Opening the text

Sukta 2.2
Gṛtsamada
Agni (Jātavedas)
Jagatī (probable for RV 2.2.1; longer pādas typical of Jagatī)
บทสวดนี้อัญเชิญอัคนีในนามชาตเวทัส ขอให้ท่านเจริญยิ่งขึ้นด้วยยัชญะ และได้รับการสรรเสริญด้วยเครื่องบูชา ด้วยกาย และด้วยวาจาอันดลใจ บทสวดพรรณนาอัคนีว่าเป็นโหตฤผู้ส่องประกาย ผู้เปิด “ประตู” แห่งพลังและความอุดมสมบูรณ์ ทำให้สวรรค์และแผ่นดินหันมาเกื้อกูล และนำทั้งผู้อุปถัมภ์และผู้ขับสรรเสริญไปสู่ความดีที่ยิ่งกว่าและสู่ความกว้างใหญ่ (บฤหัต)
Mantra 1
यज्ञेन वर्धत जातवेदसमग्निं यजध्वं हविषा तना गिरा । समिधानं सुप्रयसं स्वर्णरं द्युक्षं होतारं वृजनेषु धूर्षदम् ॥
ด้วยยัญญะจงทำให้ชาตเวทัส (Jātavedas) เจริญยิ่งขึ้น; จงบูชาอัคนี (Agni) ด้วยเครื่องบูชา ด้วยกายแห่งความเป็นอยู่ของท่าน และด้วยวาจา. เมื่อถูกจุดให้ลุกด้วยเชื้อไฟ เขาเปี่ยมด้วยความรื่นรมย์อันชอบธรรม เป็นผู้แห่งโลกเรืองรองและส่องประกาย—เขาคือโหตฤ (Hotṛ) ผู้ประทับนั่งในทุ่งแห่งชีวิตและหมู่ชนของเรา.
Mantra 2
अभि त्वा नक्तीरुषसो ववाशिरेऽग्ने वत्सं न स्वसरेषु धेनवः । दिव इवेदरतिर्मानुषा युगा क्षपो भासि पुरुवार संयतः ॥
เหล่าอำนาจแห่งราตรีและอุษัส (Uṣas) แห่งอรุณรุ่งร้องเรียกท่าน โอ้อัคนี ดุจโคให้นมผู้มีรูปหลากหลายร้องหาลูกโคในคอกของตน. ท่านดุจทูตจากโลกสวรรค์ ส่องประกายผ่านยุคสมัยของมนุษย์; ท่านลุกโชติช่วงท่ามกลางราตรีทั้งหลาย โอ้ผู้ให้กว้างขวาง ผู้สำรวมตนและรวมกำลังเป็นพลังแห่งแสงของท่าน.
Mantra 3
तं देवा बुध्ने रजसः सुदंससं दिवस्पृथिव्योररतिं न्येरिरे । रथमिव वेद्यं शुक्रशोचिषमग्निं मित्रं न क्षितिषु प्रशंस्यम् ॥
เหล่าเทพได้ตั้งเขาไว้ ณ รากฐานแห่งโลกกลาง—ผู้กระทำการดี ผู้เป็นทูตระหว่างฟ้ากับดิน. ดุจราชรถที่ควรนำสู่แท่นบูชา ลุกโพลงด้วยรัศมีอันบริสุทธิ์ พวกเขาสถาปนาอัคนี—ดุจมิตระ (Mitra)—ผู้ควรสรรเสริญท่ามกลางหมู่ชน เป็นพลังแห่งความกลมเกลียวในถิ่นอาศัยของมนุษย์.
Mantra 4
तमुक्षमाणं रजसि स्व आ दमे चन्द्रमिव सुरुचं ह्वार आ दधुः । पृश्न्याः पतरं चितयन्तमक्षभिः पाथो न पायुं जनसी उभे अनु ॥
เขาเติบใหญ่ด้วยพลังในแดนกลางของตนและในเรือนของตน; ผู้คนตั้งเขาไว้ในคอกบูชา ดุจจันทร์ที่ส่องงามเรืองรอง. ด้วยรัศมีของเขา เขาปลุกปีกของมารดาผู้มีลายด่าง (Pṛśnī); ดุจผู้พิทักษ์หนทาง เขาติดตามภายหลังการบังเกิดทั้งสอง—ฟ้าและดิน—คุ้มครองช่องทางแห่งการเดินทาง.
