
Sukta 1.48
Kaṇva
Uṣas (Dawn)
Gāyatrī (probable for RV 1.48; verse-level not independently verified here)
ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಉಷಸ್ಸಿಗೆ (ಪ್ರಭಾತದೇವಿಗೆ) ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪ್ರಭಾತ-ಆಹ್ವಾನವಾಗಿದೆ. ಅವಳು ಮಧುರತೆಯೊಂದಿಗೆ, ವಿಶಾಲ ಪ್ರಕಾಶದೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಉದಾರ ಸಂಪತ್ತಿನೊಂದಿಗೆ ಉದಯಿಸಲಿ; ಮಾನವ ಜೀವನವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟತೆಗೂ ಧರ್ಮಸಮ್ಮತ ಕ್ರಿಯೆಯತ್ತೂ ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸಲಿ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತದೆ. ಪದ್ಯಗಳಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾತವನ್ನು ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ದೂರಮಾಡುವ ಪ್ರಕಾಶಕಿಯಾಗಿ, ಮಂಗಳವೂ ಬಲವೂ ತರುವವಳಾಗಿ, ಮತ್ತು ಉಪಾಸಕನನ್ನು ಸಮೃದ್ಧಿ, ಕಾಂತಿ ಹಾಗೂ ಪೋಷಣೆಯಾಧಾರವಾದ ಆಹಾರಶಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮ್ಮಿಲನಗೊಳಿಸುವವಳಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
Mantra 1
सह वामेन न उषो व्युच्छा दुहितर्दिवः । सह द्युम्नेन बृहता विभावरि राया देवि दास्वती ॥
ಹೇ ಉಷಸ್ಸೇ, ದಿವ್ಯದ ದುಹಿತೆಯೇ, ನಿನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಮಧುರ್ಯದಿಂದ ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶಿಸು; ಹೇ ವಿಶಾಲಪ್ರಭಾಸ್ವರೀ ದೇವಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಮಹತ್ತಾದ ದ್ಯುಮ್ನದೊಂದಿಗೆ—ಮತ್ತು ದಾನಶೀಲ ರಾಯದೊಂದಿಗೆ—ಬಾ.
Mantra 2
अश्वावतीर्गोमतीर्विश्वसुविदो भूरि च्यवन्त वस्तवे । उदीरय प्रति मा सूनृता उषश्चोद राधो मघोनाम् ॥
ಅಶ್ವಸಂಪನ್ನವೂ, ಗೋಸಂಪನ್ನವೂ, ಸರ್ವ ಶುಭವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವದೂ ಆಗಿ—ನಮ್ಮ ವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಬಹು ದಾನಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವವಳೇ—ಹೇ ಉಷಸ್ಸೇ, ನನ್ನ ಕಡೆಗೆ ಸೂನೃತಾ (ಸತ್ಯ-ಮಧುರ) ವಚನಗಳನ್ನು ಉದ್ರೇಕಿಸು; ಮಘವಾನರ (ಉದಾರ ದಾತರ) ರಾಧಸ್—ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು—ಪ್ರೇರೇಪಿಸು.
Mantra 3
उवासोषा उच्छाच्च नु देवी जीरा रथानाम् । ये अस्या आचरणेषु दध्रिरे समुद्रे न श्रवस्यवः ॥
ಉಷಸ್ಸು ನಮ್ಮ ನಡುವೆ ವಾಸಿಸಿದೆ; ಈಗ ದೇವಿ ಉಷಸ್ಸು ಉದಯಿಸಿದೆ—ರಥಗಳಲ್ಲಿ ವೇಗವಂತಳಾಗಿ. ಅವಳ ಆಚಾರಣಗಳಲ್ಲಿ (ಗಮನಗಳಲ್ಲಿ) ದೃಢವಾಗಿ ನಿಂತವರು, ಸಮುದ್ರದ ಬಳಿಯ ಹುಡುಕುವವರಂತೆ, ಆತ್ಮದ ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸುವವರಾಗುತ್ತಾರೆ.
Mantra 4
उषो ये ते प्र यामेषु युञ्जते मनो दानाय सूरयः । अत्राह तत्कण्व एषां कण्वतमो नाम गृणाति नृणाम् ॥
ಹೇ ಉಷಸ್ಸೇ, ನಿನ್ನ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಯಾಮಗಳಲ್ಲಿ ದಾನಕ್ಕಾಗಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಯೋಕ್ತ ಮಾಡುವ ಸೂರಿಗಳು—ಇಲ್ಲಿಯೇ ಅವರಲ್ಲಿ ಕಣ್ವತಮನು ಆದ ಕಣ್ವನು ಈ ಪುರುಷರ ನಾಮವನ್ನು ಗಾನಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಏಕೆಂದರೆ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಣದಿಂದ ಆತ್ಮ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
Mantra 5
आ घा योषेव सूनर्युषा याति प्रभुञ्जती । जरयन्ती वृजनं पद्वदीयत उत्पातयति पक्षिणः ॥
ಈಗ ಉಷಸ್ಸು—ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಕೌಶಲ್ಯದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಳಾಗಿ—ಯುವ ವಧುವಿನಂತೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ, ತನ್ನದೇ ವಿಶಾಲತೆಯನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛಂದವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸುವವಳಾಗಿ. ಅವಳು ಸಂಕೀರ್ಣ, ವಕ್ರವಾದ ದಾರಿಯನ್ನು ಕ್ಷಯಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ; ರೆಕ್ಕೆಗಳಿರುವವಳಂತೆ ಚಲಿಸುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಆತ್ಮದ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಹಾರಾಟಕ್ಕೆ ಎಬ್ಬಿಸುತ್ತಾಳೆ.
