Opening the text

Sukta 10.121
Hiraṇyagarbha / Prajāpati (traditional attributions vary; often given to Hiraṇyagarbha)
Ka / Prajāpati / Hiraṇyagarbha (the One Lord as origin of beings)
Tr̥ṣṭubh
Ten hymn rozważa pierwszą zasadę stworzenia, Hiraṇyagarbhę, „Złote Zarodkowe”, jako jedynego Pana, który podtrzymuje niebiosa i ziemię, i z którego powstają wszystkie istoty. Każdy werset kończy się poszukującym refrenem „kasmai devāya haviṣā vidhema” („któremu Bogu mamy złożyć ofiarę?”), wyrażając podziw przed Jednym stojącym za wieloma. Ostatni werset rozwiązuje to pytanie, wymieniając Prajāpatiego jako tego wszechogarniającego Pana, któremu powierza się pragnienia i ofiary dla pełni i pomyślności.
Mantra 1
हिरण्यगर्भः समवर्तताग्रे भूतस्य जातः पतिरेक आसीत् । स दाधार पृथिवीं द्यामुतेमां कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Złoty Zarodek poruszył się na początku; zrodzony jako jedyny Pan wszystkiego, co staje się. On utrzymał ziemię i to niebo: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 2
य आत्मदा बलदा यस्य विश्व उपासते प्रशिषं यस्य देवाः । यस्य छायामृतं यस्य मृत्युः कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Ten, który daje jaźń i daje siłę, którego rozkaz wszelkie istoty czczą, którego nawet bogowie naśladują w posłuszeństwie; którego cieniem jest Prawda-Ład, a którego cieniem jest Śmierć: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 3
यः प्राणतो निमिषतो महित्वैक इद्राजा जगतो बभूव । य ईशे अस्य द्विपदश्चतुष्पदः कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Ten, który przez swą wielkość stał się jedynym Królem wszystkiego, co się porusza, co oddycha i mruga; który panuje nad tym dwunożnym i czworonożnym światem: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 4
यस्येमे हिमवन्तो महित्वा यस्य समुद्रं रसया सहाहुः । यस्येमाः प्रदिशो यस्य बाहू कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Czyją wielkością są te śnieżne szczyty, czyim jest ocean wraz z płynącą esencją wód; czyje są te strony świata jako jego ramiona: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 5
येन द्यौरुग्रा पृथिवी च दृळ्हा येन स्व स्तभितं येन नाकः । यो अन्तरिक्षे रजसो विमानः कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Przez kogo potężne niebo i twarda ziemia zostały utwierdzone; przez kogo świat świetlisty został podparty i szczyt ustanowiony; kto w przestrzeni środkowej wymierzył obszary: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 6
यं क्रन्दसी अवसा तस्तभाने अभ्यैक्षेतां मनसा रेजमाने । यत्राधि सूर उदितो विभाति कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Na kogo dwa światy, podtrzymywane jego pomocą, spoglądały, drżące w myśli; w kim i na kim Słońce, gdy wzejdzie, jaśnieje: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 7
आपो ह यद्बृहतीर्विश्वमायन्गर्भं दधाना जनयन्तीरग्निम् । ततो देवानां समवर्ततासुरेकः कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Gdy potężne Wody nadeszły, niosąc cały świat, trzymając embrion, rodząc Agniego, wtedy z nich jeden Oddech bogów przeszedł w pełny ruch: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 8
यश्चिदापो महिना पर्यपश्यद्दक्षं दधाना जनयन्तीर्यज्ञम् । यो देवेष्वधि देव एक आसीत्कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
On, który przez swą wielkość ujrzał Wody dokoła, gdy trzymały twórczą moc i rodziły ofiarę. On, który był jednym Bogiem ponad bogami: któremu Bogu złożymy ofiarę naszej woli?
Mantra 9
मा नो हिंसीज्जनिता यः पृथिव्या यो वा दिवं सत्यधर्मा जजान । यश्चापश्चन्द्रा बृहतीर्जजान कस्मै देवाय हविषा विधेम ॥
Niech On nas nie skrzywdzi, On, Ojciec, który zrodził Ziemię, i który, ustanowiony w prawdzie Prawa, stworzył Niebiosa; który także zrodził Wody, lśniące i rozległe. Któremu Bogu złożymy ofiarę?
Mantra 10
प्रजापते न त्वदेतान्यन्यो विश्वा जातानि परि ता बभूव । यत्कामास्ते जुहुमस्तन्नो अस्तु वयं स्याम पतयो रयीणाम् ॥
O Panie istot, nikt inny jak Ty nie ogarnął wszystkich tych narodzin. Czego pragnienia składamy Tobie w płomieniu, niech to stanie się nasze; bądźmy panami pełni bytu.
It is a deliberate spiritual inquiry: the hymn lists the powers that sustain the universe and then asks who truly stands behind them. The refrain turns wonder into worship, pointing toward one ultimate Lord rather than many separate sources.
In the verses, “Ka” is grammatically “who,” but it functions as the name of the unknown supreme source being sought. The last verse clarifies the intended deity by naming Prajāpati as that encompassing Lord.
Hiraṇyagarbha means “Golden Germ/Embryo,” an image for the first seed of creation—radiant, life-bearing, and prior to the formed worlds. It signifies the primordial origin from which heaven, earth, and all beings arise and by which they are upheld.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.