Sukta 151

Mantra 1

मित्रं न यं शिम्या गोषु गव्यवः स्वाध्यो विदथे अप्सु जीजनन् । अरेजेतां रोदसी पाजसा गिरा प्रति प्रियं यजतं जनुषामवः ॥

મિત્ર સમાન—જેમ ગવ્યવઃ, તેજસ્વી ગાયો/ધેનુઓના શોધક, પોતાના પ્રયત્નથી, સ્વાધ્ય (સ્વ-નિયમ) દ્વારા, વિદથમાં અને અપ્સુ (જળોમાં) તેને જન્માવે છે—તેમ તેમની પાજસ (બળ)થી બે લોક, રોદસી (દ્યૌ-પૃથિવી), કંપે છે. ગિરા (વાણી) વડે તેઓ પ્રિય અને યજત એવા યુગલને પ્રતિઉત્તર આપે છે—જન્મથી જ પ્રાણીઓના અવઃ (રક્ષણ/પાલન) રૂપે.

Mantra 2

यद्ध त्यद्वां पुरुमीळ्हस्य सोमिनः प्र मित्रासो न दधिरे स्वाभुवः । अध क्रतुं विदतं गातुमर्चत उत श्रुतं वृषणा पस्त्यावतः ॥

જ્યારે ધન્ય કૃપા ઇચ્છતા સોમપિષકો, મિત્રોની જેમ, સ્વયં-પ્રભાવી બની, તમારું કાર્ય આગળ ધરે છે—ત્યારે તેઓ તમારો ક્રતુ (ઇચ્છાશક્તિ/વિધિબુદ્ધિ) સ્તુતિથી ગાય છે અને માર્ગ (ગાતુ) શોધી લે છે. અને હે બે વીર (વૃષણા), તમે તેમને શ્રવણયોગ્ય કરો અને તેમના પોતાના ગૃહમાં—પસ્ત્યાવત્—સ્થિર સ્થાપિત કરો.

Mantra 3

आ वां भूषन्क्षितयो जन्म रोदस्योः प्रवाच्यं वृषणा दक्षसे महे । यदीमृताय भरथो यदर्वते प्र होत्रया शिम्या वीथो अध्वरम् ॥

હે બે વીર (વૃષણા), બંને લોકોમાં જન્મથી વસતા જનસમૂહો શોભા સાથે અને ઉચ્ચારવા યોગ્ય વાણી સાથે તમારી પાસે આવે છે—તમારી મહાન દક્ષતા અને શક્તિ માટે. જ્યારે તમે તેને ઋત (સત્ય-વ્યવસ્થા) માટે વહન કરો, જ્યારે ઝડપી ગતિશીલ (અર્વત) માટે કરો—ત્યારે હોત્રા (યાજકક્રિયા) અને શિમ્યા (પ્રયત્ન/સંઘર્ષ) દ્વારા તમે અધ્વર (યજ્ઞ)ને આગળ દોરો છો.

Mantra 4

प्र सा क्षितिरसुर या महि प्रिय ऋतावानावृतमा घोषथो बृहत् । युवं दिवो बृहतो दक्षमाभुवं गां न धुर्युप युञ्जाथे अपः ॥

હે અસુર-શક્તિઓ, જે મહાન અને પ્રિય સત્તા છે, તેને તમે ઋતવાન બની ‘વિશાળ ઋત’ તરીકે ઘોષો છો. તમે બંને વિશાળ દ્યૌના મહાન દક્ષ (દક્ષતા/શક્તિ) બની ગયા છો; અને તમે અપઃ (જળધારાઓ)ને ધુર્ય ગાય જેવી જુગમાં જોડો છો—પ્રવાહોને કાર્યસેવામાં લગાડતા.

