Opening the text

Dharāṇī-Varāha-saṃvāda-phalaśruti-varṇanam
Phalaśruti (Recitation-Merit) and Tīrtha-Comparative Praise
Ten adhyāya stanowi formalną phalaśruti, przedstawiając dialog Dharāṇī, Varāha jako pedagogiczne nauczanie, którego słuchanie, recytacja i zachowanie przynoszą etyczne oczyszczenie oraz dobrobyt społeczny. Sanatkumāra opowiada, że Brahmā (Parameṣṭhin/Prajāpati) już rozstrzygnął zapytanie i powierza dalszy wywód Pulastyi, podkreślając, że wydestylowany „sāra” dialogu ma być nieustannie słuchany przez właściwie zdyscyplinowane grupy. Saṃvāda jest wychwalany jako pomyślny, dharma, kāma, artha-sādhaka, usuwający moralne skażenie (pāpa) i promujący pomyślność oraz długowieczność. Jego zasługa jest porównywana do wielkich ofiar, darów i ablucji w tīrtha, a opieka nad tekstem, spisywanie go, przechowywanie i czczenie manuskryptu, wiąże się z trwałą boską przychylnością, niejawnie przedstawiając cześć dla Ziemi (Dharāṇī) i jej ochronę jako cywilizacyjną etykę w narracji skupionej na Varāha.
Verse 1
अथ धरणीवराहसंवादफलश्रुतिवर्णनम् ॥ सनत्कुमार उवाच ॥ उक्तं भगवता सर्वं यथावत्परमेष्ठिना ॥ पृष्टेन संशयं सम्यक्परं कृत्वार्थनिश्चयम् ॥
Teraz następuje opis phalaśruti, czyli ogłoszonych korzyści, z dialogu między Dharani a Warahą. Sanatkumara rzekł: Wszystko zostało powiedziane słusznie przez Błogosławionego, Najwyższego Pana; zapytany, całkowicie rozwiał wątpliwość i ustalił właściwe rozstrzygnięcie sprawy.
Verse 2
भगवद्विश्वरूपस्य स्थाणोरप्रतिमौजसः ॥ क्रीडतो लोकनाथस्य कानने मृगरूपिणः ॥
O Błogosławionym w uniwersalnej formie, o Sthanu, którego energia jest bez równych, o Panu świata, który przybrawszy postać zwierzęcia, bawi się w lesie.
Verse 3
यथा शरीरं शृङ्गं च पुण्यक्षेत्रे प्रतिष्ठितम् ॥ हिताय जगतस्तत्र तीर्थानि च यथाभवन् ॥
Jak ciało i róg zostały ustanowione w świętym regionie, i jak tam tirthy powstały dla dobra świata, powiedz mi.
Verse 4
तन्मे ब्रूहि महाभाग यथातत्त्वं जगत्पते ॥ ब्रह्मोवाच ॥ पुलस्त्यो वक्ष्यते शेषं यदतोऽन्यन्महामुने ॥
Powiedz mi to, o szczęśliwy, o Panie świata, dokładnie tak, jak jest w prawdzie. Brahma rzekł: Pulastja wyjaśni resztę oraz to, co leży dalej poza tym, o wielki mędrcu.
Verse 5
सर्वेषामेव तीर्थानामेषां फलविनिश्चयम् ॥ कुरु राज्यं पुरस्कृत्य मुनीनां पुरतो वने ॥
Ustal owoce wszystkich tych tirth; uczyń to z królestwem postawionym na pierwszym miejscu, w lesie, przed zgromadzeniem mędrców.
Verse 6
पुत्रो मे मत्समः सम्यग्वेदवेदाङ्गतत्त्ववित् ॥ यच्छ्रुत्वा पुरुषस्तात विमुक्तः सर्वकिल्बिषैः
Mój syn jest mi równy, prawdziwie znający rzeczywistości Wedy i jej nauk pomocniczych. Słysząc to, drogi, człowiek zostaje uwolniony od wszystkich grzechów.
Verse 7
यशस्वी कीर्त्तिमान्भूत्वा वन्द्यते प्रेत्य चेह च ॥ श्रोतव्यमेतत्सततं चातुर्वर्ण्यैः सुसंयुतैः
Stając się posiadaczem sławy i chwały, człowiek jest czczony zarówno po śmierci, jak i tutaj w tym świecie. To powinno być nieustannie słuchane przez tych, którzy są właściwie zharmonizowani z czterema porządkami społecznymi.
