12
अविष्टो अस्मान्विश्वासु विक्ष्वद्युं कृणोत शंसं निनित्सोः ॥
আক্ৰমিত হ’লে, সকলো গোত্ৰ-জনপদত আমাক জয়ী কৰাঁ; সত্য-ঘোষণা কৰিবলৈ আগ্ৰহী জনৰ বাবে দীপ্তিময়, প্ৰেৰিত স্তোত্ৰ-বাণী গঢ়ি দিয়া।
Mantra 13
व्येतु दिद्युद्द्विषामशेवा युयोत विष्वग्रपस्तनूनाम् ॥
দ্বেষীসকলৰ বিৰুদ্ধে দীপ্ত জ্যোতি বিস্তাৰিত হওক; আমাৰ দেহধাৰী সত্তাত লেগি থকা দুঃখ-আফতক চাৰিওফালে খেদাই দিয়া।
Mantra 14
अवीन्नो अग्निर्हव्यान्नमोभिः प्रेष्ठो अस्मा अधायि स्तोमः ॥
আমাৰ হব্য আৰু নমস্কাৰ-কৰ্মেৰে অগ্নিয়ে আমাক ৰক্ষা কৰিলে; সেই অতি প্ৰিয়জনৰ বাবে আমাৰ স্তোত্ৰ-গীত স্থাপন কৰা হ’ল।
Mantra 15
सजूर्देवेभिरपां नपातं सखायं कृध्वं शिवो नो अस्तु ॥
দেৱতাসকলৰ সৈতে সুৰে মিলাই আপাম্ নপাতক আমাৰ সখা কৰি দিয়া; তেওঁ আমাৰ প্ৰতি শিৱ, কল্যাণকাৰী আৰু সুখদায়ক হওক।
Mantra 16
अब्जामुक्थैरहिं गृणीषे बुध्ने नदीनां रजस्सु षीदन् ॥
স্তোত্ৰ-উক্তিসকলৰে মই জলৰ সৰ্প—অহিক গাইছোঁ; নদীসমূহৰ তলদেশত বহি, লোকসমূহৰ ৰজস্-আকাশীয় বিস্তাৰত অৱস্থিত।
Mantra 17
मा नोऽहिर्बुध्न्यो रिषे धान्मा यज्ञो अस्य स्रिधदृतायोः ॥
অহি বুধ্ন্যই যেন আমাক ক্ষতি নকৰে; ঋতৰ দুয়ো শক্তিৰ (ঋত আৰু সত্য) পৰা তেওঁৰ নিমিত্ত আমাৰ যজ্ঞ যেন বিচ্যুত নহয়।
Mantra 18
उत न एषु नृषु श्रवो धुः प्र राये यन्तु शर्धन्तो अर्यः ॥
আৰু এই মানুহসকলৰ মাজতো আমাৰ যশ স্থাপন হওক; আৰ্যসকলৰ উদ্যমী দলসমূহ আমাৰ ৰায়—সমৃদ্ধি আৰু পূৰ্ণতাৰ বাবে আগবাঢ়ক।
Mantra 19
तपन्ति शत्रुं स्वर्ण भूमा महासेनासो अमेभिरेषाम् ॥
স্বৰ্গীয় দীপ্তিৰ দৰে জ্বলি তেওঁলোকে শত্রুক দগ্ধ কৰে; এই মহাসেনাসমূহ নিজৰ অপ্রতিরোধ্য শক্তিৰে জয়ী হয়।
Mantra 20
आ यन्नः पत्नीर्गमन्त्यच्छा त्वष्टा सुपाणिर्दधातु वीरान् ॥
যেতিয়া আমাৰ পত্নীসকল আমাৰ ওচৰলৈ আহে, তেতিয়া সুহস্ত ত্বষ্টা আমাৰ ভিতৰত বীৰসকল স্থাপন কৰক—যাত্ৰাৰ বাবে আত্মাৰ দৃঢ় শক্তিসমূহ।
Mantra 21
प्रति नः स्तोमं त्वष्टा जुषेत स्यादस्मे अरमतिर्वसूयुः ॥
আমাৰ স্তোত্ৰ-স্তৱন ট্বষ্টা যেন অনুগ্ৰহ কৰি গ্ৰহণ কৰে; আমাৰ ভিতৰত ‘অৰমতি’—সৎবুদ্ধি, সত্য ধনৰ আকাঙ্ক্ষী মনোভাৱ—জাগ্ৰত থাকক।
Mantra 22
ता नो रासन्रातिषाचो वसून्या रोदसी वरुणानी शृणोतु । वरूत्रीभिः सुशरणो नो अस्तु त्वष्टा सुदत्रो वि दधातु रायः ॥
