Opening the text

Sukta 2.33
Gṛtsamada
Rudra
Triṣṭubh (standard for RV 2.33)
এই সূক্তটো ৰুদ্ৰক গভীৰ শ্ৰদ্ধাৰে, সাৱধানে সমতুলিতভাৱে আহ্বান কৰে—তেওঁ একে সময়তে ভয়ংকৰ আৰু উপকাৰী; ক্ৰোধ নহয়, কৃপাই প্ৰাৰ্থিত। গৃৎসমদে ‘সূৰ্যৰ দৰ্শন’ৰ পৰা বিচ্ছিন্ন নোহোৱাৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰে, বল-সমৃদ্ধি, সন্তান আৰু অনিষ্টৰ পৰা ৰক্ষা বিচাৰে, আৰু ৰুদ্ৰৰ শোধনকাৰী শক্তিক প্ৰশংসা কৰি, উগ্ৰ দেৱতাক শান্ত কৰিবলৈ পুনঃপুনঃ নমস্কাৰ অৰ্পণ কৰে।
Mantra 1
आ ते पितर्मरुतां सुम्नमेतु मा नः सूर्यस्य संदृशो युयोथाः । अभि नो वीरो अर्वति क्षमेत प्र जायेमहि रुद्र प्रजाभिः ॥
হে মৰুতসকলৰ পিতৃ, তোমাৰ সুম্ন—অনুগ্ৰহ—আমালৈ আহক; সূৰ্যৰ দৰ্শনৰ পৰা আমাক নেদূৰ কৰিবা। আমাৰ মাজত বীৰ-শক্তি বৃদ্ধি পাওক; হে ৰুদ্ৰ, প্ৰজাসহ আমি আগবাঢ়ি জন্ম লওঁ।
Mantra 2
त्वादत्तेभी रुद्र शंतमेभिः शतं हिमा अशीय भेषजेभिः । व्यस्मद्द्वेषो वितरं व्यंहो व्यमीवाश्चातयस्वा विषूचीः ॥
হে ৰুদ্ৰ, তোমাৰ নিজ দানস্বৰূপ অতি শান্তিদায়ক ভেষজসমূহেৰে যেন মই শত হিম (শত শীত) অতিক্ৰম কৰোঁ। আমাৰ পৰা সকলো দ্বেষ দূৰলৈ তাড়াই দিয়া; দুঃখ-কষ্ট দূৰ কৰা; চাৰিওফালৰ পৰা আঘাত কৰা সৰ্পণশীল ব্যাধিসমূহক বিচ্ছিন্ন কৰি নাশ কৰা।
Mantra 3
श्रेष्ठो जातस्य रुद्र श्रियासि तवस्तमस्तवसां वज्रबाहो । पर्षि णः पारमंहसः स्वस्ति विश्वा अभीती रपसो युयोधि ॥
হে ৰুদ্ৰ, জন্মলভাসকলৰ মাজত তুমি শ্ৰীয়ে সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ; হে বজ্ৰবাহু, বলৱানসকলৰ মাজত তুমি সৰ্বাধিক বলৱান। আমাক অংহসৰ পাৰ তীৰলৈ পাৰ কৰোৱা; স্বস্তি দিয়া; হিংস্ৰ শক্তিসমূহৰ সকলো আক্রমণ প্ৰতিহত কৰা।
Mantra 4
मा त्वा रुद्र चुक्रुधामा नमोभिर्मा दुःष्टुती वृषभ मा सहूती । उन्नो वीराँ अर्पय भेषजेभिर्भिषक्तमं त्वा भिषजां शृणोमि ॥
হে ৰুদ্ৰ, নমস্কাৰেৰে যেন আমি তোমাক ক্ৰুদ্ধ নকৰোঁ; হে বৃষভ, কুস্তুতি বা ভুল আহ্বানে যেন তুমি উত্তেজিত নহোৱা। তোমাৰ ভেষজসমূহেৰে আমাৰ বীৰশক্তিসমূহ উত্থাপন কৰা; চিকিৎসকসকলৰ মাজত সৰ্বোত্তম চিকিৎসক—তোমাক আমি শুনোঁ আৰু স্বীকাৰ কৰোঁ।
Mantra 5
हवीमभिर्हवते यो हविर्भिरव स्तोमेभी रुद्रं दिषीय । ऋदूदरः सुहवो मा नो अस्यै बभ्रुः सुशिप्रो रीरधन्मनायै ॥
