
Sukta 1.191
Apotropaic force against unseen afflictors (often read as disease/poison/hostile beings; devatā assignment varies in traditions)
ఈ సూక్తం ఒక అపోత్రోపాయిక్ (రక్షణాత్మక) మంత్రం; కనిపించని బాధాకరులను తరిమివేయడమే దీని లక్ష్యం—అనేక పఠనాల్లో వీటిని విషం, రోగకారకాలు, శత్రుత్వ సత్త్వాలు లేదా గూఢ/అభిచార హానులుగా భావిస్తారు; అవి మనిషికి ‘అంటుకుని’ ఉంటాయి. ఇది దాగి ఉన్న కాట్లు, విషాలను పేరుపెట్టి నిర్వీర్యం చేస్తుంది; ఆపై ఉదయించే సూర్యుడు/ఆదిత్యుడిని—మహా ప్రకాశకుడిని—ఆహ్వానిస్తుంది; ఆయన అగోచరంగా పనిచేసేదాన్ని నాశనం చేస్తాడు. ముగింపులో ప్రతివిషాత్మకమైన, ప్రకటనా స్వరం: విషం ‘రుచిలేనిదిగా’ చేయబడింది, అంటే అది శక్తిహీనమైంది.
Mantra 1
कङ्कतो न कङ्कतोऽथो सतीनकङ्कतः । द्वाविति प्लुषी इति न्यदृष्टा अलिप्सत ॥
కంకటము కాదు—కంకటము కాదు; దాగిన కంకటమూ కాదు. ‘రెండు’ అని అంటారు—‘కరిచే జంట’; ఆ అదృష్టా (కనబడనివి) మాపై వచ్చి అంటుకుపోయాయి।
Mantra 2
अदृष्टान्हन्त्यायत्यथो हन्ति परायती । अथो अवघ्नती हन्त्यथो पिनष्टि पिंषती ॥
కనబడనివాటిని ఆమె వచ్చుచుండగా కూడా కొడుతుంది, వెళ్లుచుండగా కూడా కొడుతుంది. క్రిందికి దెబ్బకొట్టుచూ కూడా కొడుతుంది; రుబ్బుచూ నలిపివేస్తుంది—ఇలా ప్రతి కదలికలో ఆ పీడా-ఆఘాతం విరుగుతుంది।
Mantra 3
शरासः कुशरासो दर्भासः सैर्या उत । मौञ्जा अदृष्टा वैरिणाः सर्वे साकं न्यलिप्सत ॥
శరాసః, కుశరాసః, దర్భాసః, సైర్యా కూడా; అలాగే ముఞ్జాః—ఇవన్నీ అదృష్ట వైరీలు—అన్నీ కలిసి అంటిపడి బిగుసుకున్నాయి. ఈ ఆసక్తి-వలము వెలుగులోకి వచ్చి విప్పబడి విడిపోవుగాక.
Mantra 4
नि गावो गोष्ठे असदन्नि मृगासो अविक्षत । नि केतवो जनानां न्यदृष्टा अलिप्सत ॥
గావులు గోష్ఠంలో కూర్చుండుగాక—తమ తగిన స్థానంలో స్థిరపడుగాక; మృగాలవలె అల్లాడే ఉద్ధృతాలు శాంతించుగాక. మనుష్యుల కేతవః—వివేక-దీప్తులు—కిందికి దిగి నిశ్చల స్పష్టతలో నిలిచుగాక; అదృష్ట శత్రు-శక్తులు తమ పట్టును వదలి జారిపోవుగాక.
Mantra 5
एत उ त्ये प्रत्यदृश्रन्प्रदोषं तस्करा इव । अदृष्टा विश्वदृष्टाः प्रतिबुद्धा अभूतन ॥
ఇవే ఆ శక్తులు—సంధ్య వేళ దొంగలవలె—ప్రత్యక్షంగా కనిపించబడ్డాయి. అదృష్టమైనవి దృష్టమయ్యాయి; విశ్వదృష్టికి మేల్కొని అవి నిరోధింపబడి బహిర్గతమయ్యాయి.
