Opening the text

സോമയുഗത്തിലെ സ്തുതിയിലൂടെ ഇന്ദ്രനെ കേന്ദ്രമാക്കി വിജയം, കീർത്തി (ശ്രവസ്), സമൃദ്ധി എന്നിവ ഉറപ്പിക്കുന്നതാണ് മുഖ്യ വിഷയം. ഉപവിഷയങ്ങൾ: തടസ്സങ്ങൾ നീക്കി തടഞ്ഞുവെച്ച സമ്പത്ത് (പശുക്കൾ, കുതിരകൾ, ജലങ്ങൾ) മോചിപ്പിക്കൽ; വാക്ക്-കീർത്തിയും സാമൂഹിക പ്രകാശവും—“നന്നായി സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന” നില; ക്രതു (പ്രചോദിത ദൃഢനിശ്ചയം)യും ശരിയായ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശമുള്ള ശക്തിയും; വിജയത്തിന് തത്ത്വാധാരമായി ഇന്ദ്രന്റെ ബ്രഹ്മാണ്ഡീയ അസമതുല്യത; ശരിയായ അളവ് (മാത്രാ), ഫലപ്രദമായ സ്തുതി (ഗിരഃ), സോമം എന്നിവ ഫലങ്ങളുടെ പ്രേരകങ്ങൾ; നൈതിക-യാജ്ഞിക സ്ഥിരത.
അഥർവവേദം 20.71 ഋഗ്വേദത്തിൽ നിന്നെടുത്ത ഇന്ദ്രസ്തുതിയാണ്; അഥർവവേദത്തിലെ പൗഷ്ടിക പ്രയോഗത്തിൽ ഇത് യജമാനനിലേക്കു ഇന്ദ്രന്റെ “തിരഞ്ഞെടുത്ത, ദീപ്തമായ ദാനം” ആകർഷിക്കുന്നവിധം പുനർവിനിയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. അനുക്രമ സവനങ്ങളോടും (സോമപീഡനങ്ങളോടും) ഇന്ദ്രനെ സ്തുതിയാൽ “ബന്ധിപ്പിച്ച്”, ഉടൻ സഹായം, സംരക്ഷണം, വിജയം, സമ്പത്തും വിജയവും സ്ഥിരമായി എത്തുക എന്നിവയാണ് ഈ സൂക്തത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം. ദാശുഷ് (ഉദാരമായി അർപ്പിക്കുന്ന യജമാനൻ)നു ഇതിന്റെ ശക്തി ക്ഷിപ്രവും ഫലപ്രദവുമെന്നായി ചട്ടപ്പെടുത്തുന്നു; കാരണം ആരാധകനുവേണ്ടി ഇന്ദ്രന്റെ സഹായങ്ങൾ ഇതിനകം തന്നെ സന്നിഹിതമാണെന്ന് പറയുന്നു.
ഈ ചെറു ഇന്ദ്രസ്തുതി ഇന്ദ്രനെ ശക്തിയുടെ വാഹകനായി ബന്ധിക്കുന്നു—യൂഗദണ്ഡത്തിൽ കെട്ടിയ “പടവുപോലെ”—അവൻ ആരാധകനെ അപകടവും മത്സരവും കടത്തി വിജയത്തിലേക്ക് (സ്വഃ) എത്തിക്കുന്നു. പശുസമ്പത്തിന്റെ മത്സരവും കൂട്ടങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഏറ്റുമുട്ടലും ഇന്ദ്രന്റെ വജ്രം പ്രകടമാകേണ്ട രംഗമായി ഇത് വരയ്ക്കുന്നു; പ്രഭാതത്തിൽ അവൻ ഉണർന്ന് ഹവിസ്സുകൾ സ്വീകരിച്ച് വൈരിയെ പ്രഹരിക്കണമെന്ന് ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. പല സവനങ്ങളിലുമായി ഒരേ, എപ്പോഴും അതേ ഇന്ദ്രനെ സജീവമാക്കുന്നതിലാണ് ഈ സ്തോത്രത്തിന്റെ ശക്തി; സ്തുതിയെ വിജയം, സമ്പത്തിന്റെ വിമോചനം, സംരക്ഷണം എന്നിവയായി മാറ്റുന്നു.
AV 20.73 ഋഗ്വേദത്തിൽ നിന്നെടുത്ത ത്രിഷ്ടുഭ് ഛന്ദസ്സിലുള്ള ഇന്ദ്രസ്തുതിയാണ്. ഇന്ദ്രന്റെ അപരിമിതമായ മഹത്വം, വീര്യം, ദാനശീലത എന്നിവയെ ഇത് ഉയർത്തിപ്പറഞ്ഞ്, സോമപീഡനങ്ങളുടെയും ബലവർധക പ്രാർത്ഥനകളുടെയും സർവ്വസ്വീകർത്താവായി അവനെ അവതരിപ്പിക്കുന്നു. അപ്രതിരോധ്യമായ ശക്തിയുള്ളവനും ശ്രേഷ്ഠമായ വാസസ്ഥലത്തേക്ക് വേഗത്തിൽ എത്തുന്നവനുമായ ഇന്ദ്രനെ സ്തുതിക്കുന്നതിലൂടെ, ഈ സൂക്തം യജമാനനുവേണ്ടി സംരക്ഷണാത്മക ബലപ്പെടുത്തലായും സമൃദ്ധി-ആഹ്വാനമായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു—വനത്തിലൂടെ കാറ്റ് തടസ്സങ്ങളെ ചിതറിക്കുന്നതുപോലെ അവയെ ചിതറിച്ച്, ഐശ്വര്യം ആകർഷിക്കുന്നു.
