Sukta 18
Rishi: Atharvanic seer tradition (hymn-level attribution varies)
Devata: Brahman (sacral law) / Devāḥ as witnesses
Chandas: Anuṣṭubh
AV 5.18 เป็นบทสวดตักเตือนในสายอถรรพเวท เพื่อคุ้มครองทรัพย์สินของพราหมณ์—โดยเฉพาะโคของพราหมณ์—ด้วยการประกาศว่าเป็นของต้องห้ามต่อการบริโภคตามพิธีกรรม และเป็นอันตรายหากยึดเอาไป บทสวดกล่าวตรงต่อพระราชา/ชนชั้นกษัตริย์ ว่าการล่วงละเมิดเป็นการฝ่าฝืนพรหมัน (กฎศักดิ์สิทธิ์) ซึ่งเหล่าเทพเป็นพยาน และใช้เชิงข่มขวัญโดยทำให้เดชพรหม (brahma-tejas) กลายเป็นพิษ เป็นหนังหุ้ม และเป็นศรที่ย้อนทำร้ายผู้กระทำผิด
Mantras
Mantra 1
ब्रह्मरावी नैतां ते॑ दे॒वा अ॑ददु॒स्तुभ्यं॑ नृपते॒ अत्त॑वे । मा ब्रा॑ह्म॒णस्य॑ राजन्य॒ गां जि॑घत्सो अना॒द्याम्
เสียงผู้ประกาศพราหมณ์กล่าวว่า: เหล่าเทพมิได้ประทานสิ่งนี้แก่ท่าน โอ้เจ้าแห่งชน เพื่อการกิน. โอ้ผู้เป็นกษัตริย์ อย่าปรารถนาจะกลืนกินโคของพราหมณ์ (Brahman)—นางมิใช่อาหาร.
Mantra 2
अ॒क्षद्रु॑ग्धो राज॒न्यः पा॒प आ॑त्मपराजि॒तः । स ब्रा॑ह्म॒णस्य॒ गाम॑द्याद॒द्य जी॑वानि॒ माश्वः
ผู้เป็นราชันยะ (กษัตริย์) ที่พินาศเพราะลูกเต๋า เป็นคนชั่ว ผู้พ่ายแพ้แก่ตนเอง; ให้เขากินโคของพราหมณ์เถิด. แต่ขอให้ข้าพเจ้ามีชีวิตอยู่ในวันนี้—ขออย่าให้ม้าของข้าพเจ้าได้รับอันตรายเลย.
Mantra 3
आवि॑ष्टिता॒घवि॑षा पृदा॒कूरि॑व॒ चर्म॑णा । सा ब्रा॑ह्म॒णस्य॑ राजन्य तृ॒ष्टैषा गौर॑ना॒द्या
นางถูกห่อหุ้มด้วยพิษร้าย ประหนึ่งคลุมด้วยหนังเสือดาวเป็นเครื่องปกปิด. โอ ราชัญญะ (Rājanya) เอ๋ย โคตัวนี้กระหายน้ำยิ่งนัก; นี่คือโคของพราหมณ์ มิพึงนำไปกิน.
Mantra 4
निर्वै क्ष॒त्रं नय॑ति॒ हन्ति॒ वर्चो॒ऽग्निरि॒वार॑ब्धो॒ वि दु॑नोति॒ सर्व॑म्। यो ब्रा॑ह्म॒णं मन्य॑ते॒ अन्न॑मे॒व स वि॒षस्य॑ पिबति तैमा॒तस्य॑
แท้จริงแล้ว มันพาอำนาจกษัตริยะ (kṣatra) ของเขาให้หลุดลอยไป และทำลายรัศมีของเขา; ดุจไฟที่ถูกคว้าแล้วลุกโพลง มันสั่นสะเทือนและสลัดทุกสิ่งให้กระจัดกระจาย. ผู้ใดเห็นพราหมณ์ (brāhmaṇa) เป็นเพียงอาหารเท่านั้น—ผู้นั้นดื่มพิษ คือพิษพินาศของไตมาตะ (Taimāta).
