Adhyaya 6

Verse 1

ऋषय ऊचुः । यदुक्तं भवता सूत महदाख्यानमद्भुतम् । शम्भोर्माहात्म्यकथनमशेषाघहरं परम्

Các bậc hiền triết thưa rằng: Hỡi Sūta, thiên truyện vĩ đại và kỳ diệu ngài đã nói—lời thuật về uy đức của Śambhu—là tối thượng, vì có thể trừ sạch mọi tội lỗi không còn dư sót.

Verse 2

भूयोपि श्रोतुमिच्छामस्तदेव सुसमाहिताः । प्रदोषे भगवाञ्छंभुः पूजितस्तु महात्मभिः

Chúng con lại muốn được nghe chính câu chuyện ấy, với tâm ý chuyên nhất—rằng vào thời Pradoṣa, Đức Bhagavān Śambhu được các bậc đại tâm phụng thờ như thế nào.

Verse 3

संप्रयच्छति कां सिद्धिमेतन्नो ब्रूहि सुव्रत । श्रुतमप्यसकृत्सूत भूयस्तृष्णा प्रवर्धते

Bạch đấng giữ hạnh nguyện thanh tịnh, xin nói cho chúng con biết (lễ bái Pradoṣa) này ban cho thành tựu nào. Dù đã nghe nhiều lần, hỡi Sūta, lòng khát khao được nghe lại vẫn càng thêm lớn.

Verse 4

सूत उवाच । साधु पृष्टं महाप्राज्ञा भवद्भिर्लोकविश्रुतैः । अतोऽहं संप्रवक्ष्यामि शिवपूजाफलं महत्

Sūta thưa: Các ngài hỏi thật hay, hỡi những bậc đại trí, các hiền triết lừng danh trong đời. Vì vậy nay ta sẽ tuyên nói quả báo lớn lao của việc thờ phụng Śiva.

Verse 5

त्रयोदश्यां तिथौ सायं प्रदोषः परिकीर्त्तितः । तत्र पूज्यो महादेवो नान्यो देवः फलार्थिभिः

Vào buổi chiều của tithi mười ba, thời ấy được gọi là Pradoṣa. Khi ấy, người cầu quả báo nên chỉ phụng thờ Mahādeva, không thờ vị thần nào khác.

Verse 6

प्रदोषपूजामाहात्म्यं को नु वर्णयितुं क्षमः । यत्र सर्वेऽपि विबुधास्तिष्ठंति गिरिशांतिके

Ai có thể diễn tả được đại uy đức của lễ thờ Pradoṣa—nơi mà chư thiên đều tự mình đứng hầu cận bên Girīśa (Śiva)?

Verse 7

प्रदोषसमये देवः कैलासे रजतालये । करोति नृत्यं विबुधैरभिष्टुतगुणोदयः

Vào thời pradoṣa, Đức Chúa ở Kailāsa—ngôi điện bạc của Ngài—thực hiện vũ điệu vũ trụ; chư thiên tán tụng vinh quang đang dâng lên từ các đức hạnh của Ngài.

Verse 8

अतः पूजा जपो होमस्तत्कथास्तद्गुणस्तवः । कर्त्तव्यो नियतं मर्त्यैश्चतुर्वर्गफला र्थिभिः

Vì thế, người phàm cầu quả của bốn mục đích đời người—dharma, artha, kāma và mokṣa—nhất định nên thực hành lễ bái, trì japa, cúng homa, nghe kể thánh tích của Ngài và tụng ca các đức tính của Ngài.

Verse 9

दारिद्यतिमिरांधानां मर्त्यानां भवभीरुणाम् । भवसागरमग्नानां प्लवोऽयं पारदर्शनः

Đối với người phàm bị bóng tối nghèo khổ làm mù lòa và run sợ trước cõi đời, đối với kẻ chìm trong biển saṃsāra, lòng sùng kính (Pradoṣa) này là chiếc bè chỉ bày bờ bên kia.

