Adhyaya 43

Verse 1

श्रीनारद उवाच । ततोऽहं पार्थ भूयोऽपि जनानुग्रहकाम्यया । प्रत्यक्षदेवं मार्तंडमत्रानेतुमियेष ह

Śrī Nārada nói: Rồi đó, hỡi Pārtha, một lần nữa—vì mong ban lợi lạc cho muôn người—ta quyết đem đến đây Mārtaṇḍa, vị thần hiển hiện trước mắt (Mặt Trời), đích thân ngự đến.

Verse 2

सर्वेषां प्राणिनां यस्मादुडुपो भगवान्रविः । इहामुत्र च कौंतेय विश्वद्धारी रविर्मतः

Vì Ravi, đấng Mặt Trời chí phúc, là “con thuyền” dẫn dắt mọi loài hữu tình, hỡi con của Kuntī, nên Ravi được xem là bậc nâng đỡ vũ trụ—cả ở đời này lẫn đời sau.

Verse 3

ये स्मरंति रविं भक्त्या कीर्तयंति च ये नराः । पूजयंति च ये नित्यं कृतार्थास्ते न संशयः

Những ai nhớ tưởng Ravi với lòng sùng kính, ca ngợi Ngài và hằng ngày thờ phụng—người ấy thật sự viên mãn, điều này không còn nghi ngờ.

Verse 4

सूर्यभक्तिपरा ये च नित्यं तद्गतमानसाः । ये स्मरंति सदा सूर्यं न ते दुःखस्य भाजिनः

Những ai chuyên tâm sùng kính Sūrya, tâm luôn an trú nơi Ngài và thường hằng nhớ tưởng Mặt Trời—người ấy không phải kẻ thọ nhận khổ sầu.

Verse 5

भवनानि मनोज्ञानि विविधाभरणाः स्त्रियः । धनं चादृष्टपर्यंतं सूर्यपूजाविधेः फलम्

Nhà cửa mỹ lệ làm vui lòng người, người nữ trang sức bằng nhiều bảo vật, và của cải kéo dài đến cả phúc phần chưa thấy trong tương lai—đó được tuyên nói là quả báo của nghi thức thờ phụng Sūrya đúng pháp.

Verse 6

दुर्लभा भक्तिः सूर्ये वा दुर्लभं तस्य चार्चनम् । दानं च दुर्लभं तस्मै ततो होमश्च दुर्लभः

Lòng bhakti đối với Sūrya thật hiếm có; việc thờ cúng Ngài cũng hiếm. Bố thí vì Ngài lại càng hiếm, và hiếm hơn nữa là hành lễ hỏa cúng (homa) dâng Ngài.

Verse 7

नमस्कारादिसंयुक्तं रविरित्यक्षरद्वयम् । जिह्वाग्रे वर्तते यस्य सफलं तस्य जीवितम्

Với người mà trên đầu lưỡi luôn hiện hữu danh hai âm “Ravi”, kèm theo lời đảnh lễ và những lời tán thán—đời người ấy trở nên hữu ích, trổ quả viên thành.

Verse 8

इत्यहं हृदि संचिंत्य माहात्म्यं रविजं महत् । पूर्णं वर्षशतं पार्थ रविं भक्त्या ह्यतोषयम्

Vì thế, ghi khắc trong tim đại uy đức phát sinh từ Thần Ravi, hỡi Pārtha, ta đã làm hài lòng Chúa Ravi bằng lòng sùng kính trọn đủ một trăm năm.

Verse 9

जपेन सुविशुद्धेन च्छन्दसां वायुभोजनः । ततः खाद्द्वितीयां मूर्तिं कृत्वा योगबलाद्विभुः

Nhờ trì tụng (japa) thanh tịnh tột bậc các thánh ca Veda, lấy gió làm dưỡng chất, rồi bằng sức mạnh yoga, bậc đại năng ấy tạo nên một thân thứ hai và an trụ giữa hư không.

Verse 10

तेजसा दुर्दृशो भास्वान्प्रत्यक्षः समजायत

Bấy giờ, Đấng Rực Sáng—khó thể nhìn thẳng vì hào quang chói lòa—đã hiện ra rõ ràng trước mặt người ấy.

Verse 11

तमहं प्रांजलिर्भूत्वा नमस्कृत्य रविं प्रभुम् । सामभिर्विविधैर्देवं पर्यतोषयमीश्वरम्

Thấy Ngài, ta chắp tay cung kính; cúi lạy Chúa Ravi, ta làm đẹp lòng Đấng Thần Chủ ấy bằng nhiều điệu tụng Sāman khác nhau.

