Paingala

Verse 1

अथ ह पैङ्गलो याज्ञवल्क्यमुपसमेत्य द्वादशवर्षशुश्रूषापूर्वकं परमरहस्यकैवल्यमनुब्रूहीति पप्रच्छ ॥१॥

ແລ້ວແທ້ໆ ໄພງຄະລະ ໄດ້ເຂົ້າໄປຫາ ຍາຊະຍະວັນກະຍະ ຫຼັງຈາກຮັບໃຊ້ ແລະ ຝຶກຝົນດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບຕະຫຼອດ 12 ປີ ແລ້ວຖາມວ່າ: “ຂໍທ່ານສອນຄວາມລັບສູງສຸດ—ໄກວັນຍະ (ຄວາມຫຼຸດພົ້ນອັນດຽວດາຍ) ໃຫ້ຂ້ອຍ”

Verse 2

स होवाच याज्ञवल्क्यः—सदेव सोम्येदमग्र आसीत् । तन्नित्यमुक्तमविक्रियं सत्यज्ञानानन्दं परिपूर्णं सनातनमेकमेवाद्वितीयं ब्रह्म ॥२॥

ຍາຊະຍະວັນກະຍະ ກ່າວວ່າ: “ໂອ ຜູ້ອ່ອນໂຍນ, ໃນປະຖົມການ ນີ້ (ສາກົນ) ເປັນແຕ່ ‘ສັດ’ ຄື ຄວາມມີຢູ່ ເທົ່ານັ້ນ. ນັ້ນເປັນອິດສະລະຕະຫຼອດການ, ບໍ່ແປປ່ຽນ, ມີສະພາວະເປັນ ສັດຍະ–ຍານະ–ອານັນທະ, ເຕັມບໍລິບູນ, ຖາວອນ—ນັ້ນແມ່ນ ພຣະພຣະມັນ ໜຶ່ງດຽວ ບໍ່ມີທີ່ສອງ”

Verse 3

तस्मिन् मरुशुक्तिकास्थाणुस्फटिकादौ जलरौप्यपुरुषरेखादिवल्लोहितशुक्लकृष्णगुणमयी गुणसाम्यानिर्वाच्या मूलप्रकृतिरासीत् । तत्प्रतिबिम्बितं यत्तत्साक्षिचैतन्यमासीत् ॥३॥

ໃນພຣະອົງນັ້ນ (ພຣະພຣະມັນ) ດັ່ງໃນມິຣາດ, ເປືອກມຸກ, ເສົາ, ຜົນຶກແກ້ວ ແລະອື່ນໆ—ເຫມືອນການປາກົດເປັນນ້ຳ, ເປັນເງິນ, ເປັນຮູບຄົນ, ເປັນເສັ້ນ ແລະທຳນອງນັ້ນ—ມີ ມູລະ-ປຣະກຣິຕິ ອັນປະກອບດ້ວຍຄຸນະ ສີແດງ ສີຂາວ ແລະສີດຳ ຊຶ່ງບໍ່ອາດພັນນາໄດ້ເນື່ອງຈາກຄວາມສົມດຸນຂອງຄຸນະ. ແລະສິ່ງທີ່ສະທ້ອນຢູ່ໃນນັ້ນ ແມ່ນ ສາກຊີ-ໄຈຕັນຍະ ຄື ຈິດຮູ້ຜູ້ເປັນພະຍານ

Verse 4

सा पुनर्विकृतिं प्राप्य सत्त्वोद्रिक्ता अव्यक्ताख्यावरणशक्तिरासीत्। तत्प्रतिबिम्बितं यत्तदीश्वरचैतन्यमासीत्। स स्वाधीनमायः सर्वज्ञः सृष्टिस्थितिलयानामादिकर्ता जगदङ्कुररूपो भवति। स्वस्मिन्विलीनं सकलं ज...

ນາງ (ພະລັງງານນັ້ນ) ເມື່ອໄດ້ຮັບການປ່ຽນແປງອີກຄັ້ງ ກໍເປັນພະລັງງານປົກຄຸມ (āvaraṇa-śakti) ທີ່ເອີ້ນວ່າ «ອະວະຍັກຕະ» ມີສັດຕະວະເດັ່ນ. ສິ່ງທີ່ສະທ້ອນໃນນັ້ນ ແມ່ນຈິດສຳນຶກຂອງ ອີສະວະຣະ. ພຣະອົງຜູ້ຄວບຄຸມມາຍາໄວ້ໃນອຳນາດຕົນ ເປັນຜູ້ຮູ້ທັງປວງ ເປັນຜູ້ກະທຳດັ້ງເດີມແຫ່ງການສ້າງ ການດຳລົງ ແລະການລະລາຍ ຈຶ່ງເປັນດັ່ງເມັດພັນຂອງຈັກກະວານ. ພຣະອົງເຮັດໃຫ້ໂລກທັງປວງທີ່ລະລາຍໃນພຣະອົງ ປາກົດຂຶ້ນ. ເຫມືອນຜືນຜ້ານີ້ຖືກກາງອອກໂດຍແຮງກຳຂອງສັດທັງຫຼາຍ ເມື່ອກຳສິ້ນໄປ ພຣະອົງກໍເຮັດໃຫ້ມັນຫາຍໄປອີກ. ໃນພຣະອົງເທົ່ານັ້ນ ຈັກກະວານທັງສິ້ນດຳລົງດັ່ງຜືນຜ້າທີ່ພັບໄວ້.

Verse 5

ईशाधिष्ठितावरणशक्तितो रजोद्रिक्ता महदाख्या विक्षेपशक्तिरासीत्। तत्प्रतिबिम्बितं यत्तद्धिरण्यगर्भचैतन्यमासीत्। स महत्तत्त्वाभिमानी स्पष्टास्पष्टवपुर्भवति॥५॥

ຈາກພະລັງງານປົກຄຸມທີ່ມີ ອີສະວະຣະ ເປັນຜູ້ຄຸ້ມຄອງ ໄດ້ເກີດຂຶ້ນ—ໂດຍຣະຈັດເດັ່ນ—ພະລັງງານຂັບດັນ/ສ້າງການປາກົດ (vikṣepa-śakti) ທີ່ເອີ້ນວ່າ «ມະຫັດ». ສິ່ງທີ່ສະທ້ອນໃນນັ້ນ ແມ່ນຈິດສຳນຶກຂອງ ຫິຣັນຍະຄັຣພະ. ພຣະອົງເມື່ອຍຶດ «ມະຫັດ-ຕັດຕະວະ» ເປັນຕົນ ຈຶ່ງມີຮູບພາບທີ່ທັງຊັດ ແລະທັງບໍ່ຊັດ.

Verse 6

हिरण्यगर्भाधिष्ठितविक्षेपशक्तितस्तमोद्रिक्ता अहङ्काराभिधा स्थूलशक्तिरासीत्। तत्प्रतिबिम्बितं यत्तद्विराटचैतन्यमासीत्। स तदभिमानी स्पष्टवपुः सर्वस्थूलपालको विष्णुः प्रधानपुरुषो भवति। तस्मादात्मन आकाशः ...

ຈາກພະລັງງານຂັບດັນ (vikṣepa-śakti) ທີ່ມີ ຫິຣັນຍະຄັຣພະ ເປັນຜູ້ຄຸ້ມຄອງ ໄດ້ເກີດຂຶ້ນ—ໂດຍຕະມັດເດັ່ນ—ພະລັງງານຫຍາບທີ່ເອີ້ນວ່າ «ອະຫັງກາຣະ». ສິ່ງທີ່ສະທ້ອນໃນນັ້ນ ແມ່ນຈິດສຳນຶກຂອງ ວິຣາດ. ພຣະອົງເມື່ອຍຶດສິ່ງນັ້ນເປັນຕົນ ຈຶ່ງມີຮູບພາບຊັດເຈນ—ເປັນຜູ້ຄຸ້ມຄອງສິ່ງຫຍາບທັງປວງ—ຄື ພຣະວິສະນຸ ປຸຣຸສະຜູ້ເປັນປະທານ. ຈາກອາຕະມັນນັ້ນ ເກີດອາກາສ; ຈາກອາກາສ ເກີດວາຍຸ; ຈາກວາຍຸ ເກີດອັກນີ; ຈາກອັກນີ ເກີດອາປະ (ນ້ຳ); ຈາກນ້ຳ ເກີດປຣຶຖະວີ (ດິນ). ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ເປັນຕັນມາຕຣາ 5 ປະການ ອັນປະກອບດ້ວຍ ຕຣີຄຸນ.

Verse 7

स्रष्टुकामो जगद्योनिस्तमोगुणमधिष्ठाय सूक्ष्मतन्मात्राणि भूतानि स्थूलीकर्तुं सोऽकामयत। सृष्टेः परिमितानि भूतान्येकैकं द्विधा विधाय पुनश्चतुर्धा कृत्वा स्वस्वेतरद्वितीयांशैः पञ्चधा संयोज्य पञ्चीकृतभूतैर...