Verse 10

दुःखशोकभयार्त्तानां क्लेशनिर्वाणमिच्छताम् । प्रदोषे पार्वतीशस्य पूजनं मंगलायनम्

Đối với người bị dày vò bởi khổ đau, sầu muộn và sợ hãi, và đối với người cầu sự dập tắt các phiền não, việc thờ phụng Pārvatīśa (Śiva) vào thời pradoṣa là nguồn và chốn nương của điềm lành.

Verse 11

दुर्बुद्धिरपि नीचोपि मन्दभाग्यः शठोऽपि वा । प्रदोषे पूज्य देवेशं विपद्भ्यः स प्रमुच्यते

Dẫu kẻ trí kém, thân phận thấp hèn, số phận hẩm hiu hay thậm chí gian trá—nếu vào giờ Pradoṣa mà phụng thờ Đấng Chúa tể của chư thiên, người ấy liền được giải thoát khỏi mọi tai ương.

Verse 12

शत्रुभिर्हन्यमानोऽपि दश्यमानोपि पन्नगैः । शैलैराक्रम्यमाणोऽपि पतितोऽपि महांबुधौ

Dẫu bị kẻ thù đánh đập, dẫu bị rắn cắn; dẫu bị đá núi đè nghiền, dẫu rơi xuống đại dương mênh mông—

Verse 13

आविद्धकालदण्डोऽपि नानारोगहतोऽपि वा । न विनश्यति मर्त्योऽसौ प्रदोषे गिरिशार्चनात्

Dẫu bị cây gậy của Thời gian (tử thần) quật trói, dẫu bị muôn bệnh tật hành hạ—người phàm ấy vẫn không diệt vong, nhờ phụng thờ Girīśa vào giờ Pradoṣa.

Verse 14

दारिद्र्यं मरणं दुःखमृणभारं नगोपमम् । सद्यो विधूय संपद्भिः पूज्यते शिवपूजनात्

Nghèo khổ, hiểm nạn như kề cái chết, sầu đau, và gánh nợ nặng như núi—đều được rũ bỏ tức thì; nhờ thờ phụng Śiva, người ấy được tôn kính giữa cảnh phú túc.

Verse 15

अत्र वक्ष्ये महापुण्यमितिहासं पुरातनम् । यं श्रुत्वा मनुजाः सर्वे प्रयांति कृतकृत्यताम्

Nay ta sẽ thuật lại một itihāsa cổ xưa, đại phúc đức; ai được nghe, hết thảy mọi người đều đạt trạng thái kṛtakṛtyatā—như đã viên mãn mục đích đời người.

Verse 16

आसीद्विदर्भविषये नाम्ना सत्यरथो नृपः । सर्वधर्मरतो धीरः सुशीलः सत्यसंगरः

Tại xứ Vidarbha thuở ấy có một vị vua tên Satyaratha trị vì. Ngài chuyên tâm nơi mọi pháp dharma, dũng mãnh, đoan chính, và kiên định trong lời thệ chân thật.

Verse 17

तस्य पालयतो भूमिं धर्मेण मुनिपुंगवाः । व्यतीयाय महान्कालः सुखेनैव महामतेः

Hỡi các bậc hiền triết tối thượng, khi ngài cai trị và gìn giữ cõi đất theo dharma, một quãng thời gian dài đã trôi qua đối với vị vua đại trí ấy trong an lạc và thanh bình.

Verse 18

अथ तस्य महीभर्तुर्बभूवुः शाल्वभूभुजः । शत्रवश्चोद्धतबला दुर्मर्षणपुरोगमाः

Rồi đối với vị chúa tể cõi đất ấy, các vua Śālva trở thành kẻ thù—kiêu căng vì sức mạnh, do Durmarṣaṇa, kẻ khó bề chịu đựng, cầm đầu.

Verse 19

कदाचिदथ ते शाल्वाः संनद्धबहुसैनिकाः । विदर्भनगरीं प्राप्य रुरुधुर्विजिगीषवः

Có một lần, quân Śālva trang bị đông đảo binh lính vũ trang, vì lòng ham chiến thắng, kéo đến thành Vidarbha và vây hãm nơi ấy.

