Adhyaya 39: Discrimination of the Three Bodies and the Dharaṇī Vow: A Manual for Dvādaśī Observance

Verse 1

सत्यतपा उवाच । भगवन् द्वे शरीरे तु इति यत्परिकीर्तितम् । तन्मे कथय भेदं वै के ते ब्रह्मविदां वर ॥ ३९.१ ॥

Satyatapā rzekł: «O Błogosławiony, ogłoszono, że istnieją zaiste dwa 'ciała'. Powiedz mi proszę ich rozróżnienie, O najlepszy wśród znawców Brahmana.»

Verse 2

दुर्वासा उवाच । न द्वे त्रीणि शरीराणि वाच्यं तद्विपरीतकम् । विभोगायतनं चैव त्रिशरीराणि प्राणिनाम् ॥ ३९.२ ॥

Durvāsā rzekł: «Nie należy mówić, że istnieją dwa lub trzy ciała; raczej przeciwnie należy stwierdzić: istoty żywe posiadają zaiste trzy ciała, które służą jako miejsce doświadczania owoców czynów.»

Verse 3

प्रागवस्थमधर्माख्यं परिज्ञानविवर्जितम् । अपरं सव्रतं तद्धि ज्ञेयमत्यन्तधार्मिकम् ॥ ३९.३ ॥

To, co należy do wcześniejszego stanu, określane jest mianem 'adharma' i pozbawione jest rozróżniającego zrozumienia; lecz późniejszy stan, będący połączonym z praktykami (vratas), powinien być rozumiany jako najwyżściej zgodny z dharmą.

Verse 4

धर्माधर्मोपभोगाय यत् तृतीयमतीन्द्रियम् । तत्त्रिभेदं विनिर्दिष्टं ब्रह्मविद्भिर्विचक्षणैः । यातना धर्मभोगश्च भुक्तिश्चेति त्रिभेदकम् ॥ ३९.४ ॥

Ta trzecia zasada, ponad zmysłami i służąca do doświadczania dharmy i adharmy, jest opisywana przez wnikliwych znawców Brahmana jako trójaka: (1) yātanā (udręka), (2) dharmabhoga (rozkoszowanie się owocami dharmy) i (3) bhukti (zwykłe doświadczenie), tak więc trójaka klasyfikacja.

Verse 5

यस्तु भावः पुरा ह्यासीत् प्राणिनो निघ्नतः स वै । तत्पापाख्यं शरीरं ते पापसंज्ञं तदुच्यते ॥ ३९.५ ॥

Lecz jakaś dyspozycja umysłowa wcześniej istniała w istocie, która zabija istoty żywe, zaiste ta właśnie dyspozycja staje się dla ciebie ciałem zwanym 'grzechem'; dlatego mówi się, że nosi określenie pāpa.

Verse 6

इदानीं शुभवृत्तिं तु कुर्वतस्तप आर्जवम् । अपरं धर्मरूपं तु शरीरं ते व्यवस्थितम् । तेन वेदपुराणानि ज्ञातुमर्हस्यसंशयम् ॥ ३९.६ ॥

Teraz, gdy podejmujesz zbawienny tryb postępowania wraz z ascezą i prawością, inne ciało, uformowane z dharmy, zostało dla ciebie ustanowione. Dzięki temu jesteś zdolny poznać Wedy i Purany, bez wątpliwości.

Verse 7

यदाष्टकं संपरिवर्तते पुमां- स्तदा त्र्यवस्थः परिकीर्त्यते तु वै । गताष्टवर्गस्त्रिगतः सदा शुभः स्थिरो भवेदात्मनि निश्चयात्मवान् ॥ ३९.७ ॥

Gdy 'oktawa' przechodzi całkowitą przemianę w człowieku, wtedy zaiste mówi się, że ustanowiony jest stan trójaki. Przekroczywszy grupę ośmiu i osiągnąwszy triadę, pozostaje się zawsze pomyślnym; obdarzony stałą determinacją, staje się stabilny w Jaźni.

Verse 8

यदा पञ्च पुनः पञ्च पञ्च पञ्चापि संत्यजेत् । एकमार्गस्तदा ब्रह्म शाश्वतं लभते नरः ॥ ३९.८ ॥

Gdy człowiek całkowicie porzuca 'pięć', znowu 'pięć', a także 'pięć z pięciu', wtedy stając się skupionym na jednej ścieżce, osiąga wiecznego Brahmana.