ເມື່ອປາດຖະນາຈະສ້າງ ແຫຼ່ງກໍ່ກຳເນີດແຫ່ງຈັກກະວານ (jagadyoni) ອາໄສຄຸນຕະມັສ ແລ້ວປະສົງໃຫ້ຕັນມາຕຣາອັນລະອຽດ ກາຍເປັນທາດຫຍາບ. ທາດທີ່ກຳນົດໄວ້ໃນການສ້າງ ຖືກແບ່ງແຕ່ລະຢ່າງເປັນສອງ ແລ້ວເຮັດເປັນສີ່; ຕໍ່ມານຳສ່ວນທີສອງຂອງກັນແລະກັນມາປະສົມໃຫ້ເປັນຫ້າ (pañcīkaraṇa) ແລ້ວດ້ວຍທາດທີ່ຖືກປະສົມຫ້ານີ້ ຈຶ່ງສ້າງບຣະຫມານຑະ (brahmāṇḍa) ນັບບໍ່ຖ້ວນ ແລະກາຍຫຍາບທີ່ຕັ້ງຢູ່ໃນກົລະກະ (golaka) ອັນເໝາະສົມກັບໄຂ່ຈັກກະວານແຕ່ລະໃບ.

Verse 8

स पञ्चभूतानां रजोंशांश्चतुर्धा कृत्वा भागत्रयात्पञ्चवृत्त्यात्मकं प्राणमसृजत्। स तेषां तुर्यभागेन कर्मेन्द्रियाण्यसृजत्॥८॥

ພຣະອົງໄດ້ແບ່ງສ່ວນຣະຊັສຂອງທາດທັງຫ້າເປັນສີ່ສ່ວນ; ຈາກສາມສ່ວນ ພຣະອົງສ້າງ ປຣານ (prāṇa) ອັນມີວຶດຕິຫ້າປະການ. ຈາກສ່ວນທີສີ່ ພຣະອົງສ້າງ ກັມເມນທຣິຍະ (karmendriya) ຄືອິນທຣິຍະແຫ່ງການກະທຳ.

Verse 9

स तेषां सत्त्वांशं चतुर्धा कृत्वा भागत्रयसमष्टितः पञ्चक्रियावृत्त्यात्मकमन्तःकरणमसृजत्। स तेषां सत्त्वतुरीयभागेन ज्ञानेन्द्रियाण्यसृजत्॥९॥

ຕໍ່ມາ ພຣະອົງໄດ້ແບ່ງສ່ວນສັດຕະວະຂອງພວກນັ້ນເປັນສີ່ສ່ວນ; ຈາກການຮວມຂອງສາມສ່ວນ ພຣະອົງສ້າງ ອັນຕະຫະກະຣະນະ (antaḥkaraṇa) ຄືເຄື່ອງມືພາຍໃນ ທີ່ມີກິດຈະກຳຫ້າປະການ. ຈາກສ່ວນທີສີ່ອັນເປັນສັດຕະວະນັ້ນ ພຣະອົງສ້າງ ຍານເນນທຣິຍະ (jñānendriya) ຄືອິນທຣິຍະແຫ່ງຄວາມຮູ້.

Verse 10

सत्त्वसमष्टित इन्द्रियपालकान् असृजत्। तानि सृष्टानि अण्डे प्राचिक्षिपत्। तदाज्ञया समष्ट्यण्डं व्याप्य तान्यतिष्ठन्। तदाज्ञया अहङ्कारसमन्वितो विराट् स्थूलान्यरक्षत्। हिरण्यगर्भस्तदाज्ञया सूक्ष्माण्यपाल...

ຈາກຄວາມຮວມໃຫຍ່ແຫ່ງສັດຕະວະ ພຣະອົງໄດ້ສ້າງຜູ້ພິທັກອິນທຣີຍະ. ເມື່ອສ້າງແລ້ວ ພຣະອົງໄດ້ນໍາເຂົ້າໄປໃນໄຂ່ຈັກກະວານ (ຄັນອ່ອນແຫ່ງໂລກ). ດ້ວຍພຣະບັນຊາ ພວກເຂົາແຜ່ຊາຍທົ່ວໄຂ່ຈັກກະວານ ແລະຕັ້ງຢູ່ຕາມຕໍາແໜ່ງຂອງຕົນ. ດ້ວຍພຣະບັນຊານັ້ນ ວິຣາດຜູ້ປະກອບດ້ວຍອະຫັງກາຣະ ປົກປ້ອງພາວະຫຍາບ; ແລະ ຫິຣັນຍະຄັຣພະ ດ້ວຍພຣະບັນຊານັ້ນ ຄຸ້ມຄອງພາວະລະອຽດ.

Verse 11

अण्डस्थानि तानि तेन विना स्पन्दितुं चेष्टितुं वा न शेकुः। तानि चेतनीकर्तुं सोऽकामयत। ब्रह्माण्डब्रह्मरन्ध्राणि समस्तव्यष्टिमस्तकान् विदार्य तदेवानुप्राविशत्। तदा जडान्यपि तानि चेतनवत् स्वकर्माणि चक्रि...

ເມື່ອຢູ່ໃນໄຂ່ຈັກກະວານ ຖ້າບໍ່ມີພຣະອົງ ພວກເຂົາບໍ່ອາດຈະສັ່ນໄຫວ ຫຼື ກະທໍາການໃດໆໄດ້. ເພື່ອໃຫ້ພວກເຂົາເກີດຈິດຮູ້ ພຣະອົງໄດ້ແຍກເປີດພຣະຫມຣັນທຣະ (brahmarandhra) ຂອງໄຂ່ຈັກກະວານ ແລະຂອງສີສະບຸກຄົນທັງປວງ ແລ້ວເຂົ້າໄປສູ່ພວກເຂົາໂດຍແທ້. ເມື່ອນັ້ນ ແມ່ນແຕ່ເປັນສິ່ງເຉື່ອຍຊາ ກໍຍັງປະຕິບັດໜ້າທີ່ຂອງຕົນ ດັ່ງຜູ້ມີສະຕິຮູ້.

Verse 12

सर्वज्ञेशो मायालेशसमन्वितो व्यष्टिदेहं प्रविश्य तया मोहितो जीवत्वमगमत्। शरीरत्रयतादात्म्यात् कर्तृत्वभोक्तृत्वतामगमत्। जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तिमूर्च्छामरणधर्मयुक्तो घटीयन्त्रवदुद्विग्नो जातो मृत इव कुलाल...

ພຣະເຈົ້າຜູ້ຮູ້ທຸກສິ່ງ ເມື່ອປະກອບດ້ວຍເສດສ່ວນນ້ອຍໆແຫ່ງມາຍາ ໄດ້ເຂົ້າສູ່ກາຍບຸກຄົນ ແລະຖືກມາຍານັ້ນຫຼອກລວງ ຈຶ່ງເຖິງສະຖານະເປັນຊີວະ. ເນື່ອງຈາກການຍຶດຕົນກັບກາຍສາມຊັ້ນ ຈຶ່ງເກີດພາວະເປັນຜູ້ກະທໍາ ແລະຜູ້ເສວຍຜົນ. ມີຄຸນລັກສະນະແຫ່ງການຕື່ນ ຄວາມຝັນ ນອນຫຼັບເລິກ ສະຫຼົບ ແລະຄວາມຕາຍ ກະສັບກະສ່າຍດັ່ງກົນໄກນາລິການ້ໍາ ແລະຫມຸນວຽນ—ປານດັ່ງຜູ້ຕາຍ—ຕາມອຸປະມາເຫມືອນລໍ້ຊ່າງປັ້ນໝໍ້.

Verse 1

अथ पैङ्गलो याज्ञवल्क्यमुवाच— सर्वलोकानां सृष्टिस्थित्यन्तकृद्विभूरीशः कथं जीवत्वमगमदिति ॥१॥

ຕໍ່ມາ ໄປງກະລະ ໄດ້ກ່າວຕໍ່ ຢາຊະນະວັນກະຍະ ວ່າ: “ພຣະອີສະ (Īśa) ຜູ້ແຜ່ຊາຍທົ່ວທຸກສິ່ງ ຜູ້ກະທຳການເກີດ ການດຳລົງ ແລະການດັບສູນຂອງໂລກທັງປວງ ໄດ້ເຂົ້າສູ່ພາວະເປັນຊີວະ (jīvatva) ແນວໃດ?”

