Sukta 34
Sukta 7.34
Vasiṣṭha (Vasiṣṭhas)
Manīṣā (inspired thought) as a goddess-power; implicitly Sarasvatī/Vāc complex
Gāyatrī-like short verse (but exact meter uncertain from single pāda input; traditionally RV 7.34 is in Triṣṭubh/Jagatī mix—needs full hymn for confirmation)
RV 7.34 ହେଉଛି ବସିଷ୍ଠଙ୍କ ଏକ ସୂକ୍ତ, ଯେଉଁଥିରେ ମନୀଷା—ଦୀପ୍ତ ପ୍ରେରିତ ବୁଦ୍ଧି—କୁ ଦେବୀ-ଶକ୍ତି ଭାବେ ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଇଛି; ସେ ସୁସଂଘଟିତ ରଥ ପରି ଯଜ୍ଞକୁ ଆଗେଇ ନେଇଯାଏ। ମନ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକ ଚିନ୍ତା ଓ ବାଣୀର ଦୀକ୍ଷାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଏମିତି ରକ୍ଷାକାରୀ ତେଜକୁ ଉଦ୍ଭାସିତ କରେ ଯାହା ଶତ୍ରୁତା ଓ ଶରୀରୀକ ପୀଡ଼ାକୁ ଦୂର କରେ; ଶେଷରେ ବହୁ ଦିବ୍ୟ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଶକ୍ତିଙ୍କୁ ଡାକି ଶାନ୍ତି, ଆଶ୍ରୟ ଓ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ କୁଶଳତା ଦାନ ପାଇଁ ବିସ୍ତୃତ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦିଆଯାଏ।
Mantras
Mantra 1
प्र शुक्रैतु देवी मनीषा अस्मत्सुतष्टो रथो न वाजी ॥
ଆମଠାରୁ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେବୀ—ମନୀଷା (ପ୍ରେରିତ ଚିନ୍ତା)—ଆଗକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରୁ; ସୁନିର୍ମିତ ରଥ ପରି, ବଳ-ସମୃଦ୍ଧି ବହନକାରୀ ବାଜୀ ପରି, ଆମ ଅର୍ପଣର ଗତିକୁ ଉଚ୍ଚ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଦିଗକୁ ନେଇଯାଉ।
Mantra 2
विदुः पृथिव्या दिवो जनित्रं शृण्वन्त्यापो अध क्षरन्तीः ॥
ସେମାନେ ପୃଥିବୀ ଓ ଦ୍ୟୌ (ଆକାଶ)ର ଜନିତ୍ର—ଉତ୍ପତ୍ତି-ସ୍ଥାନ—କୁ ଜାଣିଛନ୍ତି; ଆପଃ (ଜଳ) ଶୁଣେ, ଏବଂ ପରେ ଧାରାରୂପେ ବହି ବାହାରୁଛି—ସେଇ ମୂଳର ଋତ (ସତ୍ୟ-କ୍ରମ)କୁ ଅନୁସରି।
Mantra 3
आपश्चिदस्मै पिन्वन्त पृथ्वीर्वृत्रेषु शूरा मंसन्त उग्राः ॥
ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆପଃ (ଜଳ) ମଧ୍ୟ ବିଶାଳ ପୃଥିବୀ-ଆଧାରଗୁଡ଼ିକୁ ଫୁଲାଇଦିଏ; ବୃତ୍ରମାନେ (ଆବରଣକାର) ସହ ଯୁଦ୍ଧରେ ଉଗ୍ର ଶୂରମାନେ ନିର୍ଭୟ ହୋଇ ଆଗେଇଯାନ୍ତି—ଭାବ/ଅସ୍ତିତ୍ୱକୁ ବିସ୍ତାର କରୁଥିବା ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ପ୍ରେରିତ କରି।