Verse 9

सत्यतपा उवाच । भगवन् यदि विज्ञानं शरीरं नोपजायते । तदा केन प्रकारेण परं ब्रह्मोपलभ्यते ॥ ३९.९ ॥

Satyatapā rzekł: «O Błogosławiony, jeśli ciało złożone z rozróżniającej wiedzy nie powstaje, to jakim sposobem jest pojmowany najwyższy Brahman?»

Verse 10

दुर्वासा उवाच । कर्मकाण्डं ज्ञानमूलं ज्ञानं कर्मादिकं तथा । एतयोरन्तरं नास्ति यथाश्ममृदयोर्मुने ॥ ३९.१० ॥

Durvāsā rzekł: «Domena rytuałów (karma-kāṇḍa) ma wiedzę jako swą podstawę, a wiedza podobnie zaczyna się od działania; między tymi dwoma nie ma rzeczywistej separacji, tak jak między kamieniem a gliną, o mędrcu.»

Verse 11

कर्मकाण्डं चतुर्भेदं ब्राह्मणादिषु कीर्तितम् । तत्र वेदोक्तकर्माणि त्रयः कुर्वन्ति नित्यशः । त्रिशुश्रूषामथैकस्तु एषा वेदोदिता क्रिया ॥ ३९.११ ॥

Domena rytualna (karma-kanda) jest ogłoszona jako czworaka wśród klas, poczynając od braminów. Z nich trzy regularnie wykonują obrzędy nakazane przez Wedy; lecz jeden wyróżnia się służbą na rzecz pozostałych trzech, to również jest czynność przepisana przez Wedy.

Verse 12

एतान् धर्मानवस्थाय ब्रह्मणोपास्तिं रोचते । तस्य मुक्तिर्भवेन्नूनं वेदवादरतस्य च ॥ ३९.१२ ॥

Gdy ktoś staje się ugruntowany w tych dharmicznych dyscyplinach, pobożność, kontemplacyjny kult, Brahmana staje się miła; dla tego, kto jest oddany nauce Wed, wyzwienie zaiste powstaje.

Verse 13

सत्यतपा उवाच । यदेतत् परमं ब्रह्म त्वया प्रोक्तं महामुने । तस्य रूपं न जानन्ति योगिनोऽपि महात्मनः ॥ ३९.१३ ॥

Satjatapa rzekł: „O wielki mędrcze, ten najwyższy Brahman, który został objawiony przez ciebie, nawet jogini o wielkiej postaci nie znają jego formy.”

Verse 14

अनाममसगोत्रं च अमूर्तं मूर्तिवर्जितम् । कथं स ज्ञायते ब्रह्म संज्ञानामविवर्जितम् । तस्य संज्ञां कथय मे वेदमागविवस्थिताम् ॥ ३९.१४ ॥

Bez imienia i bez rodu, bezkształtny i pozbawiony cielesnej formy, jakże ten Brahman ma być poznany, skoro nie jest pozbawiony oznaczenia i imienia? Powiedz mi jego oznaczenie, ugruntowane na ścieżce Wed.

Verse 15

दुर्वासा उवाच । यदेतत् परमं ब्रह्म वेदव्यासेषु पठ्यते । स देवः पुण्डरीकाक्षः स्वयं नारायणः परः ॥ ३९.१५ ॥

Durwasa rzekł: „To, co jest recytowane w naukach wedyjskich i pochodzących od Wjasy jako najwyższy Brahman, on jest tym bóstwem, Pundarikaksa („ten o lotosowych oczach”), Narajana sam, transcendentny.”

Verse 16

स यज्ञैर्विविधैरिष्टैर्दानैर्दत्तैश्च सत्तम । प्राप्यते परमो देवः स्वयं नारायणो हरिः ॥ ३९.१६ ॥

O najlepszy z cnotliwych, poprzez różnorakie ofiary (jadźni) należycie wykonane i poprzez dary (dany) słusznie przekazane, najwyższe Bóstwo, Hari, Narajana sam, jest osiągane.

Verse 17

सत्यतपा उवाच । भगवन् बहुवित्तेन ऋत्विग्भिर्वेदपारगैः । प्राप्यते पुण्यकृद्भिर्हि क्वचिद्यज्ञः कथञ्चन । तेन प्राप्तेन भगवान् लभ्यते दुःखतो हरिः ॥ ३९.१७ ॥

Satjatapa rzekł: „O Błogosławiony Panie, ofiara (jadźnia) jest, jakoś i tylko w pewnych przypadkach, osiągalna dla tych, którzy czynią zasłużone czyny, przez obfite bogactwo i przez odprawiających kapłanów (rtwidź), którzy opanowali Wedy. Czy przez to, co tak jest uzyskane, jest Pan Hari, usuwający cierpienie, rzeczywiście osiągany?”

