
Sukta 7.36
Vasiṣṭha (opening of RV 7.36, Vasiṣṭha cycle)
Agni (with Sūrya as supporting power of illumination)
Triṣṭubh (typical for Agni hymns; cadence suggests triṣṭubh)
ఈ సూక్తం వసిష్ఠ చక్రాన్ని ఆరంభిస్తూ, యజ్ఞక్రియను ఋతం (కోస్మిక క్రమం) లో స్థాపిస్తుంది: సత్యాసనం నుండి ప్రేరిత వాక్కు ఉద్భవిస్తుంది; సూర్యుడు వెలుగుని సూచించే “గోవులను” విడుదల చేస్తాడు; అగ్ని వేదిక మధ్యంలో ప్రజ్వలింపబడుతుంది. దేవమానవుల మధ్య సరియైన సంబంధాన్ని, స్పష్టతను, ప్రాణశక్తిని స్థాపించే మధ్యవర్తి జ్వాలగా అగ్నిని స్తుతిస్తుంది; అలాగే రక్షణకూ వృద్ధికీ సహాయక శక్తులైన రుద్రుడు, మరుతులు, విష్ణువు మొదలైనవారిని సంక్షిప్తంగా ఆహ్వానిస్తుంది. వాక్కు–వెలుగు–అగ్ని కలిసి యజ్ఞాన్ని పవిత్రం చేసి, క్షేమం, సంతానం, విస్తారమైన జీవశక్తి సిద్ధించునట్లు చేయడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
Mantra 1
प्र ब्रह्मैतु सदनादृतस्य वि रश्मिभिः ससृजे सूर्यो गाः । वि सानुना पृथिवी सस्र उर्वी पृथु प्रतीकमध्येधे अग्निः ॥
ఋతసదనము నుండి ప్రేరితమైన బ్రహ్మవాక్కు ముందుకు సాగుగాక. సూర్యుడు తన రశ్ములతో ప్రకాశపు గోవులను విడుదల చేశాడు. విశాలమైన భూమి తన శిఖర/మడతలతో విస్తరించింది; మరియు విస్తృత వేదిక-ప్రతీక మధ్యలో అగ్ని ప్రజ్వలితుడై ఉన్నాడు.
Mantra 2
इमां वां मित्रावरुणा सुवृक्तिमिषं न कृण्वे असुरा नवीयः । इनो वामन्यः पदवीरदब्धो जनं च मित्रो यतति ब्रुवाणः ॥
ఓ మిత్రా–వరుణా! మీకోసం నేను ఈ సువృక్తి—సుందరంగా నేయబడిన స్తోత్రాన్ని—రచిస్తున్నాను; పోషక పానరసంలా తాజాదనం నిచ్చే ఇషా, అంతఃశాసనాధిపతులైన ‘అసుర’ మీరు ఇద్దరికీ తగిన నూతనం. మీలో ఒకడు అదబ్ధ పథవీరుడు—పదవిని, అడుగుజాడలను స్థాపించువాడు; మిత్రుడూ వాక్శక్తితో పలుకుచూ జనాన్ని నియమంలోను సమన్వయంలోను నిలుపుతాడు.
Mantra 3
आ वातस्य ध्रजतो रन्त इत्या अपीपयन्त धेनवो न सूदाः । महो दिवः सदने जायमानोऽचिक्रदद्वृषभः सस्मिन्नूधन् ॥
వాయువు ప్రవహించే ధ్వజం వైపు వారు ఆనందంతో సాగుతారు; దానశక్తులు పాలు ఇచ్చే ఆవుల్లా రసంతో నిండీ ఉబ్బిపోతాయి. దివ్య మహాసదనంలో జన్మించిన ఆ వృషభుడు, ఆ ఉదరంలోనే గర్జిస్తాడు—దీప్త పోషణ యొక్క సమృద్ధిని పిండిచ్చి వెలికి తెస్తూ.
Mantra 4
गिरा य एता युनजद्धरी त इन्द्र प्रिया सुरथा शूर धायू । प्र यो मन्युं रिरिक्षतो मिनात्या सुक्रतुमर्यमणं ववृत्याम् ॥
ఈ గిరా—రూపమిచ్చే వాక్యంతో—మీ కోసం ఈ రెండు హరిత (దీప్త) అశ్వాలను ఎవడు యుక్తం చేస్తాడో, ఓ ఇంద్రా—ప్రియుడా, సురథుడా, శూరుడా, ధాయూ (పోషక శక్తులను ధరించువాడా)—అతడు గాయపరచదలచిన క్రోధాన్ని జయిస్తాడు; మరియు మమ్మల్ని సుక్రతు ఆర్యమన్ వైపు మళ్లిస్తాడు—ఋతమార్గంలోని మహత్తర శక్తి, సత్య సంకల్పం, కార్యసాధక వివేకం.
