Sukta 5
Sukta 2.5
Gṛtsamada (Bhārgava)
Gāyatrī (probable for RV 2.5.1)
ຄຳສົດທີ່ສັນລະເສີນອັກນິໃນຕຳແໜ່ງປະກອບພິທີເປັນໂຮຕາ ແລະ ອຳນາດພິທີທີ່ປະສານງານຢູ່ອ້ອມຂ້າງພະອົງ, ຂໍໃຫ້ການບູຊາຖືກປະຕິບັດຢ່າງຖືກຕ້ອງ ແລະ ເປັນຜົນ. ອັກນິຖືກອວຍພາເປັນຜູ້ນຳທີ່ມີສຳນຶກ ຜູ້ນຳທາງຂອງສາຍຍາດພໍ່ບ້ານ ແລະ ເປັນຜູ້ເກັບກຳຂອງຖວາຍ, ຈັດລຽງພິທີ, ແລະ ປະທານ "ຄວາມຮັ່ງມີອັນສູງສົ່ງ" ຜ່ານການຈັດລຽງທີ່ຖືກຕ້ອງ ແລະ ຄວາມຊຳນານໃນການບູຊາ.
In this hymn
Addressed to
Mantras
Mantra 1
होताजनिष्ट चेतनः पिता पितृभ्य ऊतये । प्रयक्षञ्जेन्यं वसु शकेम वाजिनो यमम् ॥
ໂຮຕຣິໄດ້ເກີດມາແລ້ວ, ມີສະຕິ, ສະຫວ່າງແຈ້ງ, ດັ່ງດັ່ງພໍ່ທີ່ຊ່ວຍເຫຼືອບັນພາບບຸລູກ. ໂດຍການຖວາຍບູຊາຢ່າງເປີດເຜີຍ, ຂໍໃຫ້ພວກເຮົາສາມາດຊະນະຊັບສົມບັດອັນປະເສີດ, ຄື ການຄວບຄຸມ ແລະ ການຈັດລຽງທີ່ຖືກຕ້ອງ ທີ່ນຳພາພະລັງໄປສູ່ເປົ້າໝາຍ.
Mantra 2
आ यस्मिन्त्सप्त रश्मयस्तता यज्ञस्य नेतरि । मनुष्वद्दैव्यमष्टमं पोता विश्वं तदिन्वति ॥
ຜູ້ທີ່ໃນຕົວຂອງລາວ ມີຮົ່ວສະຫວ່າງເຈັດສາຍຍືດຍາວອອກ, ລາວເປັນຜູ້ນຳພາພິທີບູຊາ, ລາວຊຸດໂນ້ມພາກັນທັງໝົດ, ຄື ພະລັງສັກສິດອັນທີແປດ ທີ່ເຮັດວຽກຢູ່ໃນຕົວເຮົາດັ່ງໃນມະນຸດ, ຄື ໂຕຊຳລ້າງບາບ ຜູ້ເຮັດໃຫ້ການຖວາຍທັງໝົດເຄື່ອນໄຫວໄປສູ່ຄວາມຈິງ.
Mantra 3
दधन्वे वा यदीमनु वोचद्ब्रह्माणि वेरु तत् । परि विश्वानि काव्या नेमिश्चक्रमिवाभवत् ॥
ແລະ ເມື່ອລາວ, ຜູ້ອຸປະຖຳ ແລະ ຮັກສາ, ເວົ້າຄຳທີ່ມີການດົງດັນຕາມລຳດັບທີ່ຖືກຕ້ອງ, ບັນດາຄວາມລຶກລັບຂອງກະວີເຈົ້າທັງໝົດກໍເຄື່ອນໄຫວອ້ອມຮອບລາວ, ລາວກາຍເປັນຈຸດສູນກາງ, ດັ່ງດັ່ງຂອບວົງລໍ້, ທີ່ຖືການເຄື່ອນໄຫວທັງໝົດໄວ້.
