
Rishi: Traditionally Ṛgvedic; in AV 20 the seer-attribution follows the borrowed RV hymn tradition (Indra-stuti).
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh/Jagatī-type cadence as in RV-style praise (exact metrical parsing depends on pada recension).
അഥർവവേദം 20.71 ഋഗ്വേദത്തിൽ നിന്നെടുത്ത ഇന്ദ്രസ്തുതിയാണ്; അഥർവവേദത്തിലെ പൗഷ്ടിക പ്രയോഗത്തിൽ ഇത് യജമാനനിലേക്കു ഇന്ദ്രന്റെ “തിരഞ്ഞെടുത്ത, ദീപ്തമായ ദാനം” ആകർഷിക്കുന്നവിധം പുനർവിനിയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. അനുക്രമ സവനങ്ങളോടും (സോമപീഡനങ്ങളോടും) ഇന്ദ്രനെ സ്തുതിയാൽ “ബന്ധിപ്പിച്ച്”, ഉടൻ സഹായം, സംരക്ഷണം, വിജയം, സമ്പത്തും വിജയവും സ്ഥിരമായി എത്തുക എന്നിവയാണ് ഈ സൂക്തത്തിന്റെ ലക്ഷ്യം. ദാശുഷ് (ഉദാരമായി അർപ്പിക്കുന്ന യജമാനൻ)നു ഇതിന്റെ ശക്തി ക്ഷിപ്രവും ഫലപ്രദവുമെന്നായി ചട്ടപ്പെടുത്തുന്നു; കാരണം ആരാധകനുവേണ്ടി ഇന്ദ്രന്റെ സഹായങ്ങൾ ഇതിനകം തന്നെ സന്നിഹിതമാണെന്ന് പറയുന്നു.
Mantra 1
म॒हां इन्द्रः॑ प॒रश्च॒ नु म॑हि॒त्वम॑स्तु व॒ज्रिणे । द्यौर्न प्र॑थि॒ना शवः॑
ഇന്ദ്രൻ മഹാനാണ്—അതിലും അപ്പുറം മഹാനാണ്; ഇപ്പോൾ വജ്രധാരിക്കു മഹിമ ഉണ്ടാകട്ടെ. അവന്റെ ബലം ആകാശംപോലെ വിശാലമായി വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
Mantra 2
स॒मो॒हे वा॒ य आश॑त॒ नर॑स्तो॒कस्य॒ सनि॑तौ । विप्रा॑सो वा धिया॒यवः॑
സമ്മോഹത്തിലോ അല്ലെങ്കിൽ ആഘാതത്തിന്റെ നിമിഷത്തിലോ ആ പുരുഷന്മാർ അതിനെ പ്രാപിച്ചുവോ—സന്താനലാഭത്തിന്റെ വിജയത്തിൽ; അല്ലെങ്കിൽ പ്രചോദിതരായ വിപ്രർ, ധിയാൽ അന്വേഷിക്കുന്നവർ—
Mantra 3
यः कु॒क्षिः सो॑म॒पात॑मः समु॒द्र इ॑व॒ पिन्व॑ते । उ॒र्वीरापो॒ न का॒कुदः॑
ആരുടെയോ കുക്ഷി—സോമപാനത്തിൽ അത്യധികം—സമുദ്രംപോലെ വീർപ്പിക്കുന്നു; വിശാലമായ ആപഃപോലെ, ഉയർന്ന് വരുന്ന കാകുദ (തരംഗശിഖരം)പോലെ—
Mantra 4
ए॒वा ह्य॑स्य सू॒नृता॑ विर॒प्शी गोम॑ती म॒ही। प॒क्वा शाखा॒ न दा॒शुषे॑
അങ്ങനെ തന്നേ, അവന്റെ സൂനൃതാ (കൃപാഭരിതമായ സത്യവാക്ക്) ദൂരത്തോളം വ്യാപിക്കുന്നു—ഗോമതി, മഹീ, സമൃദ്ധ; ദാശുഷേ (ഉദാര യജമാനന്) പാകമായ ശാഖപോലെ।
Mantra 5
ए॒वा हि ते॒ विभू॑तय ऊ॒तय॑ इन्द्र॒ माव॑ते । स॒द्यश्चि॒त् सन्ति॑ दा॒शुषे॑
ഹേ ദാനശീലനായ ഇന്ദ്രാ! നിന്റെ പ്രകടമായ വിഭൂതികളും രക്ഷകളും അങ്ങനെ തന്നെയാണ്—അതെ, ഉടൻ തന്നേ—ഉദാരനായ യജമാനൻ/ദാനദാതാവായ ഉപാസകനുവേണ്ടി സന്നിഹിതമാകുന്നു.
