Sukta 97
Sukta 10.97
Oṣadhīs (Medicinal Plants as collective devatā)
Anushtubh (probable for RV 10.97; verify against critical edition)
RV 10.97 ເປັນບົດສະເດັດທີ່ເປັນການຮັກສາ ເຊິ່ງອວດວາດຕໍ່ ໂອສະທິ - ພືດສະໝຸນໄພໃນຖານະພະລັງງານສະຫວັນຮ່ວມກັນ - ຂໍໃຫ້ພວກມັນແຜ່ກະຈາຍທົ່ວຮ່າງກາຍ ແລະ ໄລ່ພະຍາດອອກ, ໂດຍສະເພາະ ຍັກສະມາ (ວັນນະໂລກ/ຄວາມທຸກທໍລະມານ). ມັນສັນລະເສີນພືດເຫຼົ່ານີ້ວ່າ ເປັນຂອງບູຮານ, ມີຮູບຮ່າງຫຼາຍຢ່າງ, ແລະ ຕັ້ງຢູ່ຢ່າງສັກສິດ, ແລະ ຖືກການຮັກສາດ້ວຍສະໝຸນໄພເປັນທັງການບັນເທົາທາງຮ່າງກາຍ ແລະ ເປັນການປ້ອງກັນສັກສິດຕໍ່ຄວາມເສຍຫາຍ ແລະ ຄວາມບົກບຽງ.
Mantras
Mantra 1
या ओषधीः पूर्वा जाता देवेभ्यस्त्रियुगं पुरा । मनै नु बभ्रूणामहं शतं धामानि सप्त च ॥
ພຶຊະຍາພຶຊັນທັງຫຼາຍ, ທີ່ເກີດມາກ່ອນ, ເກົ່າແກ່ກ່ອນພະເຈົ້າຜ່ານຍຸກສາມຄັ້ງ, ຂ້າພະເຈົ້າບັດຈະຮຳລະນຶກເຖິງພະລັງສີນ້ຳຕານຂອງທ່ານ: ຮ້ອຍເຈັດແຫ່ງແມ່ນທີ່ປະທັບຂອງທ່ານ, ຮູບຊົງຂອງການປິ່ນປົວທີ່ສະຖິດຢູ່.
Mantra 2
शतं वो अम्ब धामानि सहस्रमुत वो रुहः । अधा शतक्रत्वो यूयमिमं मे अगदं कृत ॥
ຮ້ອຍແຫ່ງແມ່ນທີ່ປະທັບຂອງທ່ານ, ພະມານັນທັງຫຼາຍ, ແລະ ພັນແຫ່ງແມ່ນການງອກງາມຂອງທ່ານ. ດັ່ງນັ້ນ, ພະຍານຜູ້ທີ່ມີພະລັງຮ້ອຍປະການ, ຈົ່ງສ້າງໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າຢາປິ່ນປົວນີ້, ໃຫ້ມັນເປັນເຄື່ອງມືແຫ່ງຄວາມສົມບູນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ.
Mantra 3
ओषधीः प्रति मोदध्वं पुष्पवतीः प्रसूवरीः । अश्वा इव सजित्वरीर्वीरुधः पारयिष्ण्वः ॥
ພຶຊະຍາພຶຊັນທັງຫຼາຍ, ຈົ່ງຊົມຊື່ນຕໍ່ຂ້າພະເຈົ້າ, ຜູ້ທີ່ອອກດອກ, ນຳພາການກຳເນີດທີ່ດີງາມ. ດັ່ງດັ່ງມ້າຜູ້ຊະນະໃນການແຂ່ງຂັນ, ພຶຊະຍາຜູ້ທີ່ປີນຂຶ້ນທັງຫຼາຍ, ຈົ່ງນຳພາພວກເຮົາຂ້າມຜ່ານ, ນຳສັດຖ່າຍໄປສູ່ຄວາມສົມບູນທີ່ປອດໄພ.
