Opening the text

ธีมหลัก: การอัญเชิญพระอินทร์ให้เสด็จมาโดยเร็ว การเสริมฤทธิ์ด้วยโสม และการประทานชัยชนะกับความมั่งคั่งผ่านวาจาสรรเสริญ (สโตตรา) อันทรงพลัง ประเด็นย่อย: (1) อาหฺวานะ: บังคับเร้าให้พระอินทร์หันมาสู่ผู้บูชาและเสด็จมาอย่างฉับไว (2) การดื่มโสมเป็นชนวนให้เกิดมทะ (ความฮึกเหิมศึก) และพลังทำลายวฤตระของพระอินทร์ (3) เป้าหมายปาวสฺติกะ: โค ม้า ความอุดมดุจทอง รางวัลและอาหาร (4) พรหมัน/คำสรรเสริญเป็นพลังให้ผลจริง ปลดปล่อยประโยชน์ดุจฝน (5) ความมั่นคงปลอดภัยของที่อยู่อาศัยและความผาสุกของชุมชน
บทสวดโสมแบบพิธีกรรมสั้น ๆ นี้เชื้อเชิญพระอินทร์ให้ปลาบปลื้มและเมามันอย่างเต็มที่ (sam-indu-bhiḥ) ด้วยโสมที่ผู้ประกอบยัญญะคั้นถวาย ณ ที่ใดก็ตามที่พระอินทร์ทรงพอพระทัยเป็นนิตย์—ไม่ว่าจะเคียงกับพระวิษณุ ตฤตะ อาปตยะ หรือหมู่มรุต แม้ใน “แดนอันไกลโพ้น” ริมทะเลก็ตาม ด้วยการขจัดความห่างไกลและข้ออ้างแข่งขันที่ดึงความสนพระทัยของพระอินทร์ บทสวดนี้จึงรวบรวมความยินดีของพระองค์ให้มุ่งสู่พิธีครั้งนี้ เพื่อให้ฤทธานุภาพของพระองค์แปรเป็นความเกื้อหนุน ความเพิ่มพูน และชัยชนะแก่ยชามานะ
บทสรรเสริญพระอินทร์อันสั้นนี้ประกาศอำนาจสูงสุดของผู้พิชิตวฤตระว่า สิ่งใดก็ตามที่เคลื่อนไป “สู่ดวงอาทิตย์” ล้วนอยู่ในบังคับของพระอินทร์ อีกทั้งยืนยันพลังอันไม่ตายและตั้งมั่นบนสัจจะของพระอินทร์ และอัญเชิญพระองค์มายังการคั้นโสมทุกแห่ง ไม่ว่าใกล้หรือไกล เพื่อให้เครื่องบูชาถูกรับอย่างแน่นอน และเพื่อให้ความมุ่งหมายของผู้ประกอบยัญพิธีปราศจากสิ่งกีดขวาง
บทสรรเสริญพระอินทร์สองมนต์นี้เป็นบทอาหฺวานะ (คำเชิญ) ที่เร่งเร้าให้พระอินทร์หันมาสู่ถ้อยคำของผู้ประกอบยัญ และเสด็จมาโดยเร็วเพื่อเสวยโสม พร้อมกันนั้นก็สถาปนาพระองค์เป็นพลังสูงสุดในพิธี กล่าวยืนยันว่าอำนาจปัญญาดลใจ (ธิษณา) เป็นผู้ “ก่อรูป” พละกำลังของพระองค์ และทำให้พระองค์ประทับมั่นคงบนอาสนะพิธีกรรม
สรรเสริญพระอินทร์บทสั้นนี้เสนอพระอินทร์ว่าโดยสภาวะแล้วไร้ผู้ทัดเทียมและไม่ถูกผูกมัดด้วยการพึ่งพาใด ๆ ทว่าเมื่อศึกเรียกหา พระองค์ยินดีเข้าสู่ความเป็นสหายร่วมรบ ด้วยการยกย่องทรัพย์อันหาที่เปรียบมิได้ ม้าอาชาไนย และเสียงคำรามแห่งการระดมพล บทสวดมุ่งชักชวนพระอินทร์ให้เป็นพันธมิตรผู้คุ้มครองแก่ผู้ประกอบยัญ—ขับไล่คู่แข่ง/ศัตรู (bhrātr̥vya) และธำรงชัยชนะ การเกื้อหนุน และความมั่งคั่ง
