Sukta 92

Mantra 1

एता उ त्या उषसः केतुमक्रत पूर्वे अर्धे रजसो भानुमञ्जते । निष्कृण्वाना आयुधानीव धृष्णवः प्रति गावोऽरुषीर्यन्ति मातरः ॥

ഈ ഉഷസഃ—ഉഷസ്സുകൾ ജാഗരണത്തിന്റെ കേതു—ധ്വജം സ്ഥാപിച്ചു; രജസഃയുടെ പൂർവ അർദ്ധത്തിൽ അവർ ഭാനു—ദീപ്തമായ തേജസ്സിനെ അഭിഷേകിക്കുന്നു. ആയുധാനീവ—ആയുധം ധരിച്ച ധൃഷ്ണു യോദ്ധാക്കളെപ്പോലെ അതിനെ പുറത്തുകൊണ്ടുവന്ന്, അരുഷീ മാതരഃ—ചുവപ്പുനിറമുള്ള മാതൃ-ഗാവുകൾ (കിരണങ്ങൾ) ഞങ്ങളിലേക്കു മുന്നേറുന്നു.

Mantra 2

उदपप्तन्नरुणा भानवो वृथा स्वायुजो अरुषीर्गा अयुक्षत । अक्रन्नुषासो वयुनानि पूर्वथा रुशन्तं भानुमरुषीरशिश्रयुः ॥

മുകളിലേക്കു ചുവപ്പുനിറമുള്ള തേജസ്സുകൾ സ്വൈരമായി ചാടുന്നു; സ്വയം-യോജിതമായ ചുവന്ന കിരണങ്ങൾ പ്രകാശമയമായ ഗാവുകളെ (കിരണ-ധേനുക്കളെ) കെട്ടുന്നു. ഉഷസ്സുകൾ പൂർവ്വകാലത്തെപ്പോലെ തങ്ങളുടെ വിധാന-പ്രവൃത്തികളെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നു; ചുവപ്പുള്ളവ (കിരണങ്ങൾ) ദീപ്തമായ ഭാനുവിനോടു ചേർന്നു അതിൽ തന്നെ സ്ഥാനം പിടിക്കുന്നു.

Mantra 3

अर्चन्ति नारीरपसो न विष्टिभिः समानेन योजनेना परावतः । इषं वहन्तीः सुकृते सुदानवे विश्वेदह यजमानाय सुन्वते ॥

പ്രകാശമയ സ്ത്രീകൾ (ഉഷസ്സുകൾ) പാടുന്നു—പ്രവർത്തനശീലമുള്ള തൊഴിലാളികൾ തങ്ങളുടെ സംഘങ്ങളോടൊപ്പം ഉള്ളതുപോലെ; ഒരേ യോജനത്തിൽ യോജിച്ച് പരാവത് (ദൂരപ്പുറത്ത്) നിന്നു വരുന്നു. സുകൃത (സത്കർമ്മി), സുദാനവ (സുദാതാവ്) നുവേണ്ടി അവർ വർദ്ധിയുടെ ഇഷയെ വഹിക്കുന്നു—അതെ, സോമം പിഴിയുന്ന (സുന്വതേ) യജമാനനുവേണ്ടി ഇതെല്ലാം.

Mantra 4

अधि पेशांसि वपते नृतूरिवापोर्णुते वक्ष उस्रेव बर्जहम् । ज्योतिर्विश्वस्मै भुवनाय कृण्वती गावो न व्रजं व्युषा आवर्तमः ॥

നർത്തകിയെപ്പോലെ അവൾ തന്റെ സൗന്ദര്യരൂപങ്ങൾ ധരിക്കുന്നു; ഉസ്രയെപ്പോലെ (പ്രകാശവതിയെപ്പോലെ) തേജസ് വെളിപ്പെടുത്തുന്നതുപോലെ അവൾ തന്റെ വക്ഷസ് അനാവരണം ചെയ്യുന്നു. സർവ്വ ഭുവനങ്ങൾക്കും ജ്യോതി സൃഷ്ടിച്ചുകൊണ്ട്, ഉഷസ് അന്ധകാരം തുറക്കുന്നു—ഗാവുകൾ വ്രജം (തൊഴുത്ത്) തുറക്കുന്നതുപോലെ, അടഞ്ഞിരുന്ന ശക്തികളെ സ്വതന്ത്ര ഗതിയിലേക്കു വിടുന്നു.