Mantra 6
ए॒वा ह्य॑स्य॒ काम्या॒ स्तोम॑ उ॒क्थं च॒ शंस्या॑ । इन्द्रा॑य॒ सोम॑पीतये
കാരണം, സത്യമായും, അവനുവേണ്ടി ആഗ്രഹഫലം നൽകുന്ന സ്തോമവും ഉക്തവും (ഗൗരവമുള്ള സ്തുതി-ഗാനം) പ്രസ്താവിക്കപ്പെടാൻ യുക്തമാണ്—സോമപാനം ചെയ്യുന്ന ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി.
Mantra 7
इन्द्रेहि॒ मत्स्यन्ध॑सो॒ विश्वे॑भिः सोम॒पर्व॑भिः । म॒हां अ॑भि॒ष्टिरोज॑सा
ഹേ ഇന്ദ്ര, വരിക; എല്ലാ സോമപർവ്വങ്ങളോടും കൂടി (സോമം പിഴിയുന്ന എല്ലാ അവസരങ്ങളോടും കൂടി) സോമരസത്തിൽ ആനന്ദിക്ക. നിന്റെ സഹായം മഹത്താണ്—നിന്റെ ഓജസ്സാൽ.
Mantra 8
एमे॑नं सृजता सु॒ते म॒न्दिमिन्द्रा॑य म॒न्दिने॑ । चक्रिं॒ विश्वा॑नि॒ चक्र॑ये
സുത (പിഴിഞ്ഞെടുത്ത) സോമം പിഴിയുമ്പോൾ ഈ ആനന്ദകരമായ പാനം ഒഴുക്കുക—ആനന്ദിതനായ ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി, ആനന്ദം നൽകുന്നവനുവേണ്ടി; സർവകർമ്മങ്ങളും ചെയ്യുന്ന കർത്താവിനായി, എല്ലാ പ്രവൃത്തികളും സാധിപ്പിക്കാനായി.
Mantra 9
मत्स्वा॑ सुशिप्र म॒न्दिभि॒ स्तोमे॑भिर्विश्वचर्षणे । सचै॒षु सव॑ने॒ष्वा
ഹേ സുശിപ്ര (സുന്ദര അധരങ്ങളുള്ളവനേ), ആനന്ദകരമായ പാനങ്ങളോടും സ്തോത്രങ്ങളോടും കൂടി ആനന്ദിക്ക; ഹേ വിശ്വചർഷണേ (സകല മനുഷ്യരുടെയും അധിപതേ), ഈ സവനങ്ങളിൽ (പിഴിയൽ-യാഗങ്ങളിൽ) ചേർന്നു വരിക—ഇവിടേക്ക് വരിക.
Mantra 10
असृ॑ग्रमिन्द्र ते॒ गिरः॒ प्रति॒त्वामुद॑हासत । अजो॑षा वृष॒भं पति॑म्
ഹേ ഇന്ദ്ര, നിന്റെ ഗിരഃ (സ്തുതിഗീതങ്ങൾ) പുറപ്പെടുവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; നിന്റെ അടുക്കലേക്ക് അവ ഉച്ചത്തിൽ വിളിച്ചുയർന്നിരിക്കുന്നു. നീ വൃഷഭനായ പതിയെ (പ്രഭുവിനെ) അംഗീകരിച്ചിരിക്കുന്നു.