দান-সহচৰ শক্তিসমূহে আমালৈ সত্তাৰ ধন-সম্পদ আনি দিয়ক; বিস্তৃত দুয়ো জগত—বৰুণানী—আমাৰ আহ্বান শুনক। তেখেতৰ ৰক্ষাবলয়ে আমালৈ সু-শৰণ, সুখদ আশ্ৰয় হওক; সুদাতা ট্বষ্টাই ৰায়ঃ—সমৃদ্ধি—বিভাগ কৰি আমাৰ ভিতৰত স্থাপন কৰক।
Mantra 23
तन्नो रायः पर्वतास्तन्न आपस्तद्रातिषाच ओषधीरुत द्यौः । वनस्पतिभिः पृथिवी सजोषा उभे रोदसी परि पासतो नः ॥
সেই ৰায়ঃ—সমৃদ্ধি—আমালৈ পৰ্বতসমূহ আনক; পানীসমূহ আনক; দান-সহচৰ শক্তিসমূহ, ঔষধি-উদ্ভিদসমূহ, আৰু দ্যৌঃ—স্বৰ্গ—সেয়াও আনক। বনস্পতিসকলৰ সৈতে একমত হৈ পৃথিৱী, আৰু উভয় ৰোদসী—দুয়ো জগত—চাৰিওফালে আমাক ৰক্ষা কৰি আৱৰি ৰাখক।
Mantra 24
अनु तदुर्वी रोदसी जिहातामनु द्युक्षो वरुण इन्द्रसखा । अनु विश्वे मरुतो ये सहासो रायः स्याम धरुणं धियध्यै ॥
সেই অনুসাৰে বিস্তৃত দুয়ো জগত—দ্যৌ আৰু পৃথিৱী—আমাৰ বাবে মুকলি হওক, পথ দি যাওক; সেই অনুসাৰে দীপ্তিমান, ইন্দ্ৰ-সখা বৰুণো আমাৰ পিছে পিছে চলক। সেই অনুসাৰে সাহসী, মহাবল মৰুতসকল—যিসকল বিশ্বব্যাপী—আমাৰ সৈতে আগবাঢ়ক; যাতে আমি ৰায়ঃ (ঐশ্বৰ্য/সমৃদ্ধি) লাভ কৰোঁ, ধিয়ধ্যৈ (চিন্তা-ধ্যানৰ বৃদ্ধি)ৰ বাবে দৃঢ় আধাৰ হওঁ।
Mantra 25
तन्न इन्द्रो वरुणो मित्रो अग्निराप ओषधीर्वनिनो जुषन्त । शर्मन्त्स्याम मरुतामुपस्थे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ইন্দ্ৰ, বৰুণ, মিত্ৰ, অগ্নি, আপঃ (জল), ওষধিসকল আৰু বনিনঃ (বনৰ শক্তিসমূহ)—এইটো আমাৰ বাবে প্ৰসন্নতাৰে গ্ৰহণ কৰক। মৰুতসকলৰ উপস্থে (কোলাত) আমি শান্তিত বাস কৰোঁ; হে দেবশক্তিসকল, স্বস্তিভিঃ (কল্যাণময় সুৰক্ষা)ৰে সদায় আমাক ৰক্ষা কৰক।
Frequently Asked Questions
Manīṣā is the divine power of inspired thought—clear intelligence that becomes effective speech and prayer. The hymn treats her like a goddess who can be invoked to guide the sacrifice.
It asks for right inspiration at the start of worship and for protection against hostility and affliction. It concludes by requesting peace and lasting well-being (svasti) from many divine powers.
The closing verse widens the blessing to include the full sacred ecology—major gods (Indra, Varuṇa, Mitra, Agni) and life-supporting powers (waters, herbs, forests). This expresses a complete request for shelter, health, and harmony for the community.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.