Sukta 7

Mantra 1

प्र यद्वस्त्रिष्टुभमिषं मरुतो विप्रो अक्षरत् । वि पर्वतेषु राजथ ॥

જ્યારે વિપ્ર (ઋષિ) હે મરુતો, તમારા માટે ત્રિષ્ટુભ-છંદની ઇષ (પોષક અર્પણ) પ્રસરાવે છે, ત્યારે તમે પ્રકાશિત થાઓ અને પર્વતોમાં વ્યાપીને રાજ કરો.

Mantra 2

यदङ्ग तविषीयवो यामं शुभ्रा अचिध्वम् । नि पर्वता अहासत ॥

જ્યારે, હે શુભ્રો (પ્રકાશમાન), તવિષીયવો (પ્રચંડ બળવાળા), તમે તમારો યામ (માર્ગ/યાત્રા) સ્થાપો, ત્યારે પર્વતો નમી પડ્યા.

Mantra 3

उदीरयन्त वायुभिर्वाश्रासः पृश्निमातरः । धुक्षन्त पिप्युषीमिषम् ॥

વાયુઓની સાથે તેઓ તેને ઊંચે ઉઠાવે છે—ગર્જનારા, પૃશ્નિમાતાના પુત્રો; તેઓ પ્રચુર પોષણ, જીવનરસને દોહે છે.

Mantra 4

वपन्ति मरुतो मिहं प्र वेपयन्ति पर्वतान् । यद्यामं यान्ति वायुभिः ॥

મરુતો ધુમ્મસને વિખેરી દે છે; પર્વતોને કંપાવે છે, જ્યારે તેઓ વાયુઓ સાથે પોતાના નિયત યામે આગળ વધે છે.

Mantra 5

नि यद्यामाय वो गिरिर्नि सिन्धवो विधर्मणे । महे शुष्माय येमिरे ॥

જ્યારે તમારા આગળ વધવાના યામ માટે પર્વત અને નદીઓ વ્યવસ્થિત સ્થાપનમાં—વિધર્મણ તરફ—સ્થિર થાય છે, ત્યારે તેઓ તમારી મહાન શુષ્મશક્તિને અર્પિત થાય છે.

Mantra 6

युष्माँ उ नक्तमूतये युष्मान्दिवा हवामहे । युष्मान्प्रयत्यध्वरे ॥

રક્ષણ માટે રાત્રે અમે નિશ્ચયે તમારું આહ્વાન કરીએ છીએ; દિવસે પણ તમારું જ આહ્વાન કરીએ છીએ; યજ્ઞના પ્રગતિશીલ અધ્વરમાં પણ તમારું જ આહ્વાન કરીએ છીએ.

Mantra 7

उदु त्ये अरुणप्सवश्चित्रा यामेभिरीरते । वाश्रा अधि ष्णुना दिवः ॥

ઉપર ઊઠે છે તે તેજસ્વી, બહુવર્ણી શક્તિઓ—નિયત ગતિમાર્ગોથી ગતિમાન; ગર્જનાસહિત, તેઓ દ્યૌના શિખર પર પોતાનું સ્થાન ગ્રહણ કરે છે.

Mantra 8

सृजन्ति रश्मिमोजसा पन्थां सूर्याय यातवे । ते भानुभिर्वि तस्थिरे ॥

બળથી તેઓ કિરણને મુક્ત કરે છે અને સૂર્યના ગમન માટે માર્ગ રચે છે; પોતાના ભાનુઓથી તેઓ વિશાળપણે પ્રગટ થાય છે, પ્રકાશમય પથને સ્થાપિત કરે છે.

Mantra 9

इमां मे मरुतो गिरमिमं स्तोममृभुक्षणः । इमं मे वनता हवम् ॥

હે મરુતો, આ મારી વાણી; હે ઋભુક્ષણઃ (બળવાન ઘડનારાઓ), આ મારો સ્તોત્ર—તેને સ્વીકારો. આ મારી હાકને પણ સ્વીકારો.

Mantra 10

त्रीणि सरांसि पृश्नयो दुदुह्रे वज्रिणे मधु । उत्सं कवन्धमुद्रिणम् ॥

ચિતરાંગ (પૃશ્નિ) વાળાઓએ વજ્રધારી માટે મધુરતાના ત્રણ પ્રવાહ દોહ્યા; ઉપર ઉદ્ભવતો, સુસંયત ઝરો—અંતરમાં અક્ષય સ્ત્રોત.