Verse 20

दृष्ट्वा निरुद्ध्यमानां तां विदर्भाधिपतिः पुरीम् । योद्धुमभ्याययौ तूर्णं बलेन महता वृतः

Thấy thành của mình bị phong tỏa, chúa tể Vidarbha liền mau chóng tiến ra giao chiến, được bao bọc bởi một đại quân hùng hậu.

Verse 21

तस्य तैरभवयुद्धं शाल्वैरपि बलोद्धतैः । पाताले पन्नगेन्द्रस्य गन्धर्वैरिव दुर्मदैः

Bấy giờ, giữa người ấy và các Śālva kiêu cuồng vì sức mạnh liền bùng lên trận chiến—như những Gandharva hung mãnh giao tranh với chúa loài rắn ở Pātāla.

Verse 22

विदर्भनृपतिः सोऽथ कृत्वा युद्धं सुदारुणम् । प्रनष्टोरुबलैः शाल्वैर्निहतो रणमूर्धनि

Sau khi giao chiến vô cùng khốc liệt, vị vua xứ Vidarbha đã bị các Śālva—với binh lực hùng mạnh chưa hề suy sụp—giết ngay giữa đỉnh điểm của trận chiến.

Verse 23

तस्मिन्महारथे वीरे निहते मंत्रिभिः सह । दुद्रुवुः समरे भग्ना हतशेषाश्च सैनिकाः

Khi vị dũng sĩ đại xa ấy bị giết cùng các đại thần, những binh sĩ còn lại—tan vỡ trong chiến trận—đều bỏ chiến địa mà chạy trốn.

Verse 24

अथ युद्धेभिविरते नदत्सु रिपुमंत्रिषु । नगर्यां युद्ध्यमानायां जाते कोलाहले रवे

Rồi khi cuộc giao tranh tạm lắng, các mưu thần phe địch gầm thét, và trong thành nổi lên cảnh hỗn loạn vì chiến sự, một tiếng ồn ào náo động lớn liền dậy khắp nơi.

Verse 25

तस्य सत्यरथस्यैका विदर्भाधिपतेः सती । भूरिशोकसमाविष्टा क्वचिद्यत्नाद्विनिर्ययौ

Bấy giờ, hoàng hậu tiết hạnh của Satyaratha, chúa xứ Vidarbha, bị nỗi sầu muộn vô biên bao phủ, đã gắng gượng hết sức và bằng cách nào đó bước ra được.

Verse 26

सा निशासमये यत्नादंतर्वत्नी नृपांगना । निर्गता शोक संतप्ता प्रतीचीं प्रययौ दिशम्

Lúc chạng vạng đêm, hoàng hậu đang mang thai gắng gượng bước ra; bị nỗi sầu và đau khổ thiêu đốt, nàng lên đường về hướng Tây.

Verse 27

अथ प्रभाते मार्गेण गच्छन्ती शनकैः सती । अतीत्य दूरमध्वानं ददर्श विमलं सरः

Rồi khi rạng đông, người phụ nữ hiền đức ấy chậm rãi đi theo con đường; vượt qua quãng đường dài, nàng trông thấy một hồ nước trong sạch tinh khiết.

Verse 28

तत्रागत्य वरारोहा तप्ता तापेन भूयसा । विलसंतं सरस्तीरे छायावृक्षं समाश्रयत्

Đến nơi ấy, người phụ nữ cao quý kia bị cái nóng dữ dội hành hạ. Nàng nương dưới bóng cây rợp mát đang xanh tốt bên bờ hồ.

Verse 29

तत्र दैववशाद्राज्ञी विजने तरुकुट्टिमे । असूत तनयं साध्वी मूहूर्ते सद्गुणान्विते

Tại đó, do sức mạnh của định mệnh, hoàng hậu—một mình trong lùm cây vắng—đã sinh một hoàng tử; nàng, người hiền đức, sinh vào giờ lành, đứa trẻ đầy đủ thiện đức.

Verse 30

अथ सा राजमहिषी पिपासाभिहता भृशम् । सरोऽवतीर्णा चार्वंगी ग्रस्ता ग्राहेण भूयसा

Rồi hoàng hậu, bị cơn khát hành hạ dữ dội, bước xuống hồ; người phụ nữ thân thể mỹ lệ ấy bị một con cá sấu tóm chặt đầy hung mãnh.

