
Sukta 9.70
Soma Pavamāna (purified Soma as an inner power of truth and delight)
บทสรรเสริญปวามานะโสมนี้สดุดีอินทุผู้ถูกทำให้บริสุทธิ์ เมื่อถูกคั้น กรอง และทำให้ส่องประกาย—เป็นรูปธรรมของฤตะ (กฎ-สัจธรรมจักรวาล) และความปีติแท้ที่หล่อเลี้ยงทั้งเทพและโลกทั้งหลาย บทนี้พรรณนาการไต่สูงและอำนาจที่แผ่กว้างของโสมะ: ถูก “ทั้งเจ็ด” พลังผู้บำรุงเลี้ยงรีดออกมา สวมอาภรณ์เป็นแดนเรืองรอง และท้ายที่สุดพุ่งดุจม้าเข้าสู่ครรภ์ของอินทรา เพื่อประทานกำลัง การชี้นำ และความคุ้มครองจากคำติฉิน
Mantra 1
त्रिरस्मै सप्त धेनवो दुदुह्रे सत्यामाशिरं पूर्व्ये व्योमनि । चत्वार्यन्या भुवनानि निर्णिजे चारूणि चक्रे यदृतैरवर्धत ॥
เพื่อเขา พลังผู้หล่อเลี้ยงทั้งเจ็ดได้รีดน้ำนมสามครั้ง หลั่งความรื่นรมย์อันสัตย์จริงในเวหากาศอันกว้างใหญ่ดึกดำบรรพ์ และเมื่อเขาเจริญขึ้นด้วยṛta (ฤตะ—กฎระเบียบอันเที่ยงธรรมของจักรวาล) เขาก็รังสรรค์โลกงามอีกสี่เป็นอาภรณ์อันสุกสว่างของตน
Mantra 2
स भिक्षमाणो अमृतस्य चारुण उभे द्यावा काव्येना वि शश्रथे । तेजिष्ठा अपो मंहना परि व्यत यदी देवस्य श्रवसा सदो विदुः ॥
เขาแสวงหาอมฤตอันงดงาม แล้วแผ่ขยายไปทั่วฟ้าทั้งสองด้วยทัศนะของกวี ด้วยความเอื้อเฟื้ออันรวดเร็ว เขาโอบล้อมสายน้ำที่สุกสว่างยิ่ง และเมื่อด้วยสิริของเทพ พวกเขารู้จักที่ประทับ—สถานีอันเรืองรอง
Mantra 3
ते अस्य सन्तु केतवोऽमृत्यवोऽदाभ्यासो जनुषी उभे अनु । येभिर्नृम्णा च देव्या च पुनत आदिद्राजानं मनना अगृभ्णत ॥
ขอให้แสงสัญญาณของเขาเป็นอมตะ มิอาจถูกปราบ ติดตามกำเนิดทั้งสองไปเถิด ด้วยสิ่งเหล่านั้น—ด้วยพลังมนุษย์และด้วยฤทธานุภาพทิพย์—เมื่อเขาชำระให้บริสุทธิ์ ความคิดทั้งหลายก็ยึดกุมพระราชา (โสมะ, Soma) ไว้โดยแท้
Mantra 4
स मृज्यमानो दशभिः सुकर्मभिः प्र मध्यमासु मातृषु प्रमे सचा । व्रतानि पानो अमृतस्य चारुण उभे नृचक्षा अनु पश्यते विशौ ॥
เขาถูกชำระด้วยการกระทำอันดีสิบประการ แล้วก้าวไปพร้อมเหล่า “มารดา” ผู้สถิต ณ กึ่งกลาง ในมาตราที่มุ่งหน้าไปข้างหน้า เขาดื่มอมฤตอันงดงาม และด้วยสายตาที่เห็นมนุษย์ จึงแลเห็นชนทั้งสองฝ่าย (สองแดน)
Mantra 5
स मर्मृजान इन्द्रियाय धायस ओभे अन्ता रोदसी हर्षते हितः । वृषा शुष्मेण बाधते वि दुर्मतीरादेदिशानः शर्यहेव शुरुधः ॥
เขาขัดเกลาตนเพื่อฤทธิ์เดชแห่งอินทรา แล้วปีติยินดีเมื่อถูกตั้งไว้ระหว่างปลายทั้งสองของฟ้ากับดิน (โรทสี) เขาเป็นดุจพฤษภ ด้วยพลังอันแรงกล้าขับไล่ความคิดคดเคี้ยว และพุ่งเข้าหาผู้ขัดขวางดุจนายพราน
Mantra 6
स मातरा न ददृशान उस्रियो नानददेति मरुतामिव स्वनः । जानन्नृतं प्रथमं यत्स्वर्णरं प्रशस्तये कमवृणीत सुक्रतुः ॥
