Sukta 141

Mantra 1

बळित्था तद्वपुषे धायि दर्शतं देवस्य भर्गः सहसो यतो जनि । यदीमुप ह्वरते साधते मतिॠतस्य धेना अनयन्त सस्रुतः ॥

നിശ്ചയമായും, അത് ദൃശ്യമാകുന്ന രൂപത്തിൽ സ്ഥാപിതമായി—ദേവന്റെ ഭർഗഃ, സഹസ് (ശക്തി)യിൽ നിന്നു ജനിച്ചത്. മതി (ചിന്ത) സമീപിച്ചു, സാധനത്തിനായി ആകാംക്ഷയിൽ തിരിയുമ്പോൾ, ഋതസ്യ ധേനാഃ (ഋതത്തിന്റെ പ്രവാഹഗോവുകൾ) സസ്രുതഃ (നിരന്തരം ഒഴുകി) അതിനെ മുന്നോട്ടു നയിക്കുന്നു.

Mantra 2

पृक्षो वपुः पितुमान्नित्य आ शये द्वितीयमा सप्तशिवासु मातृषु । तृतीयमस्य वृषभस्य दोहसे दशप्रमतिं जनयन्त योषणः ॥

അവന്റെ രൂപം പോഷക രസത്തോടെ സമൃദ്ധമാണ്; പിതൃ-ശക്തിയാൽ യുക്തമാണ്; ശാശ്വതനായ അവൻ ശയിക്കുന്നു. രണ്ടാം പ്രാവശ്യം അവൻ ഏഴു ശിവമായ മാതാക്കളിൽ വിശ്രമിക്കുന്നു. മൂന്നാം പ്രാവശ്യം, ഈ വൃഷഭന്റെ ദോഹനത്തിനായി, പോഷക ശക്തികൾ ദശവിധ സമ്യക് വിവേകത്തെ ജനിപ്പിക്കുന്നു.

Mantra 3

निर्यदीं बुध्नान्महिषस्य वर्पस ईशानासः शवसा क्रन्त सूरयः । यदीमनु प्रदिवो मध्व आधवे गुहा सन्तं मातरिश्वा मथायति ॥

അടിത്തറയിൽ നിന്ന് മഹിഷന്റെ തേജസ്സുള്ള രൂപം പുറത്തെടുക്കപ്പെടുമ്പോൾ, അധിപതികളായ ഋഷിമാർ ബലത്തോടെ മുന്നേറുന്നു. പിന്നെ, പ്രദിവത്തിന്റെ മധുവിനെ ഹവിസിനായി അനുഗമിച്ച്, ഗുഹയിൽ ഗൂഢനായിരിക്കുന്ന അവനെ മാതരിശ്വൻ മഥനം ചെയ്ത് പുറത്തുകൊണ്ടുവരുന്നു.

Mantra 4

प्र यत्पितुः परमान्नीयते पर्या पृक्षुधो वीरुधो दंसु रोहति । उभा यदस्य जनुषं यदिन्वत आदिद्यविष्ठो अभवद्घृणा शुचिः ॥

പരമ പിതാവിൽ നിന്ന് അവനെ മുന്നോട്ട് നയിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ ചുറ്റും പോഷക വളർച്ചകൾ—സസ്യങ്ങൾ—അവന്റെ കൗശലത്താൽ മുളയ്ക്കുന്നു. അവന്റെ ഇരട്ട ജന്മങ്ങൾ ചലനത്തിലാകുമ്പോൾ, അപ്പോൾ തന്നെ ഏറ്റവും ഇളയവൻ ശുദ്ധ തേജസ്സായി മാറുന്നു—ഘൃണാ (ഉത്സാഹാഗ്നി) കൊണ്ട് ജ്വലിക്കുന്ന പ്രകാശം.

Mantra 5

आदिन्मातॄराविशद्यास्वा शुचिरहिंस्यमान उर्विया वि वावृधे । अनु यत्पूर्वा अरुहत्सनाजुवो नि नव्यसीष्ववरासु धावते ॥

അപ്പോൾ അവൻ മാതാക്കളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നു—അവരിൽ തന്നെയാണ് അവൻ സ്ഥാപിതൻ—ശുദ്ധൻ, അഹിംസിതൻ; വിശാലതയിൽ സ്വയം വ്യാപിപ്പിക്കുന്നു. പുരാതനർ കയറിയ മുൻപഥങ്ങളെ അനുഗമിച്ച്, സദാ-നവീനവും കൂടുതൽ താഴ്ന്നതുമായ രൂപങ്ങളിലേക്കു അവൻ താഴേക്ക് ധാവിക്കുന്നു—ഇനിയും മറഞ്ഞിരിക്കുന്നതിനെ ഉണർത്താൻ.

