Opening the text

Sukta 8.8
Kaṇva lineage (probable; hymn explicitly references Kaṇva in nearby verses)
Aśvins
ఈ స్తోత్రం ఉషోదయ వేళ అశ్వినీదేవులకు చేసిన అత్యవసర ఆహ్వానం. సూర్యకాంతితో అలంకరించిన తమ రథంలో వారు వేగంగా వచ్చి, ఆరోగ్యం, రక్షణ, యజ్ఞకర్మ విజయము వంటి సంపూర్ణ వరాలను ప్రసాదించమని వేడుకుంటుంది. ఋతము (కోస్మిక క్రమము) మార్గాలలో సంచరించే, లోతుగా దర్శించే సమానజన్ములైన ఆ జంటను స్తుతించి, ఋతువులకు అనుగుణంగా సక్రమంగా జరిగే కార్యంలో ఆరాధకులు నిందకైనా విఫలతకైనా లోనుకాకుండా ఉండుగాక అని ప్రార్థిస్తుంది.
Mantra 2
आ नूनं यातमश्विना रथेन सूर्यत्वचा । भुजी हिरण्यपेशसा कवी गम्भीरचेतसा ॥
ఇప్పుడే రండి, హే అశ్వినౌ, సూర్యత్వచా (సూర్యకాంతి)తో ఆవృతమైన రథంపై. హే భుజి—హిరణ్యపేశసా (సువర్ణరూప)ధారులారా, హే కవి—గంభీరచేతసా (లోతైన చైతన్య)సంపన్నులారా—మా వద్దకు రండి.
Mantra 3
आ यातं नहुषस्पर्यान्तरिक्षात्सुवृक्तिभिः । पिबाथो अश्विना मधु कण्वानां सवने सुतम् ॥
రండి, హే అశ్వినౌ, నహుషస్పర్య (మానవ పరిధికి అతీతం) నుండి, అంతరిక్షం నుండి—సువృక్తిభిః (సుసంఘటిత స్తుతులు) చేత ఆకర్షింపబడి. కణ్వుల సవనంలో పిండిన మధు (తేనె-మధుర రసం)ను పానంచేయండి—అంతఃప్రకాశాన్ని పెంపొందించే ఆ మాధుర్యాన్ని స్వీకరించండి.
Mantra 4
आ नो यातं दिवस्पर्यान्तरिक्षादधप्रिया । पुत्रः कण्वस्य वामिह सुषाव सोम्यं मधु ॥
హే యజ్ఞప్రియులారా! ద్యులోకం నుండీ అంతరిక్షం నుండీ మా వద్దకు రండి. ఇక్కడ కణ్వుని కుమారుడు మీకోసం సోమమధువును పిండాడు—ఆ సోమ్య ఆనందం మా అంతరంలో ప్రవేశించి మా అంతఃప్రవాహాలను సమ్యక్గా సరిచేయుగాక.
Mantra 5
आ नो यातमुपश्रुत्यश्विना सोमपीतये । स्वाहा स्तोमस्य वर्धना प्र कवी धीतिभिर्नरा ॥
హే అశ్వినౌ! సమీపంగా వినిపించి, సోమపానార్థం మా వద్దకు రండి. స్వాహా—హే స్తోమవర్ధకులారా! హే నర-వీరులారా, కవి-యుగలమా! మీ ధీతులతో ముందుకు సాగండి.
Mantra 6
यच्चिद्धि वां पुर ऋषयो जुहूरेऽवसे नरा । आ यातमश्विना गतमुपेमां सुष्टुतिं मम ॥
హే నర-వీరులారా! పూర్వ ఋషులు ఏ ఏ సహాయార్థం మీను ఆహ్వానించారో, ఆ సహాయార్థమే ఇప్పుడూ రండి. హే అశ్వినౌ! రండి; నా ఈ సుష్టుతికి సమీపంగా రండి; ప్రాచీన ప్రతిస్పందన మా అంతరంలో మళ్లీ మేల్కొనుగాక.