Verse 8
माङ्गल्यं च शिवं चैव धर्मकामार्थसाधकम् ॥ श्रीभूतिजननं पुण्यमायुष्यं विजयावहम्
To jest pomyślne i dobroczynne, realizujące dharmę, pragnienia i cele materialne; rodzi dobrobyt i pomyślność, jest zasłużone, sprzyja długowieczności i przynosi sukces.
Verse 9
धन्यं यशस्यं पापघ्नं स्वस्तिकृच्छान्तिकारकम् ॥ श्रुत्वैवं पुरुषः सम्यङ्न दुर्गतिमवाप्नुयात्
To jest błogosławione, dające sławę, niszczące grzechy i przynoszące dobrostan oraz pokój. Usłyszawszy to, człowiek słusznie nie popadnie w nieszczęście.
Verse 10
सनत्कुमारं संदिश्य विरराम महायशाः ॥ एतद्वः कथितं सर्वं मया तत्त्वेन सत्तमाः
Pouczywszy Sanatkumarę, dostojny zamilkł. Wszystko to zostało wam powiedziane przeze mnie zgodnie z prawdą, o najlepszy z istot.
Verse 11
वराहभूमिसंवादं सारमुद्धृत्य सत्तमाः ॥ यश्चैव कीर्त्तयेन्नित्यं श्रृणुयाद्वापि भक्तितः
O najlepszy z istot, wydobywszy istotę dialogu między Warahą a Ziemią, ktoś, kto regularnie go recytuje lub słucha go z nabożeństwem...
Verse 12
सर्वपापविनिर्मुक्तः स याति परमां गतिम् ॥ प्रभासे नैमिषारण्ये गङ्गाद्वारेऽथ पुष्करे
Uwolniony od wszystkich grzechów, ta osoba osiąga najwyższy stan. Tak jest w Prabhasie, w lesie Naimiszarania, w Gangadwarze, a także w Puszkarze.
Verse 13
प्रयागे ब्रह्मतीर्थे च तीर्थे चामरकण्टके ॥ यत्पुण्यफलमाप्नोति तत्कोटिगुणितं भवेत्
W Prjadze, w tircie Brahmy i w tircie w Amarakantace, jakiś zasłużony owoc ktoś tam otrzymuje, ten staje się pomnożony dziesięć milionów razy.
Verse 14
कपिलां द्विजमुख्याय सम्यग्दत्त्वा तु यत्फलम् ॥ प्राप्नोति सकलं श्रुत्वा चाध्यायं तु न संशयः
Jakiś owoc otrzymuje się przez właściwe ofiarowanie kapili krowy najwybitniejszemu braminowi, cały ten owoc otrzymuje się przez wysłuchanie tego rozdziału; co do tego nie ma wątpliwości.
Verse 15
श्रुत्वाऽस्यैव दशाध्यायं शुचिर्भूत्वा समाहितः ॥ अग्निष्टोमातिरात्राभ्यां फलं प्राप्नोति मानवः
Usłyszawszy te dziesięć rozdziałów, stając się oczyszczonym i skupionym, człowiek otrzymuje owoc porównywalny z ofiarami Agnisztoma i Atiratra.
Verse 16
यः पुनः सततं शृण्वन्नैरन्तर्येण बुद्धिमान् ॥ पारयेत्परया भक्त्या तस्यापि शृणु यत्फलम् ॥
Lecz kto, będąc roztropnym, słucha nieustannie bez przerwy i z najwyższą pobożnością kończy (to dzieło), posłuchaj także o owocu, który mu przynosi.
Verse 17
सर्वयज्ञेषु यत्पुण्यं सर्वदानेषु यत्फलम् ॥ सर्वतीर्थाभिषेकेन यत्फलं मुनिभिः स्मृतम् ॥
Cokolwiek zasługi jest we wszystkich ofiarach, cokolwiek rezultatu jest we wszystkich formach dawania, i cokolwiek rezultatu mędrcy wspomnieli jako wynikającego z kąpieli w wszystkich świętych tīrthach
Verse 18
तत्प्राप्नोति न सन्देहो वराहवचनं यथा ॥ यदेतत्पारयेद्भक्त्या मम माहात्म्यमुत्तमम् ॥
To osiąga, nie ma wątpliwości, zgodnie ze słowem Waraha, jeśli z pobożnością kończy to najwyższe māhātmya, moją najwyższą pochwałę.
Verse 19
तस्य नारायणो देवः सन्तुष्टः स्याद्धि सर्वदा ॥ यश्चैतच्छृणुयाद्भक्त्या नैरन्तर्येण मानवः ॥
Dla niego, zaprawdę, bóg Nārāyaṇa byłby nieustannie zadowolony, mianowicie dla człowieka, który słucha tego z pobożnością i bez przerwy.