Verse 2

स होवाच याज्ञवल्क्यः— स्थूलसूक्ष्मकारणदेहोद्भवपूर्वकं जीवेश्वरस्वरूपं विविच्य कथयामीति; सावधानेनैकाग्रतया श्रूयताम्। ईशः पञ्चीकृतमहाभूतलेशानादाय व्यष्टिसमष्ट्यात्मकस्थूलशरीराणि यथाक्रममकरोत्। कपालचर्म...

ຢາຊະນະວັນກະຍະ ກ່າວວ່າ: “ຂ້າພະເຈົ້າຈະອະທິບາຍໂດຍການແຍກແຍະ (ວິເວກ) ຖຶງສະພາບຂອງ ຊີວະ ແລະ ອີສະວະຣະ ໂດຍເລີ່ມຈາກການເກີດຂອງກາຍຫຍາບ ກາຍລະອຽດ ແລະກາຍເຫດ; ຈົ່ງຟັງດ້ວຍຄວາມລະມັດລະວັງ ແລະຈິດຕັ້ງໝັ້ນເປັນຈຸດດຽວ. ພຣະອີສະ ໄດ້ນຳສ່ວນໜຶ່ງຂອງມະຫາພູຕະທັງຫ້າທີ່ຜ່ານການປັນຈີກະຣະນະ (pañcīkaraṇa) ແລ້ວ ມາສ້າງຕາມລຳດັບເປັນກາຍຫຍາບ ທັງແບບປະຈຳຕົວ (vyaṣṭi) ແລະແບບຮວມ (samaṣṭi)។ ກະໂຫຼກ ຜິວໜັງ ໄສ້ ກະດູກ ເນື້ອ ແລະເລັບ ເປັນສ່ວນຂອງທາດດິນ. ເລືອດ ປັດສະວະ ນ້ຳລາຍ ເຫື່ອ ແລະອື່ນໆ ເປັນສ່ວນຂອງທາດນ້ຳ. ຄວາມຫິວ ຄວາມກະຫາຍ ຄວາມຮ້ອນ ຄວາມຫຼົງ ແລະແຮງກະຕຸ້ນທາງເພດ ເປັນສ່ວນຂອງທາດໄຟ. ການເຄື່ອນໄຫວ ການຍົກ/ຂັບອອກ ການຫາຍໃຈ ເປັນສ່ວນຂອງທາດລົມ. ຄວາມປາຖະໜາ ຄວາມໂກດ ເປັນສ່ວນຂອງທາດອາກາດ. ກອງປະກອບນີ້—ສະສົມດ້ວຍກຳ ມີຜິວໜັງແລະອື່ນໆປະກອບ ເປັນທີ່ຕັ້ງແຫ່ງການຍຶດວ່າ ‘ຂ້ອຍ’ ໃນວັຍເດັກແລະສະພາບອື່ນໆ ແລະເປັນທີ່ພັກຂອງຂໍ້ບົກພ່ອງຫຼາຍປະການ—ນີ້ແມ່ນ ‘ກາຍຫຍາບ’ (sthūla-śarīra).”

Verse 3

अथापञ्चीकृतमहाभूतरजोंशभागत्रयसमष्टितः प्राणमसृजत्। प्राणापानव्यानोदानसमानाः प्राणवृत्तयः। नागकूर्मकृकरदेवदत्तधनञ्जया उपप्राणाः। हृदासननाभिकण्ठसर्वाङ्गानि स्थानानि। आकाशादिरजोगुणतुरीयभागेन कर्मेन्द्रिय...

ຕໍ່ມາ ຈາກການຮວມກັນຂອງສາມສ່ວນໃນພາກຣາຊັສ (rajas) ຂອງມະຫາພູຕະທີ່ຍັງບໍ່ທັນປັນຈີກະຣະນະ ພຣະອົງໄດ້ສ້າງ ‘ປຣານະ’ (prāṇa) ຂຶ້ນ. ປຣານະ, ອະປານະ, ວະຍານະ, ອຸດານະ, ແລະ ສະມານະ ແມ່ນການເຄື່ອນໄຫວຂອງປຣານະ. ນາກະ, ກູຣະມະ, ກຣິກະຣະ, ເທວະດັດຕະ, ແລະ ທະນັນຊະຍະ ແມ່ນອຸປະປຣານະ. ຫົວໃຈ, ອາສະນະ (ທີ່ນັ່ງ), ສະດື, ຄໍ, ແລະອະວັຍະວະທັງປວງ ແມ່ນທີ່ຕັ້ງຂອງມັນ. ຈາກສ່ວນທີ່ສີ່ຂອງຣາຊັສ ເລີ່ມດ້ວຍອາກາສະ ແລະອື່ນໆ ພຣະອົງໄດ້ສ້າງ ກັມເມນທຣິຍະ (karmendriya) ຄື ວາຈາ, ມື, ຕີນ, ທະວານ, ແລະອະໄວຍະວະເພດ; ວິໄສຂອງມັນຄື ເວົ້າ, ຈັບຖື, ເດີນ, ຂັບຖ່າຍ, ແລະເສບສຸກ. ດັ່ງນັ້ນ ຈາກການຮວມກັນຂອງສາມສ່ວນໃນພາກສັດຕະວະ (sattva) ຂອງທາດທັງຫຼາຍ ພຣະອົງໄດ້ສ້າງ ‘ອັນຕະຫະກະຣະນະ’ (antaḥkaraṇa) ເປັນເຄື່ອງມືພາຍໃນ. ມະນະ, ພຸດທິ, ຈິດຕະ, ແລະ ອະຫັງກາຣະ ແມ່ນຮູບແບບຂອງມັນ; ວິໄສຂອງມັນຄື ສັງກັນປະ (ຄວາມຕັ້ງໃຈ), ນິດສະຈະຍະ (ຄວາມຕັດສິນແນ່), ສະມະຣະນະ (ການລະລຶກ), ອະພິມານະ (ການຍຶດເອົາເປັນຂອງຕົນ), ແລະ ອະນຸສັນທານະ (ການສືບຄົ້ນ). ທີ່ຕັ້ງຄື ຄໍ, ປາກ, ສະດື, ຫົວໃຈ, ແລະກາງຄິ້ວ. ຈາກສ່ວນທີ່ສີ່ຂອງສັດຕະວະ ພຣະອົງໄດ້ສ້າງ ຍາເນນທຣິຍະ (jñānendriya) ຄື ຫູ, ຜິວໜັງ, ຕາ, ລີ້ນ, ແລະດັງ; ວິໄສຂອງມັນຄື ສຽງ, ສັມຜັດ, ຮູບ, ລົດ, ແລະກິ່ນ. ເທວະຕາຜູ້ຄຸ້ມຄອງແມ່ນ: ທິດ, ລົມ, ຕາເວັນ, ວະຣຸນະ (ປຣະເຈຕັສ), ອັສວິນ, ໄຟ, ອິນດຣະ, ອຸເປນດຣະ, ແລະ ມຣິຕຍຸ (ຄວາມຕາຍ); ແລະຍັງມີ ຈັນທຣະ, ວິສນຸ, ຈະຕຸຣະວັກຕຣະ (ພຣະພຣົມ), ແລະ ສັມພຸ ເປັນອົງປົກຄອງແຫ່ງລຳດັບເຫດ (kāraṇa).

Verse 4

अथान्नमयप्राणमयमनोमयविज्ञानमयानन्दमयाः पञ्च कोशाः। अन्नरसेनैव भूत्वान्नरसेनाभिवृद्धिं प्राप्यान्नरसमयपृथिव्यां यद्विलीयते सोऽन्नमयकोशः। तदेव स्थूलशरीरम्। कर्मेन्द्रियैः सह प्राणादिपञ्चकं प्राणमयकोशः। ...

ບັດນີ້ ມີໂກສະ (ຊັ້ນຫຸ້ມ) ຫ້າປະການ: ອັນນະມະຍະ (ເກີດຈາກອາຫານ), ປຣານະມະຍະ (ເກີດຈາກລົມຫາຍໃຈຊີວິດ), ມະໂນມະຍະ (ເກີດຈາກໃຈຄິດ), ວິຊຍານະມະຍະ (ເກີດຈາກພຸດທິ—ປັນຍາແຍກແຍະ), ແລະ ອານັນທະມະຍະ (ເກີດຈາກອານັນທະ)។ ສິ່ງໃດເກີດຂຶ້ນດ້ວຍສານອາຫານ ເຕີບໃຫຍ່ດ້ວຍສານອາຫານ ແລະສຸດທ້າຍລະລາຍກັບຄືນສູ່ດິນທີ່ປະກອບດ້ວຍສານອາຫານ—ນັ້ນແມ່ນ ອັນນະມະຍະໂກສະ; ນັ້ນແທ້ໆແມ່ນກາຍຫຍາບ. ພ້ອມກັບອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງການກະທຳ ກຸ່ມຫ້າປະການເລີ່ມດ້ວຍປຣານະ ແມ່ນ ປຣານະມະຍະໂກສະ. ພ້ອມກັບອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງຄວາມຮູ້ ພຸດທິແມ່ນ ວິຊຍານະມະຍະໂກສະ. ໂກສະສາມປະການນີ້ແມ່ນກາຍລະອຽດ. ຄວາມບໍ່ຮູ້ສະພາບແທ້ຂອງຕົນ ແມ່ນ ອານັນທະມະຍະໂກສະ; ນັ້ນແມ່ນກາຍເຫດ.

