Sukta 39
Sukta 2.39
Gṛtsamada (Bhārgava)
Aśvinau (the two Aśvins)
Triṣṭubh
अयं सूक्तोऽश्विनौ शीघ्रगामिनौ द्वौ शक्ती आह्वयति, यौ मनुष्याणां हव्यानि वहतः प्रत्यक्षं च सहाय्यं ददातः—आरोग्यं रक्षां सम्यग्दर्शनं सम्यग्नेतृत्वं च समृद्धिं च। कविः युग्मोपमानैः (अश्मानौ, दूतौ, नेत्रे, हस्तौ, पादौ इव) तौ क्षिप्रमागन्तुं, सुस्पष्टं द्रष्टुं, तनूं चिकित्सितुं, यजमानं च श्रेयसि नयितुं प्रार्थयते। अन्ते कृतं स्तोमं तयोः ‘वृद्ध्यै’ समर्पयति, सभायां च बलवन्तं तेजस्विनं प्रजां तथा विस्तीर्णां जयिनीं वाचं प्रार्थयते।
Mantras
Mantra 1
ग्रावाणेव तदिदर्थं जरेथे गृध्रेव वृक्षं निधिमन्तमच्छ । ब्रह्माणेव विदथ उक्थशासा दूतेव हव्या जन्या पुरुत्रा ॥
ग्रावाणाविव युवां तदिदर्थं जरेथॆ; गृध्राविव निधिमन्तं वृक्षम् अच्छ गच्छथः। ब्रह्माणाविव विदथे उक्थशासौ विचरथः; दूतेव जन्यानि हव्याः पुरुत्रा वहथः।
Mantra 2
प्रातर्यावाणा रथ्येव वीराजेव यमा वरमा सचेथे । मेने इव तन्वा शुम्भमाने दम्पतीव क्रतुविदा जनेषु ॥
प्रातर्यावाणा युवां रथ्येव वीराजेव यमा वरमा सचेथे। मेने इव तन्वा शुम्भमाने दम्पतीव क्रतुविदा जनेषु॥
Mantra 3
शृङ्गेव नः प्रथमा गन्तमर्वाक्छफाविव जर्भुराणा तरोभिः । चक्रवाकेव प्रति वस्तोरुस्रार्वाञ्चा यातं रथ्येव शक्रा ॥
शृङ्गेव नः प्रथमा गन्तमर्वाक्छफाविव जर्भुराणा तरोभिः। चक्रवाकेेव प्रति वस्तोरुस्रार्वाञ्चा यातं रथ्येव शक्रा॥
Mantra 4
नावेव नः पारयतं युगेव नभ्येव न उपधीव प्रधीव । श्वानेव नो अरिषण्या तनूनां खृगलेव विस्रसः पातमस्मान् ॥
नावेव नः पारयतं युगेव नभ्येव न उपधीव प्रधीव। श्वानेव नो अरिषण्याः तनूनां खृगलेव विस्रसः पातमस्मान्॥
Mantra 5
वातेवाजुर्या नद्येव रीतिरक्षी इव चक्षुषा यातमर्वाक् । हस्ताविव तन्वे शम्भविष्ठा पादेव नो नयतं वस्यो अच्छ ॥
वातेवाजुर्या नद्येव रीतिरक्षीव चक्षुषा यातमर्वाक् । हस्ताविव तन्वे शम्भविष्ठा पादेव नो नयतं वस्यो अच्छ ॥
Mantra 6
ओष्ठाविव मध्वास्ने वदन्ता स्तनाविव पिप्यतं जीवसे नः । नासेव नस्तन्वो रक्षितारा कर्णाविव सुश्रुता भूतमस्मे ॥
ओष्ठाविव मध्वास्ने वदन्ता स्तनाविव पिप्यतं जीवसे नः । नासेव नस्तन्वो रक्षितारा कर्णाविव सुश्रुता भूतमस्मे ॥
Mantra 7
हस्तेव शक्तिमभि संददी नः क्षामेव नः समजतं रजांसि । इमा गिरो अश्विना युष्मयन्तीः क्ष्णोत्रेणेव स्वधितिं सं शिशीतम् ॥
हस्तेव शक्तिमभि संददी नः क्षामेव नः समजतं रजांसि । इमा गिरो अश्विना युष्मयन्तीः क्ष्णोत्रेणेव स्वधितिं सं शिशीतम् ॥
Mantra 8
एतानि वामश्विना वर्धनानि ब्रह्म स्तोमं गृत्समदासो अक्रन् । तानि नरा जुजुषाणोप यातं बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
हे अश्विनौ, एतानि वाम् वर्धनानि—गृत्समदास ऋषयः कृतवन्तो ब्रह्म स्तोमं च। तानि हे नरौ जुजुषाणौ उप यातम्; वयं विदथे सुवीराः सन्तो बृहद् वदेम।
Frequently Asked Questions
The Aśvins are twin divine helpers—swift riders associated with dawn—praised as healers, rescuers, and guides who quickly respond to human prayers and offerings.
It asks them to come quickly, see clearly, bring bodily well-being and auspiciousness, and lead the worshipper toward “vasyaḥ”—the better, brighter good.
Because the twins act as a coordinated pair: like two eyes they bring clear perception, like two hands they support and heal the body, and like two feet they guide forward on a safe and beneficial path.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.