Mantra 5
स होता विश्वं परि भूत्वध्वरं तमु हव्यैर्मनुष ऋञ्जते गिरा । हिरिशिप्रो वृधसानासु जर्भुरद्द्यौर्न स्तृभिश्चितयद्रोदसी अनु ॥
เขากลายเป็นโหตฤ (Hotar) ผู้โอบล้อมพิธีบูชาทั้งมวล; มนุษย์ประดับเขาด้วยเครื่องบูชาและด้วยถ้อยคำสรรเสริญ. ผู้มีขากรรไกรทองคำทำงานตรากตรำในสมัยพิธีที่ทวีขึ้น และด้วยสิ่งค้ำจุนของตนปลุกสองโลกให้ตื่น—ดุจท้องฟ้า—ติดตามสองโลกนั้นด้วยญาณทัศนะอันสว่างไสว.
Mantra 6
स नो रेवत्समिधानः स्वस्तये संददस्वान्रयिमस्मासु दीदिहि । आ नः कृणुष्व सुविताय रोदसी अग्ने हव्या मनुषो देव वीतये ॥
เมื่อถูกจุดให้ลุกไหม้แล้ว ขอท่านจงเป็นผู้เปี่ยมด้วยความมั่งคั่งเพื่อความสวัสดีของเรา; จงรวบรวมและวางความบริบูรณ์ทางจิตวิญญาณไว้ในเรา—ให้มันส่องประกายในตัวเรา. เพื่อการผ่านพ้นอันดี จงทำให้ฟ้าและดินกว้างขวางแก่เราเถิด โอ อัคนี (Agni); ข้าแต่เทพเจ้า จงมาสู่เครื่องบูชาของมนุษย์ เพื่อเสวยและรับไว้.
Mantra 7
दा नो अग्ने बृहतो दाः सहस्रिणो दुरो न वाजं श्रुत्या अपा वृधि । प्राची द्यावापृथिवी ब्रह्मणा कृधि स्वर्ण शुक्रमुषसो वि दिद्युतः ॥
ขอประทานแก่พวกเราเถิด โอ อัคนี (Agni) ประทานความไพศาล; ประทานความอุดมพันเท่า. ขอเปิดประตูสู่ความเต็มเปี่ยมแห่งพลังเพื่อการสดับของเรา ดุจผู้เปิดประตูเมือง. ด้วยอานุภาพแห่งพรหมัน (brahman—มนตร์ศักดิ์สิทธิ์) ขอทำให้ฟ้าและแผ่นดินหันมาสู่เรา; ดุจทองสุกสว่างของสุริยะเอง ขอให้อุษัส (Uṣas—รุ่งอรุณ) เปล่งประกายรัศมีอันบริสุทธิ์วาบวับออกมา.
Mantra 8
स इधान उषसो राम्या अनु स्वर्ण दीदेदरुषेण भानुना । होत्राभिरग्निर्मनुषः स्वध्वरो राजा विशामतिथिश्चारुरायवे ॥
เมื่อถูกจุดแล้ว เขาส่องประกายตามอุษัส (Uṣas) อันงดงาม ดุจแสงของสุริยะเอง ด้วยลำแสงแดงเรื่อ. ด้วยพลังแห่งโหตรา (hotrā—การอัญเชิญของปุโรหิต) อัคนีกลายเป็นยัญพิธีที่นำทางถูกต้องแก่มนุษย์; เป็นราชาแห่งหมู่ชน เขาเป็นแขกผู้เป็นที่ต้อนรับ งามยิ่งสำหรับผู้แสวงหาความบริบูรณ์.
Mantra 9
एवा नो अग्ने अमृतेषु पूर्व्य धीष्पीपाय बृहद्दिवेषु मानुषा । दुहाना धेनुर्वृजनेषु कारवे त्मना शतिनं पुरुरूपमिषणि ॥
ดังนี้ โอ อัคนี ในแดนอมฤตทั้งหลาย โอผู้ดึกดำบรรพ์ ขอหล่อเลี้ยงความคิด (dhī) ของเราในฟ้ากว้างแห่งความเป็นมนุษย์. ขอให้นางดุจโคนม หลั่งน้ำนมในทุ่งแห่งการงานของเรา และด้วยกำลังของนางเอง จงรีดน้ำนมเป็นอาหารหล่อเลี้ยงร้อยเท่าแก่ผู้กระทำ—เป็นพลังหนุนเพิ่มพูน (iṣaṇi) อันมีรูปหลากหลาย.