Mantra 11
सं चो॑दय चि॒त्रम॒र्वाग् राध॑ इन्द्र॒ वरे॑ण्यम्। अस॒दित् ते॑ वि॒भु प्र॒भु
ഹേ ഇന്ദ്രാ, നിന്റെ ചിത്ര (ദീപ്തിമയ) ദാനസമ്പത്തിനെ ഇവിടെക്കു പ്രേരിപ്പിക്ക; വരേണ്യമായ, തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെടേണ്ടതായ അതിനെ. അതു നിശ്ചയമായും സിദ്ധിക്കട്ടെ—നീ സർവ്വാധിപൻ, പ്രഭു, ഫലസാധക സ്വാമി.
Mantra 12
अ॒स्मान्त्सु तत्र॑ चोद॒येन्द्र॑ रा॒ये रभ॑स्वतः । तुवि॑द्युम्न॒ यश॑स्वतः
ഹേ ഇന്ദ്രാ, അതിൽ ഞങ്ങളെ നന്നായി മുന്നോട്ടു തള്ളുക—ധനത്തിലേക്കു; ഹേ ബലവാനേ, തുവിദ്യുമ്ന (മഹിമാസമ്പന്ന), യശസ്വി (ഉന്നത കീർത്തിയുള്ളവനേ).
Mantra 13
सं गोम॑दिन्द्र॒ वाज॑वद॒स्मे पृ॒थु श्रवो॑ बृ॒हत्। वि॒श्वायु॑र्धे॒ह्यक्षि॑तम्
ഹേ ഇന്ദ്രാ, ഞങ്ങൾക്ക് പശുസമ്പത്തോടുകൂടിയ ധനം, ജയശക്തിയോടുകൂടിയ ധനം നൽകേണമേ; വിശാലമായ യശസ്സും മഹത്തായ കീർത്തിയും നൽകേണമേ. എല്ലാതരത്തിലും വ്യാപിക്കുന്ന, അക്ഷയമായ ആയുസ്സ് ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് സ്ഥാപിക്കേണമേ.
Mantra 14
अ॒स्मे धे॑हि॒ श्रवो॑ बृ॒हद् द्यु॒म्नं स॑हस्र॒सात॑मम्। इन्द्र॒ ता र॒थिनी॒रिषः॑
ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് മഹത്തായ യശസ്സിനെ സ്ഥാപിക്കേണമേ; ആയിരങ്ങളിൽ ഏറ്റവും വിജയകരമായ ദ്യുമ്നം (തേജസ്സും ഐശ്വര്യപ്രഭയും) ഞങ്ങൾക്ക് നല്കേണമേ. ഹേ ഇന്ദ്രാ, രഥവാഹകമായ സമൃദ്ധിയുടെ പ്രേരണകൾ (ഇഷഃ) ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് വരട്ടെ.
Mantra 15
वसो॒रिन्द्रं॒ वसु॑पतिं गी॒र्भिर्गृ॒णन्त॑ ऋ॒ग्मिय॑म्। होम॒ गन्ता॑रमू॒तये॑
ഗീർഭികൾ (സ്തുതികളാൽ) വസുവിന്റെ അധിപൻ, ഋഗ്മിയ—സ്തുതിയർഹനായ ഇന്ദ്രനെ പുകഴ്ത്തുവിൻ. ഹേ ഹോമ (ആഹ്വാതാ/ഹവിഷ്കർത്താ), സഹായത്തിനായി വരുന്ന അവനെ (സ്തുതിക്ക).
Mantra 16
सु॒तेसु॑ते॒ न्योऽकसे बृ॒हद् बृ॑ह॒त एद॒रिः । इन्द्रा॑य शू॒षम॑र्चति
ഓരോ സോമ-സുതിയിലും അവൻ അവനെ തന്റെ യഥോചിത ആസനത്തിൽ ഇരുത്തുന്നു—മഹാൻ, മഹാനെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നവൻ; ഇന്ദ്രനുവേണ്ടി അവൻ ഉഗ്ര ശൂഷ (വീര്യ-ബലം) പാടിപ്പുകഴ്ത്തുന്നു.
It is primarily a Paustika (prosperity) hymn: it summons Indra’s splendid bounty, asks for immediate help, and stabilizes protection and success for the patron.
Savana language ‘stations’ Indra in repeated ritual moments, so his presence is not brief but continuous—supporting ongoing protection and steady gain.
No. The sukta’s stated mechanism is stoma (praise) and invitation; later practice may add simple offerings, but the text itself does not require substances.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.