যি জন হৱিৰে ৰুদ্ৰক আহ্বান কৰে, আৰু স্তোত্ৰ-অৰ্পণ আৰু হৱিৰে তেঁওক সেৱা কৰে—সেই সু-আহ্বানীয়, দৃঢ়-উদৰ ৰুদ্ৰে এই বিষয়ে আমাক অনিষ্ট নকৰক। বাদামী-বৰ্ণ, সু-শিপ্ৰ (সুন্দৰ ওঁঠযুক্ত) জনে আমাৰ মন আৰু সংকল্পৰ প্ৰতি কোমল হওক।
Mantra 6
उन्मा ममन्द वृषभो मरुत्वान्त्वक्षीयसा वयसा नाधमानम् । घृणीव च्छायामरपा अशीया विवासेयं रुद्रस्य सुम्नम् ॥
মৰুতসহ বৃষভ-শক্তি ৰুদ্ৰে—সংগ্ৰামশীল মোক অধিক বলিষ্ঠ প্ৰাণ-শক্তিৰে উজাই তুলি আনন্দিত কৰক। উষ্ণ আশ্ৰয়ৰ দৰে, অজেয় ছায়া-ময় ৰক্ষা মই লাভ কৰোঁ; আৰু যথোচিত উপাসনাৰে ৰুদ্ৰৰ সুম্ন—কৃপাময় অনুগ্ৰহ—মই জয় কৰোঁ।
Mantra 7
क्व स्य ते रुद्र मृळयाकुर्हस्तो यो अस्ति भेषजो जलाषः । अपभर्ता रपसो दैव्यस्याभी नु मा वृषभ चक्षमीथाः ॥
হে ৰুদ্ৰ, ক’ত আছে তোমাৰ সেই দয়া-প্ৰস্তুত হাত—যি হাত ভেষজ, জলাṣ (শীতল-সান্ত্বনাদায়ক) বাম আনে? হে বৃষভ, তুমি দেৱীয় ৰপস (আঘাত-দাহ) আঁতৰোৱা; এতিয়া মোক ৰক্ষাময় দৃষ্টিৰে চাওক।
Mantra 8
प्र बभ्रवे वृषभाय श्वितीचे महो महीं सुष्टुतिमीरयामि । नमस्या कल्मलीकिनं नमोभिर्गृणीमसि त्वेषं रुद्रस्य नाम ॥
তাম্ৰবৰ্ণ, উজ্জ্বল বৃষভৰ প্ৰতি মই মহৎ, মহিমান্বিত, সু-স্তুতিময় স্তোত্ৰ প্ৰেৰণ কৰোঁ। নমস্কাৰে অন্তৰৰ কল্মষ নাশকক নমো কৰোঁ; আৰু ভক্তিভাৱে ৰুদ্ৰৰ তীক্ষ্ণ নাম গাই-ঘোষণা কৰোঁ।
Mantra 9
स्थिरेभिरङ्गैः पुरुरूप उग्रो बभ्रुः शुक्रेभिः पिपिशे हिरण्यैः । ईशानादस्य भुवनस्य भूरेर्न वा उ योषद्रुद्रादसुर्यम् ॥
দৃঢ় অঙ্গ-প্ৰত্যঙ্গযুক্ত, বহুৰূপী, উগ্ৰ—সেই তাম্ৰবৰ্ণ জনা দীপ্ত স্বৰ্ণে অলংকৃত। এই বিস্তৃত ভুবনৰ অধীশ্বৰ হিচাপে ৰুদ্ৰৰ পৰা ঐশ্বৰ্য-শাসনশক্তি কেহেও ৰোধ কৰিব নোৱাৰে; তেওঁৰ অসুৰীয় প্ৰভাৱৰ সন্মুখত কোনো অন্ধকাৰ টিকি নাথাকে।
Mantra 10
अर्हन्बिभर्षि सायकानि धन्वार्हन्निष्कं यजतं विश्वरूपम् । अर्हन्निदं दयसे विश्वमभ्वं न वा ओजीयो रुद्र त्वदस्ति ॥
অৰ্হন, তুমি শৰ-বাণ আৰু ধনু বহন কৰা; অৰ্হন, তুমি যজ্ঞীয়, বিশ্বৰূপ দীপ্তি-অলংকাৰ ধাৰণ কৰা। অৰ্হন, তুমি এই সমগ্ৰ বিস্তৃত জগতৰ প্ৰতি দয়া প্ৰকাশ কৰা; হে ৰুদ্ৰ, তোমাতকৈ অধিক বলৱান কেহো নাই।
Mantra 11
स्तुहि श्रुतं गर्तसदं युवानं मृगं न भीममुपहत्नुमुग्रम् । मृळा जरित्रे रुद्र स्तवानोऽन्यं ते अस्मन्नि वपन्तु सेनाः ॥
শ্ৰুত—খ্যাত, গৰ্তত অধিষ্ঠিত, যুৱান, মৃগৰ দৰে ভয়ংকৰ, আঘাত কৰি দমন কৰা তীব্ৰ সেইজনক স্তৱ কৰ। হে ৰুদ্ৰ, স্তৱিত হ’লে গায়কৰ প্ৰতি কৃপালু হওঁক; তোমাৰ আক্রমণ-উদ্যোগ আৰু বৈৰী সেনাবাহিনী আমাৰ ওপৰত নহয়, আন ঠাইলৈহে পৰি যাওক।