Mantra 5

प्रत्यर्ची रुशदस्या अदर्शि वि तिष्ठते बाधते कृष्णमभ्वम् । स्वरुं न पेशो विदथेष्वञ्जञ्चित्रं दिवो दुहिता भानुमश्रेत् ॥

അവളുടെ പ്രത്യുത്തരിക്കുന്ന ജ്വാല ദീപ്തമായി ദൃശ്യമാകുന്നു; അവൾ മുന്നിൽ നിലകൊണ്ട് കറുത്ത, വിശാലമായ അന്ധകാരവ്യാപ്തിയെ തുരത്തുന്നു. നന്നായി രൂപപ്പെടുത്തിയ രൂപംപോലെ അവൾ സഭകളിൽ തന്റെ സൗന്ദര്യത്തെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു; ദിവ്യദുഹിതയായ ഉഷസ് അത്ഭുതകരമായ കാന്തിയിലേക്കെത്തി.

Mantra 6

अतारिष्म तमसस्पारमस्योषा उच्छन्ती वयुना कृणोति । श्रिये छन्दो न स्मयते विभाती सुप्रतीका सौमनसायाजीगः ॥

ഞങ്ങൾ ഈ അന്ധകാരത്തിന്റെ അപ്പുറം കടന്നിരിക്കുന്നു; ഉദയിക്കുന്ന ഉഷസ് യഥോചിത പ്രവർത്തനക്രമങ്ങളെ (വയുന) സൃഷ്ടിക്കുന്നു. ദീപ്തയായി അവൾ ശ്രീയ്ക്കായി ഛന്ദസ്സുപോലെ പുഞ്ചിരിക്കുന്നു; സുന്ദരമുഖിയായ അവൾ ഞങ്ങളെ ആത്മസൗമനസ്യത്തിലേക്ക് ഉണർത്തിയിരിക്കുന്നു.

Mantra 7

भास्वती नेत्री सूनृतानां दिवः स्तवे दुहिता गोतमेभिः । प्रजावतो नृवतो अश्वबुध्यानुषो गोअग्राँ उप मासि वाजान् ॥

ഭാസ്വതിയായ, സൂനൃതകളുടെ (സത്യവാണിയുടെ) നേതാവായ ദിവ്യദുഹിതയായ ഉഷസിനെ ഗൗതമർ സ്തുതിക്കുന്നു. ഹേ ഉഷസ്, പ്രജാവാന്മാരും നൃവാന്മാരും—വീരബലമുള്ളവർ—അവർക്കായി സമൃദ്ധികളോടെ സമീപിക്ക; ഗോഅഗ്രാ—ആദ്യം പ്രകാശ-ഗോസമ്പത്തിയുള്ളവളായി—അശ്വബുധ്യാ—അശ്വശക്തിയെ ഉണർത്തുന്നവളായി—വാജങ്ങൾ (ബലം-സമൃദ്ധി) നൽകുക.

Mantra 8

उषस्तमश्यां यशसं सुवीरं दासप्रवर्गं रयिमश्वबुध्यम् । सुदंससा श्रवसा या विभासि वाजप्रसूता सुभगे बृहन्तम् ॥

ഹേ ഉഷാ (പ്രഭാതദേവി), യശസ്സുള്ളതും സുവീരവും (വീരപുത്രസമ്പന്നം), ദാസ്യബന്ധനങ്ങളെ തകർക്കുന്നതും അശ്വബുധ്യം (അശ്വശക്തികളെ ഉണർത്തുന്നതും) ആയ ആ റയി (സമ്പത്ത്) ഞാൻ പ്രാപിക്കട്ടെ. ഹേ സുദംസാ (സുകർമ്മിണി), നീ ശ്രവസ് (കീർത്തി) കൊണ്ടു പ്രകാശിക്കുന്നു; ഹേ വാജപ്രസൂതാ (ബല-സമൃദ്ധി ജനിപ്പിക്കുന്നവളേ), ഹേ സുഭഗേ, ആ ബൃഹന്തം (വിശാലത) ഞങ്ങൾക്ക് ദാനം ചെയ്യുക.