Mantra 6

आदिद्धोतारं वृणते दिविष्टिषु भगमिव पपृचानास ऋञ्जते । देवान्यत्क्रत्वा मज्मना पुरुष्टुतो मर्तं शंसं विश्वधा वेति धायसे ॥

അപ്പോൾ അവർ ഉന്നതാസനങ്ങളിൽ ഹോതാവിനെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നു; വിതരണകനായ ഭഗനെ ആഹ്വാനിക്കുന്നതുപോലെ അവനെ അഭിഷേകം ചെയ്യുന്നു. ഇച്ഛാശക്തിയാലും മഹിമയാലും ബഹുസ്തുതനായ അവൻ ദേവന്മാരുടെ ഇടയിൽ സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ, മർത്ത്യന്റെ ആകാംക്ഷാ-വചനത്തെ സ്ഥാപിക്കപ്പെടുവാൻ എല്ലാതരത്തിലും അവൻ വഹിക്കുന്നു.

Mantra 7

वि यदस्थाद्यजतो वातचोदितो ह्वारो न वक्वा जरणा अनाकृतः । तस्य पत्मन्दक्षुषः कृष्णजंहसः शुचिजन्मनो रज आ व्यध्वनः ॥

അവൻ മുന്നിൽ നില്ക്കുമ്പോൾ—ആരാധ്യൻ, പ്രാണവായുവാൽ പ്രേരിതൻ—വേഗമേറിയ അശ്വംപോലെ; ജരയാൽ നിർമ്മിക്കപ്പെടാത്ത ഗായകൻപോലെ; അപ്പോൾ ശുചിജന്മനായിട്ടും അന്ധകാരത്തിലൂടെ പാദചാരമുള്ള അവന്റെ ദക്ഷുഃ (ദർശന-ശക്തി)ക്കായി, ദൃഢമായ പാത അന്തരീക്ഷങ്ങളിലൂടെ തുറക്കപ്പെടുന്നു.

Mantra 8

रथो न यातः शिक्वभिः कृतो द्यामङ्गेभिररुषेभिरीयते । आदस्य ते कृष्णासो दक्षि सूरयः शूरस्येव त्वेषथादीषते वयः ॥

ജ്ഞാനികൾ ചലിപ്പിച്ച രഥംപോലെ, അവൻ തന്റെ അരുൺ (ചുവപ്പൻ) അംഗങ്ങളോടെ ദ്യൗലോകത്തേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നു. തുടർന്ന്, ഹേ പ്രജ്വലക അഗ്നേ, ഇനിയും അന്ധകാരത്തിൽ മൂടപ്പെട്ടിരുന്നാലും ഋഷിമാർ നിന്റെ ചിറകുള്ള തേജോബലത്തെ ആഗ്രഹിക്കുന്നു—വീരന്റെ ആക്രമണാരംഭത്തിലെ പ്രചണ്ഡ വേഗത്തെ യോദ്ധാക്കൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നതുപോലെ.

Mantra 9

त्वया ह्यग्ने वरुणो धृतव्रतो मित्रः शाशद्रे अर्यमा सुदानवः । यत्सीमनु क्रतुना विश्वथा विभुररान्न नेमिः परिभूरजायथाः ॥

ഹേ അഗ്നേ, നിനക്കൊപ്പമാകുമ്പോൾ ധൃതവ്രതനായ വരുണൻ, മിത്രൻ, സുദാനവനായ അർയമൻ എന്നിവർ പൂർണ്ണത പ്രാപിക്കുന്നു; കാരണം നീ ക്രതു (സങ്കൽപശക്തി) യുടെ ബലത്തിൽ ലോകങ്ങളിലുടനീളം സർവ്വവിധം വ്യാപിച്ചുകൊണ്ട് ജനിക്കുന്നു, നേമി (ചക്രത്തിന്റെ വക്ക) ആരങ്ങളെ ചുറ്റിപ്പിടിക്കുന്നതുപോലെ അവയെ ആവരണം ചെയ്യുന്നു.