Verse 31

जातमात्रः कुमारोऽपि विनष्टपितृमातृकः । रुरोदोच्चैः सरस्तीरे क्षुत्पिपासार्दितोऽबलः

Vừa mới chào đời, cậu bé—mất cả cha lẫn mẹ—đã khóc vang bên bờ hồ; thân thể yếu ớt, bị đói khát hành hạ.

Verse 32

तस्मिन्नेवं क्रन्दमाने जातमात्रे कुमारके । काचिदभ्याययौ शीघ्रं दिष्ट्या विप्रवरांगना

Khi đứa bé vừa sinh ấy đang khóc than như vậy, nhờ phúc duyên, một người phụ nữ Bà-la-môn hiền đức vội vã chạy đến gần em.

Verse 33

साप्येकहायनं बालमुद्वहन्ती निजात्मजम् । अधना भर्तृरहिता याचमाना गृहेगृहे

Bà cũng đang bồng con trai của mình, một bé trai tròn một tuổi; nghèo khó, không chồng, bà đi khất thực từ nhà này sang nhà khác.

Verse 34

एकात्मजा बंधुहीना याञ्चामार्गवशंगता । उमानाम द्विजसतीददर्श नृपनंदनम्

Chỉ có một đứa con, lại không người thân thích, bị đẩy vào con đường khất thực, người phụ nữ Bà-la-môn tiết hạnh tên Umā đã trông thấy hoàng tử.

Verse 35

सा दृष्ट्वा राजतनयं सूर्यबिंवमिव च्युतम् । अनाथमेनं क्रंदंतं चिंतयामास भूरिशः

Thấy hoàng tử ngã xuống như đĩa mặt trời, lại nghe tiếng khóc của đứa trẻ mồ côi bất lực, bà suy tư thật lâu và thật sâu.

Verse 36

अहो सुमहदाश्चर्यमिदं दृष्टं मयाधुना । अच्छिन्ननाभिसूत्रोऽयं शिशुर्माता क्व वा गता

Ôi thay! Ta vừa thấy một điều kỳ diệu lớn lao. Hài nhi này dây rốn vẫn chưa cắt; vậy người mẹ quả thật đã đi về đâu?

Verse 37

पिता नास्ति न चान्योस्ति नास्ति बंधुजनोऽपि वा । अनाथः कृपणो बालः शेते केवल भूतले

Không có cha, cũng chẳng có ai khác; đến cả bà con thân thuộc cũng không. Đứa trẻ mồ côi đáng thương này nằm bất lực trên nền đất trơ trọi.

Verse 38

एष चांडालजो वापि शूद्रजो वैश्यजोपि वा । विप्रात्मजो वा नृपजो ज्ञायते कथमर्भकः

Đứa trẻ nhỏ này—là con của caṇḍāla chăng, hay của śūdra, hay vaiśya, hay con của brāhmaṇa, thậm chí con của một vị vua? Làm sao biết được dòng dõi của hài nhi?

Verse 39

शिशुमेनं समुद्धृत्य पुष्णाम्यौरसवद्ध्रुवम् । किं त्वविज्ञातकुलजं नोत्सहे स्प्रष्टुमुत्तमम्

Ta nhất định sẽ bồng đứa hài nhi này lên và nuôi dưỡng như con ruột của mình. Nhưng vì nó sinh từ gia tộc không rõ, ta không dám chạm đến đứa trẻ cao quý này với lòng tin trọn vẹn.

Verse 40

इति मीमांसमानायां तस्यां विप्रवरस्त्रियाम्

Trong khi vị phu nhân brāhmaṇa ưu tú ấy đang suy xét như vậy…

Verse 42

रक्षैनं बालकं सुभ्रुर्विसृज्य हृदि संशयम् । अनेन परमं श्रेयः प्राप्स्यसे ह्यचिरादेिह

Hỡi người có hàng mày đẹp, hãy bảo hộ đứa trẻ này, gạt bỏ mọi nghi ngờ trong lòng. Nhờ đứa trẻ ấy, nàng sẽ sớm đạt được phúc lành tối thượng ngay trong đời này.