Mantra 12
कुमारश्चित्पितरं वन्दमानं प्रति नानाम रुद्रोपयन्तम् । भूरेर्दातारं सत्पतिं गृणीषे स्तुतस्त्वं भेषजा रास्यस्मे ॥
শিশুৱেও ওচৰলৈ আহোঁতে পিতাক বন্দনা কৰে; তেনেকৈ ওচৰলৈ আগবঢ়া ৰুদ্ৰক মই নমস্কাৰ কৰোঁ। তোমাক ‘ভূৰিৰ দাতা’—বহুতৰ দানকাৰী, ‘সৎপতি’—সত্যৰ অধিপতি বুলি মই গুণগান কৰোঁ; স্তৱিত তুমি আমাক ভেষজ—চিকিৎসাশক্তি দান কৰা।
Mantra 13
या वो भेषजा मरुतः शुचीनि या शंतमा वृषणो या मयोभु । यानि मनुरवृणीता पिता नस्ता शं च योश्च रुद्रस्य वश्मि ॥
হে মৰুতসকল, তোমালোকৰ যি ভেষজসমূহ—পবিত্ৰ, অতি শান্তিদায়ক, বৃষণসকলৰ, আনন্দ-দায়ক—আছে; যিবোৰ আমাৰ পিতা মনুৱে বাছি লৈছিল, সেই শান্তি আৰু কল্যাণৰ দানসমূহ মই ৰুদ্ৰৰ পৰা বিচাৰোঁ।
Mantra 14
परि णो हेती रुद्रस्य वृज्याः परि त्वेषस्य दुर्मतिर्मही गात् । अव स्थिरा मघवद्भ्यस्तनुष्व मीढ्वस्तोकाय तनयाय मृळ ॥
ৰুদ্ৰৰ হেতি (অস্ত্ৰ)-ক আমাৰ পৰা আঁতৰাই দিয়া; তীক্ষ্ণজনৰ মহা দুৰ্মতি (অশুভ-ইচ্ছা) আমাৰ ওপৰেৰে পাৰ হৈ যাওক। হে মীঢ্বস্ত (বৰদাতা) ৰুদ্ৰ, দানশীলসকলৰ বাবে দৃঢ় ৰক্ষা বিস্তাৰ কৰা; আমাৰ শিশু আৰু সন্ততিৰ বাবে মৃळ (অনুকম্পা) কৰা।
Mantra 15
एवा बभ्रो वृषभ चेकितान यथा देव न हृणीषे न हंसि । हवनश्रुन्नो रुद्रेह बोधि बृहद्वदेम विदथे सुवीराः ॥
এৱা, হে বভ্ৰ (তাম্ৰবৰ্ণ) বৃষভ, চেকিতান (সচেতন-জ্ঞানী) দেব, আমাৰ প্ৰতি তেনেকুৱা হওক যেন তুমি ন হৃণীষে (ক্ৰুদ্ধ নহও) ন হংসি (আঘাত নকৰা)। হৱনশ্ৰুৎ (আহ্বান-শ্ৰোতা) হে ৰুদ্ৰ, ইয়াত আমাৰ বাবে বোধি (জাগ্ৰত হও); বিদথে (সভা/যজ্ঞ-সমাবেশত) আমি ব্ৰহদ্ (মহৎ) কথা কওঁ, সুৱীৰাঃ (বীৰ-শক্তিসম্পন্ন) হওঁ।
It asks for Rudra’s grace and protection—health, strength, progeny, and safety—while requesting that his fierce power not turn into harm.
The “Sun’s vision” points to life, order (ṛta), clarity, and well-being. The prayer asks to remain in that life-giving, truthful sphere and not fall into darkness, illness, or misfortune.
No. The hymn openly acknowledges his fierceness, but it also praises him as a purifier and healer who becomes beneficent when approached with sincere praise and salutations.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.