Mantra 10

त्वमग्ने शशमानाय सुन्वते रत्नं यविष्ठ देवतातिमिन्वसि । तं त्वा नु नव्यं सहसो युवन्वयं भगं न कारे महिरत्न धीमहि ॥

ഹേ അഗ്നേ, ഹേ യവിഷ്ഠ, സോമം പിഴിയുന്ന പരിശ്രമശീലനായ യജമാനനുവേണ്ടി നീ രത്നവും ദേവതാശക്തികളുടെ സമുച്ചയവും പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. അതുകൊണ്ട് ബലത്തിൽ യുവാവായ, സദാ നവ്യനായ നിന്നെ ഞങ്ങൾ നമ്മുടെ കർമത്തിൽ ഭഗനെപ്പോലെ ധരിക്കുന്നു—ഹേ മഹാരത്നധാരീ, ആത്മധനത്തിന്റെ വാഹകാ.

Mantra 11

अस्मे रयिं न स्वर्थं दमूनसं भगं दक्षं न पपृचासि धर्णसिम् । रश्मीँरिव यो यमति जन्मनी उभे देवानां शंसमृत आ च सुक्रतुः ॥

ഹേ (അഗ്നി), ഞങ്ങളിലേക്കു നീ റയി—സത്യലാഭവും ഗൃഹാധാരവും—ഭഗനെപ്പോലെ കലർത്തുന്നു; ധരണസി എന്ന ധാരകമായ അടിസ്ഥാനംപോലെ ദക്ഷ—രൂപപ്പെടുത്തുന്ന ശക്തി—യെയും നീ ചേർക്കുന്നു. എങ്ങനെ കുതിരലഗാമുകൾ രണ്ടു ജന്മങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നുവോ, അങ്ങനെ തന്നെ സുഗ്രതു (ശുഭസങ്കൽപവാൻ) നീ ദേവന്മാരുടെ ശംസ (സ്തുതി)യും ഋത (സത്യക്രമം)വും ഞങ്ങളിലേക്കു ഒരുമിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്നു.

Mantra 12

उत नः सुद्योत्मा जीराश्वो होता मन्द्रः शृणवच्चन्द्ररथः । स नो नेषन्नेषतमैरमूरोऽग्निर्वामं सुवितं वस्यो अच्छ ॥

അതുപോലെ, ഞങ്ങളുടെ സുദ്യോത്മാ—പ്രകാശജ്വാലയുള്ളവൻ—ജീരാശ്വ (വേഗകുതിരകളുള്ള) മന്ദ്ര ഹോതൃ, ചന്ദ്രരഥ (ദീപ്തരഥമുള്ളവൻ), ഞങ്ങളെ കേൾക്കട്ടെ. അമൂഢ (അവിമൂഢ) അഗ്നി ഞങ്ങളെ നേഷ്ടമൈഃ—ഏറ്റവും നല്ല നേതാക്കളാൽ—വാമം സുവിതം (പ്രിയമായ, ശുഭപഥം) എന്നും വസ്യഃ (ഇനിയും ശ്രേഷ്ഠമായ നന്മ) എന്നും ഉള്ളതിലേക്കു നയിക്കട്ടെ.

Mantra 13

अस्ताव्यग्निः शिमीवद्भिरर्कैः साम्राज्याय प्रतरं दधानः । अमी च ये मघवानो वयं च मिहं न सूरो अति निष्टतन्युः ॥

ശിമീവത് (ബലവത്തായ) അർക്കങ്ങൾ—സ്തുതിഗീതങ്ങൾ—കൊണ്ട് അഗ്നി സ്തുതിക്കപ്പെട്ടു; സാമ്രാജ്യത്തിനായി കൂടുതൽ ദൂരെയുള്ള അധിപത്യം സ്ഥാപിച്ചുകൊണ്ട്. ആ ദാനശീല മഘവാന്മാരും ഞങ്ങളും—സൂര്യൻ മഞ്ഞിനെ അതിക്രമിക്കുന്നതുപോലെ—തടസ്സങ്ങളെ കടന്ന് വ്യാപിക്കട്ടെ.