Verse 43

एतावदुक्त्वा त्वरितो भिक्षुः कारुणिको ययौ । अथ तस्मिन्गते भिक्षौ विश्रब्धा विप्रभामिनी

Nói chỉ bấy nhiêu, vị khất sĩ đầy lòng từ mẫn liền vội vã ra đi. Khi vị khất sĩ ấy đã khuất, người phụ nữ Bà-la-môn bèn được an lòng.

Verse 44

तमर्भकं समादाय निजमेव गृहं ययौ । भिक्षुवाक्येन विश्रब्धा सा राज तनयं सती

Nàng bồng đứa bé ấy rồi trở về chính ngôi nhà của mình. Được lời vị khất sĩ làm cho an tâm, người phụ nữ hiền đức ấy—một công chúa—…

Verse 47

ब्राह्मणैः कृतसंस्कारौ ववृधाते सुपूजितौ कृतोपनयनौ काले बालकौ नियमे स्थितौ

Được các Bà-la-môn cử hành đầy đủ các saṁskāra, hai cậu bé lớn lên trong sự tôn kính. Đến đúng thời, lễ upanayana được thực hiện, và hai em an trú trong kỷ luật cùng sự tiết chế.

Verse 48

भिक्षार्थं चेरतुस्तत्र मात्रा सह दिनेदिने । ताभ्यां कदाचिद्बालाभ्यां सा विप्रवनिता सह

Ngày qua ngày, họ cùng mẹ đi khắp nơi nơi ấy để khất thực. Có một lần, người phụ nữ Bà-la-môn ấy đi cùng hai cậu bé…

Verse 49

आत्मपुत्रेण सदृशं कृपया पर्यपोषयत् । एकचक्राह्वये रम्ये ग्रामे कृतनिकेतना

Với lòng từ mẫn, bà nuôi dưỡng cậu như chính con ruột của mình, rồi lập cư tại ngôi làng mỹ lệ mang tên Ekacakrā.

Verse 50

तौ दृष्ट्वा बालकौ धीमाञ्छांडिल्यो मुनिरब्रवीत् । अहो दैवबलं चित्रमहो कर्म दुरत्ययम्

Thấy hai đứa trẻ, hiền triết Śāṇḍilya thốt lên: “Ôi, sức mạnh của định mệnh thật kỳ diệu! Ôi, nghiệp lực thật khó bề tránh khỏi!”

Verse 51

एष बालोऽन्यजननीं श्रितो भैक्ष्येण जीवति । इमामेव द्विजवधूं प्राप्य मातरमुत्तमाम्

“Đứa trẻ này nương tựa nơi một người mẹ khác, sống nhờ vật thí; và khi được chính phu nhân Bà-la-môn này làm người mẹ tối thượng….”

Verse 52

सहैव द्विजपुत्रेण द्विजभावं समाश्रितः । इति श्रुत्वा मुनेर्वाक्यं शांडिल्यस्य द्विजांगना

“…cậu cũng cùng với con trai Bà-la-môn ấy thọ nhận địa vị và hạnh nghi của bậc nhị sinh.” Nghe lời của hiền triết Śāṇḍilya, phu nhân Bà-la-môn…

Verse 53

सा प्रणम्य सभामध्ये पर्यपृच्छत्सविस्मया । ब्रह्मन्नेषोर्भको नीतो मया भिक्षोर्गिरा गृहम्

Giữa hội chúng, bà cúi lạy rồi kinh ngạc thưa hỏi: “Bạch Brāhmaṇa, đứa trẻ này tôi đã đưa về nhà theo lời của một vị khất sĩ.”

Verse 54

अविज्ञातकुलोद्यापि सुतवत्परिपोष्यते । कस्मिन्कुले प्रसूतोऽयं का माता जनकोस्य कः

Dẫu dòng dõi của cậu vẫn chưa rõ, cậu vẫn được nuôi nấng như con ruột. Cậu sinh trong gia tộc nào? Mẹ là ai, và cha là ai?

