Sukta 63

Mantra 1

स पूर्व्यो महानां वेनः क्रतुभिरानजे । यस्य द्वारा मनुष्पिता देवेषु धिय आनजे ॥

તે મહાનોમાં પ્રાચીન, મહાન વેન (શોધક) ક્રતુઓ—ઇચ્છાશક્તિઓ—દ્વારા નજીક આવ્યો છે. જેના દ્વારો દ્વારા મનુ પિતા પ્રવેશ્યો; તેના દ્વારા અમારી ધીઓ (વિચારો) દેવોમાં પ્રવેશે છે.

Mantra 2

दिवो मानं नोत्सदन्त्सोमपृष्ठासो अद्रयः । उक्था ब्रह्म च शंस्या ॥

દિવના માપથી ઓછા ન પડતા, સોમને પીઠ પર ધારણ કરનારા અદ્રિ (પથ્થરો) ગતિમાન થાય છે; ઉન્નત ઉકથો અને બ્રહ્મ (પવિત્ર વચન) ઉચ્ચારવા યોગ્ય છે.

Mantra 3

स विद्वाँ अङ्गिरोभ्य इन्द्रो गा अवृणोदप । स्तुषे तदस्य पौंस्यम् ॥

તે વિદ્વાન—ઇન્દ્ર—અઙ્ગિરસો માટે ગાઓ (પ્રકાશની કિરણો)ને ખુલ્લી કરી આપ્યો. હું તેના પૌંસ્ય—પુરુષબળ, વિજયી આત્મશક્તિ—ની સ્તુતિ કરું છું.

Mantra 4

स प्रत्नथा कविवृध इन्द्रो वाकस्य वक्षणिः । शिवो अर्कस्य होमन्यस्मत्रा गन्त्ववसे ॥

પ્રાચીન કાળથી કવિઓને વધારનાર ઇન્દ્ર વાક્ (વાણી)નો વહનકર્તા છે. અર્ક (સ્તુતિગીત)ના હોમસ્થાને, શિવરૂપે, તે અહીં અમારી પાસે સહાય માટે આવે.

Mantra 5

आदू नु ते अनु क्रतुं स्वाहा वरस्य यज्यवः । श्वात्रमर्का अनूषतेन्द्र गोत्रस्य दावने ॥

હવે તો, હે ઇન્દ્ર, તારા ક્રતુ (પ્રભાવશાળી સંકલ્પ)ને અનુસરી યજ્યવ ઉપાસકો ‘સ્વાહા’ સાથે વર (પસંદ કરેલ) આનંદ/વરદાન અર્પે છે. અર્ક (સ્તુતિગીતો) તારી શ્વાત્ર (મહાશક્તિ)ને ગુંજાવે છે—ગોત્ર (પ્રકાશમય ધન-ગાયો)ના દાન માટે.

Mantra 6

इन्द्रे विश्वानि वीर्या कृतानि कर्त्वानि च । यमर्का अध्वरं विदुः ॥

ઇન્દ્રમાં સર્વ વીર્ય (વીર-શક્તિઓ) એકત્ર છે—જે કરેલાં છે અને જે કરવાનાં બાકી છે. જેને અર્ક (પ્રકાશિત સ્તુતિઓ) અધ્વર (યજ્ઞ)ની સાચી ગતિ/યાત્રા તરીકે જાણે છે.

Mantra 7

यत्पाञ्चजन्यया विशेन्द्रे घोषा असृक्षत । अस्तृणाद्बर्हणा विपोऽर्यो मानस्य स क्षयः ॥

જ્યારે પાંઞ્ચજન્ય (પાંચગણી જન્મેલી માનવ સમુદાય) માટે ઇન્દ્ર તરફ અભિલાષાના ઘોષ છૂટ્યા, ત્યારે વિપ (પ્રેરિત દ્રષ્ટાવાળો ઋષિ)એ બર્હણા (ઉન્નત કરનાર આસન/બર્હિ) પાથર્યું. એ જ આર્ય (અંતર-ઉત્કર્ષથી ઉન્નત) બનતા મનનું નિવાસસ્થાન છે.

Mantra 8

इयमु ते अनुष्टुतिश्चकृषे तानि पौंस्या । प्रावश्चक्रस्य वर्तनिम् ॥

આ રહી મારી અનુષ્ટુતિ—હે તને અર્પિત સ્તુતિ—મેં રચી છે; તેના દ્વારા હું તે પૌંસ્ય, પુરુષાર્થમય બળોને પ્રગટ કરું છું. અને હું ચક્રના માર્ગને વિસ્તૃત કરું છું—અમામાં તારા બળની અગ્રગતિનો પથ ખોલું છું.

Mantra 9

अस्य वृष्णो व्योदन उरु क्रमिष्ट जीवसे । यवं न पश्व आ ददे ॥

આ વೃಷણ, મહાબળવાનના વિશાળ વ્યોદનમાં તું જીવન માટે વિશાળ પગલાં ભરીને બહાર નીકળ્યો છે. અને તું યવ—ધાન્ય—લાવ્યો છે, જાણે પશુઓ માટે; આંતરિક ગોવૃંદો માટે, વધવા ઇચ્છતા બળોને પોષણરૂપે.

Mantra 10

तद्दधाना अवस्यवो युष्माभिर्दक्षपितरः । स्याम मरुत्वतो वृधे ॥

તેને ધારણ કરતાં, સહાય ઇચ્છતાં, અને તમે—દક્ષપિતર, વિવેકના પિતા—તમારી સાથે, અમે મરુત્વતના વૃદ્ધિમાં વૃદ્ધિ બનીએ. મરુતો સાથે ઇન્દ્ર અમારું અસ્તિત્વ વિસ્તારે.

Mantra 11

बळृत्वियाय धाम्न ऋक्वभिः शूर नोनुमः । जेषामेन्द्र त्वया युजा ॥

હે શૂર ઇન્દ્ર! તારા ઋતુયોગ્ય ધામ અને બળ માટે અમે પ્રકાશમય ઋચાઓથી તને આગળ પ્રેરિત કરીએ છીએ; તારા સાથે યુગ્મ બની, તને સાથી-શક્તિ રૂપે લઈને, અમે વિજય પામીએ.

Mantra 12

अस्मे रुद्रा मेहना पर्वतासो वृत्रहत्ये भरहूतौ सजोषाः । यः शंसते स्तुवते धायि पज्र इन्द्रज्येष्ठा अस्माँ अवन्तु देवाः ॥

અમારા માટે રુદ્રો—બળવાન, પર્વત સમા—વૃત્રવધમાં, યુદ્ધઘોષના આહ્વાને, આનંદથી એકસાથે જોડાયેલા રહે. જે સ્તુતિ કરે અને જે ગાય, તેના માટે દૃઢ તેજ સ્થાપિત થાય. ઇન્દ્રને જ્યેષ્ઠ રાખીને દેવો અમારું રક્ષણ કરે.