അഥർവവേദം 20.74, ഋഗ്വേദത്തിൽ നിന്നു ഉദ്ഭവിച്ച 20-ാം പുസ്തകത്തിൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ഒരു ഇന്ദ്രസ്തുതിയാണ്. ഇതിൽ ഇന്ദ്രൻ നമ്മെ “സുസംപ്രശസ്തരായി/സുകീർത്തിയുള്ളവരായി” ആക്കുകയും, പശുക്കളും കുതിരകളും “പ്രഭാമയമായ ആയിരങ്ങൾ” എന്ന സമൃദ്ധിയുമിടയിൽ നമ്മെ ഐശ്വര്യവാന്മാരാക്കുകയും ചെയ്യണമെന്നു ആവർത്തിച്ച് അപേക്ഷിക്കുന്നു. പൗഷ്ടിക (സമൃദ്ധി) ലക്ഷ്യത്തോടൊപ്പം ഇതിന് വാദാത്മക-അപോത്രപൈക സ്വഭാവവും ഉണ്ട്: അരാതി (വൈരപരമായ അനുദാരത/ശത്രുത)യെ തടഞ്ഞു നിർത്തുക, ഉപദ്രവിക്കുന്ന നിലവിളി മൗനപ്പെടുത്തുക, പേരെടുത്ത എതിരാളിയെ തകർക്കുക എന്നിങ്ങനെ പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു—അങ്ങനെ ദാനവും കീർത്തിയും യജമാനഗൃഹത്തിലേക്ക് ഒഴുകിവരാൻ.
ഋഗ്വേദീയ ശൈലിയിലെ ത്രിഷ്ടുഭ് ഗതിയിൽ രൂപപ്പെട്ട ഈ ചെറു ഇന്ദ്രസ്തുതി, തടസ്സങ്ങളെ തകർക്കുകയും ഗോസമ്പത്തിന്റെ മോചനം നിർബന്ധിപ്പിക്കുകയും തർക്കഭരിതമായ ഏറ്റുമുട്ടലിനെ വിജയത്തിലേക്ക് തിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന നിർണായക ശക്തിയായി ഇന്ദ്രനെ ആഹ്വാനം ചെയ്യുന്നു. പൗഷ്ടിക (സമൃദ്ധി) ലക്ഷ്യം ഇവിടെ ക്ഷത്രിയ ഭാവത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്നു: ഗോവിജയം, കോട്ടകളെ ജയിക്കൽ, കൂടാതെ വജ്രാധിഷ്ഠിതമായ ഇന്ദ്രബലത്തിലൂടെ കൂട്ടാളികൾക്കും സ്തുതിഗായകർക്കും നദികൾ/ഭൂഭാഗങ്ങൾയും കീർത്തിയും ഉറപ്പാക്കൽ.
AV 20.76 ഇന്ദ്രകേന്ദ്രിതമായ ത്രിഷ്ടുഭ് സ്തുതി-സൂക്തം (ഋഗ്വേദ പുനരാവർത്തനം) ആകുന്നു; ശരിയായ അളവ് (മാത്രാ), പ്രചോദിതമായ സ്തുതിവാക്കുകൾ (ഗിരഃ), സോമപാനത്തിന്റെ മാധുര്യം എന്നിവയെ ഏകീകരിച്ച് വിജയംയും സമൃദ്ധിയും പവിത്രീകരിക്കുന്നു. യജമാനന്റെ പക്ഷത്ത് ദ്യാവാപൃഥിവിയെ പിന്തുണയ്ക്കാൻ, സംരംഭങ്ങളെ “അപ്പുറത്തീര”ത്തിലേക്ക് മുന്നോട്ടു തള്ളാൻ, നന്നായി ഒരുക്കിയ, ഘൃതസമൃദ്ധമായ, തേൻപോലെ മധുരമായ അർപ്പണങ്ങളിലൂടെ ഇന്ദ്രന്റെ വരം ഉറപ്പാക്കാൻ ഇത് പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു.
