Opening the text

Sukta 1.92
Gautama (Gautama Rahūgaṇa tradition) / Gotamas (per internal evidence in 1.92.7)
Uṣas (Dawn)
Triṣṭubh (probable for RV 1.92; verse-length and cadence consistent)
RV 1.92 to hymn Świtu, który wysławia Uṣas jako wiecznie odnawiającą się moc, która podnosi „sztandar” światła, uwalnia promienie jak rude krowy i wprowadza świat w ruch. Poeta chwali jej niezawodną powtarzalność, jej piękno i dobroczynność oraz jej zdolność do przedłużania życia przez odpędzanie ciemności i wrogości. Hymn zwraca się również ku skuteczności rytualnej, kończąc się zaproszeniem dla mocy budzących się o świcie, by przyprowadzić bogów na ofiarę somy.
Mantra 1
एता उ त्या उषसः केतुमक्रत पूर्वे अर्धे रजसो भानुमञ्जते । निष्कृण्वाना आयुधानीव धृष्णवः प्रति गावोऽरुषीर्यन्ति मातरः ॥
Te moce Jutrzenki wznieśli swój sztandar przebudzenia; w pierwszej połowie świata środkowego namaszczają lśniący blask. Wydobywając go jak śmiali wojownicy chwytający za broń, rude Matki-Krowy posuwają się naprzód, promienie światła parające ku nam swoją siłą żywicielki.
Mantra 2
उदपप्तन्नरुणा भानवो वृथा स्वायुजो अरुषीर्गा अयुक्षत । अक्रन्नुषासो वयुनानि पूर्वथा रुशन्तं भानुमरुषीरशिश्रयुः ॥
W górę skaczą rude blaski, swobodnie; same zaprzężone, czerwone promienie zaprzęgają lśniące stada. Jutrzenki tworzą swoje dzieła jak dawniej; rude przyciskają blisko do lśniącego blasku i zajmują w nim swoje miejsce.
Mantra 3
अर्चन्ति नारीरपसो न विष्टिभिः समानेन योजनेना परावतः । इषं वहन्तीः सुकृते सुदानवे विश्वेदह यजमानाय सुन्वते ॥
Promienne kobiety śpiewają, jak czynne pracownice ze swymi towarzyszkami, przybywające z daleka poprzez jedno wspólne jarzmo. Niosą impuls wzrostu dla czyniącego dobro, dla dobrego dawcy, tak, wszystko to dla składającego ofiarę, który wyciska rozkosz.
Mantra 4
अधि पेशांसि वपते नृतूरिवापोर्णुते वक्ष उस्रेव बर्जहम् । ज्योतिर्विश्वस्मै भुवनाय कृण्वती गावो न व्रजं व्युषा आवर्तमः ॥
Ona przywdziewa swoje formy piękna jak tancerka; odsłania swoją pierś jak jasna objawia swój przepych. Tworząc światło dla wszystkich światów, Jutrzenka rozszerza ciemność, jak krowy otwierają swoje zagrody, uwalniając zamknięte moce w swobodny ruch.
Mantra 5
प्रत्यर्ची रुशदस्या अदर्शि वि तिष्ठते बाधते कृष्णमभ्वम् । स्वरुं न पेशो विदथेष्वञ्जञ्चित्रं दिवो दुहिता भानुमश्रेत् ॥
Jej odpowiadający płomień, lśniący, jest widziany; ona staje naprzeciw i przepędza czarną nieskończoność. Jak pięknie uformowany kształt namaszcza swoje piękno w zgromadzeniach; Córka Nieba sięgnęła po cudowny blask.
Mantra 6
अतारिष्म तमसस्पारमस्योषा उच्छन्ती वयुना कृणोति । श्रिये छन्दो न स्मयते विभाती सुप्रतीका सौमनसायाजीगः ॥
Przekroczyliśmy poza tę ciemność; Jutrzenka wstając tworzy właściwe dzieła. Lśniąc, uśmiecha się jak rytm dla piękna; o pięknej twarzy, przebudziła nas ku radości duszy.
Mantra 7
भास्वती नेत्री सूनृतानां दिवः स्तवे दुहिता गोतमेभिः । प्रजावतो नृवतो अश्वबुध्यानुषो गोअग्राँ उप मासि वाजान् ॥
Lśniąca, przewodniczka prawdziwych natchnień, Córka Nieba jest wychwalana przez Gotamów. O Jutrzenko, zbliż się z pełnościami, bogata w bydło-światła najpierw, przebudzająca końską siłę energii, dla tych, którzy są pełni potomstwa i heroicznej mocy.
Mantra 8
उषस्तमश्यां यशसं सुवीरं दासप्रवर्गं रयिमश्वबुध्यम् । सुदंससा श्रवसा या विभासि वाजप्रसूता सुभगे बृहन्तम् ॥
O Jutrzenko, niech osiągnę to bogactwo bytu, chwalebne, bogate w herosów, łamiące niewole i przebudzające końskie siły. O dobrze działająca, przez twoją sławę lśnisz; ty, która rodzisz pełności, o szczęśliwa, przynieś Ogrom.