Mantra 10
वयमग्ने अर्वता वा सुवीर्यं ब्रह्मणा वा चितयेमा जनाँ अति । अस्माकं द्युम्नमधि पञ्च कृष्टिषूच्चा स्वर्ण शुशुचीत दुष्टरम् ॥
โอ อัคนี เราทั้งหลายด้วยม้าอาชาแห่งพลัง หรือด้วยฤทธิ์แห่งพรหมัน (brahman) ขอให้ก้าวล้ำพ้นขอบเขตของมนุษย์ทั้งปวง. ขอให้เดชรัศมีอันรุ่งเรืองของเราตั้งอยู่เหนือห้าชนเผ่า; จงลุกโพลงสูงดุจแสงสัจจะของสุริยะ—ยากจะโจมตี และมิอาจข้ามผ่านได้.
Mantra 11
स नो बोधि सहस्य प्रशंस्यो यस्मिन्त्सुजाता इषयन्त सूरयः । यमग्ने यज्ञमुपयन्ति वाजिनो नित्ये तोके दीदिवांसं स्वे दमे ॥
ขอพระองค์ทรงตื่นเพื่อเรา โอผู้ทรงฤทธิ์ ผู้ควรแก่คำสรรเสริญ—ในพระองค์นั้น ฤษี (ṛṣi) ผู้กำเนิดดีได้เร้าแรงดลใจ. โอ อัคนี ผู้ที่เหล่าวาชิน (vājin) ผู้มีพลังเข้ามาใกล้ในฐานะยัญญะ (yajña); พระองค์ส่องประกายเนืองนิตย์ในเรือน ในสายสกุลอันไม่ขาด และในเคหสถานของตน (dama).
Mantra 12
उभयासो जातवेदः स्याम ते स्तोतारो अग्ने सूरयश्च शर्मणि । वस्वो रायः पुरुश्चन्द्रस्य भूयसः प्रजावतः स्वपत्यस्य शग्धि नः ॥
โอ ชาตเวทัส (Jātavedas) ขอให้เราทั้งหลายเป็นสหายของพระองค์สองประการ—เป็นผู้สรรเสริญของพระองค์ โอ อัคนี และเป็นสุริยะ (sūri) ผู้รู้แจ้ง—ตั้งมั่นในความเกษมศานติของพระองค์. โอเจ้าแห่งวสุ (Vasus) โปรดเกื้อหนุนเราให้ได้ส่วนที่ยิ่งกว่าแห่งความมั่งคั่งอันส่องประกายมากมาย: ทรัพย์อันอุดมแห่งภาวะ ที่งอกเงยให้ผล เพิ่มพูนด้วยบุตรหลาน และมีวงศ์สกุลอันสูงส่งพร้อมความเป็นนาย (patya).
Mantra 13
ये स्तोतृभ्यो गोअग्रामश्वपेशसमग्ने रातिमुपसृजन्ति सूरयः । अस्माञ्च ताँश्च प्र हि नेषि वस्य आ बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
บรรดาผู้ให้ทานผู้รู้แจ้งเหล่านั้น ปลดปล่อยทานแก่ผู้ขับสรรเสริญ—มีรัศมีแห่งแสงเป็นผู้นำ (go-agra) และสวมพลังแห่งม้าอาชา (aśva-peśas)—โอ อัคนี (Agni) โปรดนำทั้งเขาและเราก้าวไปสู่ความเกื้อกูลอันประเสริฐยิ่ง. ขอให้เราได้กล่าวถึงความไพศาล (bṛhat) ในสภาแห่งพิธีบูชา (vidatha) โดยมีพลังวีรบุรุษภายในคือสุวีระ (suvīra).
The hymn praises Agni, especially as Jātavedas—Agni who “knows all births” and acts as the priest (Hotṛ) carrying offerings to the gods.
It means kindling and sustaining the sacred fire through offerings and mantra, so Agni becomes strong and luminous—able to bring divine help, prosperity, and clarity to the worshippers.
The hymn asks Agni to open the doors to strength and abundance, make the cosmic powers favorable, and lead both donors and singers toward the “better good” and the spiritual Vast (bṛhat).
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.