AVŚ 20.77 ഇന്ദ്രനോടുള്ള (ഋഗ്വേദത്തിൽ നിന്നെടുത്ത) വിജയം–സമൃദ്ധി സ്തുതി ആണ്. ഇതിൽ പുരുഹൂതനായ ഇന്ദ്രൻ അന്തിമഘട്ടത്തിലെ തടസ്സങ്ങൾ നീക്കി, “പാറ പിളർത്തി,” മറച്ചുവെച്ച സമ്പത്ത് വെളിപ്പെടുത്തി/തിരികെ കൊണ്ടുവരണമെന്ന് അപേക്ഷിക്കുന്നു—അത് അടച്ച കാളിവളപ്പിൽ നിന്ന് വിടുതൽ നേടുന്ന ജലങ്ങളും പശുക്കളും എന്ന രൂപത്തിൽ സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു. സരമയോടും അങ്ഗിരസുകളോടും കൂടി ഇന്ദ്രൻ ചെയ്ത ആദികാല കൃത്യങ്ങൾ ഓർമ്മിപ്പിച്ച്, ഈ സ്തുതി പുരാണത്തെ പ്രവർത്തക മന്ത്രമായി മാറ്റുന്നു: സമ്മാനം കണ്ടെത്താൻ, വൈരികളുടെ ബന്ധനം തകർക്കാൻ, നിർണായക നിമിഷത്തിൽ വിജയം ഉറപ്പാക്കാൻ.
ഈ ചെറു ഇന്ദ്ര–സോമ സ്തുതി ഒരു പൗഷ്ടിക (സമൃദ്ധി) ലിതുര്ജിയാണ്. സോമപീഡന സമയത്തെ സ്തുതിയെ ഗോസമ്പത്ത്, ബലം, ദാനങ്ങളുടെ തടസ്സമില്ലാത്ത പ്രവാഹം എന്നിവയായി ദൃഢഫലമാക്കുന്നു. ‘പുരുഹൂത’നായ (വളരെ വിളിക്കപ്പെടുന്ന) ഇന്ദ്രൻ സമീപിക്കുന്ന ഗാനങ്ങൾ കേൾക്കട്ടെ; ഗോസമ്പത്ത് നിറഞ്ഞ സമ്മാനം വിടുവിക്കട്ടെ; ദസ്യുഹന്താവായി ഗോശാലയിലേക്കു വരട്ടെ; തന്റെ ശചീ (ഫലപ്രദമായ ശക്തികൾ) കൊണ്ട് ഹാനി അകറ്റട്ടെ എന്ന് ഇത് അപേക്ഷിക്കുന്നു.
ഈ സംക്ഷിപ്തമായ രണ്ട് മന്ത്രങ്ങളുള്ള ഇന്ദ്രസ്തുതിയിൽ, പൂരുഹൂതനായ ഇന്ദ്രനോട് പിതാവ് പുത്രന്മാരെ നയിക്കുന്നതുപോലെ യാചകനു ക്രതു (പ്രചോദിതമായ ദൃഢനിശ്ചയവും സന്മാർഗ്ഗബലവും) ദാനം ചെയ്ത് “ജീവിച്ച് പ്രകാശത്തെ പ്രാപിക്കട്ടെ” എന്നു പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. അതോടൊപ്പം കാണാനാകാത്ത വൈരശക്തികളും അമംഗളകരമായ സമീപനങ്ങളും അകറ്റി, വീരനായ ഇന്ദ്രൻ യജമാനനെ ആവർത്തിക്കുന്ന പതനങ്ങൾ കടത്തിക്കൊണ്ട് അപകടകരമായ ജലങ്ങൾ മറികടക്കാൻ സഹായിക്കണമെന്നുമാണ് അപേക്ഷ—ദീർഘായുസ്സിനും സുരക്ഷിതഗമനത്തിനും പ്രവർത്തനവിജയത്തിനുമായി ഋഗ്വേദീയ ഇന്ദ്രസ്തുതിയെ അതർവണികമായി വിനിയോഗിക്കുന്ന രൂപം.
ഋഗ്വേദത്തിൽ നിന്ന് (അഥർവവേദം 20-ലേക്ക്) ഉൾക്കൊള്ളപ്പെട്ട ഈ സംക്ഷിപ്ത ത്രിഷ്ടുഭ് ഇന്ദ്രസ്തോത്രം ശക്തിയെ രണ്ട് ചലനങ്ങളിലായി കേന്ദ്രീകരിക്കുന്നു: ആദ്യം, ഇന്ദ്രന്റെ “പരമോന്നത” ഓജസ്സും സമൂഹത്തിൽ പ്രകാശിക്കുന്ന ശ്രവസ് (കീർത്തി–പ്രതിഷ്ഠ) ഉം അപേക്ഷിക്കുന്നു; തുടർന്ന്, ശത്രുക്കളെ തകർക്കുന്ന ജയത്തിനായി നേരിട്ടുള്ള ആഹ്വാനം ഉയർത്തുന്നു. കീർത്തിയും യുദ്ധവിജയവും പരസ്പരം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്ന ദൈവിക പൂർണ്ണതയുടെ രൂപങ്ങളായി കാണുന്ന ഈ സ്തോത്രം, സമൃദ്ധിയും പരമാധികാരവും ഒരുമിപ്പിക്കുന്ന സംക്ഷിപ്ത മന്ത്രമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.