Mantra 6
वि या सृजति समनं व्यर्थिनः पदं न वेत्योदती । वयो नकिष्टे पप्तिवांस आसते व्युष्टौ वाजिनीवति ॥
ಸಾಮಾನ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ, ಅನ್ವೇಷಕರನ್ನು ವಿಭಜಿಸುವವಳು—ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ—ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಪಕ್ಷಿಗಳಂತೆ ಯಾರೂ ನಿಶ್ಚಲರಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಹಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದವರು ಆಸನಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಭಾತದಲ್ಲಿ ಚೇತನಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ—ಹೇ ಸಮೃದ್ಧಿವಾಹಿನಿ (ವಾಜಿನೀವತಿ) ಉಷಸ್ಸೇ.
Mantra 7
एषायुक्त परावतः सूर्यस्योदयनादधि । शतं रथेभिः सुभगोषा इयं वि यात्यभि मानुषान् ॥
ಅವಳು ದೂರದ ಪರಾವತದಿಂದ, ಸೂರ್ಯನ ಉದಯಸ್ಥಾನದಿಂದ, ತನ್ನ ಚಲನಗಳನ್ನು ಯೋಕ್ತಳಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಶುಭ ಉಷಸ್ಸು ಬೆಳಕಿನ ನೂರು ರಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಮಾನವರ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ—ಮರ್ತ್ಯನನ್ನು ಸೌರ ಸತ್ಯದಲ್ಲಿ ಎಬ್ಬಿಸಲು.
Mantra 8
विश्वमस्या नानाम चक्षसे जगज्ज्योतिष्कृणोति सूनरी । अप द्वेषो मघोनी दुहिता दिव उषा उच्छदप स्रिधः ॥
ಅವಳ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತು ತಲೆಬಾಗುತ್ತದೆ; ಕುಶಲಳಾದ ಉಷಾ ಚಲಿಸುವ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಜ್ಯೋತಿರ್ಮಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ದಾನಶೀಲಳಾದ ದ್ಯೌನ ಪುತ್ರಿ ಉಷಾ ಉದಯಿಸಿ, ನಮ್ಮ ದಾರಿಯಿಂದ ದ್ವೇಷವನ್ನೂ ವಕ್ರ-ಕುಟಿಲ ಶತ್ರುಬಲಗಳನ್ನೂ ದೂರ ಓಡಿಸುತ್ತಾಳೆ.
Mantra 9
उष आ भाहि भानुना चन्द्रेण दुहितर्दिवः । आवहन्ती भूर्यस्मभ्यं सौभगं व्युच्छन्ती दिविष्टिषु ॥
ಹೇ ಉಷಾ, ಹೇ ದ್ಯೌನ ಪುತ್ರಿಯೇ, ನಿನ್ನ ಭಾನು ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಸಮಾನ ನಿರ್ಮಲ ಪ್ರಕಾಶದಿಂದ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸು. ನಮಗಾಗಿ ಅಪಾರ ಸೌಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಹೊತ್ತು ತರುವವಳಾಗಿ, ದೈವಿಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿ ಉದಯಿಸು.
Mantra 10
विश्वस्य हि प्राणनं जीवनं त्वे वि यदुच्छसि सूनरि । सा नो रथेन बृहता विभावरि श्रुधि चित्रामघे हवम् ॥
ಹೇ ಸೂನರಿ (ಕುಶಲ) ಉಷಾ, ನೀನು ಉದಯಿಸುವಾಗ ಸಮಸ್ತದ ಉಸಿರು ಮತ್ತು ಜೀವವು ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಹೇ ವಿಶಾಲಪ್ರಕಾಶಿನಿ, ಮಹಾರಥವತೀ ವಿಭಾವರಿ, ಹೇ ಚಿತ್ರಮಘೇ (ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಸಂಪತ್ತಿನವಳೇ), ನಮ್ಮ ಆಹ್ವಾನವನ್ನು ಕೇಳು.
Mantra 11
उषो वाजं हि वंस्व यश्चित्रो मानुषे जने । तेना वह सुकृतो अध्वराँ उप ये त्वा गृणन्ति वह्नयः ॥
ಓ ಉಷೇ, ಮಾನವಜನರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿರುವ ಬಲದ ವಾಜವನ್ನು ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಗೆಲ್ಲು; ಅದರಿಂದ ಸುಕೃತವಾದ ಅಧ್ವರ-ಯಜ್ಞಗಳ ಅರ್ಪಣಗಳನ್ನು ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತರು—ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವವರು ವಹ್ನಯಃ (ಅಗ್ನಿವಾಹಕ ಯಾಜಕರು).