Mantra 9

विश्वानि देवी भुवनाभिचक्ष्या प्रतीची चक्षुरुर्विया वि भाति । विश्वं जीवं चरसे बोधयन्ती विश्वस्य वाचमविदन्मनायोः ॥

ദേവി എല്ലാ ഭുവനങ്ങളെയും അഭിചക്ഷ്യ (സർവ്വത്ര ദൃഷ്ടിയാൽ നിരീക്ഷിച്ച്), പ്രതീചീ (നമ്മുടെ ദിശയിലേക്കു തിരിഞ്ഞ്) ഉർവിയാ (വിശാല) ചക്ഷുസ്സോടെ പ്രകാശിക്കുന്നു. എല്ലാ ജീവചലനങ്ങളെയും പുറപ്പെടാൻ ഉണർത്തി, അവൾ സർവ്വത്തിനായി മന-യോഃ (രണ്ടു മനസ്സുകളുടെ) വാച് (വാക്ക്) കണ്ടെത്തുന്നു—വാക്കിനെയും ബോധത്തെയും ഏകതാളത്തിലാക്കുന്നു.

Mantra 10

पुनःपुनर्जायमाना पुराणी समानं वर्णमभि शुम्भमाना । श्वघ्नीव कृत्नुर्विज आमिनाना मर्तस्य देवी जरयन्त्यायुः ॥

വീണ്ടും വീണ്ടും ജനിക്കുന്ന ആ പുരാണി, അതേ വർണവും (രൂപ-വർണ) അലങ്കരിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ശ്വഘ്നീ പോലെ—ഭക്ഷകനെ അകറ്റുന്നവളെപ്പോലെ—അവൾ വിജ് (വിഭാഗം/തടസ്സം) എന്ന കൃത്നു (കെട്ടുകൾ) ഭേദിച്ച് വൈരം ക്ഷയിപ്പിക്കുന്നു; ദേവി മർത്ത്യന്റെ ആയുസ്സിനെ ദീർഘമാക്കുന്നു—ചേതനയുടെ പ്രകാശം പുതുക്കി ഉണർത്തി.

Mantra 11

व्यूर्ण्वती दिवो अन्ताँ अबोध्यप स्वसारं सनुतर्युयोति । प्रमिनती मनुष्या युगानि योषा जारस्य चक्षसा वि भाति ॥

ദിവത്തിന്റെ അറ്റത്തോളം വിരിച്ചുകൊണ്ട് ജാഗരിപ്പിക്കുന്ന ഉഷസ് ഉദിച്ചിരിക്കുന്നു; അവൾ തന്റെ സഹോദരി രാത്രിയെ പാതയിൽ നിന്ന് അകറ്റുന്നു. മനുഷ്യരുടെ ജഡതയുടെ യുഗങ്ങളെ തകർത്തുകൊണ്ട്, ആ ദീപ്തയായ സ്ത്രീ തന്റെ പ്രിയന്റെ ചേതനദൃഷ്ടിയാൽ—അവളെ വിളിച്ചുണർത്തുന്ന ജാഗ്രതാനോട്ടാൽ—വിഭാതിയായി പ്രകാശിക്കുന്നു.

Mantra 12

पशून्न चित्रा सुभगा प्रथाना सिन्धुर्न क्षोद उर्विया व्यश्वैत् । अमिनती दैव्यानि व्रतानि सूर्यस्य चेति रश्मिभिर्दृशाना ॥

കിരണങ്ങളുടെ ഇടയാളിയെപ്പോലെ, പലവർണ്ണങ്ങളുള്ള സൗഭാഗ്യവതി ഉഷസ് വ്യാപിക്കുന്നു; പ്രളയപ്രവാഹമുള്ള സിന്ധുവിനെപ്പോലെ, അവൾ വിശാലതയിലൂടെ ഉന്മേഷത്തോടെ ഒഴുകിപ്പായുന്നു. അവൾ ദൈവ്യ വ്രതങ്ങളെ ലംഘിക്കുന്നില്ല; സൂര്യന്റെ രശ്മികളിൽ ദൃശ്യമാകെ, ഋതത്തോടു യോജിച്ച് മുന്നേറുന്നു.