Verse 18

वित्तेन च विना दानं दातुं विप्र न शक्यते । विद्यमानेऽपि न मतिः कुटुम्बासक्तचेतसः । तस्य मोक्षः कथं ब्रह्मन् सर्वथा दुर्लभो हरिः ॥ ३९.१८ ॥

„Bez bogactwa, o braminie, nie można dawać dany. Nawet gdy bogactwo jest obecne, człowiek, którego umysł jest przywiązany do rodziny, nie rozwija skłonności do dawania. Jakże więc, o Brahmanie, taki może osiągnąć wyzwienie (moksza)? Dla niego Hari jest wszelako trudny do osiągnięcia.”

Verse 19

अल्पायासेन लभ्येत येन देवः सनातनः । तन्मे सामान्यतो ब्रूहि सर्ववर्णेषु यद्भवेत् ॥ ३९.१९ ॥

Powiedz mi, w ogólnych terminach, środek, dzięki któremu wieczne Bóstwo może być osiągnięte z niewielkim wysiłkiem, coś, co ma zastosowanie we wszystkich warnach (klasach społecznych).

Verse 20

दुर्वासा उवाच । कथयामि परं गुह्यं रहस्यं देवनिर्मितम् । धरण्या यत्कृतं पूर्वं मज्जन्त्या तु रसातले ॥ ३९.२० ॥

Durwasa rzekł: „Opowiem najwyższą tajemnicę, misterium stworzone przez bogów, mianowicie to, co Ziemia niegdyś uczyniła, gdy tonęła w Rasatala (świecie podziemnym).”

Verse 21

पृथिव्याः पार्थिवो भावः सलिले नातिरेचितः । तस्मिन् सलिलमग्ने तु पृथिवी प्रायाद्रसातलम् ॥ ३९.२१ ॥

Ziemi stan stały, ziemski nie był nadmierny wewnątrz wód. Lecz gdy te wody stały się przytłaczające, Ziemia zstąpiła do Rasâtali, krainy podziemnej.

Verse 22

सा भूतधारिणी देवी रसातलगता शुभा । आराधयामास विभुं देवं नारायणं परम् । उपवासव्रतैर्देवी नियमैश्च पृथग्विधैः ॥ ३९.२२ ॥

Ta pomyślna Bogini, podtrzymująca istoty, udawszy się do Rasâtali, czciła wszechprzenikającego Pana, najwyższe bóstwo Nârâyanę, poprzez postne śluby i różnorakie dyscypliny duchowe.

Verse 23

कालेन महता तस्याः प्रसन्नो गरुडध्वजः । उज्जहार स्थितौ चेमां स्थापयामास सोऽव्ययः ॥ ३९.२३ ॥

Po długim czasie Garuḍa-sztandarowy, łaskawie ku niej się skłoniwszy, podniósł tę Ziemię i przywrócił ją do właściwego stanu; On, niezniszczalny, umocnił ją na miejscu.

Verse 24

सत्यतपा उवाच । कोऽसौ धरन्या सञ्चीर्ण उपवासो महामुने । कानि व्रतानि च तथा एतन्मे वक्तुमर्हसि ॥ ३९.२४ ॥

Satyatapâ rzekł: O wielki mędrcze, jaki to post podjęty w imieniu Ziemi? I jakie śluby należy podobnie zachować? Wyjaśnij mi to, proszę.

Verse 25

दुर्वासा उवाच । यदा मार्गशिरे मासि दशम्यां नियतात्मवान् । कृत्वा देवार्चनं धीमानग्निकार्यं यथाविधि ॥ ३९.२५ ॥

Durvâsâ rzekł: Gdy w miesiącu Mârgaśîrṣa, w dziesiąty dzień księżycowy, człowiek samodyscyplinowany i roztropny odda cześć bóstwom i wykła obrzęd ogniowy zgodnie z przepisem...

Verse 26

शुचिवासाः प्रसन्नात्मा हव्यं अन्नं सुसंस्कृतम् । भुक्त्वा पञ्चपदं गत्वा पुनः शौचं तु पादयोः ॥ ३९.२६ ॥

Odziany w czyste szaty i o spokojnym umyśle, spożywszy dobrze przygotowany pokarm godny ofiary, należy przejść pięć kroków, a następnie ponownie dokonać oczyszczenia, szczególnie stóp.

Verse 27

कृत्वाऽष्टाङ्गुलमात्रं तु क्षीरवृक्षसमुद्भवम् । भक्षयेद् दन्तकाष्ठं तु तत आचम्य यत्नतः ॥ ३९.२७ ॥

Przygotowawszy patyczek do zębów o długości ośmiu szerokości palca, pozyskany z drzewa wydzielającego mleczny sok, należy go żuć; potem należy starannie wykonać âcamanę, popijając wodę oczyszczającą.