Mantra 5
यजन्ते अस्य सख्यं वयश्च नमस्विनः स्व ऋतस्य धामन् । वि पृक्षो बाबधे नृभिः स्तवान इदं नमो रुद्राय प्रेष्ठम् ॥
ఋత యొక్క స్వధామంలో నమస్కరించే వారు ఆయన సఖ్యభావాన్ని, ప్రాణవృద్ధిని యజిస్తారు. నరులు స్తుతించగా ఆ పోషణశక్తి విస్తరించి ప్రకాశిస్తుంది—ఇదే రుద్రునికి అత్యంత ప్రియమైన నమః.
Mantra 6
आ यत्साकं यशसो वावशानाः सरस्वती सप्तथी सिन्धुमाता । याः सुष्वयन्त सुदुघाः सुधारा अभि स्वेन पयसा पीप्यानाः ॥
యశస్సుగల శక్తులు కలిసి ముందుకు సాగినప్పుడు—సప్తపథీ సరస్వతి, నదీమాత—అప్పుడు సుదోహాలు, సుప్రవాహాలు అయిన ఆ ధారలు తమ స్వపయసుతో ఉప్పొంగుతాయి; స్వజాతమైన కాంతి-సమృద్ధితో సత్త్వాన్ని పోషిస్తాయి.
Mantra 7
उत त्ये नो मरुतो मन्दसाना धियं तोकं च वाजिनोऽवन्तु । मा नः परि ख्यदक्षरा चरन्त्यवीवृधन्युज्यं ते रयिं नः ॥
మరియు తమ ఆనందంలో మత్తులైన ఆ మరుతులు మా కోసం ధియా (ప్రేరిత బుద్ధి), తోక (సంతతి/బాలాత్మ), వాజ (బల-సమృద్ధి)లను కాపాడుగాక. అక్షరమైన, సంచరించే శక్తి మమ్మల్ని దాటి విడిచిపెట్టకూడదు; బదులుగా మీ యుజ్య రయి—యుక్తమైన ధనం, ఆధ్యాత్మిక పరిపూర్ణత—మాకు వృద్ధి చెందుగాక.
Mantra 8
प्र वो महीमरमतिं कृणुध्वं प्र पूषणं विदथ्यं न वीरम् । भगं धियोऽवितारं नो अस्याः सातौ वाजं रातिषाचं पुरंधिम् ॥
మీ కొరకు మహతీ అరమతిని ముందుకు తెచ్చుకోండి—విస్తారమైన, దృఢమైన సుమతిని; అలాగే విదథాలలో వీరుడైన, మార్గాన్ని కనుగొని పెంపొందించేవాడైన పూషణుని ముందుకు తెచ్చుకోండి. ఈ విజయసాధనలో మా ధియల రక్షకుడైన భగుడు మా కొరకు స్థాపితుడగుగాక; ఆయన వాజం—సమృద్ధి, మరియు పురంధి—పూర్ణతనిచ్చేది—మాకు ప్రసాదించుగాక.
Mantra 9
अच्छायं वो मरुतः श्लोक एत्वच्छा विष्णुं निषिक्तपामवोभिः । उत प्रजायै गृणते वयो धुर्यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥
హే మరుతులారా, ఈ స్తోత్రధ్వని నేరుగా మీ వద్దకు చేరుగాక; అలాగే మీ సహాయాలతో, జలసింక్తమై, నేరుగా విష్ణువుని వద్దకూ చేరుగాక. పాడేవాని సంతానార్థం విస్తరించే జీవబలాన్ని దయచేయండి; మీరు ఎల్లప్పుడూ స్వస్తి అనే క్షేమస్వరాలతో మమ్మల్ని కాపాడండి.
It establishes the sacrifice in ṛta (cosmic truth-order): inspired speech begins the rite, Sūrya brings illumination, and Agni is kindled at the altar as the priestly mediator who grants vitality and wellbeing.
In Vedic symbolism, “cows” often mean rays or lights. The hymn says Sūrya releases these lights, suggesting clarity and revelation that support Agni’s ritual work and the mind’s awakening.
Agni is the main deity, but the hymn briefly widens the invocation to allied powers for protection and increase. Rudra represents intense awakening and safeguarding, while the Maruts and Viṣṇu are asked to guard the singer and grant wellbeing and offspring.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.