Verse 55

सर्वं विज्ञातुमिच्छामि भवतो ज्ञानचक्षुषः

Ôi bậc có đôi mắt của trí tuệ, con nguyện được biết hết thảy mọi điều từ nơi Ngài.

Verse 56

इति पृष्टो मुनिः सोथ ज्ञानदृष्टिर्द्विजस्त्रियां । आचख्यौ तस्य बालस्य जन्म कर्म च पौर्विकम्

Được hỏi như vậy, vị hiền triết có tuệ nhãn đã thuật cho người phụ nữ Bà-la-môn biết trọn vẹn về sự ra đời của cậu bé và những nghiệp hạnh đời trước của cậu.

Verse 57

विदर्भराजपुत्रस्तु तत्पितुः समरे मृतिम् । तन्मातुर्नक्रहरणं साकल्येन न्यवेदयत्

Ngài thuật lại đầy đủ rằng cậu bé là hoàng tử của vua xứ Vidarbha—rằng phụ vương đã tử trận nơi chiến địa ra sao, và mẫu hậu đã bị cá sấu cuốn đi thế nào.

Verse 58

अथ सा विस्मिता नारी पुनः प्रपच्छ तं मुनिम् । स राजा सकलान्भोगान्हित्वा युद्धे कथं मृतः

Bấy giờ người phụ nữ kinh ngạc lại hỏi vị hiền triết: “Vị vua ấy đã bỏ mọi hưởng lạc, vậy vì sao lại chết nơi chiến trận?”

Verse 59

दारिद्र्यमस्य बालस्य कथं प्राप्तं महामुने । दारिद्र्यं पुनरुद्धूय कथं राज्यमवाप्स्यति

Bạch Đại Mâu-ni, vì sao đứa trẻ này lại lâm cảnh bần hàn? Và sau khi gạt bỏ nghèo khổ ấy, làm sao nó sẽ phục hồi vương vận, lấy lại ngôi báu?

Verse 60

अस्यापि मम पुत्रस्य भिक्षान्नेनैव जीवतः । दारिद्र्यशमनोपायमुपदेष्टुं त्वमर्हसि

Con trai của ta đây cũng chỉ sống nhờ cơm ăn do khất thực mà có. Xin ngài hãy chỉ dạy phương cách làm lắng dịu và trừ diệt cảnh nghèo khổ.

Verse 61

शांडिल्य उवाच । अमुष्य बालस्य पिता स विदर्भमहीपतिः । पूर्वजन्मनि पांड्येशो बभूव नृपसत्तमः

Śāṇḍilya nói: Cha của đứa trẻ này là bậc chúa tể xứ Vidarbha. Ở đời trước, ông từng là vua nước Pāṇḍya, bậc minh quân ưu tú giữa loài người.

Verse 62

स राजा सर्वधर्मज्ञः पालयन्सकलां महीम् । प्रदोषसमये शंभुं कदा चित्प्रत्यपूजयत्

Vị vua ấy thông tỏ mọi pháp dharma; khi đang trị vì và gìn giữ toàn cõi, có một lần vào giờ Pradoṣa, ông khởi sự thờ phụng Śambhu.

Verse 63

तस्य पूजयतो भक्त्या देवं त्रिभुवनेश्वरम् । आसीत्कलकलारावः सर्वत्र नगरे महान्

Khi ông thành kính thờ phụng vị Thần là Chúa tể của ba cõi, khắp trong thành bỗng dậy lên tiếng ồn ào náo động lớn lao.

Verse 64

श्रुत्वा तमुत्कटं शब्दं राजा त्यक्तशिवार्चनः । निर्ययौ राजभवनान्नगरक्षोभशंकया

Nghe tiếng động kinh hoàng ấy, nhà vua bỏ dở việc thờ phụng Śiva và bước ra khỏi hoàng cung, vì lo sợ thành đô sẽ nổi loạn, náo động.

Verse 65

एतस्मिन्नेव समये तस्यामात्यो महाबलः । शत्रुं गृहीत्वा सामंतं राजांतिकमुपागमत्

Ngay lúc ấy, vị đại thần hùng mạnh của vua, sau khi bắt được một lãnh chúa chư hầu là kẻ thù, liền đến yết kiến trước ngự nhan.