Verse 28

स्पृष्ट्वा द्वाराणि सर्वाणि चिरं ध्यात्वा जनार्दनम् । शङ्खचक्रगदापाणिं किरीटिं पीतवाससम् ॥ ३९.२८ ॥

Dotknąwszy wszystkich progów, należy długo medytować nad Janârdaną, dzierżącym w dłoniach konchę, dysk i maczugę, ukoronowanym i odzianym w żółte szaty.

Verse 29

प्रसन्नवदनं देवं सर्वलक्षणलक्षितम् । ध्यात्वा पुनर्जलं हस्ते गृहीत्वा भानुं जनार्दनम् ॥ ३९.२९ ॥

Rozmyśliwszy ponownie o bóstwie o pogodnym obliczu i oznaczonym wszystkimi pomyślnymi cechami, należy wziąć wodę w dłoń i wezwać Bhânu, Słońce, oraz Janârdanę.

Verse 30

ध्यात्वा अर्ध्यं दापयेत् तस्य करतोयेन मानवः । एवमुच्चारयेद् वाचं तस्मिन् काले महामुने ॥ ३९.३० ॥

Po medytacji człowiek powinien złożyć arghyę ofiarną z wody trzymanej w dłoni; a w tym czasie, o wielki mędrcze, należy wypowiedzieć przepisane formuły w następujący sposób.

Verse 31

एकादश्यां निराहारः स्थित्वाहमपरेऽहनि । भोक्ष्यामि पुण्डरीकाक्ष शरणं मे भवाच्युत ॥ ३९.३१ ॥

W dniu Ekadaśi, pozostając bez pożywienia, będę spożywał posiłek następnego dnia. O Ty, który masz oczy jak lotos, bądź moją ucieczką, o Acjuta.

Verse 32

एवमुक्त्वा ततो रात्रौ देवदेवस्य सन्निधौ । जपन्नारायणायेति स्वपेत् तत्र विधानतः ॥ ३९.३२ ॥

Tak przemówiwszy, następnie w nocy, w obecności Boga bogów, należy tam zasnąć zgodnie z przepisaną procedurą, powtarzając formułę: 'Cześć Narajanie'.

Verse 33

ततः प्रभाते विमले नदीं गत्वा समुद्रगाम् । इतरां वा तडागं वा गृहे वा नियतात्मवान् ॥ ३९.३३ ॥

Następnie o świcie, gdy czas jest jasny, udać się należy do rzeki wpadającej do morza, albo do innego źródła wody, lub do stawu, a nawet w domu, osoba o zdyscyplinowanym umyśle powinna wykonać przepisaną oczyszczającą kąpiel.

Verse 34

आनीय मृत्तिकां शुद्धां मन्त्रेणानेन मानवः । धारणं पोषणं त्वत्तो भूतानां देवि सर्वदा । तेन सत्येन मे पापं यावन्मोचय सुव्रते ॥ ३९.३४ ॥

Przyniósłszy czystą ziemię i recytując tę mantrę, osoba mówi: 'Podtrzymywanie i żywienie istot zawsze pochodzi od ciebie, o Bogini. Tą prawdą, o cnotliwa, uwolnij mnie z mego grzechu w takim zakresie, w jakim on pozostaje'.

Verse 35

ब्रह्माण्डोदरतीर्थानि करैः स्पृष्टानि देव ते । तेनैमां मृत्तिकां स्पृष्ट्वा मा लभामि त्वयोदिताम् ॥ ३९.३५ ॥

O Dewa, święte miejsca przeprawy wewnątrz kosmicznego jaja zostały dotknięte twoimi dłońmi. Dlatego, dotknąwszy tej ziemi, gliny, mogę otrzymać to, co zostało ogłoszone przez ciebie.

Verse 36

त्वयि सर्वे रसाः नित्याः स्थिताः वरुण सर्वदा । तेनैमां मृत्तिकां प्लाव्य पूतां कुरु ममाचिरम् ॥ ३९.३६ ॥

O Waruno, w tobie wszystkie istoty, wody i soki zawsze przebywają przez cały czas. Dlatego, zalewając tę ziemię, glinę, oczyść ją dla mnie bez zwłoki.

Verse 37

एवं मृदं तथा तोयं प्रसाद्यात्मानमालभेत् । त्रिः कृत्वा शेषमृदया कुण्डमालिख्य वै जले ॥ ३९.३७ ॥

Tak więc, po rytualnym przygotowaniu gliny i podobnie wody, należy namaścić siebie. Uczyniwszy to trzykrotnie, pozostałą gliną należy narysować basen rytualny w wodzie.