Mantra 11

मरुतो यद्ध वो दिवः सुम्नायन्तो हवामहे । आ तू न उप गन्तन ॥

હે મરુતો, જ્યારે અમે સ્વર્ગથી તમને કૃપા માટે ઇચ્છતા બોલાવીએ છીએ, ત્યારે અમારી પાસે નજીક આવો—અમારા અંતરમાં પ્રવેશી નજીક થાઓ.

Mantra 12

यूयं हि ष्ठा सुदानवो रुद्रा ऋभुक्षणो दमे । उत प्रचेतसो मदे ॥

હે સુદાનવો! તમે જ ખરેખર—રુદ્રો, ઋભુક્ષણો (બળવાન ઘડનારાઓ)—ગૃહમાં સ્થિત છો; અને મદ (પ્રેરિત આનંદ-ઉલ્લાસ)માં તમે પ્રચેતા, સર્વજાગૃત શક્તિઓ છો.

Mantra 13

आ नो रयिं मदच्युतं पुरुक्षुं विश्वधायसम् । इयर्ता मरुतो दिवः ॥

હે દિવ્ય મરુતો! આનંદથી છલકાતી રયિ (સમૃદ્ધિ), બહુવૃદ્ધિ-યુક્ત અને સર્વથા ધારણકારી—તેને અમારા તરફ લાવો; તેને અમારી તરફ પ્રવર્તિત કરો.

Mantra 14

अधीव यद्गिरीणां यामं शुभ्रा अचिध्वम् । सुवानैर्मन्दध्व इन्दुभिः ॥

હે શુભ્ર (પ્રકાશમાન) જનોએ! જ્યારે તમે જાણે ગિરીઓના યામ (માર્ગ-પ્રવાહ), ઊંચાઈઓના ગમનને પ્રવર્તિત કરો, ત્યારે સુવાણ (પિષિત) ઇન્દુ-બિંદુઓ—સોમરસના ટીપાં—દ્વારા તમે આનંદમાં પ્રવેશો અને અંતરમાં રહેલા હર્ષને વધુ તીવ્ર કરો.

Mantra 15

एतावतश्चिदेषां सुम्नं भिक्षेत मर्त्यः । अदाभ्यस्य मन्मभिः ॥

એટલા સુધી તો પણ આ દેવતાઓની કૃપા માટે મર્ત્ય ભિક્ષા માગી શકે છે—અદાભ્ય (અપરાજેય)ના મન્મો, પ્રેરિત વિચાર-રચનાઓ દ્વારા. કારણ કે સાચું સુમ્ન તો એ જ છે: અજય રક્ષા અને ઉન્નતિનું વરદાન.

Mantra 16

ये द्रप्सा इव रोदसी धमन्त्यनु वृष्टिभिः । उत्सं दुहन्तो अक्षितम् ॥

જે દ્રપ્સ સમા તેજસ્વી બની, વૃષ્ટિઓ દ્વારા અનુસરી, બે રોદસી (દ્વિલોક)ને શ્વાસે ભરતા અને વિસ્તૃત કરતા રહે છે; અને અક્ષિત ઉત્સને દોહી કાઢે છે—એ જ શક્તિઓ સત્તાને આનંદ અને જ્ઞાનની ધારાઓથી ફળદાયી કરે છે.

Mantra 17

उदु स्वानेभिरीरत उद्रथैरुदु वायुभिः । उत्स्तोमैः पृश्निमातरः ॥

ઉદુ—તમારા સ્વાનો (પ્રતિધ્વનિત નાદો)થી ઊઠો; ઉદુ—તમારા રથોથી ઊઠો; ઉદુ—તમારા વાયુઓથી ઊઠો; ઉદુ—તમારા સ્તોમો (સ્તુતિગીતો)થી ઊઠો, હે પૃશ્નિમાતરઃ (પૃશ્નિના સંતાનો)! ગતિ અને પ્રાણની અનેક શક્તિઓથી સત્તાને ઉપર ઉઠાવો.

Mantra 18

येनाव तुर्वशं यदुं येन कण्वं धनस्पृतम् । राये सु तस्य धीमहि ॥

જેના દ્વારા તુર્વશ અને યદુને સહાય મળી, જેના દ્વારા કણ્વ ધનનો વિજેતા બન્યો—તે જ શક્તિ (બલ) તરફ, રાયિ (સમૃદ્ધિ) માટે, અમે મનને એકાગ્ર કરીએ છીએ.