Mantra 7
दिवश्चिद्रोचनादध्या नो गन्तं स्वर्विदा । धीभिर्वत्सप्रचेतसा स्तोमेभिर्हवनश्रुता ॥
ప్రకాశమయమైన దివ్య రోచన నుండికూడా—హే స్వర్విదా (స్వర్గ/సూర్యలోకాన్ని తెలిసినవారా)—మా వద్దకు రండి. వత్సునివలె ప్రచేతసులు (ప్రియ శిశువులా స్పష్టబుద్ధిగలవారా), మా ధీలు (ప్రేరిత బుద్ధులు) మరియు స్తోమాలతో—హే హవనశ్రుతా (ఆహ్వానాన్ని వినేవారా)—ఆగమించండి.
Mantra 8
किमन्ये पर्यासतेऽस्मत्स्तोमेभिरश्विना । पुत्रः कण्वस्य वामृषिर्गीर्भिर्वत्सो अवीवृधत् ॥
హే అశ్వినౌ, మా స్తోమాలతో ఇతరులు మమ్మల్ని మించేందుకు ఎందుకు ప్రయత్నించాలి? ఎందుకంటే కణ్వుని కుమారుడైన ఋషి వత్సుడు తన గీర్లతో (ఉచ్చరిత వాణితో) మిమ్మల్ని వృద్ధి చేశాడు—ప్రేరిత వాక్బలంతో మీ శక్తులను మా పక్షాన విస్తరింపజేశాడు.
Mantra 9
आ वां विप्र इहावसेऽह्वत्स्तोमेभिरश्विना । अरिप्रा वृत्रहन्तमा ता नो भूतं मयोभुवा ॥
హే అశ్వినౌ, విప్రుడు ఇక్కడ మా పోషణ-రక్షణ కోసం స్తోమాలతో మిమ్మల్ని ఆహ్వానించాడు. హే అరిప్రా (శత్రు శక్తి హానిచేయలేనివారా), హే వృత్రహంతమ (వృత్రవధలో పరమ శక్తిమంతులారా), మా కోసం మయోభువా (ఆనందదాయకులు, క్షేమప్రదులు)గా ఉండండి.
Mantra 10
आ यद्वां योषणा रथमतिष्ठद्वाजिनीवसू । विश्वान्यश्विना युवं प्र धीतान्यगच्छतम् ॥
దీప్తిమయ శక్తి, హే వాజినీవసూ (బల-సమృద్ధుల అధిపతులైన) అశ్వినౌ, మీ రథాన్ని కదిలించినప్పుడు, హే అశ్వినౌ, మీరు ఇద్దరూ మనస్సులో సక్రమంగా ధరించబడిన ‘ధీతీ’లు (సత్-సంకల్పాలు) అన్నిటి వైపు ముందుకు సాగారు—వాటిని సిద్ధింపజేసి, జాగృతం చేసి వేగవంతం చేస్తూ.
Mantra 11
अतः सहस्रनिर्णिजा रथेना यातमश्विना । वत्सो वां मधुमद्वचोऽशंसीत्काव्यः कविः ॥
కాబట్టి, హే అశ్వినౌ, సహస్ర కాంతులతో ఆవరించబడిన మీ రథంపై వచ్చుడి. కావ్య-ప్రేరణను దర్శించిన కవి వత్సుడు, మీకు తేనెమయమైన వచనం—సత్యమాధుర్యంతో నిండిన వాణిని—ఉచ్చరించాడు.