Mantra 13

उषस्तच्चित्रमा भरास्मभ्यं वाजिनीवति । येन तोकं च तनयं च धामहे ॥

ഹേ ഉഷസേ, വാജിനീവതി, ആ ചിത്രമയ ദീപ്തമായ ദാനം ഞങ്ങൾക്കായി കൊണ്ടുവരിക; അതിനാൽ ഞങ്ങൾ തോകം (സന്തതി)യും തനയം (പുത്ര-സന്തതി)യും സ്ഥാപിക്കട്ടെ, സത്യനിവാസത്തിൽ ഞങ്ങളുടെ വളർച്ചകളെ ഉറപ്പിക്കട്ടെ.

Mantra 14

उषो अद्येह गोमत्यश्वावति विभावरि । रेवदस्मे व्युच्छ सूनृतावति ॥

ഹേ ഉഷസ്സേ, ഇന്ന് ഇവിടെ ഗോമത്‌യും അശ്വാവത്‌യും ആയ സമൃദ്ധിയോടെ—ഹേ വിഭാവരി—ഞങ്ങൾക്കായി ഉദിക്കണമേ. ഹേ സൂനൃതാവതി, രേവത്‌ (ഐശ്വര്യം) സഹിതം ഞങ്ങളിലേക്കു പ്രകാശിച്ചു വിരിയുക.

Mantra 15

युक्ष्वा हि वाजिनीवत्यश्वाँ अद्यारुणाँ उषः । अथा नो विश्वा सौभगान्या वह ॥

ഹേ വാജിനീവതി ഉഷസ്സേ, ഇന്ന് നിന്റെ അരുൺ (ചുവപ്പുകാന്തിയുള്ള) അശ്വങ്ങളെ യോജിപ്പിക്കണമേ. പിന്നെ ഞങ്ങളിലേക്കു സർവ്വ സൗഭാഗ്യങ്ങളും—എല്ലാ മംഗളശക്തികളും—കൊണ്ടുവരിക.

Mantra 16

अश्विना वर्तिरस्मदा गोमद्दस्रा हिरण्यवत् । अर्वाग्रथं समनसा नि यच्छतम् ॥

ഹേ അശ്വിനൗ, ഹേ ദസ്രാ (അത്ഭുതകർമ്മികൾ), ഗോമത്‌യും ഹിരണ്യവത്‌യും ആയ സമൃദ്ധിയോടെ നിങ്ങളുടെ പാത ഞങ്ങളിലേക്കു തിരിക്കണമേ. ഏകമനസ്സോടെ നിങ്ങളുടെ രഥം ഞങ്ങളിലേക്കു കൊണ്ടുവന്ന് ഇവിടെ സ്ഥാപിക്കണമേ.

Mantra 17

यावित्था श्लोकमा दिवो ज्योतिर्जनाय चक्रथुः । आ न ऊर्जं वहतमश्विना युवम् ॥

ഹേ അശ്വിനൗ, നിങ്ങൾ മനുഷ്യർക്കായി ദിവ്യാകാശത്തിൽ നിന്നുള്ള പ്രകാശം—തേജസ്സുള്ള യശസ്—ഇങ്ങനെ സൃഷ്ടിച്ചതുപോലെ, ഞങ്ങളിലേക്കും പോഷക ഊർജവും ആനന്ദവും കൊണ്ടുവരുവിൻ, ഹേ ദേവയുഗളേ.

Mantra 18

एह देवा मयोभुवा दस्रा हिरण्यवर्तनी । उषर्बुधो वहन्तु सोमपीतये ॥

ഇവിടേക്ക് വരുവിൻ, ഹേ ദേവന്മാരേ, ആനന്ദദായകരേ; ഹേ ദസ്രരേ, സ്വർണ്ണപഥങ്ങളുടെ അധിപതികളേ. ഉഷസ്സാൽ ജാഗരിതമായ ശക്തികൾ നിങ്ങളെ സോമപാനത്തിനായി കൊണ്ടുവരട്ടെ—ഞങ്ങളിലാകെ ആനന്ദം സ്ഥാപിതമാകട്ടെ.