Mantra 5
य ए॑नं॒ हन्ति॑ मृ॒दुं मन्य॑मानो देवपी॒युर्धन॑कामो॒ न चि॒त्तात्। सं तस्येन्द्रो॒ हृद॑ये॒ऽग्निमि॑न्धे उ॒भे ए॑नं द्विष्टो॒ नभ॑सी॒ चर॑न्तम्
ผู้ใดทำร้ายเขา โดยคิดว่าเขาอ่อนโยน—ผู้เสพเครื่องดื่มของเทพ ผู้ใคร่ทรัพย์ แต่ไร้ปัญญา—อินทระ (Indra) ย่อมจุดไฟไว้ในหัวใจของผู้นั้น; เมื่อถูกชัง เขาย่อมเร่ร่อนอยู่ท่ามกลางฟ้าทั้งสอง.
Mantra 6
न ब्रा॑ह्म॒णो हिं॑सित॒व्यो॒३ऽग्निः प्रि॒यत॑नोरिव । सोमो॒ ह्यऽस्य दाया॒द इन्द्रो॑ अस्याभिशस्ति॒पाः
พราหมณ์ (brāhmaṇa) ไม่พึงถูกทำร้าย—เขาดุจไฟที่มีเรือนกายอันเป็นที่รัก. เพราะโสมะ (Soma) เป็นทายาทของเขา และอินทระ (Indra) เป็นผู้พิทักษ์เขาจากคำสาปและการกล่าวร้าย.
Mantra 7
श॒तापा॑ष्ठां॒ नि गि॑रति॒ तां न श॑क्नोति निः॒खिद॑म्। अन्नं॒ यो ब्र॒ह्मणां॑ म॒ल्वः स्वा॒द्व॑१द्मीति॒ मन्य॑ते
เขากลืนสิ่งที่มีหนามร้อยอันเข้าไป แล้วก็ไม่อาจคายออกมาได้อีก ผู้ชื่อมัลวะ (Malva) ผู้คิดว่า “เรากินอาหารของพราหมณ์อย่างหวานชื่น” —
Mantra 8
जिह्वा॒ ज्या भव॑ति॒ कुल्म॑लं॒ वाङ्ना॑डी॒का दन्ता॒स्तप॑सा॒भिदि॑ग्धाः । ते भि॑र्ब्रह्मा वि॑ध्यति देवपी॒यून् हृ॑द्ब॒लैर्धनु॑र्भिर्दे॒वजू॑तैः
ลิ้นเป็นสายธนู ปลอกศรบังเกิดขึ้น วาจาเป็นท่อ ฟันเป็นลูกศร ถูกลับและชโลมด้วยความร้อนแห่งตบะ. พราหมณ์ใช้ศรเหล่านี้ ด้วยกำลังที่เกิดจากใจ ด้วยคันธนูที่เทพดลใจ แทงทะลุผู้ปล้นชิงส่วนแบ่งของเทพทั้งหลาย.
Mantra 9
ती॒क्ष्णेष॑वो ब्राह्म॒णा हे॑ति॒मन्तो॒ यामस्य॑न्ति शर॒व्यां॒३ न सा मृषा॑ । अ॒नु॒हाय॒ तप॑सा म॒न्युना॑ चो॒त दू॒रादव॑ भिन्दन्त्येनम्
พราหมณ์มีศรคมกริบ เป็นผู้ถืออาวุธ เขาทั้งหลายยิงให้ศรพุ่งไป—มิใช่เปล่าประโยชน์. เขาตามล่าผู้นั้นด้วยความร้อนแห่งตบะและด้วยความพิโรธ แม้จากไกลก็ผ่าเขาให้ล้มลงได้.
Mantra 10
ये स॒हस्र॒मरा॑ज॒न्नासन् दशश॒ता उ॒त। ते ब्रा॑ह्म॒णस्य॒ गां ज॒ग्ध्वा वै॑तह॒व्याः परा॑भवन्
แม้พวกเขาจะมีถึงพันคน ไร้กษัตริย์ และยังมีอีกสิบร้อยเพิ่มมา—พวกไวตหัวยะ (Vaitahavya) ผู้กินโคของพราหมณ์ ก็ถูกปราบให้พ่ายแพ้และล่มสลายไป.