Mantra 5

मही अत्र महिना वारमृण्वथोऽरेणवस्तुज आ सद्मन्धेनवः । स्वरन्ति ता उपरताति सूर्यमा निम्रुच उषसस्तक्ववीरिव ॥

અહીં, તમારી મહિમાથી તમે વિશાળ દ્વાર ખોલો છો; નિર્મળ, પ્રેરક પ્રવાહો પોષક ગાયો સમા આસન/સદ્મ સુધી આવે છે. તેઓ ઉપર સૂર્ય તરફ ગુંજે છે; અને ઉષાઓ ઝડપી ઉડનારા સમા નીચે ઉતરી પ્રગટ થાય છે—અમારા ક્ષેત્રમાં પ્રકાશનો અવતરણ લાવે છે.

Mantra 6

आ वामृताय केशिनीरनूषत मित्र यत्र वरुण गातुमर्चथः । अव त्मना सृजतं पिन्वतं धियो युवं विप्रस्य मन्मनामिरज्यथः ॥

ઋત (સત્યના નિયમ) માટે તમારી તરફ કેશિની—ઉજ્જ્વલ-કેશવાળી પ્રેરણાશક્તિઓ—ગાન કરે છે, હે મિત્ર; જ્યાં, હે વરુણ, તમે માર્ગને સ્તુતિથી સ્વીકારો છો. તમારા સ્વ-સ્વરૂપથી અમારી ધીઓ (વિચારો/બુદ્ધિ)ને મુક્ત કરો અને પોષો; તમે બંને વિપ્ર (ઋષિ)ના મનના આંતરિક ઘડતર—મન્મ—માં આનંદ લો છો.

Mantra 7

यो वां यज्ञैः शशमानो ह दाशति कविर्होता यजति मन्मसाधनः । उपाह तं गच्छथो वीथो अध्वरमच्छा गिरः सुमतिं गन्तमस्मयू ॥

જે કોઈ યજ્ઞોથી બળવાન બની તમને દાન આપે છે—તે કવિ, હોતૃ, મન્મસાધન (અંતર્વાણી સિદ્ધ કરનાર) બની યજન કરે છે. તેની પાસે જ તમે બંને જાઓ છો; યજ્ઞના માર્ગે, સ્તુતિગીતો તરફ આવો—અમને, તમને શોધનારાઓને, તમારી તેજસ્વી સુમતિ (શુભ-મતિ) સાથે પહોંચો.

Mantra 8

युवां यज्ञैः प्रथमा गोभिरञ्जत ऋतावाना मनसो न प्रयुक्तिषु । भरन्ति वां मन्मना संयता गिरोऽदृप्यता मनसा रेवदाशाथे ॥

હે યુગલ દેવો, યજ્ઞોના અર્પણો અને પ્રકાશકિરણો દ્વારા તમે સૌપ્રથમ અભિષિક્ત થાઓ છો—ઋતના ધારક—જેમ મન યોગ્ય જોડાણોમાં (પ્રયુક્તિષુ) સ્થિર રહે છે તેમ. સંયમિત સ્તુતિગીતો તમને આંતરિક ભાવ-રચનાઓ વહન કરે છે; નિર્મદ અને નિર્દોષ મનથી તમે તેજસ્વી અને સમૃદ્ધ પૂર્ણતા પ્રદાન કરો છો.

Mantra 9

रेवद्वयो दधाथे रेवदाशाथे नरा मायाभिरितऊति माहिनम् । न वां द्यावोऽहभिर्नोत सिन्धवो न देवत्वं पणयो नानशुर्मघम् ॥

હે નરો, તમે સમૃદ્ધ પ્રાણબળ સ્થાપો છો; જ્ઞાની રચનાશક્તિઓ (માયાભિઃ) અને નજીકથી મળતી સહાય (ઇતઊતિ) દ્વારા તમે સમૃદ્ધ સિદ્ધિ દાન કરો છો. ન તો દિવસોવાળા આકાશોએ, ન તો નદીઓએ, તમારું દેવત્વ પ્રાપ્ત કર્યું છે; અને અંધકારના વેપારી પણિઓએ પણ તમારું દાન (મઘ) જીત્યું નથી.