Verse 66

अमात्येन समानीतं शत्रुं सामंतमुद्धतम् । दृष्ट्वा क्रोधेन नृपतिः शिरच्छेदमकारयत्

Thấy kẻ chư hầu địch kiêu ngạo do đại thần áp giải đến, nhà vua nổi giận và truyền lệnh chém đầu hắn.

Verse 67

स तथैव महीपालो विसृज्य शिवपूजनम् । असमाप्तात्मनियमश्चकार निशि भोजनम्

Vì thế vị quân vương ấy gác lại việc thờ phụng Śiva; dù giới hạnh tự thân còn dang dở, vẫn ăn uống trong đêm.

Verse 68

तत्पुत्रोपि तथा चक्रे प्रदोषसमये शिवम् । अनर्चयित्वा मूढात्मा भुक्त्वा सुष्वाप दुर्मदः

Con trai ông cũng làm như vậy: vào giờ Pradoṣa, không thờ phụng Śiva, kẻ mê muội và kiêu mạn ấy ăn xong rồi ngủ.

Verse 69

जन्मांतरे स नृपतिर्विदर्भक्षितिपोऽभवत् । शिवार्चनांतरायेण परैर्भोगांतरे हतः

Ở một kiếp khác, ông trở thành vua, chúa tể xứ Vidarbha. Nhưng vì gây chướng ngại cho việc thờ phụng Śiva, ông đã bị kẻ khác giết ngay giữa lúc đang hưởng lạc.

Verse 70

तत्पुत्रो यः पूर्वभवे सोस्मिञ्जन्मनि तत्सुतः । भूत्वा दारिद्र्यमापन्नः शिवपूजाव्यतिक्रमात्

Người từng là con trai ông ở kiếp trước, nay trong kiếp này lại làm con trai ông; và vì sao lãng việc thờ phụng Śiva, người ấy rơi vào cảnh nghèo túng.

Verse 71

अस्य माता पूर्वभवे सपत्नीं छद्मनाहनत् । तेन पापेन महता ग्राहेणास्मिन्भवे हता

Mẹ của ông, ở kiếp trước, đã dùng mưu trá giết người vợ chung. Vì tội lớn ấy, trong kiếp này bà bị cá sấu giết chết.

Verse 72

एषा प्रवृत्तिरेतेषां भवत्यै समुदाहृता । अनर्चितशिवा मर्त्याः प्राप्नुवंति दरिद्रताम्

Thưa Nương Nương, diễn tiến sự việc của họ đã được trình bày như vậy. Phàm nhân không thờ phụng Śiva thì sẽ rơi vào cảnh nghèo khó.

Verse 73

सत्यं ब्रवीमि परलोकहितं ब्रवीमि सारं ब्रवीम्युपनिषद्धृदयं ब्रवीमि । संसारमुल्बणमसारमवाप्य जंतोः सारो यमीश्वरपदांबुरुहस्य सेवा

Ta nói sự thật; ta nói điều đem lợi ích cho đời sau; ta nói tinh yếu; ta nói chính cốt tủy của Upaniṣad: đối với hữu tình đã bước vào vòng luân hồi saṃsāra khắc nghiệt và rỗng không này, tinh hoa chân thật là phụng sự dưới chân sen của Yameśvara (Śiva).

Verse 74

ये नार्चयंति गिरिशं समये प्रदोषे ये नार्चितं शिवमपि प्रणमंति चान्ये । एतत्कथां श्रुतिपुटैर्न पिबंति मूढास्ते जन्मजन्मसु भवंति नरा दरिद्राः

Những ai vào giờ Pradoṣa không thờ phụng Giriśa (Śiva), và kẻ khác dù khi Śiva được lễ bái cũng chẳng cúi đầu đảnh lễ; lại những người mê muội không “uống” câu chuyện này bằng đôi tai—những người ấy đời đời kiếp kiếp trở thành kẻ nghèo khó.