เขาเดินไปพร้อมเสียงร้องดุจโคเพศเมียอันสว่างไสว ราวกับเรียกหาเหล่า “มารดา” และเสียงนั้นดังกังวานประหนึ่งมารุตทั้งหลาย ครั้นรู้ “ฤตะ” (Ṛta) อันแรก—พลังที่ค้ำจุนสวรรค์—ผู้มีเจตจำนงอันดีจึงเลือกสิ่งนั้นเพื่อการสรรเสริญของตน
Mantra 7
रुवति भीमो वृषभस्तविष्यया शृङ्गे शिशानो हरिणी विचक्षणः । आ योनिं सोमः सुकृतं नि षीदति गव्ययी त्वग्भवति निर्णिगव्ययी ॥
คำรามกึกก้อง น่าเกรงขาม ดุจโคผู้เป็นพฤษภะ เขาลับเขาของตนด้วยฤทธิ์เดช—ผู้มีนัยน์ตากว้างไกล ผู้มีสีทองอมน้ำตาลนั้น. โสมะนั่งลงในครรภ์ (โยนิ) ที่สร้างไว้อย่างดี; หนังที่เกิดจากโคกลายเป็นอาภรณ์อันส่องประกายของเขา และผ้าคลุมที่เกิดจากโคเป็นฉลองพระองค์อันเรืองรองของเขา.
Mantra 8
शुचिः पुनानस्तन्वमरेपसमव्ये हरिर्न्यधाविष्ट सानवि । जुष्टो मित्राय वरुणाय वायवे त्रिधातु मधु क्रियते सुकर्मभिः ॥
ผู้บริสุทธิ์ ผู้ชำระให้บริสุทธิ์ ทำกายของตนให้ไร้มลทิน; ผู้มีสีทองอมน้ำตาลนั้นตั้งอยู่บนสันขนแกะ. เป็นที่โปรดปรานของมิตร (มิตระ), วรุณะ และวายุ; ด้วยการงานอันดีงาม (สุกัรมะ) จึงก่อรูปเป็นน้ำผึ้งสามชั้น (มธุ).
Mantra 9
पवस्व सोम देववीतये वृषेन्द्रस्य हार्दि सोमधानमा विश । पुरा नो बाधाद्दुरिताति पारय क्षेत्रविद्धि दिश आहा विपृच्छते ॥
จงไหลไปเถิด โสมะ เพื่อความรื่นรมย์ของเหล่าเทพ; จงเข้าสู่ที่ประทับแห่งโสมะ (โสมธานะ) ในดวงใจของอินทราผู้เป็นพฤษภะ. ก่อนที่ความคับขันและความชั่วร้ายจะมาถึงเรา จงพาเราข้ามพ้นไปให้ไกล. ผู้รู้ทุ่งนาเอ๋ย จงบอกทิศทั้งหลายแก่ผู้ที่ถามเถิด.
Mantra 10
हितो न सप्तिरभि वाजमर्षेन्द्रस्येन्दो जठरमा पवस्व । नावा न सिन्धुमति पर्षि विद्वाञ्छूरो न युध्यन्नव नो निदः स्पः ॥
ดุจม้าศึกที่ถูกเทียมแอก จงพุ่งสู่ความอุดมแห่งพลังและชัยนะเถิด โอ อินทุ (Indu, โสมะ) จงชำระตนให้บริสุทธิ์แล้วไหลเข้าสู่ครรภ์ของอินทรา (Indra) ดุจเรือข้ามสายน้ำ จงรู้ทางแล้วข้ามไป ดุจวีรบุรุษผู้รบ จงปัดเป่าคำครหาศัตรูและถ้อยคำมุ่งร้ายให้พ้นจากเรา
The deity is Soma Pavamāna (Indu)—Soma as the purified sacred draught flowing through the filter, offered especially to Indra for strength.
It teaches that purification brings ‘true delight’ aligned with Ṛta (truth-law): Soma becomes radiant, strengthens Indra, widens the worlds, and grants protection and right passage through obstacles.
It is chanted during the Soma-pressing and straining stage, when the expressed juice is purified through the filter and then offered as clarified Soma in the Soma sacrifice.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.