Mantra 4
आ धूर्ष्वस्मै दधाताश्वानिन्द्रो न वज्री हिरण्यबाहुः ॥
ତାଙ୍କ ପାଇଁ ବିଜୟୀ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କର; ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି—ହିରଣ୍ୟବାହୁ (ସୁବର୍ଣ୍ଣଭୁଜ) ହୋଇ—କର୍ମକୁ ଆଗକୁ ବହନ କରୁଥିବା ଊର୍ଜାର ଅଶ୍ୱମାନଙ୍କୁ ଦାନ କର।
Mantra 5
अभि प्र स्थाताहेव यज्ञं यातेव पत्मन्त्मना हिनोत ॥
ଦିନୋଦୟ ପରି ଯଜ୍ଞ ଦିଗକୁ ଅଭି-ପ୍ରସ୍ଥାନ କର; ପଥରେ ଯାତ୍ରୀ ପରି ଯାଅ—ନିଜ ପ୍ରେରଣାରେ ହବିଷ୍କୁ ଆଗକୁ ଚାଲାଇଦିଅ।
Mantra 6
त्मना समत्सु हिनोत यज्ञं दधात केतुं जनाय वीरम् ॥
ଆତ୍ମବଳରେ, ସମରର ସଂଘର୍ଷମାନେ ଯଜ୍ଞକୁ ଆଗେଇ ହଂକା; ଜନମାନଙ୍କ ପାଇଁ କେତୁ—ପ୍ରଜ୍ଞାର ଧ୍ୱଜଚିହ୍ନ—ଏବଂ ନେତୃତ୍ୱଦାୟୀ ବୀରଶକ୍ତି ସ୍ଥାପନ କର।
Mantra 7
उदस्य शुष्माद्भानुर्नार्त बिभर्ति भारं पृथिवी न भूम ॥
ତାହାର ଶୁଷ୍ମ—ଉତ୍କଟ ବଳ—ରୁ ଭାନୁ, ଦୀପ୍ତି, ଉଦିତ ହୁଏ, ଅନାକ୍ରାନ୍ତ; ପୃଥିବୀ ପରି ସେ ଭାର ବହେ—ବିଶାଳ ଆଧାର ହୋଇ—କର୍ମ ପାଇଁ ଯାହା ବହନୀୟ, ତାହାକୁ ଦୃଢ଼ତାରେ ଧାରଣ କରେ।
Mantra 8
ह्वयामि देवाँ अयातुरग्ने साधन्नृतेन धियं दधामि ॥
ହେ ଅଗ୍ନି, ମୁଁ ଦେବମାନଙ୍କୁ ହ୍ୱାନ କରେ—ବକ୍ରତାରହିତ, ଅୟାତୁ; ଋତ ଦ୍ୱାରା ସାଧନ କରି ମୁଁ ମୋର ଧୀ (ଚିନ୍ତନ-ପ୍ରଜ୍ଞା) ସ୍ଥାପନ କରେ—ଯେପରି ସଙ୍କଳ୍ପ ସିଧା ଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ହୁଏ।
Mantra 9
अभि वो देवीं धियं दधिध्वं प्र वो देवत्रा वाचं कृणुध्वम् ॥
ହେ ଦେବମାନେ, ତୁମ ଭିତରେ ଦେବୀ ଧୀ (ଦିବ୍ୟ ଚିନ୍ତନଶକ୍ତି) ଧାରଣ କର; ଏବଂ ଦେବତ୍ରା—ଦେବମାନଙ୍କ ପ୍ରତି—ତୁମ ବାଣୀକୁ ପ୍ରସାର କର, ଯେପରି ଶବ୍ଦ ଦୀପ୍ତିମୟ ଶକ୍ତିର ମାର୍ଗ ହେଉ।
Mantra 10
आ चष्ट आसां पाथो नदीनां वरुण उग्रः सहस्रचक्षाः ॥
ଏହି ନଦୀମାନଙ୍କର ପଥକୁ ବରୁଣ—ଉଗ୍ର, ସହସ୍ରଚକ୍ଷୁ—ନିରୀକ୍ଷଣ କରନ୍ତି; ବହୁଥିବା ଶକ୍ତିମାନଙ୍କର ଗତିପଥକୁ ସେ ଜଗତରେ ମଧ୍ୟ, ଆମ ଭିତରେ ମଧ୍ୟ, ସଚେତନ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖନ୍ତି।
Mantra 11
राजा राष्ट्रानां पेशो नदीनामनुत्तमस्मै क्षत्रं विश्वायु ॥
ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କର ରାଜା, ନଦୀମାନଙ୍କର ରୂପ-ପେଶକୁ ଗଢ଼ିବାଳା—ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଅନୁତ୍ତମ କ୍ଷତ୍ର (ଅପରିମେୟ ସାର୍ବଭୌମ ଶାସନଶକ୍ତି) ହେଉ; ବିଶ୍ୱାୟୁ—ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ଜୀବନଶକ୍ତି—ରୂପେ, ସମସ୍ତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଋତର କ୍ରମ ସ୍ଥିର ରହୁ।
Mantra 12
अविष्टो अस्मान्विश्वासु विक्ष्वद्युं कृणोत शंसं निनित्सोः ॥
ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଆକ୍ରମିତ ହୁଅୁ, ସମସ୍ତ କୁଳ/ଜନସମୂହମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମକୁ ବିଜୟୀ କର; ସତ୍ୟକୁ ଘୋଷଣା କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ଜନ ପାଇଁ ଦୀପ୍ତିମାନ, ପ୍ରେରିତ ସ୍ତୁତି-ବାଣୀ ଗଢ଼ିଦେ।
Mantra 13
व्येतु दिद्युद्द्विषामशेवा युयोत विष्वग्रपस्तनूनाम् ॥
ଦ୍ୱେଷୀମାନଙ୍କ ବିରୋଧରେ ବିଦ୍ୟୁତ୍-ସଦୃଶ ଦୀପ୍ତି ବ୍ୟାପିଯାଉ; ଆମ ଦେହଧାରୀ ସତ୍ତାକୁ ଲଗି ରହିଥିବା ପୀଡ଼ାକୁ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ହଂକାଇ ଦୂର କର।
Mantra 14
अवीन्नो अग्निर्हव्यान्नमोभिः प्रेष्ठो अस्मा अधायि स्तोमः ॥
ଆମ ହବ୍ୟାର୍ପଣ ଓ ନମସ୍କାରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନି ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରିଛନ୍ତି; ସେଇ ପ୍ରିୟତମଙ୍କ ପାଇଁ ଆମ ସ୍ତୋମ—ସ୍ତୁତି-ଗୀତ—ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି।
Mantra 15
सजूर्देवेभिरपां नपातं सखायं कृध्वं शिवो नो अस्तु ॥
ଦେବମାନଙ୍କ ସହ ସଜୂର (ସମଞ୍ଜସରେ) ରହି, ଅପାଂ ନପାତଙ୍କୁ ଆମ ସଖା କର; ସେ ଆମ ପାଇଁ ଶିବ—କଲ୍ୟାଣକାରୀ ଓ ସୁଖଦାୟକ—ହେଉ।
Mantra 16
अब्जामुक्थैरहिं गृणीषे बुध्ने नदीनां रजस्सु षीदन् ॥
ଉକ୍ଥ (ସ୍ତୁତି) ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ଅପ୍ସୁସ୍ଥିତ ଅହି—ଜଳସର୍ପକୁ—ଗାଉଛି; ନଦୀମାନଙ୍କ ବୁଧ୍ନରେ ଆସୀନ, ରଜସ୍ସୁ (ଲୋକାକାଶମାନେ) ମଧ୍ୟରେ ବସୁଥିବା।
Mantra 17
मा नोऽहिर्बुध्न्यो रिषे धान्मा यज्ञो अस्य स्रिधदृतायोः ॥
ଅହି ବୁଧ୍ନ୍ୟ ଆମକୁ କ୍ଷତି ନ କରୁ; ଋତର ଦୁଇ ଶକ୍ତି (ଧର୍ମ-ନିୟମ ଓ ସତ୍ୟ-ଅସ୍ତିତ୍ୱ) ଠାରୁ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆମ ଯଜ୍ଞ ଚ୍ୟୁତ ନ ହେଉ।