Verse 38

ततस्तत्र नरः सम्यक् चक्रवर्त्युपचारतः । स्नात्वा चावश्यकं कृत्वा पुनर्देवगृहं व्रजेत् ॥ ३९.३८ ॥

Następnie tam, po należytym wykonaniu przepisanych grzeczności i posług w sposób należny wszechwładcy, po kąpieli i dopełnieniu koniecznych obrzędów, należy ponownie udać się do świątyni.

Verse 39

तत्राराध्य महायोगिं देवं नारायणं प्रभुम् । केशवाय नमः पादौ कटिं दामोदराय च ॥ ३९.३९ ॥

Tam, po oddaniu czci Narajanie, Panu, boskiemu wielkiemu joginowi, ofiarowuje się pokłony: 'Cześć Keszawie' przy stopach, oraz cześć Damodarze również w pasie.

Verse 40

ऊरुयुग्मं नृसिंहाय उरः श्रीवत्सधारिणे । कण्ठं कौस्तुभनाथाय वक्षः श्रीपतये तथा ॥ ३९.४० ॥

Parę udów ofiarowuję Narasindze; klatkę piersiową nosicielowi znaku Śriwatsa; gardło Panu klejnotu Kaustubha; a podobnie pierś małżonkowi Śri, Lakszmi.

Verse 41

त्रैलोक्यविजयायेति बाहू सर्वात्मने शिरः । रथाङ्गधारिणे चक्रं शंकरायेति वारिजम् ॥ ३९.४१ ॥

Ramiona ofiarowuje się z formułą "Zwycięzcy trzech światów"; głowę ofiarowuje się z "Wszechduchowi". Dysk (czakrę) ofiarowuje się z "Niosącemu broń kołową"; lotos z "Śankarze".

Verse 42

गम्भीरायेति च गदामम्भोजं शान्तिमूर्त्तये । एवमभ्यर्च्य देवेशं देवं नारायणं प्रभुम् ॥ ३९.४२ ॥

Wypowiadając "(pokłon) Głębokiemu", ofiaruje się maczugę (gadę) i lotos uosobieniu pokoju; tak wielbiąc Pana bogów - Nārāyanę, boskiego władcę.

Verse 43

पुनस्तस्याग्रतः कुम्भान् चतुरः स्थापयेद् बुधः । जलपूर्णान् समाल्यांश्च सितचन्दनलेपितान् ॥ ३९.४३ ॥

Ponownie, przed tym (obrządkiem/ustawieniem), mądra osoba powinna umieścić cztery dzbany z wodą (kumbhy) - napełnione wodą, odpowiednio przyozdobione i namaszczone białą pastą sandałową.

Verse 44

चूतपल्लवसग्रीवान् सितवस्त्रावगुण्ठितान् । स्थगितान् ताम्रपात्रैश्च तिलपूर्णैः सकाञ्चनैः ॥ ३९.४४ ॥

Są one przygotowane z girlandami z liści mango wokół swoich szyi, przykryte białym płótnem i zapieczętowane naczyniami miedzianymi - wypełnionymi nasionami sezamu i ozdobionymi złotem.

Verse 45

चत्वारस्ते समुद्रास्तु कलशाः परिकीर्तिताः । तेषां मध्ये शुभं पीठं स्थापयेद्वस्त्रगर्भितम् ॥ ३९.४५ ॥

Te cztery "ocean" są określane jako rytualne dzbany z wodą (kalaśa). Pośrodku nich należy ustanowić pomyślny postument (pīṭha), z płótnem umieszczonym wewnątrz jako wewnętrznym nakryciem.

Verse 46

तस्मिन् सौवर्णरौप्यं वा ताम्रं वा दारवं तथा । अलाभे सर्वपात्राणां पालाशं पात्रमिष्यते ॥ ३९.४६ ॥

Dla tego obrzędu naczynie może być ze złota lub srebra, lub z miedzi, lub również z drewna; gdy żadne ze zwykłych naczyń nie może być uzyskane, naczynie wykonane z drewna palāśa uważa się za dopuszczalne.

Verse 47

तोयपूर्णं तु तत्कृत्वा तस्मिन् पात्रे ततो न्यसेत् । सौवर्णं मत्स्यरूपेण कृत्वा देवं जनार्दनम् । वेदवेदाङ्गसंयुक्तं श्रुतिस्मृतिविभूषितम् ॥ ३९.४७ ॥

Napełniwszy to naczynie wodą, należy następnie umieścić w nim złoty wizerunek ukształtowany w postaci ryby - Janārdanę (Viṣṇu) jako bóstwo - obdarzone Wedami i Wedāṅgami, i przyozdobione autorytetem Śruti i Smṛti.