Verse 5

अथ ज्ञानेन्द्रियपञ्चकं कर्मेन्द्रियपञ्चकं प्राणादिपञ्चकं वियदादिपञ्चकमन्तःकरणचतुष्टयं कामकर्मतमांस्यष्टपुरम्॥५॥

ບັດນີ້: ກຸ່ມອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງຄວາມຮູ້ຫ້າ, ກຸ່ມອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງການກະທຳຫ້າ, ກຸ່ມຫ້າເລີ່ມດ້ວຍປຣານະ, ກຸ່ມຫ້າເລີ່ມດ້ວຍອາກາສະ (ຄືທາດຫ້າ), ອັນຕະຫະກະຣະນະສີ່ສ່ວນ (ເຄື່ອງມືພາຍໃນ), ຄວາມປາຖະໜາ, ການກະທຳ, ແລະຄວາມມືດມົນທັງຫຼາຍ—ທັງໝົດນີ້ເປັນ ‘ອັດຖະປຸຣະ’ ຫຼື ‘ນະຄອນແປດ’.

Verse 6

ईशाज्ञया विराजो व्यष्टिदेहं प्रविश्य बुद्धिमधिष्ठाय विश्वत्वमगमत्। विज्ञानात्मा चिदाभासो विश्वो व्यावहारिको जाग्रत्स्थूलदेहाभिमानी कर्मभूरिति च विश्वस्य नाम भवति॥६॥

ດ້ວຍພຣະບັນຊາຂອງອີສະວະຣະ ວິຣາດໄດ້ເຂົ້າສູ່ກາຍປະຈຳບຸກຄົນ ແລະສະຖິດເປັນຜູ້ຄອບງຳເໜືອພຸດທິ ຈຶ່ງເຖິງສະພາວະເປັນ ‘ວິສະວະ’। ອາຕະມັນຝ່າຍວິຊຍານະ ຄືການສະທ້ອນຂອງຈິດຮູ້ (ຈິດ-ອາພາສະ) ນັ້ນແມ່ນວິສະວະ: ຜູ້ກະທຳໃນລະດັບປະສົບການໂລກ (ວຽວະຫາຣິກະ) ຜູ້ຍຶດກາຍຫຍາບໃນສະພາວະຕື່ນ; ແລະ ‘ກັມມະພູ’ (“ທົ່ງແຫ່ງການກະທຳ”) ກໍເປັນນາມຂອງວິສະວະດ້ວຍ

Verse 7

ईशाज्ञया सूत्रात्मा व्यष्टिसूक्ष्मशरीरं प्रविश्य मन अधिष्ठाय तैजसत्वमगमत्। तैजसः प्रातिभासिकः स्वप्नकल्पित इति तैजसस्य नाम भवति॥७॥

ດ້ວຍພຣະບັນຊາຂອງພຣະເຈົ້າ ສູຕຣາດມັນ (Sūtrātman) ເຂົ້າໄປໃນກາຍລະອຽດຂອງປະຈົກບຸກຄົນ ແລະປະທານເຫນືອມະນະ (manas) ຈຶ່ງບັນລຸສະພາວະ ໄຕຈະສະ (Taijasa)។ “ໄຕຈະສະ” ເອີ້ນເຊັ່ນນີ້ ເນື່ອງຈາກເປັນ ປຣາຕິພາສິກະ (prātibhāsika) ຄືຄວາມປາກົດອັນລວງຕາ ທີ່ຖືກຈິນຕະນາໃນຄວາມຝັນ—ນີ້ແມ່ນນາມຂອງໄຕຈະສະ

Verse 8

ईशाज्ञया मायोपाधिरव्यक्तसमन्वितो व्यष्टिकारणशरीरं प्रविश्य प्राज्ञत्वमगमत्। प्राज्ञोऽविच्छिन्नः पारमार्थिकः सुषुप्त्यभिमानीति प्राज्ञस्य नाम भवति॥८॥

ດ້ວຍພຣະບັນຊາຂອງພຣະເຈົ້າ ອຸປາທິແຫ່ງມາຍາ (māyā-upādhi) ທີ່ປະກອບກັບ ອະວະຍັກຕະ (avyakta) ອັນບໍ່ປາກົດ ເຂົ້າໄປໃນກາຍເຫດ (causal body) ຂອງປະຈົກບຸກຄົນ ແລະບັນລຸສະພາວະ ປຣາຊະຍະ (Prājña)។ “ປຣາຊະຍະ” ແມ່ນຜູ້ບໍ່ຂາດຕໍ່ (avichchinna) ຖືກນັບເປັນ ປາຣະມາຣຖິກະ (pāramārthika) ແລະເປັນຜູ້ຍຶດຖືກັບສຸສຸບຕິ (suṣupti) ຄືຫຼັບເລິກ—ນີ້ແມ່ນນາມຂອງປຣາຊະຍະ

Verse 9

अव्यक्तलेशाज्ञानाच्छादितपारमार्थिकजीवस्य तत्त्वमस्यादिवाक्यानि ब्रह्मणैकतां जगुः, नेतरयोर्व्यावहारिकप्रातिभासिकयोः॥९॥

ສໍາລັບຊີວະໃນລະດັບ ປາຣະມາຣຖິກະ (pāramārthika) ທີ່ຖືກປົກຄຸມໂດຍເສດນ້ອຍໆແຫ່ງອະຍານ (ajñāna) ອັນເປັນອະວະຍັກຕະ (avyakta) ພຣະວາກຍະຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນ “ຕັດ ຕວັມ ອະສິ” (Tat tvam asi) ປະກາດຄວາມເປັນໜຶ່ງດຽວກັບ ພຣະພຣະມັນ (Brahman) ບໍ່ແມ່ນສໍາລັບອີກສອງຢ່າງ ຄື ວຽວະຫາຣິກະ (vyāvahārika) ແລະ ປຣາຕິພາສິກະ (prātibhāsika)

Verse 10

अन्तःकरणप्रतिबिम्बितचैतन्यं यत्तदेवावस्थात्रयभाग्भवति। स जाग्रत्स्वप्नसुषुप्त्यवस्थाः प्राप्य घटीयन्त्रवदुद्विग्नो जातो मृत इव स्थितो भवति॥१०॥

ຈິດສຳນຶກ (caitanya) ທີ່ສະທ້ອນຢູ່ໃນອັນຕະຫະກະຣະນະ (antaḥkaraṇa) ເທົ່ານັ້ນ ເປັນຜູ້ຮ່ວມຮັບຮູ້ສາມສະພາວະ: ຕື່ນ, ຝັນ, ແລະຫຼັບລຶກ. ເມື່ອຜ່ານສະພາວະເຫຼົ່ານັ້ນ ມັນກະສັບກະສ່າຍດັ່ງກົນໄກນາລິກາ ແລະຢືນນິ່ງປານຄົນຕາຍ.

Verse 11

अथ जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तिमूर्च्छामरणाद्यवस्थाः पञ्च भवन्ति। तत्तद्देवताग्रहान्वितैः श्रोत्रादिज्ञानेन्द्रियैः शब्दाद्यर्थविषयग्रहणज्ञानं जाग्रदवस्था भवति। तत्र भ्रूमध्यं गतो जीव आपादमस्तकं व्याप्य कृषि...

ບັດນີ້ສະພາວະມີຫ້າ: ຕື່ນ, ຝັນ, ຫຼັບລຶກ, ສະລົບ, ແລະຄວາມຕາຍ. ຄວາມຮູ້ທີ່ຈັບອາລົມເຊັ່ນສຽງແລະອື່ນໆ ຜ່ານອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງຄວາມຮູ້ເລີ່ມຈາກຫູ ໂດຍມີເທວະຜູ້ຄຸ້ມຄອງຂອງແຕ່ລະອິນທຣີຍ໌ປະກອບ ນັ້ນແມ່ນສະພາວະຕື່ນ. ໃນນັ້ນ ຊີວະໄປສູ່ກາງຄິ້ວ ແຜ່ຊາຍຈາກຕີນເຖິງຫົວ ເປັນຜູ້ກະທຳກິດທັງປວງ ເຊັ່ນ ກະສິກຳ, ການຟັງ ແລະອື່ນໆ ແລະເປັນຜູ້ເສວຍຜົນຂອງມັນ. ເມື່ອໄປສູ່ໂລກອື່ນ ລາວເອງກໍເສວຍຜົນກຳທີ່ສະສົມໄວ້. ດັ່ງກະສັດຜູ້ເມື່ອຍລ້າຈາກການຄ້າຄວາມໃນໂລກ ລາວຢືນອາໄສເສັ້ນທາງເພື່ອເຂົ້າສູ່ເຮືອນພາຍໃນ.