Mantra 18
उत न एषु नृषु श्रवो धुः प्र राये यन्तु शर्धन्तो अर्यः ॥
ଏହି ନରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମର ଶ୍ରବସ୍ (କୀର୍ତ୍ତି) ସ୍ଥାପିତ ହେଉ; ଆର୍ୟମାନଙ୍କ ଉଦ୍ୟମଶୀଳ ଦଳ ଆମର ରାୟ—ସମୃଦ୍ଧି ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣତା—ପାଇଁ ଅଗ୍ରସର ହେଉ।
Mantra 19
तपन्ति शत्रुं स्वर्ण भूमा महासेनासो अमेभिरेषाम् ॥
ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ—ଦିବ୍ୟ ତେଜ ପରି—ଭୂମିରୁ ଶତ୍ରୁକୁ ଦହନ କରନ୍ତି; ଏହି ମହାସେନାମାନେ ନିଜ ଅପ୍ରତିହତ ଶକ୍ତିଦ୍ୱାରା ବିଜୟୀ ହୁଅନ୍ତି।
Mantra 20
आ यन्नः पत्नीर्गमन्त्यच्छा त्वष्टा सुपाणिर्दधातु वीरान् ॥
ଯେତେବେଳେ ଆମର ପତ୍ନୀମାନେ ଆମ ପାଖକୁ ଆସନ୍ତି, ସେତେବେଳେ ସୁପାଣି ତ୍ୱଷ୍ଟୃ ଆମ ମଧ୍ୟରେ ବୀରମାନଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରୁନ୍ତୁ—ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ଆତ୍ମାର ଦୃଢ଼ ଶକ୍ତିମାନଙ୍କୁ।
Mantra 21
प्रति नः स्तोमं त्वष्टा जुषेत स्यादस्मे अरमतिर्वसूयुः ॥
ତ୍ୱଷ୍ଟୃ ଆମର ସ୍ତୋତ୍ରକୁ ପ୍ରସନ୍ନତାରେ ଗ୍ରହଣ କରୁନ୍ତୁ; ଆମ ମଧ୍ୟରେ ଅରମତି—ସୁମତି, ସତ୍ୟ ଧନକୁ ଆକାଂକ୍ଷା କରୁଥିବା ଠିକ୍ ମନୋଭାବ—ବସୁନ୍ତୁ।
Mantra 22
ता नो रासन्रातिषाचो वसून्या रोदसी वरुणानी शृणोतु । वरूत्रीभिः सुशरणो नो अस्तु त्वष्टा सुदत्रो वि दधातु रायः ॥
ଦାନସହ ଚଳୁଥିବା ସେଇ ଶକ୍ତିମାନେ ଆମକୁ ବସୁ—ଅସ୍ତିତ୍ୱର ଧନ—ଦିଅନ୍ତୁ; ବରୁଣାନୀ, ବିଶାଳ ଦୁଇ ଲୋକ (ରୋଦସୀ), ଆମ ଡାକକୁ ଶୁଣୁନ୍ତୁ। ତାଙ୍କର ରକ୍ଷାମାନେ ଦ୍ୱାରା ଆମ ପାଇଁ ସୁଶରଣ—ଶୁଭ ଆଶ୍ରୟ—ହେଉ; ସୁଦାତ୍ର ତ୍ୱଷ୍ଟୃ ରାୟଃ—ସମୃଦ୍ଧି—ଆମ ମଧ୍ୟରେ ବଣ୍ଟି ସ୍ଥାପନ କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 23
तन्नो रायः पर्वतास्तन्न आपस्तद्रातिषाच ओषधीरुत द्यौः । वनस्पतिभिः पृथिवी सजोषा उभे रोदसी परि पासतो नः ॥
ସେଇ ରାୟଃ—ସମୃଦ୍ଧି—ଆମକୁ ପର୍ବତମାନେ ଆଣୁନ୍ତୁ; ସେଇ ଜଳମାନେ ଆଣୁନ୍ତୁ; ଦାନସଙ୍ଗୀ ଶକ୍ତିମାନେ, ଔଷଧୀମାନେ, ଏବଂ ଦ୍ୟୌଃ (ଦିବ) ମଧ୍ୟ ସେଇ ଦିଅନ୍ତୁ। ବନସ୍ପତିପତିମାନଙ୍କ ସହ ଏକସୁରେ ପୃଥିବୀ, ଏବଂ ଉଭୟ ରୋଦସୀ, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଆମକୁ ପରିପାସତୁ—ରକ୍ଷା କରୁନ୍ତୁ।
Mantra 24