Mantra 9
विश्वानि देवी भुवनाभिचक्ष्या प्रतीची चक्षुरुर्विया वि भाति । विश्वं जीवं चरसे बोधयन्ती विश्वस्य वाचमविदन्मनायोः ॥
Widząc wszystkie światy, bogini lśni w stronę nas szerokim wzrokiem. Przebudzając każde żywe poruszenie, by wyszło naprzód, ona znajduje dla całości słowo dwóch umysłów, przynosząc mowę i zrozumienie w harmonię.
Mantra 10
पुनःपुनर्जायमाना पुराणी समानं वर्णमभि शुम्भमाना । श्वघ्नीव कृत्नुर्विज आमिनाना मर्तस्य देवी जरयन्त्यायुः ॥
Znowu i znowu się rodzi, pradawna, przyozdabiając się tą samą pięknością. Jak ta, która odpędza pożeracza, przełamuje wrogie przegrody; bogini przedłuża życie śmiertelnika, odnawiając światło świadomości.
Mantra 11
व्यूर्ण्वती दिवो अन्ताँ अबोध्यप स्वसारं सनुतर्युयोति । प्रमिनती मनुष्या युगानि योषा जारस्य चक्षसा वि भाति ॥
Rozpostierając dalekie krańce niebios, Przebudzicielka powstała; odpędza swoją siostrę, Noc, z drogi. Rozbijając ludzkie wieki bezwładu, lśniąca Niewiasta jaśnieje poprzez spojrzenie swego umiłowanego, poprzez świadomy wzrok, który Ją przywołuje.
Mantra 12
पशून्न चित्रा सुभगा प्रथाना सिन्धुर्न क्षोद उर्विया व्यश्वैत् । अमिनती दैव्यानि व्रतानि सूर्यस्य चेति रश्मिभिर्दृशाना ॥
Jak pasterka promieni, wielobarwna, szczęśliwa Jutrzenka się rozszerza; jak rzeka w wezbraniu, przepływa przez przestworza. Nie narusza boskich praw; widziana w promieniach Słońca, posuwa się naprzód w harmonii z Prawdą.
Mantra 13
उषस्तच्चित्रमा भरास्मभ्यं वाजिनीवति । येन तोकं च तनयं च धामहे ॥
O Jutrzenko, przynieś nam ten promienny dar, o Ty, pełnia mocy, dzięki któremu możemy ustanowić dziecko i potomstwo, dzięki któremu możemy zbudować nasze wzrosty w prawdziwym domu istnienia.
Mantra 14
उषो अद्येह गोमत्यश्वावति विभावरि । रेवदस्मे व्युच्छ सूनृतावति ॥
O Jutrzenko, dziś powstań tu dla nas z obfitości pełną światła i potężnymi energiami, o szeroko świecąca. Rozbłyń na nas z dostatkiem, o Ty, która nosisz prawdziwe i szczęśliwe słowo.
Mantra 15
युक्ष्वा हि वाजिनीवत्यश्वाँ अद्यारुणाँ उषः । अथा नो विश्वा सौभगान्या वह ॥
Zaprzęż dziś swoje rude konie, o Jutrzenko pełni mocy; wtedy przynieś nam wszelkie szczęścia, każdą pomyślną moc stawania się.
Mantra 16
अश्विना वर्तिरस्मदा गोमद्दस्रा हिरण्यवत् । अर्वाग्रथं समनसा नि यच्छतम् ॥
O Aśvinowie, skierujcie swój kurs ku nam, o cudotwórcy, z obfitością pełną światła i złota. Przybliżcie wasz rydwan i postawcie go tu w pełnej zgodzie umysłów.
Mantra 17
यावित्था श्लोकमा दिवो ज्योतिर्जनाय चक्रथुः । आ न ऊर्जं वहतमश्विना युवम् ॥
Wy, którzy tak uformowaliście dla ludzkości świetlistą sławę, światło z niebios, przynieście nam także siłę i rozkosz, o Aśvinowie, wy obaj.
Mantra 18
एह देवा मयोभुवा दस्रा हिरण्यवर्तनी । उषर्बुधो वहन्तु सोमपीतये ॥
Przyjdźcie tu, o bogowie, wy, którzy stajecie się błogością, o cudotwórcy złotych ścieżek. Niech moce przebudzone o świcie przyniosą was do picia Somy, aby rozkosz została ustanowiona w nas.
The hymn primarily praises Uṣas (Dawn), describing her light, beauty, and daily renewal. The closing also includes an invitation to dawn-awakened divine powers for soma-drinking.
It highlights a Vedic paradox: Dawn is timeless in her role (ancient), yet she appears freshly each day (born again). This expresses cosmic regularity and personal renewal at the start of every day.
It is well-suited for dawn recitation to cultivate clarity, motivation, and protection for the day. Traditionally it aligns with morning offerings (like ghee into fire or a simple water/milk offering) and a prayer for health and long life.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.