Mantra 6
द्यौर्वः पिता पृथिवी माता सोमो भ्रातादितिः स्वसा । अदृष्टा विश्वदृष्टास्तिष्ठतेलयता सु कम् ॥
ద్యౌ మీకు తండ్రి; పృథివీ మీకు తల్లి; సోముడు మీకు సోదరుడు; అదితి మీకు సోదరి. హే అదృష్ట శక్తులారా, ఇప్పుడు విశ్వ-దృష్టి అధీనమైన మీరు, స్థిరంగా నిలువండి; శాంతించండి—ఇక్కడ నిజమైన సుఖ-క్షేమమూ, ఋతమూ స్థాపితమగుగాక.
Mantra 7
ये अंस्या ये अङ्ग्याः सूचीका ये प्रकङ्कताः । अदृष्टाः किं चनेह वः सर्वे साकं नि जस्यत ॥
ఎవరు భుజాన్ని పట్టుకుంటారో, ఎవరు అవయవాలను బిగిస్తారో, ఎవరు సూచి వలె గుచ్చుతారో, ఎవరు దాగిన ముల్లుతో దాడి చేస్తారో—హే అదృష్టులారా, ఇక్కడ మీకు ఏ మాత్రం స్థానం లేదు. మీరందరూ కలిసి క్రిందికి నెట్టబడి, వశపడండి.
Mantra 8
उत्पुरस्तात्सूर्य एति विश्वदृष्टो अदृष्टहा । अदृष्टान्त्सर्वाञ्जम्भयन्त्सर्वाश्च यातुधान्यः ॥
ముందు దిశ నుండి సూర్యుడు ఉదయిస్తాడు—విశ్వదృష్టుడు, అదృష్టహంత. అతడు సమస్త అదృష్ట శత్రువులను నలిపివేస్తాడు; అలాగే అన్ని యాతుధాన్య శక్తులను కూడా ఛేదించి నశింపజేస్తాడు.
Mantra 9
उदपप्तदसौ सूर्यः पुरु विश्वानि जूर्वन् । आदित्यः पर्वतेभ्यो विश्वदृष्टो अदृष्टहा ॥
ఆ సూర్యుడు పైకి ఎగసి లేచాడు; అనేకములను, సమస్త విరోధ గమనములను క్షయింపజేస్తూ. ఆదిత్యుడు పర్వతాల అవతల ఉదయిస్తాడు—సర్వదృష్టి, అదృష్టంగా పనిచేసేదాన్ని సంహరించువాడు.
Mantra 10
सूर्ये विषमा सजामि दृतिं सुरावतो गृहे । सो चिन्नु न मराति नो वयं मरामारे अस्य योजनं हरिष्ठा मधु त्वा मधुला चकार ॥
ఈ విషాన్ని నేను సూర్యునిలో వేస్తాను; సురా‑గృహంలోని చర్మపు సంచిలో. అతడూ చావడు—మేమూ చావము; దీనితో మా యోగం దూరంగా ఉండుగాక. హరిష్ఠా (పసుపు‑పచ్చ కాంతిలో స్థితుడా), మధు నిన్ను మధురంగా చేసింది; మాధుర్యం కటుత్వాన్ని జయిస్తుంది.
Mantra 11
इयत्तिका शकुन्तिका सका जघास ते विषम् । सो चिन्नु न मराति नो वयं मरामारे अस्य योजनं हरिष्ठा मधु त्वा मधुला चकार ॥
ఈ చిన్న పక్షి‑ప్రాణులు కూడా నీ విషాన్ని మింగినా, అవి చావవు—మేమూ చావము; దీనితో మా యోగం దూరంగా ఉండుగాక. హరిష్ఠా (సువర్ణ కాంతిలో స్థితుడా), మధు నిన్ను మధురంగా చేసింది; ఆనంద‑శక్తి విషఫలితాన్ని మార్చుతుంది.