Verse 48

तत्रानेकविधैर्भक्षैः फलैः पुष्पैश्च शोभितम् । गन्धधूपैश्च वस्त्रैश्च अर्चयित्वा यथाविधि ॥ ३९.४८ ॥

Tam, przyozdobiwszy (święte miejsce lub przedmiot kultu) wieloma rodzajami ofiar jadalnych, owoców i kwiatów, należy wielbić zgodnie z przepisaną procedurą, używając wonności, kadzideł i szat.

Verse 49

रसातलगता वेदा यथा देव त्वयाहृताः । मत्स्यरूपेण तद्वन्मां भवानुद्धर केशव ॥ एवमुच्चार्य तस्याग्रे जागरं तत्र कारयेत् ॥ ३९.४९ ॥

"Tak jak, o Boże, Wedy, które zeszły do Rasātali, zostały odzyskane przez ciebie w postaci Ryby, tak również - o Keśavo - podnieś mnie i przywróć mnie." Wypowiedziawszy to, należy sprawić, by tam, w jego obecności, odbył się czuwania (jāgara).

Verse 50

यथाविभवसारेण प्रभाते विमले तथा । चतुर्णां ब्राह्मणानां च चतुरो दापयेद् घटान् ॥ ३९.५० ॥

W czystym poranku, stosownie do swoich możliwości, należy sprawić, by cztery dzbany z wodą (ghaṭa) zostały przekazane czterem brāhmanom.

Verse 51

पूर्वं तु बह्वृचे दद्याच्छन्दोगे दक्षिणं तथा । यजुःशाखान्विते दद्यात् पश्चिमं घटमुत्तमम् । उत्तरं कामतो तद्यादेष एव विधिः स्मृतः ॥ ३९.५१ ॥

Należy dać wschodni dział ofiarnikowi Bahwryce (z Wedy Ryg), a podobnie południowy dział ofiarnikowi Czandodze (z Wedy Sama). Temu, który związany jest z gałęzią Jadżus (ofiarnik z Wedy Jadżur), należy dać jako dział zachodni doskonały dzban wodny. Dział północny może być dany według życzenia. Tylko to jest pamiętane jako nakazana procedura.

Verse 52

ऋग्वेदः प्रीयतां पूर्वे सामवेदस्तु दक्षिणे । यजुर्वेदः पश्चिमतो अथर्वश्चोत्तरेण तु ॥ ३९.५२ ॥

Niech Weda Ryg będzie ubłagana na wschodzie, Weda Sama na południu, Weda Jadżur na zachodzie, a Weda Atharwa na północy.

Verse 53

अनेन क्रमयोगेन प्रीयतामिति वाचयेत् । मत्स्यरूपं च सौवर्णमाचार्याय निवेदयेत् ॥ ३९.५३ ॥

Postępując zgodnie z tą uporządkowaną procedurą, należy kazać odrecytować formułę: Niech będzie zadowolony. I należy ofiarować nauczycielowi złoty przedmiot w kształcie ryby.

Verse 54

गन्धधूपादिवस्त्रैश्च सम्पूज्य विधिवत् क्रमात् । यस्त्विमं सरहस्यं च मन्त्रं चैवोपपादयेत् । विधानं तस्य वै दत्त्वा फलं कोटिगुणोत्तरम् ॥ ३९.५४ ॥

Po należnym oddaniu czci we właściwej kolejności za pomocą wonności, kadzideł, szat i tym podobnych, ktokolwiek poprawnie przekazuje tę mantrę wraz z jej tajemnym wymiarem, po przekazaniu mu nakazanej procedury rytualnej, osiąga rezultat powiększony koti razy.

Verse 55

प्रतिपद्य गुरुं यस्तु मोहाद् विप्रतिपद्यते । स जन्मकोटि नरके पच्यते पुरुषाधमः । विधानस्य प्रदाता यो गुरुरित्युच्यते बुधैः ॥ ३९.५५ ॥

Lecz ktokolwiek, po przyjęciu nauczyciela, przez ułudę zwraca się przeciwko niemu, taki najniższy z ludzi jest dręczony w piekle przez koti narodzin. Mędrcy nazywają guru tego, kto udziela właściwego nakazu.