Mantra 4
साकं हि शुचिना शुचिः प्रशास्ता क्रतुनाजनि । विद्वाँ अस्य व्रता ध्रुवा वया इवानु रोहते ॥
ເພາະວ່າ, ຜູ້ບໍລິສຸດພ້ອມກັບຜູ້ບໍລິສຸດ, ຜູ້ນຳພາຜູ້ມີປັນຍາເກີດມາດ້ວຍພະລັງຂອງຄວາມຕັ້ງໃຈ. ຮູ້ຈັກກົດໝາຍອັນໝັ້ນຄົງຂອງລາວ, ລາວຂຶ້ນຕາມກົດໝາຍນັ້ນ ດັ່ງດັ່ງນົກບິນຕາມເສັ້ນທາງຂອງມັນ, ຂຶ້ນໄປຕາມຂັ້ນຕອນທີ່ແນ່ນອນຂອງການບິນທີ່ຈັດລຽງແລ້ວ.
Mantra 5
ता अस्य वर्णमायुवो नेष्टुः सचन्त धेनवः । कुवित्तिसृभ्य आ वरं स्वसारो या इदं ययुः ॥
ບັນດາໂຕນາງທີ່ເປັນສັດລ້ຽງຊີວິດຍຶດໝັ້ນກັບຄວາມສະຫວ່າງຂອງລາວ, ຄື ນ້ອງສາວຂອງເນສຕຣິ, ເຕັມໄປດ້ວຍຊີວິດ. ຈະມີບໍ່ທີ່ພວກນາງຈະມາຈາກສາມຊັ້ນ ໄປສູ່ຄວາມເລີດທີ່ເລືອກແລ້ວ, ບັນດານ້ອງສາວຜູ້ທີ່ໄດ້ເຄື່ອນໄຫວເຂົ້າສູ່ວຽກນີ້?
Mantra 6
यदी मातुरुप स्वसा घृतं भरन्त्यस्थित । तासामध्वर्युरागतौ यवो वृष्टीव मोदते ॥
ເມື່ອນ້ອງສາວມາໃກ້ພະມານາ ໂດຍຖືເນົ່າເນື່ອມາ, ນາງກໍຢູ່ປະຈຳບ່ອນຂອງນາງ; ແລະ ເມື່ອພວກນາງມາຮອດ, ອັດວາຣະຍູ ກໍຍິນດີປີໂຍດ ດັ່ງດັ່ງພືດຂົ້າບາລເລຍຍິນດີຕໍ່ຝົນຕົກ, ດັ່ງນັ້ນ ພະລັງງານຂອງການຖວາຍກໍຍິນດີຕໍ່ການລົງມາຂອງກະແສນໍ້າທີ່ເປັນປະໂຫຍດ.
Mantra 7
स्वः स्वाय धायसे कृणुतामृत्विगृत्विजम् । स्तोमं यज्ञं चादरं वनेमा ररिमा वयम् ॥
ຂໍໃຫ້ພະລັງສະຫວັນສ້າງຕັ້ງການສະຫງົບທີ່ຖືກຕ້ອງ ພາຍໃນຕົວຂອງຕົນເອງ ເພື່ອເປັນການສະໜັບສະໜູນແກ່ຕົນເອງ. ຈຶ່ງຂໍໃຫ້ພວກເຮົາຊະນະບົດສັງລະນາ ແລະ ພິທີບູຊາ ແລະ ຄວາມປິຕິຍິນດີທີ່ເໝາະສົມ, ຂໍໃຫ້ພວກເຮົາກາຍເປັນຜູ້ໃຫ້ໃນການແລກປ່ຽນທີ່ແທ້ຈິງ.