Mantra 12
त्रिः सप्त विष्पुलिङ्गका विषस्य पुष्यमक्षन् । ताश्चिन्नु न मरन्ति नो वयं मरामारे अस्य योजनं हरिष्ठा मधु त्वा मधुला चकार ॥
మూడు సార్లు ఏడు ‘విష్పులింగకా’లు విషపు వృద్ధిని రుచి చూశాయి; అయినా అవి మరణించవు—మేమూ మరణించకుందుము. దానితో మా యోజనం దూరంగా ఉండుగాక. హరిష్ఠా (హరిత-దీప్తి)లో స్థితమై, మధు నిన్ను మధురం చేయుగాక; మధులా (ఆనంద-శక్తి) విషపు విధానాన్ని రద్దు చేయుగాక.
Mantra 13
नवानां नवतीनां विषस्य रोपुषीणाम् । सर्वासामग्रभं नामारे अस्य योजनं हरिष्ठा मधु त्वा मधुला चकार ॥
విషపు నవానాం-నవతీనాం—తొంభై తొమ్మిది రకాలూ, వాటి రోపుషీ (ప్రసార-శాఖలు)యూ—అన్నిటి నామాన్ని నేను గ్రహించితిని. దానితో మా యోజనం దూరంగా ఉండుగాక. హరిష్ఠాలో స్థితమై, మధు నిన్ను మధురం చేయుగాక; మధులా నామ-జ్ఞానంతో సమస్త విషాక్తతను వశం చేయుగాక.
Mantra 14
त्रिः सप्त मयूर्यः सप्त स्वसारो अग्रुवः । तास्ते विषं वि जभ्रिर उदकं कुम्भिनीरिव ॥
మూడు సార్లు ఏడు మయూర్యః—దీప్త శక్తులు—మరియు ఏడు అగ్రువః స్వసారః, ముందుగా నడిచే సోదరీశక్తులు, నీ విషాన్ని ఎత్తుకొని పోయి; బయటకు విసిరివేశాయి—కుంభినీః, నీటి కుండలు మోసే స్త్రీలు, నీటిని ఎత్తి తొలగించునట్లు.
Mantra 15
इयत्तकः कुषुम्भकस्तकं भिनद्म्यश्मना । ततो विषं प्र वावृते पराचीरनु संवतः ॥
నేను, ఇయత్తక, కుషుంభకునితో కలిసి, రాయితో విషపు మూలాన్ని కొట్టి పగులగొడతాను. ఆ భేదనతో విషం బయటివైపు తిరిగి దొర్లుకుంటూ దూరంగా తొలగిపోతుంది; కాలం క్షీణించే ప్రవాహాల వెంట వెనుదిరిగి వెళ్తుంది.
Mantra 16
कुषुम्भकस्तदब्रवीद्गिरेः प्रवर्तमानकः । वृश्चिकस्यारसं विषमरसं वृश्चिक ते विषम् ॥
కుషుంభకుడు, పర్వతం నుండి ముందుకు సాగుతూ, ఇలా పలికాడు: ‘వృశ్చికపు విషం సారంలేనిది, రుచిలేనిది; ఓ వృశ్చికా, నీ విషం రుచిలేనిదిగా—శక్తిలేనిదిగా—చేయబడింది.’
It is a protective hymn that confronts hidden, unseen afflictors—often understood as poison, disease-agents, or hostile forces—and drives them away through mantra and the power of solar revelation.
Because the Sun is portrayed as “all-seeing” and as the destroyer of what works invisibly (adṛṣṭahā). The hymn uses sunlight as a symbol and force of exposure that breaks hidden harm.
Several verses explicitly speak in an antidote style and one verse directly addresses scorpion venom. In practice, it is also applied more broadly for protection from unseen troubles, fear, and sudden afflictions.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.