Verse 56

एवं दत्त्वा विधानॆन द्वादश्यां विष्णुमर्च्य च । विप्राणां भोजनं कुर्याद् यथाशक्त्या सदक्षिणम् ॥ ३९.५६ ॥

Tak więc, po ofiarowaniu daru zgodnie z procedurą i po oddaniu czci Wisznu w dniu Dwadaśi, należy urządzić posiłek dla uczonych braminów wraz z daksziną, czyli honorarium, stosownie do swoich możliwości.

Verse 57

ताम्रपात्रैश्च सतीलैः स्थगितान् कारयेद् घटान् । तत्र सज्जलपात्रस्थं ब्राह्मणाय कुटुम्बिने ॥ ३९.५७ ॥

Należy kazać przygotować dzbany przykryte naczyniami miedzianymi i zaopatrzone w nasiona sezamu zgodnie z przepisem. Stamtąd należy dać braminowi gospodarzowi naczynie napełnione wodą, gotowe do użycia.

Verse 58

देवं दद्यान्महाभागस्ततो विप्रांश्च भोजयेत् । भूरीणा परमान्नेन ततः पश्चात् स्वयं नरः । भुञ्जीत सहितो बालैर्वाग्यतः संयतेन्द्रियः ॥ ३९.५८ ॥

Szczęśliwa osoba powinna najpierw złożyć ofiarę bóstwu, następnie nakarmić braminów obfitą, wyśmienitą strawą. Potem sam człowiek powinien spożyć posiłek wraz z dziećmi, powściągliwy w mowie i z kontrolowanymi zmysłami.

Verse 59

अनेन विधिना यस्तु धरणीव्रतकृन्नरः । तस्य पुण्यफलं चाग्र्यं शृणु बुद्धिमतां वर ॥ ३९.५९ ॥

Lecz człowiek, który podejmuje wratę Dharani zgodnie z tą procedurą, posłuchaj, o najlepszy wśród mędrców, osiąga wyśmienity owoc zasługi.

Verse 60

यदि वक्त्रसहस्राणि भवन्ति मम सुव्रत । आयुश्च ब्रह्मणस्तुल्यं भवेद्यदि महाव्रत ॥ ३९.६० ॥

O ty o doskonałej obserwancji, nawet gdybym miał tysiąc ust, a nawet gdyby moje życie stało się równe życiu Brahmy, o ty o wielkich ślubach

Verse 61

तदानीमस्य धर्मस्य फलं कथयितुं भवेत् । तथाप्युद्देशतो ब्रह्मन् कथयामि शृणुष्व तत् ॥ ३९.६१ ॥

W tym momencie można by wyłożyć owoc (rezultat) tej dharmy. Niemniej jednak, o braminie, opiszę to jedynie w zarysie - posłuchaj tego.

Verse 62

दश सप्त दश द्वे च अष्टौ चत्वार एव च । लक्षायुतानि चत्वारि एकस्थं स्याच्चतुर्युगम् ॥ ३९.६२ ॥

Dziesięć, siedemnaście, dziesięć, dwa; oraz osiem i cztery zaprawdę - te cztery grupy 'lakśa' i 'ajuta' razem tworzą jedno caturjugę (zestaw czterech jug).

Verse 63

तैरेकसप्ततियुगं भवेन्मन्वन्तरं मुने । चतुर्दशाहो ब्राह्मस्तु तावती रात्रिरिष्यते ॥ ३९.६३ ॥

Według tych obliczeń, o mędrcu, manwantara składa się z siedemdziesięciu jeden jug. Dzień Brahmy obejmuje czternaście takich manwantar, a noc o równej długości jest podobnie uznana.

Verse 64

एवं त्रिंशद्दिनो मासस्ते द्वादश समाः स्मृताः । तेषां शतं ब्रह्मणस्तु आयुर्नास्त्यत्र संशयः ॥ ३९.६४ ॥

Tak więc miesiąc jest pamiętany jako składający się z trzydziestu dni; dwanaście takich miesięcy tworzy rok. Sto takich lat stanowi życie Brahmy - o tym nie ma tu żadnej wątpliwości.

Verse 65

यः सकृद्द्वादशीमेतामनेन विधिना क्षिपेत् । स ब्रह्मलोकमाप्नोति तत्कालं चैव तिष्ठति ॥ ३९.६५ ॥

Ktokolwiek, choćby raz, odprawi to święto Dwadaśi zgodnie z przepisaną procedurą, osiąga świat Brahmy i pozostaje tam przez ten wyznaczony czas.

Verse 66

ततो ब्रह्मोपसंहारे तल्लयं तिष्ठते चिरम् । पुनः सृष्टौ भवेद् देवो वैराजानां महातपाः ॥ ३९.६६ ॥

Następnie, przy rozpuszczeniu, które kończy się wycofaniem Brahmy, pozostaje on długo w tym stanie absorpcji. Znowu, w czasie stworzenia, to bóstwo - wielkie w tapasie (ascezie) - pojawia się wśród Wiradźów.