Verse 12

करणोपरमे जाग्रत्संस्कारोत्थप्रबोधवद्ग्राह्यग्राहकरूपस्फुरणं स्वप्नावस्था भवति। तत्र विश्व एव जाग्रद्व्यवहारलोपान्नाडीमध्यं चरंस्तैजसत्वमवाप्य वासनारूपकं जगद्वैचित्र्यं स्वभासा भासयन् यथेप्सितं स्वयं भ...

ເມື່ອເຄື່ອງມືແຫ່ງການຮູ້ສຶກຮັບຮູ້ສົງບລົງ ການປາກົດວາບຂຶ້ນໃນຮູບຂອງສິ່ງຖືກຮູ້ແລະຜູ້ຮູ້ ດັ່ງການຕື່ນທີ່ເກີດຈາກສັງສະກາຣະ (saṃskāra) ຂອງສະພາວະຕື່ນ ນັ້ນແມ່ນສະພາວະຝັນ. ໃນນັ້ນ ວິສະວະ (Viśva) ອົງເດີມ ເນື່ອງຈາກການດັບໄປຂອງການຄ້າຄວາມໃນສະພາວະຕື່ນ ເຄື່ອນໄຫວຢູ່ກາງນາຑີ ໄດ້ຮັບສະພາວະໄທຈະສະ (Taijasa) ສ່ອງສະຫວ່າງຄວາມຫຼາກຫຼາຍຂອງໂລກທີ່ເກີດຈາກວາສະນາ (vāsanā) ດ້ວຍແສງຂອງຕົນເອງ ແລະເສວຍຕາມທີ່ປາຖະໜາ.

Verse 13

चित्तैककरणा सुषुप्त्यवस्था भवति। भ्रमविश्रान्तशकुनिः पक्षौ संहृत्य नीडाभिमुखं यथा गच्छति तथा जीवोऽपि जाग्रत्स्वप्नप्रपञ्चे व्यवहृत्य श्रान्तोऽज्ञानं प्रविश्य स्वानन्दं भुङ्क्ते॥१३॥

ສະພາບຫຼັບເລິກ (ສຸສຸປຕິ) ແມ່ນເມື່ອຈິດກາຍເປັນເຄື່ອງມືອັນດຽວ ຄືຫຍໍ້ລົງສູ່ສະພາບບໍ່ແຍກ. ເຫມືອນນົກທີ່ເຫນື່ອຍຈາກການພະເລີນພະເລີນ ພັບປີກແລ້ວມຸ່ງໄປຫາຮັງ ດັ່ງນັ້ນຊີວະຫຼັງຈາກຄ້າຍຄືກັນໃນໂລກຕື່ນແລະຝັນ ກໍເຂົ້າສູ່ອະວິທະຍາ ແລະເສວຍອານັນທະຂອງຕົນ.

Verse 14

अकस्मान्मुद्गरदण्डाद्यैस्ताडितवद्भयाज्ञानाभ्यामिन्द्रियसङ्घातैः कम्पन्निव मृततुल्या मूर्च्छा भवति॥१४॥

ທັນໃດນັ້ນ ດັ່ງຖືກຕີດ້ວຍຄ້ອນ ຫຼືໄມ້ຄ້ອນແລະອື່ນໆ ເນື່ອງຈາກຄວາມຢ້ານແລະອະວິທະຍາ ພ້ອມກັບກຸ່ມອິນທຣີຍະທີ່ສັ່ນໄຫວ ຈຶ່ງເກີດມູຣຈະ (mūrcchā) ຄືການສະຫຼົບ ທີ່ຄ້າຍຄືຄວາມຕາຍ.

Verse 15

जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तिमूर्च्छावस्थानामन्या ब्रह्मादिस्तम्बपर्यन्तं सर्वजीवभयप्रदा स्थूलदेहविसर्जनी मरणावस्था भवति॥१५॥

ແຕກຕ່າງຈາກສະພາບຕື່ນ ຝັນ ຫຼັບເລິກ ແລະມູຣຈະ ຍັງມີສະພາບອື່ນຄື ມະຣະນະ (ຄວາມຕາຍ): ຈາກພຣະພຣະຫມາ (Brahmā) ລົງມາຮອດກໍຫຍ້າ ມັນໃຫ້ຄວາມຢ້ານແກ່ສັດມີຊີວິດທັງປວງ ແລະເປັນການປ່ອຍວາງກາຍຫຍາບ (sthūla-śarīra).

Verse 16

कर्मेन्द्रियाणि ज्ञानेन्द्रियाणि तत्तद्विषयान् प्राणान् संहृत्य कामकर्मान्वितोऽविद्याभूतवेष्टितो जीवो देहान्तरं प्राप्य लोकान्तरं गच्छति। प्राक्कर्मफलपाकेनावर्तान्तरकीटवद्विश्रान्तिं नैव गच्छति॥१६॥

ເມື່ອຊີວະໄດ້ຮວບຮວມອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງການກະທຳ, ອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງຄວາມຮູ້, ອາຣົມຂອງມັນແຕ່ລະຢ່າງ ແລະ ປຣານທັງຫຼາຍເຂົ້າມາຮວມກັນ ແລ້ວ, ຊີວະຜູ້ມີກາມະແລະກັມມະ ແລະຖືກອະວິທຍາຫໍ່ຫຸ້ມ ຍ່ອມໄດ້ຮ່າງໃໝ່ ແລະໄປສູ່ໂລກອື່ນ. ຈົນກວ່າຜົນກັມມະເກົ່າຈະສຸກງອມ ມັນບໍ່ໄດ້ພັກສະຫງົບເລີຍ ດັ່ງແມງນ້ອຍທີ່ເຄື່ອນຈາກວົງນ້ຳວຽນໜຶ່ງໄປອີກວົງນ້ຳວຽນໜຶ່ງ.

Verse 17

सत्कर्मपरिपाकतो बहूनां जन्मनामन्ते नृणां मोक्षेच्छा जायते। तदा सद्गुरुमाश्रित्य चिरकालसेवया बन्धं मोक्षं कश्चित्प्रयाति॥१७॥

ໂດຍອານຸພົນແຫ່ງການສຸກງອມຂອງສັດກັມມະ (ການກະທຳດີ) ໃນທ້າຍສຸດຂອງການເກີດຫຼາຍໆຄັ້ງ ຄວາມປາຖະໜາຈະໄດ້ໂມກສະ ຍ່ອມເກີດຂຶ້ນໃນມະນຸດ. ເມື່ອນັ້ນ ດ້ວຍການພຶ່ງພາສັດຄູຣູ ແລະການຮັບໃຊ້ຢ່າງຍາວນານ ບາງຄົນຍ່ອມຂ້າມພົ້ນຈາກພັນທະ ແລະບັນລຸການຫຼຸດພົ້ນ.

Verse 18

अविचारकृतो बन्धो विचारान्मोक्षो भवति। तस्मात्सदा विचारयेत्। अध्यारोपापवादतः स्वरूपं निश्चयीकर्तुं शक्यते। तस्मात्सदा विचारयेज्जगज्जीवपरमात्मनो जीवभावजगद्भावबाधे प्रत्यगभिन्नं ब्रह्मैवावशिष्यत इति॥१८॥

ພັນທະເກີດຈາກການບໍ່ສືບສວນ; ຈາກການສືບສວນຈຶ່ງເກີດໂມກສະ. ດັ່ງນັ້ນຄວນສືບສວນຢູ່ເສມອ. ໂດຍອາໄສອັດຍາໂຣປະ ແລະຕໍ່ມາອະປະວາດະ (ວາງທັບແລ້ວລົບລ້າງ) ຈຶ່ງສາມາດກຳນົດຮູ້ສະພາວະແທ້ໄດ້. ດັ່ງນັ້ນຈົ່ງສືບສວນໂລກ, ຊີວະ, ແລະປະຣະມາດມັນຢູ່ເສມອ: ເມື່ອຄວາມເຫັນວ່າ “ເປັນຊີວະ” ແລະ “ເປັນໂລກ” ຖືກລົບລ້າງ ຈະເຫຼືອພຽງພຣະພຣະມັນ (Brahman) ເທົ່ານັ້ນ ຜູ້ບໍ່ແຕກຕ່າງຈາກອາຕະມັນພາຍໃນ.