Mantra 19

इमा उ वः सुदानवो घृतं न पिप्युषीरिषः । वर्धान्काण्वस्य मन्मभिः ॥

હે સુદાનવો, તમારી આ પોષક ધારાઓ ઘૃત સમી મધુરતા જેવી પરિપૂર્ણ થઈ છે; કણ્વના મન્મ (પ્રેરિત સ્તુતિ-વચનો) દ્વારા બળવાન બની છે—અમારા આંતરિક અર્પણો સમૃદ્ધ પોષણમાં વધે.

Mantra 20

क्व नूनं सुदानवो मदथा वृक्तबर्हिषः । ब्रह्मा को वः सपर्यति ॥

હે સુદાનવો, હવે ક્યાં આનંદ કરો છો—તમે જેઓએ યજ્ઞાસન (બર્હિસ્) પાથર્યું છે? કયો બ્રહ્મા, કયો વચન-જ્ઞાતા, યોગ્ય ઉપાસનાથી તમારી સેવા કરે છે?

Mantra 21

नहि ष्म यद्ध वः पुरा स्तोमेभिर्वृक्तबर्हिषः । शर्धाँ ऋतस्य जिन्वथ ॥

હે પવિત્ર આસન (બર્હિસ્) પાથરનારાઓ! પૂર્વે પણ તમારાં વિષે કદી અન્યથા થયું નથી; સ્તોત્રો દ્વારા તમે ઋતના શર્ધાને (સમૂહને) જાગૃત કરો છો—વાણી/શબ્દ દ્વારા તમે નિયમિત શક્તિઓને કર્મમાં પ્રવૃત્ત કરો છો.

Mantra 22

समु त्ये महतीरपः सं क्षोणी समु सूर्यम् । सं वज्रं पर्वशो दधुः ॥

એકસાથે તેમણે મહાન આપોને સુસંગત કર્યા; એકસાથે પૃથ્વીને; એકસાથે સૂર્યને; અને એકસાથે વજ્રને સાંધે-સાંધે સ્થિર કર્યો—ઋતના એક જ કર્મ માટે શક્તિઓને એકત્ર કરતાં.

Mantra 23

वि वृत्रं पर्वशो ययुर्वि पर्वताँ अराजिनः । चक्राणा वृष्णि पौंस्यम् ॥

સાંધે-સાંધે તેઓ વૃત્ર સામે આગળ વધ્યા; અડગ પર્વતોને તેમણે ચકનાચૂર કર્યા—હે બળવાન! વીર્ય-શક્તિ (પૌંસ્ય)ને ઘડીને; આમ અવરોધ તૂટે છે અને ગુપ્ત પ્રકાશ મુક્ત થાય છે.

Mantra 24

अनु त्रितस्य युध्यतः शुष्ममावन्नुत क्रतुम् । अन्विन्द्रं वृत्रतूर्ये ॥

યુદ્ધમાં પ્રયત્નશીલ ત્રિતાને અનુસરી તેઓએ શૌર્યબળ (શુષ્મ) અને તેજસ્વી સંકલ્પ (ક્રતુ) પ્રગટ કર્યા; વૃત્ર-નિવારણના વિજયયુદ્ધમાં તેઓ ઇન્દ્ર સાથે આગળ વધ્યા.

Mantra 25

विद्युद्धस्ता अभिद्यवः शिप्राः शीर्षन्हिरण्ययीः । शुभ्रा व्यञ्जत श्रिये ॥

હાથોમાં વીજળી ધારણ કરનાર, સ્વર્ગ તરફ તેજસ્વી, કિરણમય ગાલ-રક્ષકો (શિપ્રા) અને સુવર્ણ શિરોભૂષણો ધરાવનાર—એ ઉજ્જ્વળોએ શ્રી માટે પોતાને બહારથી અલંકૃત કર્યા.

Mantra 26

उशना यत्परावत उक्ष्णो रन्ध्रमयातन । द्यौर्न चक्रदद्भिया ॥

જ્યારે, ઇચ્છાપૂર્વક, પરાવતના અતિદૂર પ્રદેશમાંથી તું વૃષભ માટે એક ભેદ (રંધ્ર) ખોલ્યો, ત્યારે દ્યૌ (આકાશ) પણ ભયથી કંપી ઊઠ્યો, જાણે ડરી ગયો હોય.