Verse 67

ब्रह्महत्यादिपापानि इह लोककृतान्यपि । अकामे कामतो वापि तानि नश्यन्ति तत्क्षणात् ॥ ३९.६७ ॥

Nawet grzechy takie jak brahma-hatja i tym podobne - choć popełnione w tym świecie - czy to bez pragnienia, czy nawet umyślnie, ulegają natychmiastowemu zniszczeniu (w tym kontekście).

Verse 68

इह लोके दरिद्रो यो भ्रष्टराज्योऽथ वा नृपः । उपोष्य तां विधानॆन स राजा जायते ध्रुवम् ॥ ३९.६८ ॥

W tym świecie, czy to biedak, czy król, który utracił suwerenność - po zachowaniu tego postu zgodnie z przepisaną procedurą, z pewnością staje się królem.

Verse 69

वन्ध्या नारी भवेद्या तु अनेन विधिना शुभा । उपोष्यति भवेत् तस्याः पुत्रः परमधार्मिकः ॥ ३९.६९ ॥

Kobieta bezpłodna, jeśli stanie się pomyślna dzięki tej przepisanej procedurze i podejmie post, będzie miała syna, który jest najwyżściej oddany dharmie.

Verse 70

अगम्यागमनं येन कृतं जानाति मानवः । स इमं विधिमासाद्य तस्मात् पापाद् विमुच्यते ॥ ३९.७० ॥

Człowiek, który rozpoznaje, że popełnił czyn zbliżania się do tej, do której zbliżać się jest zakazane - po podjęciu tej przepisanej procedury - zostaje uwolniony od tego grzechu.

Verse 71

ब्रह्मक्रियाया लोभेन बहुवर्षकृतेन च । उपोष्येमां सकृद् भक्त्या वेदसंस्कारमाप्नुयात् ॥ ३९.७१ ॥

Przez chciwość i długotrwałe zaniedbywanie obrzędów brahmy przez wiele lat, należy, po odbyciu postu dla tej obserwacji choć raz z oddaniem, osiągnąć oczyszczającą konsekrację związaną z Wedami (saṃskāra).

Verse 72

किमत्र बहुनोक्तेन न तदस्ति महामुने । अप्राप्यं प्राप्यते नैव पापं वा यन्न नश्यति ॥ ३९.७२ ॥

Jaka potrzeba wielu słów tutaj, o wielki mędrcu? Nie ma nic takiego, by to, co wydaje się nieosiągalne, nie zostało osiągnięte, i nie ma grzechu, który by nie zginął.

Verse 73

अनेन विधिना ब्रह्मन् स्वयमेव ह्युपोषिता । धरण्या मग्नया तात नात्र कार्या विचारणा ॥ ३९.७३ ॥

Przez tę przepisaną procedurę, o braminie, obserwacja postu została rzeczywiście podjęta z własnej woli. O drogi, skoro Ziemia została zatopiona, nie ma potrzeby deliberacji tutaj.

Verse 74

अदीक्षिताय नो देयं विधानं नास्तिकाय च । देवब्रह्मद्विषे वापि न श्राव्यं तु कदाचन । गुरुभक्ताय दातव्यं सद्यः पापप्रणाशनम् ॥ ३९.७४ ॥

Procedura rytualna nie powinna być przekazana temu, kto nie został inicjowany, ani sceptykowi; ani nie powinna być nigdy nauczana temu, kto jest wrogi wobec bogów i brāhmaṇów. Powinna być dana temu, kto jest oddany guru, gdyż mówi się, że niszczy grzechy natychmiast.

Verse 75

इह जन्मनि सौभाग्यं धनं धान्यं वरस्त्रियः । भवन्ति विविधा यस्तु उपोष्य विधिना ततः ॥ ३९.७५ ॥

W tym właśnie życiu, dobre szczęście, bogactwo, zboże i doskonałe kobiety jako towarzyszki pojawiają się w różnorodnych formach dla osoby, która potem pości zgodnie z przepisaną procedurą.

Verse 76

य इमं श्रावयेद् भक्त्या द्वादशीकल्पमुत्तमम् । श्रृणोति वा स पापैस्तु सर्वैरेव प्रमुच्यते ॥ ३९.७६ ॥

Ktokolwiek z oddaniem sprawi, że ta doskonała procedura dla obserwacji Dvādaśī będzie recytowana, lub nawet ją wysłucha, zostanie uwolniony od wszystkich grzechów.