Verse 20
श्रुत्वा तु पूजयेत्शास्त्रं यथा विष्णुं सनातनम् ॥ गन्धपुष्पैस्तथा वस्त्रैर्ब्राह्मणानां च तर्पणैः ॥
Po wysłuchaniu należy czcić śāstrę tak, jak czciłoby się wiecznego Viṣṇu, zapachami i kwiatami, również szatami, oraz ofiarami przynoszącymi zadowolenie brāhmaṇom.
Verse 21
यथाशक्ति नृपो ग्रामैः पूजयेत्च वसुन्धरे ॥ श्रुत्वा तु पूजयेद्यः पौराणिकं नियतः शुचिः ॥
Zgodnie ze swoją zdolnością król powinien czcić Ziemię (Wasundharā) poprzez wsie, to jest poprzez nadania ziemi i osady. A kto, zdyscyplinowany i czysty, czci Purāṇikę (recytatora) po wysłuchaniu
Verse 22
कीर्तयित्वा व्रजेत्त्वर्गं कल्यमुत्थाय मानवः ॥ सूत उवाच ॥ इत्युक्त्वा भगवान्देवः परमेष्ठी प्रजापतिः ॥
Głosiwszy to, człowiek, wstając w pomyślnym czasie, udałby się do nieba. Sūta rzekł: Tak przemówiwszy, błogosławiony boski Pan, Parameṣṭhin, Prajāpati
Verse 23
अपुत्रस्य भवेत्पुत्रः सपौत्रस्य सुपौत्रकः ॥ यस्येदं लिखितं गेहे तिष्ठेत्सम्पूज्यते सदा ॥
Dla tego, kto nie ma syna, będzie syn; dla tego, kto ma wnuki, będzie prawnuki, dla tego, w czyim domu ten spisany tekst pozostaje i jest zawsze należnie czczony.
Sanatkumāra, in the relay of transmission, reports that Brahmā (Parameṣṭhin/Prajāpati) has already settled the inquiry and appoints Pulastya to complete the exposition, thereby framing the Dharāṇī–Varāha saṃvāda as an authorized, lineage-secured teaching meant for disciplined hearers.
A formal phalaśruti extols the ‘sāra’ of the Dharāṇī–Varāha dialogue: continuous śravaṇa–kīrtana–pārāyaṇa and respectful custody of the text are declared dharma–kāma–artha-sādhaka, pāpa-kṣaya-producing, and jagat-hitakara (world-benefiting).
Merit is amplified through comparisons: hearing/reciting equals or surpasses major yajñas, dānas, and tīrtha-snānas; additionally, writing the text, housing it in one’s home, and honoring it (śāstra-pūjā) are presented as enduring sources of auspiciousness, prosperity, and longevity.
The chapter closes by consolidating the promise that faithful hearing, recitation, and manuscript-reverence of the Dharāṇī–Varāha discourse remove moral taint, secure well-being and social order, and maintain sustained divine favor—implicitly grounding an Earth-revering civilizational ethic in Varāha-centered teaching.
Prabhāsa; Naimiṣāraṇya; Gaṅgādvāra (Haridvāra); Puṣkara; Prayāga; Brahmatīrtha; Amarakaṇṭaka.
The chapter frames the Dharāṇī–Varāha dialogue as a normative instructional text: sustained hearing/recitation and respectful preservation of the teaching are presented as practices that cultivate moral purification (pāpa-kṣaya), social auspiciousness, and ordered life-goals (dharma–kāma–artha). It also advances an implicit Earth-centered ethic by treating the Dharāṇī-related discourse as a civilizational ‘sāra’ worthy of continual study and protection.
No explicit tithi, nakṣatra, month (māsa), or seasonal (ṛtu) markers are given. The recommended practice is framed as continuous (satataṃ; nairantaryeṇa) rather than tied to a calendrical observance.
Direct ecological prescriptions are not detailed here; instead, the chapter elevates the Dharāṇī–Varāha saṃvāda as a foundational teaching whose continual transmission benefits the world (jagat-hitāya). By sacralizing the Earth-centered dialogue and linking it to collective welfare, the text indirectly supports an ethic of terrestrial respect and preservation through cultural memory and disciplined practice.
The narrative references major Purāṇic authorities and transmitters—Brahmā (Parameṣṭhin/Prajāpati), Sanatkumāra, Pulastya, and Sūta—functioning as a lineage of instruction and authentication. A royal figure (nṛpa/rājya context) is also invoked in relation to patronage and honoring the tradition, but no specific dynasty is named.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Varaha Purana in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.