Mantra 4
ओषधीरिति मातरस्तद्वो देवीरुप ब्रुवे । सनेयमश्वं गां वास आत्मानं तव पूरुष ॥
ພະມານັນທັງຫຼາຍ, ພະລັງແຫ່ງການປິ່ນປົວ, ດັ່ງນັ້ນຂ້າພະເຈົ້າເວົ້າກັບທ່ານ, ພະນາງທັງຫຼາຍ, ໃນຂະນະທີ່ໃກ້ຊິດ: ຂໍໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ມ້ານັ້ນ ແລະ ໂຄນັ້ນ, ແລະ ເຄື່ອງນຸ່ງຂອງການມີຊີວິດ, ແມ່ນແທ້ຕົວເອງຂອງທ່ານ, ພະປຸລຸດຜູ້ສະເຫວີີຢູ່ພາຍໃນ.
Mantra 5
अश्वत्थे वो निषदनं पर्णे वो वसतिष्कृता । गोभाज इत्किलासथ यत्सनवथ पूरुषम् ॥
ໃນຕົ້ນອັດສະວັດທະ ແມ່ນທີ່ນັ່ງຂອງທ່ານ, ໃນໃບໄມ້ແມ່ນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງທ່ານຖືກສ້າງຂຶ້ນ. ທ່ານແມ່ນຜູ້ແບ່ງປັນລັດສະໝີ, ເມື່ອທ່ານຊະນະ ແລະ ຟື້ນຟູພະປຸລຸດ, ບຸກຄົນທີ່ແທ້ຈິງພາຍໃນ.
Mantra 6
यत्रौषधीः समग्मत राजानः समिताविव । विप्रः स उच्यते भिषग्रक्षोहामीवचातनः ॥
ໃນບ່ອນທີ່ພະລັງແຫ່ງການປິ່ນປົວມາພົບກັນ ດັ່ງດັ່ງກະສັດທັງຫຼາຍໃນທີ່ປະຊຸມ, ຜູ້ຮູ້ທີ່ສະຫວ່າງແຈ້ງນັ້ນຖືກເອີ້ນວ່າໝໍຜູ້ປິ່ນປົວ, ຜູ້ທຳລາຍກຳລັງມືດ, ຜູ້ຂັບໄລ່ຄວາມເຈັບປວດອອກໄປ.
Mantra 7
अश्वावतीं सोमावतीमूर्जयन्तीमुदोजसम् । आवित्सि सर्वा ओषधीरस्मा अरिष्टतातये ॥
ຈົ່ງຊອກຫາໃຫ້ລາວພະລັງແຫ່ງການປິ່ນປົວທັງຫຼາຍ, ຜູ້ທີ່ມີພະລັງສົມບູນ, ມີໂຊມະລົດສົມບູນ, ເພີ່ມນ້ຳອາຫານແຫ່ງພະລັງງານ ແລະ ຍົກຍ້ອນຄວາມເຂັ້ມແຂງ, ເພື່ອໃຫ້ລາວສາມາດໄປສູ່ຄວາມສົມບູນທີ່ບໍ່ມີການຂາດຕົວ.
Mantra 8
उच्छुष्मा ओषधीनां गावो गोष्ठादिवेरते । धनं सनिष्यन्तीनामात्मानं तव पूरुष ॥
ພະລັງຂອງພະລັງແຫ່ງການປິ່ນປົວທັງຫຼາຍລຸກຂຶ້ນ ດັ່ງດັ່ງໂຄນັ້ນທັງຫຼາຍພຸ່ງອອກຈາກຄອກ; ພວກເຂົາຊອກຫາຄວາມຮັ່ງມີທີ່ແທ້ຈິງ, ແມ່ນແທ້ຕົວເອງຂອງທ່ານ, ພະປຸລຸດຜູ້ສະເຫວີີຢູ່ພາຍໃນ.