Mantra 11
गौरे॒व तान् ह॒न्यमा॑ना वैतह॒व्याँ अवा॑तिरत्। ये केस॑रप्राबन्धायाश्चर॒माजा॒मपे॑चिरन्
นางดุจแม่โค ฟาดฟันพวกเขาแล้วกดพวกไวตหัวยะ (Vaitahavya) ให้ราบลง—คือผู้ที่ต้อนเอาแพะตัวสุดท้ายของนางไป แพะที่ผูกพู่เป็นเครื่องหมายไว้.
Mantra 12
एक॑शतं॒ ता ज॒नता॒ या भूमि॒र्व्यऽधूनुत । प्र॒जां हिं॑सि॒त्वा ब्राह्म॑णीमसंभ॒व्यं परा॑भवन्
ชนหมู่นั้นมีร้อยคน แผ่นดินได้สั่นสะบัดพวกเขาให้หลุดร่วงแล้วทอดทิ้งไป เพราะเขาทำร้ายประชาชน และล่วงละเมิดหญิงพราหมณ์ (brāhmaṇī) เขาจึงพ่ายพังถึงความพินาศ—จบสิ้นอันมิอาจทนรับได้.
Mantra 13
दे॒व॒पी॒युश्च॑रति॒ मर्त्ये॑षु गरगी॒र्णो भ॑व॒त्यस्थि॑भूयान्। यो ब्रा॑ह्म॒णं दे॒वब॑न्धुं हि॒नस्ति॒ न स पि॑तृ॒याण॒मप्ये॑ति लो॒कम्
น้ำดื่มอันเป็นของทวยเทพย่อมจาริกอยู่ท่ามกลางมนุษย์ ผู้กลืนพิษย่อมกลายเป็นผู้มีกระดูกยิ่งกว่าสิ่งอื่น เหลือเพียงโครงร่างเท่านั้น ส่วนผู้ทำร้ายพราหมณ์ (Brāhmaṇa) ผู้เป็นญาติของเทพทั้งหลาย เขาย่อมไม่ไปเลย—ไม่ไปโดยประการทั้งปวง—สู่โลกที่เข้าถึงได้ด้วยหนทางของบรรพชน
Mantra 14
अ॒ग्निर्वै नः॑ पदवा॒यः सोमो॑ दाया॒द उ॑च्यते । ह॒न्ताभिश॒स्तेन्द्र॒स्तथा॒ तद् वे॒धसो॑ विदुः
อัคนี (Agni) แท้จริงคือผู้นำทางของเรา; โสมะ (Soma) ถูกขานว่าเป็นทายาทและผู้มีสิทธิ์โดยชอบธรรม. อินทระ (Indra) คือผู้สังหารคำสาป (abhiśasti)—เหล่าฤษีผู้วางระเบียบ (vedhas) รู้ความจริงนั้นดังนี้.
Mantra 15
इषु॑रिव दि॒ग्धा नृ॑पते पृदा॒कूरि॑व गोपते । सा ब्रा॑ह्म॒णस्येषु॑र्घो॒रा तया॑ विध्यति॒ पीय॑तः
ดุจลูกศรที่ชโลมพิษ โอ้เจ้าแห่งมนุษย์ (nṛpati); ดุจสัตว์ลายด่าง โอ้เจ้าแห่งโค (gopati). ลูกศรของพราหมณ์ (brāhmaṇa) นั้นน่าสะพรึงยิ่ง; ด้วยมัน เขาย่อมแทงทะลุผู้ที่พองโตด้วยความหยิ่งผยอง.
Frequently Asked Questions
It prevents a king or powerful person from confiscating, slaughtering, or eating a Brahmin’s cow by declaring it taboo (anādyā) and spiritually dangerous.
These images make the prohibition emotionally forceful: the act is framed as self-destructive, as if the property itself carries venomous consequences for the violator.
It functions as both: primarily shāntika (to avert disorder by restraint and restitution), but it uses abhicāra-like punitive threat (the Brahmin’s ‘arrow’) to deter wrongdoing.
Ask anything about Sukta 18 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.