Rig Veda Sukta 84
Mandala 7Sukta 845 Mantras

Sukta 84

Sukta 7.84

Rishi

Vasiṣṭha

Devata

Indra–Varuṇa

Chandas

Triṣṭubh (probable; needs verification)

ഈ സംക്ഷിപ്ത ത്രിഷ്ടുഭ് സ്തുതിയിൽ വസിഷ്ഠൻ ഇന്ദ്രനെയും വരുണനെയും ഒരുമിച്ച് “രണ്ട് രാജാക്കന്മാർ” എന്നു വിളിച്ച്, ഭക്തിപൂർവ്വമായ ഹവിസ്സുകളാലും പ്രകാശമുള്ള ഘൃതധാരയാലും അവരെ യജ്ഞത്തിലേക്ക് തിരിക്കുന്നു. സഭകളിൽ മനോഹരമായി തെളിയുന്ന വിധിയും മന്ത്രവും വിജയകരമായി സമാപിക്കുന്നതിനെ കവി ഊന്നിപ്പറഞ്ഞ്, ദേവപ്രേരിത സമൃദ്ധി, സംരക്ഷണസഹായം, സന്താനത്തിനും വംശപരമ്പരയ്ക്കും ക്ഷേമം എന്നിവ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. അവസാനം ഗാനം ദേവന്മാരിലേക്കെത്തിയെന്ന ആത്മവിശ്വാസത്തോടെ, സ്വസ്തി (ക്ഷേമം) യിൽ അവരുടെ നിരന്തര കാവലും രക്ഷയും അപേക്ഷിക്കുന്നു.

Mantras

Mantra 1

आ वां राजानावध्वरे ववृत्यां हव्येभिरिन्द्रावरुणा नमोभिः । प्र वां घृताची बाह्वोर्दधाना परि त्मना विषुरूपा जिगाति ॥

ഹേ രാജാക്കന്മാരേ—ഇന്ദ്രനും വരുണനും—ഹവ്യങ്ങളാലും നമസ്കാരങ്ങളാലും ഞാൻ നിങ്ങളെ യജ്ഞത്തിലേക്കു തിരിക്കുന്നു. ഘൃതംപോലെ ദീപ്തമായ പ്രേരണം നിങ്ങളുടെ ഭുജങ്ങളിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ച്, സ്വയം പല രൂപങ്ങളായി ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ച് ഹവിയെ അതിന്റെ നിശ്ചിത ലക്ഷ്യത്തിലേക്കു എത്തിക്കുന്നു.

Mantra 2

युवो राष्ट्रं बृहदिन्वति द्यौर्यौ सेतृभिररज्जुभिः सिनीथः । परि नो हेळो वरुणस्य वृज्या उरुं न इन्द्रः कृणवदु लोकम् ॥

നിങ്ങളുടെ വിശാല രാജ്യം ദ്യൗ—ആകാശം തന്നേ—ചലനത്തിലാക്കുന്നു; നിങ്ങൾ വ്യാപിക്കുന്ന രജ്ജുക്കളാലും സേതുക്കളാലും ബന്ധിക്കുന്നു. വരുണന്റെ കോപത്തിന്റെ സമ്മർദ്ദം ഞങ്ങളുടെ ചുറ്റുമുതൽ നീക്കുക; ഇന്ദ്രൻ ഞങ്ങൾക്കായി വിശാല ലോകം—വസിക്കാവുന്ന അവകാശം—സൃഷ്ടിക്കട്ടെ.

Mantra 3

कृतं नो यज्ञं विदथेषु चारुं कृतं ब्रह्माणि सूरिषु प्रशस्ता । उपो रयिर्देवजूतो न एतु प्र णः स्पार्हाभिरूतिभिस्तिरेतम् ॥

വിദഥസഭകളിൽ ഞങ്ങളുടെ യജ്ഞം മനോഹരമായി സിദ്ധമായി; സൂരിമാരിൽ പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്ന ബ്രഹ്മാണി (മന്ത്ര-രചനകൾ) ഫലപ്രദമായി സിദ്ധമായി. ദേവപ്രേരിതമായ റയി (സമ്പത്ത്) ഞങ്ങളിലേക്കു സമീപിക്കട്ടെ; ആഗ്രഹ്യമായ സഹായങ്ങളും രക്ഷകളുംകൊണ്ട് ഞങ്ങളെ അപ്പുറം കടത്തട്ടെ.

Mantra 4

अस्मे इन्द्रावरुणा विश्ववारं रयिं धत्तं वसुमन्तं पुरुक्षुम् । प्र य आदित्यो अनृता मिनात्यमिता शूरो दयते वसूनि ॥

ഹേ ഇന്ദ്ര-വരുണന്മാരേ, ഞങ്ങളിലേക്കു വിശ്വവാരം—എല്ലാ വാഞ്ഛിതങ്ങളെയും ധരിക്കുന്ന, വസുമന്തവും പുരുക്ഷുവും (വിപുല സമൃദ്ധി) ആയ റയിയെ സ്ഥാപിക്കുവിൻ. കാരണം അദിത്യൻ (അദിതിപുത്രൻ), അളവറ്റ ശൂരൻ, അസത്യങ്ങളെ ക്ഷയിപ്പിക്കുകയും സത്യവസുക്കളെ വിതരണം ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നു.

Mantra 5

इयमिन्द्रं वरुणमष्ट मे गीः प्रावत्तोके तनये तूतुजाना । सुरत्नासो देववीतिं गमेम यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

ഈ എന്റെ ഗീ (സ്തുതി) ഇന്ദ്രനെയും വരുണനെയും എത്തിച്ചേർന്നു; അത് മുന്നേറി വംശത്തെയും തനയത്തെയും പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ സു-രത്നാസഃ (സത്യരത്നങ്ങളിൽ സമൃദ്ധർ) ആയി ദേവവീതി (ദേവപ്രാപ്തിയും ആസ്വാദനവും) കൈവരിക്കട്ടെ; നിങ്ങൾ സദാ സ്വസ്തിഭിഃ—ക്ഷേമാവസ്ഥകളാൽ—ഞങ്ങളെ കാത്തരുളുക.

Frequently Asked Questions

The hymn addresses Indra and Varuṇa together, treating them as “two kings” who jointly grant protection, order, and prosperity.

It asks that the sacrifice and sacred speech be effective, and that Indra–Varuṇa bring god-guided wealth, protective help, and lasting well-being (svasti), especially for children and lineage.

Their pairing unites Indra’s power to overcome obstacles with Varuṇa’s governance of truth and right order (ṛta), making the prayer both forceful and ethically aligned.

Ask anything about Sukta 84 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App