Mantra 9
इष्कृतिर्नाम वो माताथो यूयं स्थ निष्कृतीः । सीराः पतत्रिणीः स्थन यदामयति निष्कृथ ॥
ອິສກະຕິ ຖືກເວົ້າວ່າເປັນພະມານັນຂອງທ່ານ; ແລະ ທ່ານແມ່ນນິສກະຕິ, ພະລັງແຫ່ງການປ່ອຍປະ. ຈົ່ງເປັນຜູ້ໄວວາ ແລະ ມີປີກບິນໃນການໄປຂອງທ່ານ: ເມື່ອສິ່ງໃດນຳພາຄວາມເຈັບປວດມາ, ຈົ່ງດຶງມັນອອກ ແລະ ຂວານມັນໄປ.
Mantra 10
अति विश्वाः परिष्ठा स्तेन इव व्रजमक्रमुः । ओषधीः प्राचुच्यवुर्यत्किं च तन्वो रपः ॥
ຂ້າມທຸກຂອບເຂດທີ່ລ້ອມຮອບ, ດັ່ງດັ່ງຂົມຈະລາຂ້າມເຂົ້າໄປໃນຄອກ, ພະລັງແຫ່ງການປິ່ນປົວທັງຫຼາຍກ້າວໄປຂ້າງໜ້າ; ບໍ່ວ່າຈະເປັນຄາບເປື້ອນ ຫຼື ການບາດເຈັບໃດໆໃນຮ່າງກາຍ, ພວກເຂົາສັ່ນມັນໃຫ້ຫຼຸດອອກ ແລະ ຂັບໄລ່ມັນອອກໄປ.
Mantra 11
यदिमा वाजयन्नहमोषधीर्हस्त आदधे । आत्मा यक्ष्मस्य नश्यति पुरा जीवगृभो यथा ॥
ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າຊອກຫາພະລັງຢ່າງເຕັມທີ່ ແລະຮັບເອົາພະລັງການປິ່ນປົວເຫຼົ່ານີ້ໄວ້ໃນມື ຕົວຕົນຂອງພະຍາດທີ່ຄ່ອຍໆທໍາລາຍກໍຈະພັນທະລາຍ ຄືດັ່ງສິ່ງທີ່ມີຊີວິດຖືກຈັບແລະກັກຂັງໄວ້
Mantra 12
यस्यौषधीः प्रसर्पथाङ्गमङ्गं परुष्परुः । ततो यक्ष्मं वि बाधध्व उग्रो मध्यमशीरिव ॥
ເມື່ອພະລັງການປິ່ນປົວເລື່ອນລາມໄປທົ່ວອະໄສວະ ຈາກຂໍ້ຕໍ່ໜຶ່ງໄປຫາອີກຂໍ້ຕໍ່ໜຶ່ງ ຈົ່ງຂັບໄລ່ພະຍາດຍັກສ໌ມາອອກໄປ ຢ່າງຮຸນແຮງ ຄືດັ່ງກົ່ວໄມ້ທີ່ແຂງແຮງແຍກອອກຈາກກາງ
Mantra 13
साकं यक्ष्म प्र पत चाषेण किकिदीविना । साकं वातस्य ध्राज्या साकं नश्य निहाकया ॥
ໂອພະຍາດຍັກສ໌ມາ ຈົ່ງບິນໄປພ້ອມກັບລາສີໂຫ່ງຮ້ອງທີ່ສັ່ນສະເທືອນ ພ້ອມກັບລົມພັດທີ່ພັດພັດໄປ ຈົ່ງຫາຍໄປພ້ອມກັນເຂົ້າໄປໃນຄວາມວ່າງເປົ່າທີ່ບໍ່ສາມາດກັບຄືນມາໄດ້
Mantra 14
अन्या वो अन्यामवत्वन्यान्यस्या उपावत । ताः सर्वाः संविदाना इदं मे प्रावता वचः ॥
ຂໍໃຫ້ພະລັງການປິ່ນປົວແຕ່ລະຢ່າງຊ່ວຍເຫຼືອກັນ ຂໍໃຫ້ໜຶ່ງຊ່ວຍອີກໜຶ່ງໃນການສົມທົບທົດ ຂໍໃຫ້ທັງໝົດທີ່ຮຽກຮ້ອງເປັນໜຶ່ງດຽວ ຊ່ວຍສົ່ງເສີມແລະປະຕິບັດຕາມຄຳເວົ້າຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຄືຄວາມປາຖະຫານີ້
Mantra 15
याः फलिनीर्या अफला अपुष्पा याश्च पुष्पिणीः । बृहस्पतिप्रसूतास्ता नो मुञ्चन्त्वंहसः ॥
ບໍ່ວ່າຈະເປັນພືດທີ່ມີຜົນ ຫຼືບໍ່ມີຜົນ ບໍ່ວ່າຈະບໍ່ມີດອກ ຫຼືອຸດົມສົດບຸນດ້ວຍດອກໄມ້ ບໍ່ວ່າພະລັງການປິ່ນປົວຈະເປັນແນວໃດ ທີ່ເກີດຈາກການຊຸກຍູ້ຂອງບູຮະສະປະຕິ ຂໍໃຫ້ພວກມັນປ່ອຍພວກເຮົາຈາກຄວາມຜູກພັນຂອງຄວາມຜິດ ແລະຄວາມທຸກທົນ
Mantra 16
मुञ्चन्तु मा शपथ्यादथो वरुण्यादुत । अथो यमस्य पड्बीशात्सर्वस्माद्देवकिल्बिषात् ॥
ຂໍໃຫ້ພວກມັນປ່ອຍຂ້າພະເຈົ້າຈາກການຜູກມົດຂອງຄວາມຜິດພາດໃນການສາບານ ແລະຈາກໂສ້ຕ່າງໆຂອງວະຣຸນ ແລະຍັງຈາກເຊືອກຂອງຢາມະ ຈາກທຸກຄວາມຜິດພາດຕໍ່ພະເຈົ້າ ແລະການລະເມິດກົດໝາຍຂອງພະລັງທາງ ຂໍໃຫ້ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບການປ່ອຍຕົວ
Mantra 17
अवपतन्तीरवदन्दिव ओषधयस्परि । यं जीवमश्नवामहै न स रिष्याति पूरुषः ॥
ພະລັງການປິ່ນປົວທີ່ຕົກລົງມາຈາກສະຫວັນ ໄດ້ແຜ່ຂະຫຍາຍອອກທົ່ວທຸກທິດ ຜູ້ໃດທີ່ພວກເຮົາເຂົ້າເຖິງ ແລະຮັບເອົາເຂົ້າໃນກະແສຊີວິດ ບຸກຄົນນັ້ນຈະບໍ່ຖືກເສຍຫາຍ ເຂົາຈະບໍ່ຕົກເຂົ້າໃນການບາດເຈັບ
Mantra 18
या ओषधीः सोमराज्ञीर्बह्वीः शतविचक्षणाः । तासां त्वमस्युत्तमारं कामाय शं हृदे ॥
ໃນບັນດາພະລັງການປິ່ນປົວຫຼາຍຢ່າງ ທີ່ເປັນລັດຊະນີໃຕ້ບັນຊາຂອງໂສມະ ທີ່ມີວິທີການເບິ່ງເຫັນຮ້ອຍຢ່າງ ເຈົ້າເປັນຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ສຸດ ເພຽອພໍສຳລັບຄວາມປາຖະຫາຂອງວິນຍານ ເປັນສັນຕິພາບ ແລະຄວາມຊົມຊື່ສຳລັບຫົວໃຈ
Mantra 19
या ओषधीः सोमराज्ञीर्विष्ठिताः पृथिवीमनु । बृहस्पतिप्रसूता अस्यै सं दत्त वीर्यम् ॥
ເຈົ້າພະລັງການປິ່ນປົວ ລັດຊະນີໃຕ້ບັນຊາຂອງໂສມະ ໄດ້ແຜ່ຂະຫຍາຍອອກທົ່ວແຜ່ນດິນໂລກ ໂດຍການຊຸກຍູ້ຂອງບູຮະສະປະຕິ ຈົ່ງຊຸມກັນ ແລະມອບພະລັງແຫ່ງຊັນຊະນະ ແລະພະລັງງານທີ່ມີປະສິດທິພາບໃຫ້ແກ່ຜູ້ນີ້
Mantra 20
मा वो रिषत्खनिता यस्मै चाहं खनामि वः । द्विपच्चतुष्पदस्माकं सर्वमस्त्वनातुरम् ॥