บทสวดสั้นเพื่อเสริมอำนาจตนเองนี้ (สืบจากฤคเวท) ประกาศสิทธิของผู้กล่าวในการได้มาซึ่งเมธา—ปัญญา/ความสามารถทางพิธีกรรม—อันตั้งมั่นอยู่บนฤตะ ระเบียบจักรวาล–พิธีกรรม และความรุ่งเรือง “ดุจดวงอาทิตย์” จากนั้นจึงหันไปหาอินทระ: คำสรรเสริญที่ร้อยเรียงอย่างประณีตของกวีถูกเสนอเป็นกลไกที่ปลุกเร้าศุษฺมะ (พลังอำนาจ) ของอินทระ และตอนท้ายมีนัยแข่งขัน—ขอให้การเพิ่มพูนและความโปรดปรานของอินทระตกแก่ “ข้าพเจ้า” แม้ท่ามกลางฤๅษีผู้สรรเสริญคนอื่นๆ
บทสรรเสริญอินทระแบบย่อซึ่งสืบจากฤคเวทในอถรรพเวท 20 นี้ วอนขอพระอินทรา ผู้พิชิตวฤตระ ให้ประทานที่พำนักอันมั่นคง ความตั้งมั่นของหมู่ชน และให้ขจัดความเปราะบางที่เกิดจากการอยู่ “ห่างไกล” จากความคุ้มครองของพระองค์ จากนั้นจึงหันไปสู่การสรรเสริญว่าเป็นเครื่องบูชาอันทรงฤทธิ์ (สโตมะ) ที่เปิดทางสู่ “ทานอันยิ่งใหญ่” ของพระอินทรา รับรองความอุดมสมบูรณ์และความก้าวหน้าของพิธีกรรมโดยไม่ติดขัด ด้วยการบูชาที่สอดคล้องถูกต้อง
บทสรรเสริญสั้น ๆ แด่อินทระ–โสมนี้เร่งเร้าให้อินทระเสวยโสมที่คั้นอย่างดี เพื่อให้ความคลั่งศึก (มท) ตื่นขึ้น และให้พระองค์ทุบทำลาย “วฤตระ” คือบรรดาพลังที่กีดขวางทั้งปวง อีกทั้งยังทำให้อินทระทรงสดับรับคำสรรเสริญของผู้สาธยายอย่างตั้งใจ โดยอัญเชิญแบบอย่างอันทรงอำนาจของวสิษฐะเป็นบรรทัดฐาน เพื่อให้พิธีกรรมมีผลสัมฤทธิ์ ณ งานเลี้ยงโสมของชุมชน
อว. 20.118 เป็นบทสรรเสริญพระอินทร์ที่สืบจากฤคเวท ใช้เป็นบทปุษฏิกะเพื่อความรุ่งเรือง: วอนขอพระอินทร์—ผู้ประทานโค ม้า และความอุดมสมบูรณ์ดุจทอง—ให้มอบสิ่งใดก็ตามที่ผู้อุปถัมภ์ปรารถนาโดยปราศจากอุปสรรค บทสวดเสริมพลังคำขอด้วยการรำลึกถึงมหากิจจักรวาลของพระอินทร์ (แผ่ขยายฟ้าและดิน จุดประกายดวงอาทิตย์ ค้ำจุนสรรพชีวิตและโสมะ) จึงทำให้ทรัพย์และการคุ้มครองที่ขอไว้ดูประหนึ่งได้รับประกันด้วยอานุภาพที่ได้แสดงแล้ว
อว. 20.119 เป็นบทสรรเสริญพระอินทร์อย่างสั้นที่สืบจากฤคเวท โดยเสนอว่า “คำสรรเสริญ” เองคือพรหมันโบราณอันทรงฤทธิ์ ซึ่งเมื่อเปล่งออกก็ปลดปล่อยความเกื้อกูลดุจเมฆแตกกลายเป็นฝน ด้วยการเชื่อมโยงบทสวดที่ถูกต้อง (วาจาตั้งมั่นในฤตะ) เข้ากับความหวานของโสมและเนยใส บทนี้มุ่งขยายทรัพย์สมบัติ (ระยิ) พละกำลังชายชาตรี (วฤษฺณฺยํ ศวะห์) และความรุ่งเรืองร่วมกันของชุมชน
บทสวดสั้นสองบทนี้เป็นการอัญเชิญพระอินทร์จากทุกทิศทุกภูมิประเทศให้มาช่วยศึกโดยฉับพลัน พร้อมเร่งเร้าให้พระองค์ “รุกกดดัน” ต่อศัตรูที่ระบุชื่อคือ ตุรวศะ เพื่ออุปถัมภ์ผู้เป็นนายจากเชื้อสายอนุ (อาณวะ) บทสวดนี้เสริมอำนาจกษัตริย์และความมั่งคั่ง โดยรำลึกถึงการที่พระอินทร์เคยตอบรับคำสรรเสริญของกาณวะอย่างได้ผล ณ สถานที่เฉพาะ จึงเป็นการผูกมัดให้พระองค์เสด็จมาโดยเร็วและประทานชัยชนะด้วยพลังอันเกรียงไกร
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.