Verse 75

ये वै प्रदोषसमये परमेश्वरस्य कुर्वंत्यनन्यमनसोंऽघ्रिसरोजपूजाम् । नित्यं प्रवृद्धधन धान्यकलत्रपुत्रसौभाग्यसंपदधिकास्त इहैव लोके

Những ai vào giờ Pradoṣa, với tâm không tán loạn, phụng thờ hoa sen nơi bàn chân của Parameśvara—ngay trong đời này họ luôn tăng trưởng về của cải, lương thực, bạn đời, con cái, phúc lành và thịnh vượng.

Verse 76

कैलासशैलभवने त्रिजगजनित्रीं गौरीं निवेश्य कनकांचितरत्नपीठे । नृत्यं विधातु मभिवाञ्छति शूलपाणौ देवाः प्रदोषसमयेऽनुभजंति सर्वे

Trong cung điện trên núi Kailāsa, an vị Gaurī—Mẹ của ba cõi—trên bảo tòa khảm vàng, khi Śūlapāṇi khởi ý bắt đầu vũ điệu, vào giờ Pradoṣa chư thiên đều tụ hội và hầu cận Ngài.

Verse 77

वाग्देवी धृतवल्लकी शतमखो वेणुं दधत्पद्मजस्तालोन्निद्रकरो रमा भगवती गेयप्रयोगान्विता । विष्णुः सांद्रमृदंगवादनपटुर्देवाः समंतात्स्थिताः सेवंते तमनु प्रदोषसमये देवं मृडानीपतिम्

Vāgdevī (Sarasvatī) cầm đàn vīṇā; Śatamakha (Indra) mang sáo; Padmaja (Brahmā) giơ tay giữ nhịp tāla; Bhagavatī Ramā (Lakṣmī) tinh thông ca xướng. Viṣṇu khéo đánh mṛdaṅga vang dội; chư thiên đứng quanh bốn phía—như vậy vào giờ Pradoṣa, họ phụng sự vị Thần, phu quân của Mṛḍānī (Pārvatī).

Verse 78

गंधर्वयक्षपतगोरगसिद्ध साध्या विद्याधरामरवराप्सरसां गणाश्च । येऽन्ये त्रिलोकनिलयाः सह भूतवर्गाः प्राप्ते प्रदोषसमये हरपार्थसंस्थाः

Đoàn Gandharva, Yakṣa, chim muông, Nāga, Siddha và Sādhya; các toán Vidyādhara, chư thần và những Apsaras bậc nhất; cùng mọi cư dân khác của ba cõi với các loài hữu tình—khi giờ Pradoṣa đến, tất thảy an vị để hầu cận Hara (Śiva) cùng Pārvatī.

Verse 79

अतः प्रदोषे शिव एक एव पूज्योऽथ नान्ये हरिपद्मजाद्याः । तस्मिन्महेशे विधिनेज्यमाने सर्वे प्रसीदंति सुराधिनाथाः

Vì vậy, vào thời Pradoṣa chỉ nên thờ phụng một mình Śiva, không thờ các vị khác như Hari (Viṣṇu), Padmaja (Brahmā) v.v. Khi Maheśa được tôn thờ đúng theo nghi pháp, mọi bậc chủ tể của chư thiên đều hoan hỷ ban ân.

Verse 80

एष ते तनयः पूर्वजन्मनि ब्राह्मणोत्तमः । प्रतिग्रहैर्वयो निन्ये न यज्ञाद्यैः सुकर्मभिः

Người con của bà, trong đời trước vốn là một brāhmaṇa ưu tú. Nhưng ông ta đã sống qua ngày nhờ việc nhận lễ vật (không đúng phép), chứ không nhờ các thiện hạnh như tế lễ yajña và những việc công đức khác.

Verse 81

अतो दारिद्र्यमापन्नः पुत्रस्ते द्विजभामिनि । तद्दोष परिहारार्थं शरणं यातु शंकरम्

Vì thế, hỡi phu nhân brāhmaṇa cao quý, con trai bà đã sa vào cảnh bần hàn. Để trừ bỏ lỗi ấy, hãy để người ấy nương tựa nơi Śaṅkara.