Mantra 27

आ नो मखस्य दावनेऽश्वैर्हिरण्यपाणिभिः । देवास उप गन्तन ॥

હે દેવો, યજ્ઞના આનંદ-દાન માટે અમારી પાસે આવો; તમારા અશ્વો સાથે, સુવર્ણ-પ્રભા જેવા હાથે—અમારી નજીક આવો.

Mantra 28

यदेषां पृषती रथे प्रष्टिर्वहति रोहितः । यान्ति शुभ्रा रिणन्नपः ॥

જ્યારે તેમની ચિતરેલી (પૃષતી) રથ પર હોય અને લાલ (રોહિત) ધુરાને ખેંચે, ત્યારે તેજસ્વી શક્તિઓ આગળ વધે—જળોને કંપાવી ગતિમાં મૂકે.

Mantra 29

सुषोमे शर्यणावत्यार्जीके पस्त्यावति । ययुर्निचक्रया नरः ॥

સુપ્રેસિત સોમમાં, શર્યણાવતીમાં, અને નિવાસ-સમૃદ્ધ આર્જીકમાં—ચક્રને સ્થિર કરીને નરો (વીરો) ગયા; પોતાના માર્ગમાં અડગ.

Mantra 30

कदा गच्छाथ मरुत इत्था विप्रं हवमानम् । मार्डीकेभिर्नाधमानम् ॥

હે મરુતો, ક્યારે તમે આ રીતે—આહ્વાન કરનાર, જરૂરતમંદ ઋષિ પાસે—આવશો? કૃપાભર્યા ઉપચારક બળોથી કષ્ટ પામનારને આશ્રય આપો.

Mantra 31

कद्ध नूनं कधप्रियो यदिन्द्रमजहातन । को वः सखित्व ओहते ॥

હે ‘કદ્ધ’ને પ્રિય માનનારાઓ, હવે તો કહો—એવું શું છે કે તમે ઇન્દ્રને છોડ્યા નથી? તમામાંથી કોણ સખિત્વના બંધનથી પીછેહઠ કરે છે?

Mantra 32

सहो षु णो वज्रहस्तैः कण्वासो अग्निं मरुद्भिः । स्तुषे हिरण्यवाशीभिः ॥

બળવાન, વજ્રહસ્ત દેવો સાથે અમે કણ્વો—મરુતો સાથે—અગ્નિનું સ્તવન કરીએ છીએ, સુવર્ણ સમી તેજસ્વી વાણીોથી.

Mantra 33

ओ षु वृष्णः प्रयज्यूना नव्यसे सुविताय । ववृत्यां चित्रवाजान् ॥

ઓ, વૃષણ (બળવાન દેવ) માટે—અગ્રયજ્ઞી શક્તિઓને, નવીન બનવા માટે, સુગતિ માટે—હું અહીં વાળી લાવું, ચિત્રવાજ (વિવિધ બળ-સમૃદ્ધિ) ધરાવનારાંને.

Mantra 34

गिरयश्चिन्नि जिहते पर्शानासो मन्यमानाः । पर्वताश्चिन्नि येमिरे ॥

અંતરના ‘ગિરિ’ પણ ઝૂકી પડે છે અને નીચે ધકેલાઈ જાય છે; પ્રતિરોધક ઘન સમૂહો, પોતાને અડગ માનતાં, છૂટા પડે છે. ‘પર્વતો’ પણ રોકાઈ બંધાઈ જાય છે—જ્યારે દિવ્ય બળ અવરોધ પર દબાણ કરે છે.

Mantra 35

आक्ष्णयावानो वहन्त्यन्तरिक्षेण पततः । धातारः स्तुवते वयः ॥

તીક્ષ્ણ દૃષ્ટિવાળા તેઓ અમને વહન કરે છે—અંતરિક્ષમાં ઉડતાં; સ્તુતિ કરનારને ધાતાર (દિવ્ય વ્યવસ્થાપકો) પ્રગતિની પંખી-શક્તિઓ પહોંચાડે છે.

Mantra 36

अग्निर्हि जानि पूर्व्यश्छन्दो न सूरो अर्चिषा । ते भानुभिर्वि तस्थिरे ॥

અગ્નિ તો નિશ્ચયે પ્રાચીન, જન્મજાત જ્ઞાતા છે; છંદના સૂર્ય સમો પોતાની જ્વાલા (અર્ચિષા) સાથે તેજે છે. તેની કિરણો (ભાનુભિઃ) વડે આ શક્તિઓ વિસ્તૃત આકાશમાં વિખેરાઈ પોતાના સ્થાનોએ સ્થિર થાય છે.