Sukta 53
Sukta 4.53
Savitṛ (Savitar)
ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಜಾಗೃತಿಗೊಳಿಸುವವನಾದ ಸವಿತೃನನ್ನು ಆವಾಹಿಸುತ್ತದೆ; ಅವನ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಪ್ರಕಾಶಗಳು ಆರಾಧಕನನ್ನು ರಕ್ಷಣೆಯೊಳಗೂ, ಋತವೆಂಬ ಸನ್ಮಾರ್ಗಕ್ರಮದೊಳಗೂ, ಅಂತರಂಗದ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯೊಳಗೂ ಎತ್ತುತ್ತವೆ. ವಿಶ್ವನಿಯಮಗಳ ಅವಿನಾಶಿ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು, ಸರ್ವಭೂತಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ಅವನ ವಿಸ್ತಾರಿತ ಭುಜಗಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿ, ದಿನ-ರಾತ್ರಿ-ಋತುಗಳ ಚಕ್ರದ ಮೂಲಕ ವಾಸಸ್ಥಾನ, ಪೋಷಣ, ಸಂತಾನ ಮತ್ತು ಧನಸಂಪತ್ತಿಯ ವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕೋರಲಾಗುತ್ತದೆ.
Mantras
Mantra 1
तद्देवस्य सवितुर्वार्यं महद्वृणीमहे असुरस्य प्रचेतसः । छर्दिर्येन दाशुषे यच्छति त्मना तन्नो महाँ उदयान्देवो अक्तुभिः ॥
ಸವಿತೃ ದೇವನ ಆ ಪರಮ, ವಾಂಛನೀಯ ಮಹತ್ತಾದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು—ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೂ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಸಂಕಲ್ಪದ ಸ್ವಾಮಿಯಾದ ಅಸುರ ಪ್ರಚೇತಸನನ್ನು—ನಾವು ವರಿಸುತ್ತೇವೆ. ಯಾವ ಆಶ್ರಯ-ಛತ್ರದಿಂದ ಅವನು ತನ್ನದೇ ಆತ್ಮಬಲದಿಂದ ದಾನಿಗನಿಗೆ ದಾನವನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸುತ್ತಾನೋ; ಆ ಮಹಾನ್ ದೇವನು ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ ತನ್ನ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಜ್ಯೋತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಉದಯಿಸಲಿ, ನಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಲಿ.
Mantra 2
दिवो धर्ता भुवनस्य प्रजापतिः पिशङ्गं द्रापिं प्रति मुञ्चते कविः । विचक्षणः प्रथयन्नापृणन्नुर्वजीजनत्सविता सुम्नमुक्थ्यम् ॥
ದಿವ್ಯದ ಧಾರಕ, ಭವನದ ಪ್ರಜಾಪತಿ—ಕವಿ ಸವಿತೃ—ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಿಶಂಗ (ತಾಮ್ರವರ್ಣ) ಆವರಣವನ್ನು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ತೆರೆಯುತ್ತಾನೆ, ಆಕಾಶಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ತುಂಬಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ವಿಶಾಲತೆಯನ್ನು ಜನ್ಮಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ; ಆತ್ಮದ ಉಕ್ತ್ಯ (ಸ್ತುತಿ-ಯೋಗ್ಯ) ಸುಮ್ನ—ಮಂಗಳಾನಂದವನ್ನು—ಅವನು ಉತ್ಪನ್ನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
Mantra 3
आप्रा रजांसि दिव्यानि पार्थिवा श्लोकं देवः कृणुते स्वाय धर्मणे । प्र बाहू अस्राक्सविता सवीमनि निवेशयन्प्रसुवन्नक्तुभिर्जगत् ॥
ಅವನು ದಿವ್ಯವೂ ಪಾರ್ಥಿವವೂ ಆದ ರಜಾಂಸಿ—ಲೋಕ/ವಿಸ್ತಾರಗಳನ್ನು—ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾನೆ; ತನ್ನ ಸ್ವಧರ್ಮ—ಋತದ ನಿಯಮ—ಗಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟ ಶ್ಲೋಕ (ಘೋಷ)ವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಸವಿತೃ ಪ್ರೇರಣೆಯ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ಚಾಚುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ತನ್ನ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಅವಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಜಗತ್ತನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿ ಚಲನೆಗೆ ಪ್ರವೃತ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ.