Mantra 12
पुरुमन्द्रा पुरूवसू मनोतरा रयीणाम् । स्तोमं मे अश्विनाविममभि वह्नी अनूषाताम् ॥
హే అశ్వినౌ, బహు-ఆనందదాయకులారా, బహు-సంపదలవారారా; రయి (అంతఃధనం) ప్రవాహాలలో మనస్సుకంటే మరింత అంతరంగులారా—నా ఈ స్తోత్రం వైపు మీ ఇద్దరు ‘వహ్ని’లు (వాహకులు) సమ్మతితో కదలి, దీనిని మోసుకొని పరిపూర్ణతకు ఎత్తి చేర్చుగాక.
Mantra 13
आ नो विश्वान्यश्विना धत्तं राधांस्यह्रया । कृतं न ऋत्वियावतो मा नो रीरधतं निदे ॥
ఓ అశ్వినౌ, సమస్త రాధాంసి (దాన‑వరాలు) మాకు ఆలస్యం లేకుండా ప్రసాదించండి. ఋతు‑క్రమంలో నడిచేవారి కృతకర్మను మా కోసం సిద్ధఫలదాయకంగా చేయండి; నిందకు, అలాగే ‘లేదు’ అనే క్షీణించే నిరాకరణ స్వరానికి మమ్మల్ని వదలకండి.
Mantra 14
यन्नासत्या परावति यद्वा स्थो अध्यम्बरे । अतः सहस्रनिर्णिजा रथेना यातमश्विना ॥
ఓ నాసత్యౌ, మీరు దూరమైన పరావతిలో ఉన్నా, లేదా దీప్తిమయ అంబరంలో (ప్రకాశవంతమైన ఆకాశంలో) పైగా స్థితులై ఉన్నా—ఇక్కడికి సహస్ర‑నిర్ణిజ (వెయ్యి కాంతులు) రథంపై వచ్చండి, ఓ అశ్వినౌ, మా ఆకాంక్షా‑క్షేత్రంలోకి.
Mantra 15
यो वां नासत्यावृषिर्गीर्भिर्वत्सो अवीवृधत् । तस्मै सहस्रनिर्णिजमिषं धत्तं घृतश्चुतम् ॥
ఎవరు—వత్స ఋషి—ఓ నాసత్యౌ, గీతులతో మిమ్మల్ని వృద్ధి చేశాడో; అతనికి సహస్ర‑నిర్ణిజ (వెయ్యి కాంతులు) గల ఇష్ (పోషక శక్తి) ప్రసాదించండి—ఘృత‑శ్చుత (నెయ్యిలా చిందుతూ జారే) సమృద్ధి ధారను.
Mantra 16
प्रास्मा ऊर्जं घृतश्चुतमश्विना यच्छतं युवम् । यो वां सुम्नाय तुष्टवद्वसूयाद्दानुनस्पती ॥
ఓ అశ్వినౌ, ఇతనికి ఘృతధారలా స్రవించే, తేజోమయమైన ఊర్జాన్ని ప్రసాదించండి. మీ సుమ్నం (కృప) కోసం స్తుతించి, వసు (అంతఃసంపద) కోరువాడు—ఓ దానునస్పతీ (దానశక్తి అధిపతులారా)—ఆ బలంతోనే పోషింపబడుగాక.
Mantra 17
आ नो गन्तं रिशादसेमं स्तोमं पुरुभुजा । कृतं नः सुश्रियो नरेमा दातमभिष्टये ॥
ఓ హానికరాన్ని సంహరించువారలారా, అనేక సిద్ధుల భోక్తలారా, మా వద్దకు రండి; మేము నిర్మించిన ఈ స్తోత్రాన్ని స్వీకరించండి. ఓ కీర్తిమంత వీరులారా, మా విజయలక్ష్యానికీ అంతర్జయానికీ ఈ వరాలను ప్రసాదించండి.