Verse 1

अथ हैनं पैङ्गलः प्रपच्छ याज्ञवल्क्यं महावाक्यविवरणमनुब्रूहीति ॥१॥

ແລ້ວໄພງຄະລະ ໄດ້ຖາມຢາຊະຍະວັນກະຍະ ວ່າ: “ຂໍທ່ານໂປດສອນຄໍາອະທິບາຍຂອງ ມະຫາວາກະຍະ (ຖ້ອຍຄໍາອັນຍິ່ງໃຫຍ່) ໃຫ້ຂ້ອຍແດ່”

Verse 2

स होवाच याज्ञवल्क्यः—तत्त्वमसि, त्वं तदसि, त्वं ब्रह्मासि, अहं ब्रह्मास्मीति अनुसन्धानं कुर्यात् ॥२॥

ຢາຊະຍະວັນກະຍະ ກ່າວວ່າ: “ຄວນເຮັດ ອະນຸສັນທານະ—ການພິຈາລະນາຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ—ໃນຄວາມໝາຍວ່າ ‘ຕັດ ຕວັມ ອະສິ’ (ເຈົ້າແມ່ນນັ້ນ), ‘ຕວັມ ຕັດ ອະສິ’ (ເຈົ້າແມ່ນນັ້ນ), ‘ຕວັມ ພຣະຫມັນ ອະສິ’ (ເຈົ້າແມ່ນພຣະຫມັນ), ແລະ ‘ອະຫັມ ພຣະຫມາສມິ’ (ຂ້ອຍແມ່ນພຣະຫມັນ)”

Verse 3

तत्र पारोक्ष्यशबलः सर्वज्ञत्वादिलक्षणो मायोपाधिः सच्चिदानन्दलक्षणो जगद्योनिस्तत्पदवाच्यो भवति । स एवान्तःकरणसम्भिन्नबोधोऽस्मत्प्रत्ययावलम्बनस्त्वम्पदवाच्यो भवति । परजीवोपाधिमायाविद्ये विहाय तत्त्वंपदल...

ໃນທີ່ນີ້ ອຸປາທິແຫ່ງ ມາຍາ—ອັນປະປົນດ້ວຍຄວາມຮູ້ແບບອ້ອມ (ປາໂຣກຊະຍະ) ແລະມີລັກສະນະເປັນຄວາມຮູ້ທົ່ວທັນ ແລະອື່ນໆ—ມີສະພາວະເປັນ ສັດ-ຈິດ-ອານັນທະ ແລະເປັນແຫຼ່ງກໍ່ເກີດຂອງໂລກ ຈຶ່ງເປັນສິ່ງທີ່ຄໍາວ່າ ‘ຕັດ’ (ນັ້ນ) ຊີ້ເຖິງ. ຄວາມເປັນຈິງດຽວກັນນັ້ນ ເມື່ອຄວາມຮູ້ສຶກຕົວຖືກຈໍາກັດໂດຍ ອັນຕະຫະກະຣະນະ (ເຄື່ອງມືພາຍໃນ) ແລະອາໄສແນວຄິດ ‘ຂ້ອຍ’ ກໍເປັນສິ່ງທີ່ຄໍາວ່າ ‘ຕວັມ’ (ເຈົ້າ) ຊີ້ເຖິງ. ເມື່ອລະທິ້ງ ມາຍາ ແລະ ອະວິທະຍາ ອັນເປັນອຸປາທິຂອງ ອີສະວະຣະ ແລະ ຊີວະ ແລ້ວ ຄວາມໝາຍແຝງ (ລັກຊະຍະ) ຂອງ ‘ຕັດ ຕວັມ’ ແມ່ນ ພຣະຫມັນ ອັນບໍ່ແຕກຕ່າງຈາກ ອັດຕາພາຍໃນ (ປຣະຕະຍັກ)

Verse 4

तत्त्वमसीत्यहं ब्रह्मास्मीति वाक्यार्थविचारः श्रवणं भवति। एकान्तेन श्रवणार्थानुसन्धानं मननं भवति। श्रवणमनननिर्विचिकित्सेऽर्थे वस्तुन्येकतानवत्तया चेतःस्थापनं निदिध्यासनं भवति। ध्यातृध्याने विहाय निवात...

ການສືບສວນຄວາມໝາຍຂອງມະຫາວາກະ “ຕັດ ຕວັມ ອະສິ” ແລະ “ອະຫັມ ພຣະຫມາສມິ” ເອີ້ນວ່າ ສຣະວະນະ (śravaṇa—ການສົດັບທຳ)। ການຄົ້ນຄວ້າຄວາມໝາຍຂອງສິ່ງທີ່ໄດ້ຍິນຢ່າງເອກະຈິດ ແລະຕໍ່ເນື່ອງ ເອີ້ນວ່າ ມະນະນະ (manana—ການໄຕ່ຕອງ)។ ການຕັ້ງຈິດໃຫ້ແນ່ວແນ່ຢ່າງຈຸດດຽວ ຢູ່ໃນສັດຈະທີ່ພົ້ນຄວາມສົງໄສແລ້ວດ້ວຍສຣະວະນະແລະມະນະນະ ເອີ້ນວ່າ ນິດິທະຍາສະນະ (nididhyāsana—ການພິຈາລະນາລຶກ)। ແລະເມື່ອລະຄວາມແບ່ງແຍກລະຫວ່າງຜູ້ພາວະນາແລະການພາວະນາ ຈິດມີອາລົມດຽວແຕ່ວັດຖຸທີ່ພຶງຮູ້ແຈ້ງ—ດຸດດັ່ງໂຄມໄຟຢືນນິ່ງໃນບ່ອນບໍ່ມີລົມ—ນັ້ນແມ່ນ ສະມາທິ (samādhi)។

Verse 5

तदानीमात्मगोचरा वृत्तयः समुत्थिता अज्ञाता भवन्ति। ताः स्मरणादनुमीयन्ते। इहानादिसंसारे सञ्चिताः कर्मकोटयोऽनेनैव विलयं यान्ति। ततोऽभ्यासपाटवात्सहस्रशः सदामृतधारा वर्षति। ततो योगवित्तमाः समाधिं धर्ममेघं ...

ໃນເວລານັ້ນ ວຶດຕິ (ຄວາມແປປ່ຽນຂອງຈິດ) ທີ່ມີອາດມັນເປັນຂອບເຂດ ເກີດຂຶ້ນແຕ່ກາຍເປັນບໍ່ຮູ້ຈັກ ຄືບໍ່ຖືກເຮັດໃຫ້ເປັນວັດຖຸໃຫ້ຈັບຕ້ອງ; ແຕ່ອະນຸມານໄດ້ຈາກການລະລຶກ. ໃນສັງສາຣະອັນບໍ່ມີຕົ້ນເລີ່ມນີ້ ກຳທີ່ສະສົມໄວ້ນັບໂກດິໆ ຖືກລະລາຍໄປດ້ວຍສິ່ງນີ້ເທົ່ານັ້ນ. ຕໍ່ມາ ດ້ວຍຄວາມຊຳນານຈາກການຝຶກປະຕິບັດ ກະແສອະມຣິຕະ (ນ້ຳອະມະຕະ) ອັນບໍ່ຂາດສາຍ ຕົກລົງເປັນພັນໆປະການ. ເພາະສະນັ້ນ ຜູ້ຮູ້ຢ່າງລຶກໃນໂຍຄະ ເອີ້ນສະມາທິວ່າ “ທັມມະເມກະ” (ເມກະແຫ່ງທັມ). ເມື່ອຕາຂ່າຍແຫ່ງວາສະນາ (ຮອຍປະທັບແຝງ) ຖືກຫຼອມລະລາຍຈົນໝົດ ແລະຄັງກຳ—ບຸນແລະບາບ—ຖືກຖອນອອກຈາກຮາກ ມະຫາວາກະທີ່ເຄີຍເປັນຄວາມຮູ້ໂດຍອ້ອມ ຈະໃຫ້ການຮູ້ແຈ້ງໂດຍກົງອັນບໍ່ຖືກຂັດຂວາງ ຊັດເຈນດຸດຜົນອາມະລະກະຢູ່ໃນຝາມື. ໃນຂະນະນັ້ນ ຜູ້ນັ້ນເປັນ ຊີວັນມຸກຕະ ຄືຫຼຸດພົ້ນຂະນະຍັງມີຊີວິດ.

Verse 6

ईशः पञ्चीकृतभूतानामपञ्चीकरणं कर्तुं सोऽकामयत। ब्रह्माण्डतद्गतलोकान्कार्यरूपांश्च कारणत्वं प्रापयित्वा ततः सूक्ष्माङ्गं कर्मेन्द्रियाणि प्राणांश्च ज्ञानेन्द्रियाण्यन्तःकरणचतुष्टयं चैकीकृत्य सर्वाणि भौत...