Mantra 4
अदाभ्यो भुवनानि प्रचाकशद्व्रतानि देवः सविताभि रक्षते । प्रास्राग्बाहू भुवनस्य प्रजाभ्यो धृतव्रतो महो अज्मस्य राजति ॥
ಅದಾಭ್ಯನಾದ ಸವಿತಾ ದೇವನು ಭುವನಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ; ಋತದ ವ್ರತಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾನೆ. ಭುವನದ ಪ್ರಜಗಳಿಗಾಗಿ ತನ್ನ ಬಾಹುಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದಾನೆ; ಧೃತವ್ರತನು ತನ್ನ ಮಹತ್ತಾದ, ದೂರವ್ಯಾಪಿ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ ರಾಜಿಸುತ್ತಾನೆ.
Mantra 5
त्रिरन्तरिक्षं सविता महित्वना त्री रजांसि परिभुस्त्रीणि रोचना । तिस्रो दिवः पृथिवीस्तिस्र इन्वति त्रिभिर्व्रतैरभि नो रक्षति त्मना ॥
ಮಹಿಮಾವಂತನಾದ ತ್ರಿರೂಪ ಸವಿತಾ ಅಂತಾರಿಕ್ಷವನ್ನು ತ್ರಿವಿಧವಾಗಿ ಆವರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಮೂರು ರಜಾಂಸಿಗಳನ್ನೂ ಮೂರು ರೋಚನಗಳನ್ನೂ ಅಧೀನಗೊಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೂರು ದಿವಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮೂರು ಪೃಥ್ವಿಗಳನ್ನು ಚಲನೆಗೆ ತರುತ್ತಾನೆ; ತನ್ನ ತ್ರಿವ್ರತಗಳಿಂದ ಸ್ವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾನೆ.
Mantra 6
बृहत्सुम्नः प्रसवीता निवेशनो जगतः स्थातुरुभयस्य यो वशी । स नो देवः सविता शर्म यच्छत्वस्मे क्षयाय त्रिवरूथमंहसः ॥
ವಿಶಾಲ ಸುಮ್ನವಂತನಾದ ಸವಿತಾ—ಪ್ರಸವಿತಾ, ನಿವಾಸನಕರ್ತಾ—ಜಗತ್ತಿನ ಚರ-ಸ್ಥಾವರ ಎರಡಕ್ಕೂ ವಶಿಯಾಗಿದೆ. ಆ ದೇವ ಸವಿತಾ ನಮಗೆ ಶರ್ಮ (ಶಾಂತಿ-ಆಶ್ರಯ)ವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಿ; ನಮ್ಮ ಕ್ಷಯ (ನಿವಾಸ)ಕ್ಕಾಗಿ ತ್ರಿವರೂಥ—ತ್ರಿಗುಣ ರಕ್ಷಣೆಯ—ಮತ್ತು ಅಂಹಸ (ಕ್ಲೇಶ-ಅನ್ಯಾಯ)ದಿಂದ ಸುರಕ್ಷಿತವಾದ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ನೀಡಲಿ.
Mantra 7
आगन्देव ऋतुभिर्वर्धतु क्षयं दधातु नः सविता सुप्रजामिषम् । स नः क्षपाभिरहभिश्च जिन्वतु प्रजावन्तं रयिमस्मे समिन्वतु ॥
ದೇವನು ಋತುಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಂದು ನಮ್ಮ ನಿವಾಸವನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸಲಿ; ಸವಿತೃನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಸುಪ್ರಜೆಯುಳ್ಳ ಪೋಷಕ ಇಷ್ (ಇಷಮ್) ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ. ರಾತ್ರಿಗಳಿಂದಲೂ ದಿನಗಳಿಂದಲೂ ಅವನು ನಮ್ಮನ್ನು ಚೇತನಗೊಳಿಸಿ ಪೋಷಿಸಲಿ; ಸಂತಾನವಂತ ರಯಿ (ಸಂಪತ್ತು) ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಮಿನ್ವತು—ಜೀವನ ಮತ್ತು ಬೆಳಕಿನ ಪೂರ್ಣತೆ.
Frequently Asked Questions
Savitṛ is the divine Impeller—the solar power that awakens beings, sets life in motion, and upholds right order (ṛta). The hymn praises him as radiant, inviolable, and protective.
It asks for protective shelter, increase of one’s dwelling and strength, nourishing force rich in progeny, and enduring wealth—supported through the rhythms of seasons, nights, and days.
It is especially fitting at dawn or in morning fire rites, when the rising light symbolizes Savitṛ’s awakening power; it also suits prayers at seasonal changes for growth and well-being.
Ask anything about Sukta 53 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.