
Sukta 4.57
Vāmadeva Gautama (traditional for 4.57)
Gāyatrī (probable for several verses in 4.57; requires full scan)
Ten hymn jest agrarną i kosmiczną modlitwą o płodność skierowaną do Kṣetrasya Pati, Pana Pola, błagającą o zwycięstwo w uprawie, kwitnące bydło i konie oraz stały wzrost pożywienia. Rozszerza się w wezwanie Śunā-Sīrā (pomyślnej pomyślności i mocy orania) i wzywa deszcze Parjanyi, aby uczyniły ziemię słodką, owocną i wspierającą ludzką pracę oraz wewnętrzny rozwój.
Mantra 1
क्षेत्रस्य पतिना वयं हितेनेव जयामसि । गामश्वं पोषयित्न्वा स नो मृळातीदृशे ॥
Przez Pana Pola zwyciężamy, jak przez pewne dobrodziejstwo; ten, który w nas krowę i konia karmi, promienie oświecenia i siły, niech będzie łaskawy dla nas, którzy tak szukamy.
Mantra 2
क्षेत्रस्य पते मधुमन्तमूर्मिं धेनुरिव पयो अस्मासु धुक्ष्व । मधुश्चुतं घृतमिव सुपूतमृतस्य नः पतयो मृळयन्तु ॥
O Panie Pola, wydoj w nas miodną falę, jak krowa swoje mleko, niech płynie słodko, jak klarowane ghi dobrze oczyszczone. Niech strażnicy ṛta będą dla nas łaskawi, czyniąc naszą naturę naczyniem prawego wzrostu.
Mantra 3
मधुमतीरोषधीर्द्याव आपो मधुमन्नो भवत्वन्तरिक्षम् । क्षेत्रस्य पतिर्मधुमान्नो अस्त्वरिष्यन्तो अन्वेनं चरेम ॥
Miodne niech będą rośliny, miodne niebiosa i wody; miodny niech będzie dla nas środkowy świat tchnienia życia. Miodny niech będzie dla nas Pan Pola; bez szkody, idąc za jego przewodem, niech poruszamy się w jego uporządkowanej domenie.
Mantra 4
शुनं वाहाः शुनं नरः शुनं कृषतु लाङ्गलम् । शुनं वरत्रा बध्यन्तां शुनमष्ट्रामुदिङ्गय ॥
Pomyślnie niech poruszają się nosiciele, pomyślnie pracownicy; pomyślnie niech pług rzeźbi swą ścieżkę. Pomyślnie niech będą związane lejce; pomyślnie podnieś i wprowadź w ruch bicz, tak praca postępuje w prawym rytmie i powodzeniu.
Mantra 5
शुनासीराविमां वाचं जुषेथां यद्दिवि चक्रथुः पयः । तेनेमामुप सिञ्चतम् ॥
O Śunāsīrau, przyjmijcie tę naszą mowę; albowiem stworzyliście w niebie pożywną istotę. Tą właśnie obfitością zlejcie na to pole i na naszą istotę, aby dzieło mogło zostać wypełnione.
Mantra 6
अर्वाची सुभगे भव सीते वन्दामहे त्वा । यथा नः सुभगाससि यथा नः सुफलाससि ॥
Zwróć się ku nam, o szczęśliwa Sītā; czcimy cię. Bądź dla nas niosącą dobre szczęście; bądź dla nas dającą dobry owoc, aby zasiew prawdy wydał swój wypełniony plon.
Mantra 7
इन्द्रः सीतां नि गृह्णातु तां पूषानु यच्छतु । सा नः पयस्वती दुहामुत्तरामुत्तरां समाम् ॥
Niech Indra ujmie Bruzdę i utwierdzi ją; niech Pūṣan poprowadzi ją naprzód właściwą ścieżką. I niech ona, bogata w pożywną istotę, doi dla nas rok po roku coraz większy wzrost.
Mantra 8
शुनं नः फाला वि कृषन्तु भूमिं शुनं कीनाशा अभि यन्तु वाहैः । शुनं पर्जन्यो मधुना पयोभिः शुनासीरा शुनमस्मासु धत्तम् ॥
Niech radła rozorzą nasze pole w szczęśliwym, pomyślnym ruchu; niech oracze przystąpią do dzieła z zaprzężonymi siłami. Niech Parjanya, Moc Deszczu, wlewa słodycz swymi pożywnymi strumieniami; o Śunā i Sīrā, złożyście w nas tę pomyślność.
Invocation of Kṣetrasya Pati as the power by whom success is won and nourishment is secured.
The hymn expands from protection and victory to the concrete means of fertility—speech offered to Śunā-Sīrā, the heavenly ‘payaḥ,’ and the blessing of tools, workers, and yoked forces.
A vivid, comprehensive blessing: ploughshares cleave the earth auspiciously, workers advance with teams, and Parjanya rains sweetness—outer agriculture and cosmic water-power converge.
The prayer returns the boon inward: may auspiciousness and increase be established not only in the field but also within the worshippers themselves.
kṣetrasya patinā vayaṃ
शुनासीराविमां वाचं जुषेथां यद्दिवि चक्रथुः पयः । तेनेमामुप सिञ्चतम् ॥śunaṃ naḥ phālā vi kṛṣantu bhūmim
Kṣetrasya Pati means “Lord of the Field.” In this hymn he is the divine guardian of cultivated land who grants success in work, protects the field, and increases nourishment and prosperity.
Śunā-Sīrā are paired fertility powers connected with auspicious increase and ploughing. The hymn asks them to accept the prayer and to “pour” nourishing essence onto the field so that cultivation and harvest succeed.
It is directly about farming—ploughing, workers, tools, and rain—but it also reads symbolically: the “field” can be one’s inner nature, ploughing is disciplined effort, and rain is grace that brings inner growth and well-being.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.