अनु तदुर्वी रोदसी जिहातामनु द्युक्षो वरुण इन्द्रसखा । अनु विश्वे मरुतो ये सहासो रायः स्याम धरुणं धियध्यै ॥
ତଦନୁସାରେ ବିଶାଳ ଦୁଇ ଲୋକ—ପୃଥିବୀ ଓ ଦ୍ୟୌ—ଆମ ପାଇଁ ଖୋଲି ମାର୍ଗ ଦିଅନ୍ତୁ; ତଦନୁସାରେ ଦ୍ୟୁତିମାନ ବରୁଣ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସଖା, ଆମକୁ ଅନୁସରଣ କରୁନ୍ତୁ। ତଦନୁସାରେ ସମସ୍ତ ମରୁତ, ସହାସୀ ଶକ୍ତିଶାଳୀମାନେ, ଆମ ସହ ଗତି କରୁନ୍ତୁ—ଯେପରି ଆମେ ରାୟଃ (ସମୃଦ୍ଧି)ର ଅଧିକାରୀ ହେବୁ ଏବଂ ଧୀ (ଚିନ୍ତା/ପ୍ରଜ୍ଞା)ର ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଦୃଢ଼ ଆଧାର ପାଇବୁ।
Mantra 25
तन्न इन्द्रो वरुणो मित्रो अग्निराप ओषधीर्वनिनो जुषन्त । शर्मन्त्स्याम मरुतामुपस्थे यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣ, ମିତ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି, ଆପଃ (ଜଳ), ଓଷଧୀଃ (ଔଷଧି/ସସ୍ୟ), ଓ ବନିନଃ (ବନଶକ୍ତିମାନେ)—ଏ ସମସ୍ତେ ଆମ ପାଇଁ ଏଥିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ। ମରୁତମାନଙ୍କ ଉପସ୍ଥରେ (ଅଙ୍କ/ଆଶ୍ରୟରେ) ଆମେ ଶାନ୍ତିରେ ବସିବାକୁ ପାଉ; ହେ ଦେବଶକ୍ତିମାନେ, ସ୍ୱସ୍ତିଭିଃ (କଲ୍ୟାଣକାରୀ ସମନ୍ୱୟରେ) ଆପଣମାନେ ସଦା ଆମକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତୁ।
Frequently Asked Questions
Manīṣā is the divine power of inspired thought—clear intelligence that becomes effective speech and prayer. The hymn treats her like a goddess who can be invoked to guide the sacrifice.
It asks for right inspiration at the start of worship and for protection against hostility and affliction. It concludes by requesting peace and lasting well-being (svasti) from many divine powers.
The closing verse widens the blessing to include the full sacred ecology—major gods (Indra, Varuṇa, Mitra, Agni) and life-supporting powers (waters, herbs, forests). This expresses a complete request for shelter, health, and harmony for the community.
Ask anything about Sukta 34 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.