Mantra 8
यथा विद्वाँ अरं करद्विश्वेभ्यो यजतेभ्यः । अयमग्ने त्वे अपि यं यज्ञं चकृमा वयम् ॥
ເພື່ອວ່າຜູ້ຮູ້ຈະເຮັດໃຫ້ທຸກສິ່ງເໝາະສົມສຳລັບບັນດາຜູ້ນະມັດສະກະບູຊາ, ພິທີບູຊານີ້ທີ່ພວກເຮົາໄດ້ສ້າງຂຶ້ນ, ໂອ ອັຄນີ, ກໍຢູ່ໃນຕົວຂອງເຈົ້ານຳ: ຂໍໃຫ້ເຈົ້າຮັບເອົາມັນໄວ້ພາຍໃນຕົວຂອງເຈົ້າ ແລະ ເຮັດໃຫ້ມັນສຳເລັດຢ່າງຖືກຕ້ອງ.
Inside Sukta 5
How it unfolds
- Where it opens
Agni is ‘born’ as the conscious Hotṛ—fatherly and ancestral-supporting—so the sacrifice may move forward rightly.
- Development
The hymn expands Agni’s priestly network and powers (radiance, ordering, and the supportive ‘cows’/nourishing energies), emphasizing correct ritual coordination and fruitful approach to the gods.
- Climax
The prayer that the knower makes everything ‘fitting’ for worshippers, with the decisive claim that the sacrifice the humans have fashioned is already ‘in’ Agni.
- Where it settles
A closing request that Agni take the rite into himself, perfect it, and deliver its intended results—order, accomplishment, and worthy gain.
The deity: Agni
- Cosmic functionMediator between human and divine realms: he transforms oblations into a subtle, god-reaching form, maintains the sacrificial order (ṛta), and sustains continuity between ancestors, worshippers, and deities.
- Inner significanceThe awakened will and discerning intelligence that ‘kindles’ aspiration; the inner priest that organizes energies, purifies intention, and turns effort into effective offering.
The seer
- Gṛtsamada (Bhārgava)Bhṛgu/Bhārgava lineage (Gṛtsamada family of Mandala 2) · Principal seer of Rig Veda Mandala 2, renowned for hymns that establish Agni and Indra as central ritual powers and for a strongly priestly, yajña-oriented style.
Famous verses
hotā ajaniṣṭa cetanaḥ
ता अस्य वर्णमायुवो नेष्टुः सचन्त धेनवः । कुवित्तिसृभ्य आ वरं स्वसारो या इदं ययुः ॥ayam agne tve api yaṃ yajñaṃ cakṛmā vayam
Attributes of the deity
- Hotṛ (invoking priest)
- Knower of the rite (kratu-vit)
- Bearer/transporter of offerings (havyavāhana)
- Guardian of ṛta (cosmic order)
- Luminous, conscious, ever-young
- Fatherly protector linked with the Fathers (Pitṛs)
Also by this seer
- Primary attribution of most of Rig Veda Mandala 2 (2.1–2.43)
- Noted Agni hymns emphasizing Hotṛ and sacrificial correctness (e.g., RV 2.1, 2.3–2.6)
- Indra hymns in Mandala 2 highlighting victory, strength, and ritual support (e.g., RV 2.12–2.16)
The rite, step by step
- Kindling/awakening Agni and establishing the fire as the Hotṛ of the rite
- Formal invocation: asking Agni to lead the sacrifice forward and align it with ṛta
- Offering oblations into Agni while reciting the hymn to strengthen priestly functions (Hotṛ/Neshṭṛ imagery)
- Requesting ‘noble wealth’ and right ordering (yama) as the fruit of well-performed yajña
- Concluding prayer that Agni internalize the sacrifice and make it fully fitting for all worshippers
Offerings
- Ājya (clarified butter/ghee)
- Samidh (fuel sticks)
- Havis (general oblations, as appropriate)
- Soma-related offerings when part of a soma rite
Frequently Asked Questions
Agni is praised, especially as Hotṛ—the divine priestly fire who invokes the gods and carries offerings in the sacrifice.
That Agni lead the ritual correctly, make it fitting and effective, and grant worthy gains through right order and successful offering.
It links Agni with ancestral continuity: he protects and supports the lineage of worshippers, connecting present sacrifice with the ancestral tradition and its blessings.
Ask anything about Sukta 5 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
