Sukta 20
Rishi: Atharvanic tradition (often ascribed to Atharvan/Angiras line for rakṣoghna hymns; specific r̥ṣi varies by anukramaṇī)
Devata: Oṣadhi (the herb) as personified revealer; secondarily rakṣas/piśāca as targets
Chandas: Anuṣṭubh (4 pādas of 8 syllables; typical for Atharvanic charms)
अयं सूक्तो रक्षोघ्न-बैषज्य-मन्त्रः, येन प्रकाशक-ओषधिः किमीदिनः पिशाचान् रक्षांसि च निगूढान् प्रकाशयति, तेन ते वश्याः निष्कास्याश्च भवन्ति। सा ओषधिः द्रष्टृ-शक्तिरिव साधकस्य दक्षिणहस्ते निहिता, या सर्वेषु छद्मसु सर्वेषु गत्यन्तरेषु च विवेकं ददाति। निगूढरूपाणाम् आविष्करणेन सूक्तं अदृश्याम् उपद्रव-शक्तिं दृश्यां नामधेय-योग्यां च कृत्वा, रोगिणं गृहं वा रक्षति, बाधां च अपहन्ति।
Mantras
Mantra 1
पिशाचक्षयणम्। आ प॑श्यति॒ प्रति॑ पश्यति॒ परा॑ पश्यति॒ पश्य॑ति । दिव॑म॒न्तरि॑क्ष॒माद् भूमिं॒ सर्वं॒ तद् दे॑वि पश्यति
पिशाचक्षयणी सा। आ पश्यति, प्रति पश्यति, परा पश्यति, पश्यति। दिवमन्तरिक्षमाद् भूमिं सर्वं तद् देवि पश्यति।
Mantra 2
ति॒स्रो दिव॑स्ति॒स्रः पृ॑थि॒वीः षट् चे॒माः प्र॒दिशः॒ पृथ॑क्। त्वया॒हं सर्वा॑ भू॒तानि॒ पश्या॑नि देव्योषधे
तिस्रो दिवस्तिस्रः पृथिवीः, षट् चेमाः प्रदिशः पृथक्। त्वयाहं सर्वा भूतानि पश्यानि देव्योषधे।
Mantra 3
दि॒व्यस्य॑ सुप॒र्णस्य॒ तस्य॑ हासि क॒नीनि॑का । सा भूमि॒मा रु॑रोहिथ व॒ह्यं श्रा॒न्ता व॒धूरि॑व
दिव्यस्य सुपर्णस्य तस्यैव त्वं कनीनिका। सा भूमिम् आरोहिथ वह्यं श्रान्ता वधूरिव॥
Mantra 4
तां मे॑ सहस्रा॒क्षो दे॒वो दक्षि॑णे॒ हस्त॒ आ द॑धत्। तया॒हं सर्वं॑ पश्यामि॒ यश्च॑ शू॒द्र उ॒तार्यः॑
तां मे सहस्राक्षो देवो दक्षिणे हस्ते आदधात्। तया अहं सर्वं पश्यामि यश्च शूद्र उतार्यः॥
Mantra 5
आ॒विष्कृ॑णुष्व रू॒पाणि॒ मात्मान॒मप॑ गूहथाः । अथो॑ सहस्रचक्षो॒ त्वं प्रति॑ पश्याः किमी॒दिनः॑
आविष्कृणुष्व रूपाणि; मा आत्मानम् अपगूहथाः। अथो सहस्रचक्षो त्वं किमीदिनः प्रति पश्याः।
Mantra 6
द॒र्शय॑ मा यातु॒धाना॑न् द॒र्शय॑ यातुधा॒न्यः । पि॒शा॒चान्त्सर्वा॑न् दर्श॒येति॒ त्वा र॑भ ओषधे
दर्शय मा यातुधानान्; दर्शय यातुधान्यः। पिशाचान् सर्वान् दर्शय—इति त्वा रभे, ओषधे।
Mantra 7
क॒श्यप॑स्य॒ चक्षु॑रसि शु॒न्याश्च॑ चतुर॒क्ष्याः । वी॒ध्रे सूर्य॑मिव॒ सर्प॑न्तं॒ मा पि॑शा॒चं ति॒र॒स्क॑रः
कश्यपस्य चक्षुरसि, शुन्याश्च चतुरक्ष्याः। वीध्रे, सूर्यमिव सर्पन्तं पिशाचं मा तिरस्करः।
Mantra 8
उद॑ग्रभं परि॒पाणा॑द् यातु॒धानं॑ किमी॒दिन॑म्। तेना॒हं सर्वं॑ पश्याम्यु॒त शू॒द्रमु॒तार्य॑म्
उदग्रभं परिपाणाद् यातुधानं किमीदिनम् अहं गृहीत्वा तेन सर्वं पश्यामि—शूद्रम् उत आर्यम्।
Mantra 9
यो अ॒न्तरि॑क्षेण॒ पत॑ति॒ दिवं॒ यश्चा॑ति॒सर्प॑ति । भूमिं॒ यो मन्य॑ते ना॒थं तं पि॑शा॒चं॑ प्र द॑र्शय
योऽन्तरिक्षेण पतति दिवं यश्चातिसर्पति, भूमिं यो मन्यते नाथं—तं पिशाचं त्वं प्रादर्शय।
Frequently Asked Questions
It is used to uncover and drive away hidden harmful beings (piśāca/kīmīdin/rakṣas) believed to cause illness, fear, or disturbance—by forcing them to become visible and identifiable.
In Atharvanic healing, certain herbs are personified as conscious powers. Here the oṣadhi is the revealer: it grants ‘seeing’ to the practitioner and compels concealed forces to show themselves.
The text emphasizes the function—revelation and protection—more than a single botanical identity. Traditionally a locally recognized protective herb is chosen, held in the right hand during recitation, and used to ‘point out’ or ward the afflicted space.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.