ອີສະ (Īśa) ປາຖະໜາຈະເຮັດອະປັນຈີກະຣະນະ (apañcīkaraṇa) ຄືການຍ້ອນຄືນທາດທັງຫ້າທີ່ຖືກປັນຈີກຣິຕ (quintuplication) ແລ້ວ. ພຣະອົງນຳໄຂ່ຈັກກະວານ ແລະໂລກທັງຫຼາຍພາຍໃນນັ້ນ—ອັນເປັນຮູບແຫ່ງຜົນ—ໃຫ້ກັບຄືນສູ່ສະຖານະແຫ່ງເຫດ. ຈາກນັ້ນ ພຣະອົງຮວບຮວມອົງປະກອບອັນລະອຽດ: ອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງການກະທຳ, ປຣານະທັງຫຼາຍ, ອິນທຣີຍ໌ແຫ່ງຄວາມຮູ້, ແລະອັນຕະຫະກະຣະນະສີ່ປະການ ໃຫ້ເປັນໜຶ່ງດຽວ; ແລ້ວນຳສິ່ງທາງວັດຖຸທັງປວງໄປປະສານໃນປັນຈະພູຕະຂັ້ນເຫດ. ດັ່ງນັ້ນ ດິນລະລາຍເຂົ້ານ້ຳ, ນ້ຳເຂົ້າໄຟ, ໄຟເຂົ້າລົມ, ລົມເຂົ້າອາກາດ, ອາກາດເຂົ້າອະຫັງກາຣ (ຄວາມເປັນຂ້ອຍ); ອະຫັງກາຣເຂົ້າມະຫັດ, ມະຫັດເຂົ້າອະວະຍັກຕະ, ແລະອະວະຍັກຕະເຂົ້າປຸຣຸສະ (Puruṣa) ຕາມລຳດັບ. ວິຣາດ, ຫິຣັນຍະຄັຣພະ, ແລະອີສະວະຣະ ເມື່ອອຸປາທິ (ເຄື່ອງຈຳກັດ) ຂອງຕົນສະລາຍ ກໍຫຼວມເຂົ້າໃນປະຣະມາດມັນ ອາດມັນສູງສຸດ.

Verse 7

पञ्चीकृतमहाभूतसम्भवकर्मसञ्चितस्थूलदेहः कर्मक्षयात् सत्कर्मपरिपाकतोऽपञ्चीकरणं प्राप्य सूक्ष्मेणैकीभूत्वा कारणरूपत्वमासाद्य तत्कारणं कूटस्थे प्रत्यगात्मनि विलीयते। विश्वतैजसप्राज्ञाः स्वस्वोपाधिलयात् प्...

ກາຍຫຍາບ—ເກີດຈາກມະຫາພູຕະທັງຫ້າທີ່ຜ່ານປັນຈີກະຣະນະ ແລະສະສົມກັມ—ເມື່ອກັມຫມົດໄປ ແລະກຸສົນກັມສຸກງອມ ຍ່ອມບັນລຸອະປັນຈີກະຣະນະ; ແລ້ວຮວມເປັນໜຶ່ງກັບກາຍລະອຽດ ເຂົ້າສູ່ພາວະເປັນເຫດ; ແລະເຫດນັ້ນລະລາຍເຂົ້າໃນປຣັດຍະກາດມັນອັນບໍ່ແປປ່ຽນ ຄື ກູຏັສຖະ. ວິສວະ, ໄຕຊະສະ, ແລະປຣາຊະຍະ ເມື່ອອຸປາທິຂອງຕົນໆດັບລົງ ກໍຮວມເຂົ້າໃນອາດມັນພາຍໃນ.

Verse 8

अण्डं ज्ञानाग्निना दग्धं कारणैः सह परमात्मनि लीनं भवति। ततो ब्राह्मणः समाहितो भूत्वा तत्त्वंपदैक्यमेव सदा कुर्यात्। ततो मेघापायेऽशुमानिवात्माविर्भवति॥८॥

‘ອັນດະ’ (ເປືອກໂລກ) ເມື່ອຖືກເຜົາດ້ວຍໄຟແຫ່ງຍານ ກໍພ້ອມດ້ວຍເຫດທັງຫຼາຍ ລະລາຍເຂົ້າໃນປຣະມາດມັນ. ແລ້ວພຣາຫມະນະຜູ້ເປັນສະມາຫິຕະ (ຈິດຮວບຮວມ) ພຶງພິຈາລະນາພາວະນາເປັນນິດ ແຕ່ຄວາມເປັນໜຶ່ງຂອງ ‘ຕັດ’ ແລະ ‘ຕວັມ’. ຕໍ່ມາ ເຫມືອນຕາເວັນປາກົດເມື່ອເມກຈາງ ອາດມັນກໍປາກົດແຈ້ງ.

Verse 9

ध्यात्वा मध्यस्थमात्मानं कलशान्तरदीपवत्। अङ्गुष्ठमात्रमात्मानमधूमज्योतिरूपकम्। प्रकाशयन्तमन्तःस्थं ध्यायेत्कूटस्थमव्ययम्। ध्यायन्नास्ते मुनिश्चैव चासुप्तेरामृतेस्तु यः। जीवन्मुक्तः स विज्ञेयः स धन्यः ...

ພຶງພິຈາລະນາອາດມັນຜູ້ສະຖິດຢູ່ກາງ ເຫມືອນໂຄມໄຟຢູ່ໃນໄຫ; ພິຈາລະນາອາດມັນຂະໜາດເທົ່ານິ້ວໂປ້ງ ເປັນແສງສະຫວ່າງບໍ່ມີຄວັນ; ຜູ້ຢູ່ພາຍໃນ ແລະສ່ອງສະຫວ່າງ—ພຶງພິຈາລະນາກູຏັສຖະອັນບໍ່ເສື່ອມສູນ. ມຸນີຢູ່ດ້ວຍການພາວະນານັ້ນ; ແລະຜູ້ໃດຕັ້ງມັ່ນໃນຄວາມອະມະຕະ ເຫນືອການນອນ ຜູ້ນັ້ນຄວນຮູ້ວ່າເປັນຊີວັນມຸກຕະ—ຜູ້ມີພອນ ແລະສຳເລັດກິດທີ່ຄວນສຳເລັດແລ້ວ. ເມື່ອກາຍຂອງຕົນຖືກເວລາກິນໝົດ ແລະລະຖານະຊີວັນມຸກຕິ ກໍເຂົ້າສູ່ການຫຼຸດພົ້ນໄຮ້ກາຍ ເຫມືອນລົມເຂົ້າສູ່ຄວາມນິ່ງສະຫງົບບໍ່ໄຫວຕິງ.

Verse 10

ध्यात्वा मध्यस्थमात्मानं कलशान्तरदीपवत् । अङ्गुष्ठमात्रमात्मानम् अधूमज्योतिरूपकम् । प्रकाशयन्तम् अन्तःस्थं ध्यायेत् कूटस्थम् अव्ययम् । ध्यायन्नास्ते मुनिश्चैव चासुप्तेरामृतेस्तु यः । जीवन्मुक्तः स विज...

ເມື່ອພິຈາລະນາອາຕະມັນທີ່ສະຖິດຢູ່ກາງໃນ ດັ່ງປະທີບໃນໝໍ້ ແລະພິຈາລະນາອາຕະມັນຂະໜາດເທົ່ານິ້ວໂປ້ງ ເປັນແສງບໍ່ມີຄວັນ—ພຶງເພ່ງກູຏະສະຖະ ພະຍານພາຍໃນຜູ້ສ່ອງສະຫວ່າງ ບໍ່ແປປ່ຽນ ແລະບໍ່ເສື່ອມສະລາຍ. ມຸນີຢູ່ໃນສະມາທິຢ່າງນັ້ນ; ຜູ້ທີ່ເປັນຢູ່ດັ່ງນີ້ຈົນພົ້ນຈາກການຫຼັບ (ຄືຄວາມຮູ້ຕື່ນທີ່ບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ) ແລະເຖິງອະມະຕະພາວະ ພຶງຮູ້ວ່າເປັນ ຊີວັນມຸກຕະ; ເປັນຜູ້ມີພອນ ໄດ້ສໍາເລັດກິດທີ່ຄວນສໍາເລັດ. ເມື່ອກາຍຂອງຕົນຖືກມອບໃຫ້ແກ່ກາລະເວລາແລະດັບໄປ ລະແມ່ນແຕ່ສະພາວະຊີວັນມຸກຕິແລ້ວ ລາວເຂົ້າສູ່ມຸກຕິບໍ່ມີກາຍ ດັ່ງລົມລະລາຍເຂົ້າໃນຄວາມນິ່ງສະຫງົບບໍ່ໄຫວ.

