Sukta 81
Sukta 9.81
Not securely inferable from the excerpt alone.
Soma Pavamāna, oriented to Indra’s empowerment.
Likely Triṣṭubh (requires verification).
આ ટૂંકું પાવમાના સ્તોત્ર શુદ્ધિકરણમાંથી ધસી નીકળતી અને ઇન્દ્રમાં પ્રવેશતી સોમની જીવંત “તરંગો”નું ગાન કરે છે; તે ઇન્દ્રને બળ આપીને વિજયી ઉદારતા અને પ્રકાશ/ધનના દાન માટે પ્રેરિત કરે છે. પછી તે સીધી પ્રાર્થનામાં ફેરવે છે: શુદ્ધ સોમને વિનંતી થાય છે કે તે ધન “છાંટી” આપે, પ્રાણબળ અને નિર્મળ અંતર્દૃષ્ટિ મજબૂત કરે, અને સમૃદ્ધિને નજીક જ રાખે. અંતે વ્યાપક અભિષેકરૂપ સમાપ્તિ થાય છે—દ્યાવા-પૃથિવી, આદિત્યો અને સર્વ દેવો શુદ્ધ સોમમાં આનંદ પામે, એવી આમંત્રણ સાથે.
Mantras
Mantra 1
प्र सोमस्य पवमानस्योर्मय इन्द्रस्य यन्ति जठरं सुपेशसः । दध्ना यदीमुन्नीता यशसा गवां दानाय शूरमुदमन्दिषुः सुताः ॥
સોમના પવમાન પ્રવાહની તરંગો આગળ ધસી જાય છે; સુરૂપ, તેઓ ઇન્દ્રના ઉદર તરફ જાય છે. જ્યારે દહીંની સમૃદ્ધિ સાથે તેમને ઊંચે ઉઠાવી, પિડીને કાઢવામાં આવે છે, ત્યારે સુત રસો યશથી શૂરને આનંદિત કરે છે—ગવાંના તેજકિરણોના દાન માટે તેને ઉપર ઉઠાવે છે.
Mantra 2
अच्छा हि सोमः कलशाँ असिष्यददत्यो न वोळ्हा रघुवर्तनिर्वृषा । अथा देवानामुभयस्य जन्मनो विद्वाँ अश्नोत्यमुत इतश्च यत् ॥
કારણ કે સોમ ખરેખર કલશો તરફ ઝડપે ધસી જાય છે—ભાર વહન કરતો ઝડપી ઘોડો જેમ, ઝડપી માર્ગો ધરાવતો વૃષભ જેમ. ત્યાર પછી દેવોના દ્વિજનમનું જે છે તે જાણનાર પ્રાપ્ત કરે છે—જે પરલોકથી છે અને જે અહીંથી છે તે બન્ને.
Mantra 3
आ नः सोम पवमानः किरा वस्विन्दो भव मघवा राधसो महः । शिक्षा वयोधो वसवे सु चेतुना मा नो गयमारे अस्मत्परा सिचः ॥
હે પવમાન સોમ, અમારી પાસે આવો અને અસ્તિત્વનું ધન છાંટો; હે ઇન્દુ, અમારા માટે મહાન સમૃદ્ધિદાતા બનો. શુદ્ધ ચેતનાથી અમને જીવન અને બળનો વધારો શીખવો; અમારી કમાણી અમાથી દૂર ક્યાંય ન ઢોળી દો.
Mantra 4
आ नः पूषा पवमानः सुरातयो मित्रो गच्छन्तु वरुणः सजोषसः । बृहस्पतिर्मरुतो वायुरश्विना त्वष्टा सविता सुयमा सरस्वती ॥
શુદ્ધિકારક સોમ સાથે સુદાતા પૂષા અમારા તરફ આવે; મૈત્ર અને વરુણ એકમન થઈને આવે. બૃહસ્પતિ, મરુતગણ, વાયુ, અશ્વિનીકુમારો, ત્વષ્ટા, સવિતા, સુયમા અને સરસ્વતી—સૌ નજીક આવે.
Mantra 5
उभे द्यावापृथिवी विश्वमिन्वे अर्यमा देवो अदितिर्विधाता । भगो नृशंस उर्वन्तरिक्षं विश्वे देवाः पवमानं जुषन्त ॥
વિશ્વને ગતિમાં મૂકનાર દ્યાવા-પૃથિવી, દેવ અર્યમા અને વ્યવસ્થાપિકા અદિતિ; ભગ, નૃશંસ અને વિશાળ અંતરિક્ષ—અને સર્વ દેવો શુદ્ધિકારક પવમાન સોમમાં આનંદ પામે.
Frequently Asked Questions
The hymn addresses Soma in his purified form (Soma Pavamāna/Indu). It especially highlights Soma’s role in empowering Indra, while ending with an all-gods (Viśvedevas) appreciation of Soma.
In ritual language it describes the purified Soma drink being offered to Indra, which ‘fills’ him with exhilaration and strength. Symbolically it suggests purified energy entering the power of action and victory.
It asks Soma to scatter wealth and plenitude, increase life and strength, grant clear insight, and keep one’s gains close—so prosperity is not ‘poured away’ far from the worshipper.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.