Mantra 18
आ वां विश्वाभिरूतिभिः प्रियमेधा अहूषत । राजन्तावध्वराणामश्विना यामहूतिषु ॥
మీ సమస్త ఊతి (సహాయక శక్తులు)తో ప్రియమేధులు మిమ్మల్ని ఇక్కడికి ఆహ్వానించారు. ఓ అశ్వినౌ, యజ్ఞాల రాజులవలె ప్రకాశించువారలారా, నియత ఆహూతులలోను యజ్ఞమార్గపు సమ్యక్ సమీపకాలాలలోను రండి—మాలో మార్గదర్శక శక్తులుగా అధిష్ఠానించండి.
Mantra 19
आ नो गन्तं मयोभुवाश्विना शम्भुवा युवम् । यो वां विपन्यू धीतिभिर्गीर्भिर्वत्सो अवीवृधत् ॥
మయోభూ, శంభూ అయిన అశ్వినౌ—మీరు ఇద్దరూ మా వద్దకు రండి. మిమ్ము అన్వేషించే భక్తుడు వత్సుడు తన ధీతులు (ప్రేరిత ఆలోచనలు) మరియు స్తుతిగీతాల ద్వారా మీ శక్తిని వృద్ధి చేశాడు.
Mantra 20
याभिः कण्वं मेधातिथिं याभिर्वशं दशव्रजम् । याभिर्गोशर्यमावतं ताभिर्नोऽवतं नरा ॥
మీరు కణ్వుని, మేధాతిథిని కాపాడిన శక్తులతో, దశవ్రజమున్న వశునికి సహాయపడిన శక్తులతో, అలాగే గోశర్యునికి ఆధారమైన శక్తులతో—అదే శక్తులతో, హే నరులు (వీరులు), మమ్మల్ని కూడా రక్షించండి.
Mantra 21
याभिर्नरा त्रसदस्युमावतं कृत्व्ये धने । ताभिः ष्वस्माँ अश्विना प्रावतं वाजसातये ॥
హే నరులు (వీరులు) అశ్వినౌ, నిర్ణాయక ధన-విజయ కార్యంలో త్రసదస్యువును మీరు కాపాడిన శక్తులతో—అదే శక్తులతో మమ్మల్ని కూడా దృఢంగా ముందుకు నడిపిస్తూ రక్షించండి, వాజసాతి (బల-సమృద్ధి పొందుట) కోసం.
Mantra 22
प्र वां स्तोमाः सुवृक्तयो गिरो वर्धन्त्वश्विना । पुरुत्रा वृत्रहन्तमा ता नो भूतं पुरुस्पृहा ॥
హే అశ్వినౌ! మా స్తోమములు, సువృక్తమైన వాక్యరూప గిరః మీ మహిమను వర్ధింపజేయుగాక. హే పురుత్రా వృత్రహంతమౌ—అనేక స్థలాలలో వృత్రుని సంహరించువారే—మాకు ‘పురుస్పృహా’గా, అత్యంత ఆకాంక్షితమైన శక్తులుగా, మా జీవనంలో సమీపంగా ఉండి ఫలప్రదంగా నిలువుడి.
Mantra 23
त्रीणि पदान्यश्विनोराविः सान्ति गुहा परः । कवी ऋतस्य पत्मभिरर्वाग्जीवेभ्यस्परि ॥
అశ్వినుల మూడు పదములు ఉన్నాయి—అవి ప్రకాశమైయుండి, అయినా పరమపారంలో ‘గుహా’లో దాగియున్నవి. ఋతస్య కవులైన ఆ ఇద్దరు, ఋతపు మార్గముల (పత్మ) ద్వారా, జీవుల వద్దకు సమీపిస్తారు—అవరోధరహితులై, సమస్తాన్ని ఆవరించువారై.
They are the divine twin riders of the dawn—swift helpers and healers—invoked to arrive quickly, protect the worshippers, and bring complete blessings.
To come immediately in their radiant chariot, grant all boons without delay, make the properly timed ritual work effective, and keep the worshippers from blame or failure.
It suggests their mysterious mode of movement: their presence can be openly experienced yet also remains hidden beyond, as they approach beings along the paths of ṛta (cosmic order).
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.