ຂໍໃຫ້ຜູ້ຂຸດຄົ້ນບໍ່ເສຍຫາຍເຈົ້າ ແລະບໍ່ເສຍຫາຍຜູ້ທີ່ຂ້າພະເຈົ້າຂຸດຄົ້ນເຈົ້າເພື່ອ ຂໍໃຫ້ທຸກສິ່ງທີ່ເປັນຂອງພວກເຮົາ ທັງສອງຂາ ແລະສີ່ຂາ ຈົ່ງເປັນອິດສະຫຼະຈາກຄວາມຜິດປົກກະຕິ ແລະຄວາມທຸກທົນ
Mantra 21
याश्चेदमुपशृण्वन्ति याश्च दूरं परागताः । सर्वाः संगत्य वीरुधोऽस्यै सं दत्त वीर्यम् ॥
ພວກທີ່ໄດ້ຍິນຄຳຮຽກຮ້ອງນີ້ຢູ່ໃກ້ໆ ແລະ ພວກທີ່ຢູ່ໄກຫ່າງ, ຂໍໃຫ້ພາລະທັງໝົດທີ່ເຕີບໃຫຍ່ຈົ່ງມາປະຊຸມກັນ ແລະ ມອບພະລັງທີ່ລວມລວມໃຫ້ແກ່ຜູ້ນີ້.
Mantra 22
ओषधयः सं वदन्ते सोमेन सह राज्ञा । यस्मै कृणोति ब्राह्मणस्तं राजन्पारयामसि ॥
ພະລັງການປິ່ນປົວທັງໝົດໄດ້ເວົ້າຮ່ວມກັບສົມະ ຜູ້ເປັນລາຊາ. ສຳລັບຜູ້ທີ່ຜູ້ຮູ້ຄຳສັກສ້າງພິທີກຳ, ຜູ້ນັ້ນ, ອາລາຊາ, ພວກເຮົາຈະນຳຂ້າມຜ່ານອັນຕະລາຍ ໄປສູ່ຄວາມສົມບູນ.
Mantra 23
त्वमुत्तमास्योषधे तव वृक्षा उपस्तयः । उपस्तिरस्तु सोऽस्माकं यो अस्माँ अभिदासति ॥
ທ່ານເປັນຜູ້ຍິ່ງໃຫຍ່ທີ່ສຸດ, ອາພະລັງການປິ່ນປົວ, ຕົ້ນໄມ້ຂອງທ່ານເປັນທັບທີ່ພັກຜ່ອນ ແລະ ຄຸ້ມຄອງ. ຂໍໃຫ້ການສະໜັບສະໜູນັ້ນເປັນຂອງພວກເຮົາ, ຕໍ່ຕ້ານຜູ້ທີ່ບຸກທຳລາຍ ແລະ ຕ້ອງການທຳຮ້າຍພວກເຮົາ.
Frequently Asked Questions
Oṣadhīs are medicinal plants addressed as a collective divine power. The hymn treats them as living healers whose energies can enter the body and restore health.
Yakṣma is an affliction often understood as wasting disease or deep-seated illness. The hymn asks the plants to forcefully remove it from the person, joint by joint and limb by limb.
It is used in healing and protective contexts—while preparing or administering herbal remedies, consecrating medicinal water, or performing a simple domestic rite seeking recovery and safeguarding from harm.
Ask anything about Sukta 97 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.