Mantra 12
विश्वान्देवाँ आ वह सोमपीतयेऽन्तरिक्षादुषस्त्वम् । सास्मासु धा गोमदश्वावदुक्थ्यमुषो वाजं सुवीर्यम् ॥
ಓ ಉಷೇ, ಅಂತರಿಕ್ಷದಿಂದ ಸೋಮಪಾನಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತರು; ಮತ್ತು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಗೋಮದಶ್ವಾವತ್ (ಪ್ರಕಾಶ-ಗೋವುಗಳು, ಬಲ-ಕುದುರೆಗಳುಳ್ಳ) ಉಕ್ಥ್ಯ (ಸ್ತುತ್ಯ) ವಾಜವನ್ನು, ಸುವೀರ್ಯ (ವಿಜಯೀ ವೀರ್ಯ)ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸು.
Mantra 13
यस्या रुशन्तो अर्चयः प्रति भद्रा अदृक्षत । सा नो रयिं विश्ववारं सुपेशसमुषा ददातु सुग्म्यम् ॥
ಯಾರ ಕಡೆಗೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಅರ್ಚಯಃ (ಜ್ವಾಲೆಗಳು) ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಭದ್ರವೂ ಶುಭವೂ ಆಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವೋ—ಆ ಉಷೆ ನಮಗೆ ವಿಶ್ವವಾರ (ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಇಷ್ಟವಾದ), ಸುಪೇಶಸ (ಸುಂದರ ರೂಪದ) ಮತ್ತು ಸುಗ್ಮ್ಯ (ನೇರ, ವಿಜಯೀ ಗತಿಗೆ ಯೋಗ್ಯ) ರಯಿ (ಸಂಪತ್ತು)ಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಿ.
Mantra 14
ये चिद्धि त्वामृषयः पूर्व ऊतये जुहूरेऽवसे महि । सा नः स्तोमाँ अभि गृणीहि राधसोषः शुक्रेण शोचिषा ॥
ಪೂರ್ವಕಾಲದ ಋಷಿಗಳೂ ಸಹ ಸಹಾಯಕ್ಕೂ ಮಹಾ ರಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ನಿನ್ನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರು, ಓ ಉಷೇ; ಆದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮ ಸ್ತೋತ್ರಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಅನುಗ್ರಹಿಸು—ಓ ದಾನಶೀಲ ಉಷೇ, ನಿನ್ನ ಶುದ್ಧ ಜ್ವಲಂತ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ.
Mantra 15
उषो यदद्य भानुना वि द्वारावृणवो दिवः । प्र नो यच्छतादवृकं पृथु च्छर्दिः प्र देवि गोमतीरिषः ॥
ಓ ಉಷೇ, ಇಂದು ನೀನು ನಿನ್ನ ಕಿರಣತೇಜದಿಂದ ದಿವ್ಯದ್ವಾರಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ತೆರೆದಾಗ, ನಮಗೆ ವಿಶಾಲವೂ ನಿರ್ಹಾನಿಕರವೂ ಆದ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು; ಮತ್ತು ಓ ದೇವಿ, ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಪ್ರೇರಣೆಗಳನ್ನು (ಗೋಮತೀ ಇಷಃ) ಹರಿಸು.
Mantra 16
सं नो राया बृहता विश्वपेशसा मिमिक्ष्वा समिळाभिरा । सं द्युम्नेन विश्वतुरोषो महि सं वाजैर्वाजिनीवति ॥
ಎಲ್ಲ ರೂಪಗಳಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಮಹತ್ತರ ರಾಯದಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ಏಕಮಾಡು; ಇಳಾ-ಶಕ್ತಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅದನ್ನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಮಿಶ್ರಗೊಳಿಸು. ಓ ಮಹಾನ್, ಎಲ್ಲ ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಜಯಿಸುವ ಉಷೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ದ್ಯುಮ್ನ (ಪ್ರಕಾಶಮಯ ಕೀರ್ತಿ) ಯೊಂದಿಗೆ ಏಕಮಾಡು; ಮತ್ತು ಓ ವಾಜಿನೀವತಿ, ವಾಜಗಳು—ಬಲದ ಪೂರ್ಣತೆಗಳು—ಯೊಂದಿಗೆ ಕೂಡ.
Uṣas is the Vedic goddess of Dawn, praised as the “daughter of Heaven” who arrives daily with light, awakening, and blessings such as prosperity and good fortune.
It asks Dawn to rise for us with radiant power, dispel darkness, and bring auspiciousness, wealth, and strength so the day begins in clarity and right action.
It is traditionally suited to dawn recitation: read or chant a few verses at first light, reflect on awakening and clarity, and set an intention for an orderly, fortunate day.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.