Verse 11

ध्यात्वा मध्यस्थमात्मानं कलशान्तरदीपवत् । अङ्गुष्ठमात्रमात्मानम् अधूमज्योतिरूपकम् । प्रकाशयन्तम् अन्तःस्थं ध्यायेत् कूटस्थम् अव्ययम् । ध्यायन्नास्ते मुनिश्चैव चासुप्तेरामृतेस्तु यः । जीवन्मुक्तः स विज...

ພຶງເພ່ງອາຕະມັນທີ່ຢູ່ກາງໃນ ດັ່ງປະທີບໃນໝໍ້ ແລະເພ່ງອາຕະມັນຂະໜາດເທົ່ານິ້ວໂປ້ງ ອັນເປັນແສງບໍ່ມີຄວັນ—ພຶງເພ່ງກູຏະສະຖະ ຜູ້ສ່ອງສະຫວ່າງພາຍໃນ ບໍ່ແປປ່ຽນ ແລະບໍ່ສູນສະລາຍ. ມຸນີຢູ່ໃນສະມາທິ; ຜູ້ທີ່ເປັນຢູ່ດັ່ງນີ້ຈົນສິ້ນຄວາມຫຼັບ ແລະເຖິງອະມະຕະພາວະ ພຶງຮູ້ວ່າເປັນ ຊີວັນມຸກຕະ—ຜູ້ມີພອນ ໄດ້ສໍາເລັດເປົ້າໝາຍແຫ່ງມະນຸດ. ເມື່ອກາຍຖືກມອບໃຫ້ແກ່ກາລະເວລາແລະດັບໄປ ລະແມ່ນແຕ່ສະພາວະຊີວັນມຸກຕິແລ້ວ ລາວເຂົ້າສູ່ມຸກຕິບໍ່ມີກາຍ ດັ່ງລົມເຂົ້າສູ່ຄວາມນິ່ງບໍ່ໄຫວ.

Verse 12

अशब्दम् अस्पर्शम् अरूपम् अव्ययं तथा रसं नित्यम् अगन्धवच्च यत् । अनाद्यनन्तं महतः परं ध्रुवं तदेव शिष्यत्यमलं निरामयम् ॥ १२ ॥

ສິ່ງນັ້ນບໍ່ມີສຽງ ບໍ່ມີການສຳຜັດ ບໍ່ມີຮູບຮ່າງ ແລະບໍ່ເສື່ອມສະລາຍ; ບໍ່ມີລົດຊາດ ແລະບໍ່ມີກິ່ນຢູ່ເປັນນິດ; ບໍ່ມີຕົ້ນກໍາເນີດ ບໍ່ມີທີ່ສິ້ນສຸດ ເຫນືອກວ່າມະຫັດ (ຫຼັກການອັນໃຫຍ່) ແລະມັ່ນຄົງ—ສິ່ງນັ້ນເທົ່ານັ້ນທີ່ຍັງຄົງຢູ່: ບໍ່ມີມົນທິນ ແລະພົ້ນຈາກຄວາມທຸກແລະໂລກພະຍາດ.

Verse 1

अथ हैनं पैङ्गलः प्रपच्छ याज्ञवल्क्यं—ज्ञानिनः किं कर्म, का च स्थितिरिति ॥१॥

ແລ້ວໄພງກະລະໄດ້ຖາມຢາຊະຍະວັນກະຍະວ່າ: “ສໍາລັບຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນ (Brahman) ຄວນກະທໍາກຳອັນໃດ ແລະສະພາວະແຫ່ງການດໍາຮົງຢູ່ຢ່າງໝັ້ນຄົງຂອງລາວເປັນຢ່າງໃດ?”

Verse 2

स होवाच याज्ञवल्क्यः—अमानित्वादिसम्पन्नो मुमुक्षुरेकविंशतिकुलं तारयति। ब्रह्मविन्मात्रेण कुलमेकोत्तरशतं तारयति ॥२॥

ຢາຊະຍະວັນກະຍະກ່າວວ່າ: “ຜູ້ແສວງຫາໂມກສະ ຜູ້ພ້ອມດ້ວຍຄວາມຖ່ອມຕົນ ແລະຄຸນທຳອື່ນໆ ຍ່ອມຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນແກ່ສາຍຕະກູນ 21 ຊົ່ວຄົນ; ແລະເພີຍແຕ່ເປັນຜູ້ຮູ້ພຣະພຣະຫມັນ (Brahmavid) ກໍຊ່ວຍໃຫ້ພົ້ນແກ່ສາຍຕະກູນ 101 ຊົ່ວຄົນ.”

Verse 3

आत्मानं रथिनं विद्धि शरीरं रथमेव च। बुद्धिं तु सारथिं विद्धि मनः प्रग्रहमेव च ॥३॥

ຈົ່ງຮູ້ວ່າ ອາດມັນ (Ātman) ແມ່ນຜູ້ຂີ່; ແລະກາຍນີ້ແທ້ໆແມ່ນລົດສົງຄາມ. ຈົ່ງຮູ້ວ່າ ພຸດທິ (buddhi) ແມ່ນສາຣະຖີ; ແລະມະນະ (manas) ແມ່ນບັງເຫຍນ (ເຊືອກຄວບຄຸມ) ນັ້ນເອງ.

Verse 4

इन्द्रियाणि हयानाहुर्विषयांस्तेषु गोचरान्। जङ्गमानि विमानानि हृदयानि मनीषिणः॥४॥

ເຂົາກ່າວວ່າ ອິນທຣີຍທັງຫຼາຍເປັນດັ່ງມ້າ ແລະ ອາຣົມວັດຖຸແມ່ນແດນທີ່ມັນເດີນທາງ. ນັກປັນຍາກ່າວວ່າ ຫົວໃຈເປັນດັ່ງວິມານທີ່ເຄື່ອນໄຫວໄດ້

Verse 5

आत्मेन्द्रियमनोयुक्तं भोक्तेत्याहुर्महर्षयः। ततो नारायणः साक्षाद्धृदये सुप्रतिष्ठितः॥५॥

ມະຫາຣິຊີກ່າວວ່າ ອາຕະມັນເມື່ອປະກອບກັບອິນທຣີຍ ແລະ ມະນະ ຈຶ່ງເອີ້ນວ່າ ‘ຜູ້ເສວຍ’ (bhoktā) ຄືຜູ້ປະສົບ. ແລ້ວນາຣາຍະນະເອງ ປະດິດສະຖານຢ່າງໝັ້ນຄົງໃນຫົວໃຈ

Verse 6

प्रारब्धकर्मपर्यन्तमहिनिर्मोकवद्व्यवहरति। चन्द्रवच्चरते देही स मुक्तश्चानिकेतनः॥६॥

ຈົນກວ່າ prārabdha-karma ຈະສິ້ນສຸດ ລາວດຳເນີນດັ່ງຄາບງູທີ່ຖອດທິ້ງແລ້ວ. ຜູ້ມີກາຍເຄື່ອນໄຫວດັ່ງດວງຈັນ; ລາວເປັນຜູ້ຫຼຸດພົ້ນ ແລະ ບໍ່ມີທີ່ພັກພິງ

Verse 7

तीर्थे श्वपचगृहे वा तनुं विहाय याति कैवल्यम् । प्राणान् अवकीर्य याति कैवल्यम् ॥७॥

ບໍ່ວ່າຢູ່ທີ່ ຕີຣຖະ (ທ່ານ້ຳສັກສິດ) ຫຼືໃນເຮືອນຂອງ ສະວະປະຈະ (ຜູ້ຖືກຂັບອອກ) ເມື່ອລະທິ້ງກາຍນີ້ແລ້ວ ລາວຍ່ອມໄປສູ່ ໄກວັນຍະ ຄືຄວາມໂດດດ່ຽວອັນສູງສຸດ—ຄວາມຫຼຸດພົ້ນສົມບູນ. ເມື່ອສະຫຼັດປຣານ (ລົມຫາຍໃຈຊີວິດ) ທັງຫມົດແລ້ວ ລາວຍ່ອມໄປສູ່ໄກວັນຍະ.

Verse 8

तं पश्चाद् दिग्बलिं कुर्याद् अथवा खननं चरेत् । पुंसः प्रव्रजनं प्रोक्तं नेतराय कदाचन ॥८॥

ຫຼັງຈາກນັ້ນ ພຶງເຮັດ ດິກບະລິ ຄືການບູຊາຖວາຍແດ່ທິດທັງຫມົດ; ຫຼືບໍ່ຢ່າງນັ້ນ ພຶງຂຸດເພື່ອຝັງ. ປຣະວຣັຊຍາ ຄືການອອກຈາກເຮືອນຂອງບຸລຸດ ໄດ້ຖືກປະກາດໄວ້—ບໍ່ເຄີຍເຮັດແທນຜູ້ອື່ນ.