Verse 12

तुष्टो मामाह वरदो देवर्षे सुचिरं त्वया । तपसाराधितोऽस्मीति वरं वृणु यथेप्सितम्

Hài lòng, Đấng ban ân phúc phán với ta: “Hỡi bậc thánh hiền, ngươi đã thờ phụng Ta lâu dài bằng khổ hạnh. Ta đã mãn nguyện—hãy chọn điều phúc lành ngươi mong cầu.”

Verse 13

इत्युक्तोऽहं लोकनाथं प्रांजलिः प्रास्तुवं वचः । यदि तुष्टो भवान्मह्यं यदि देयो वरो मम

Được dạy như vậy, ta chắp tay cung kính, tán dương Đấng Chúa Tể của muôn cõi và thưa rằng: “Nếu Ngài hoan hỷ với con, nếu một ân phúc được ban cho con…”

Verse 14

ततस्ते कामरूपे या कला नाथ प्रवर्तते । राजवर्धनराज्ञा याऽराधिता च जनैः पुरा

“Vì thế, ôi Chúa Tể, xin cho sự hiển lộ của Ngài đang lưu hành tại Kāmarūpa—chính năng lực xưa kia được vua Rājavardhana và dân chúng thời cổ kính phụng thờ—được an lập (và tiếp tục) nơi đây.”

Verse 15

तया च कलया भानो सदात्र स्थातुमर्हसि । ततस्तथेति देवेन प्रोक्ते तुष्टेन भारत

“Hỡi Bhānu (Mặt Trời), với chính sự hiển lộ ấy, Ngài hãy ngự tại đây mãi mãi.” Rồi, hỡi Bhārata, vị thần hoan hỷ đáp: “Đúng như vậy.”

Verse 16

अस्थापयमहं सूर्यं भट्टादित्याभिधानकम् । भट्टेनस्थापितं यस्मान्मया तस्माद्रविर्जगौ

Ta đã an vị Mặt Trời với danh xưng “Bhaṭṭāditya”. Vì Mặt Trời ấy được chính ta—vị Bhaṭṭa—thiết lập, nên Ngài được biết đến tại đó bằng tên ấy.

Verse 17

ततः संपूज्य तं पुष्पैः कृतावेशमहं रविम् । भक्त्युद्रेकाप्लुतांगोऽथ स्तुतिमेतामथाचरम्

Rồi ta dâng hoa phụng thờ Mặt Trời ấy một cách viên mãn, thỉnh mời sự hiện diện của Ngài. Thân ta tràn ngập làn sóng sùng kính dâng cao, bèn bắt đầu cất lên bài tán tụng này.

Verse 18

सर्ववेदरहस्यैश्च नामभिश्च शताष्टभिः । सप्तसप्तिरचिंत्यात्मा महाकारुणिकोत्तमः

Với một trăm lẻ tám danh xưng—chính là huyền mật của mọi Veda—ta tán dương Thần Mặt Trời: Chúa tể bảy tuấn mã, tự tính bất khả tư nghị, hiện thân tối thượng của đại bi mẫn.

Verse 19

संजीवनो जयो जीवो जीवनाथो जगत्पतिः । कालाश्रयः कालकर्ता महायोगी महामतिः

Ngài là Đấng phục sinh, Đấng chiến thắng, chính là Sự Sống, Chúa tể của sự sống, Chủ của vũ trụ; chỗ nương của Thời gian và Đấng tạo ra Thời gian—bậc Đại Du-gi, bậc Đại Trí.

Verse 20

भूतांतकरणो देवः कमलानन्दनन्दनः । सहस्रपाच्च वरदो दिव्यकुण्डलमण्डितः

Ngài là Thiên Thần dứt trừ mọi kinh hãi của muôn loài; là niềm hoan hỷ của Kamalā (Lakṣmī) và Ānanda; Chúa tể ngàn tia sáng, Đấng ban ân phúc, trang nghiêm với đôi hoa tai thiên giới.

Verse 21

धर्मप्रियोचितात्मा च सविता वायुवाहनः । आदित्योऽक्रोधनः सूर्यो रश्मिमाली विभावसुः

Ngài là Đấng yêu mến Dharma, bản tính đoan chính và cao quý; là Savitṛ cưỡi gió; là Āditya không sân hận; là Sūrya kết vòng hoa tia sáng—Vibhāvasu, bậc rực rỡ huy hoàng.

Verse 22

दिनकृद्दिनहृन्मौनी सुरथो रथिनांवरः । राज्ञीपतिः स्वर्णरेताः पूषा त्वष्टा दिवाकरः

Ngài là Đấng tạo nên ngày và xua tan bóng tối của ngày; bậc Muni trầm mặc; người đánh xe cát tường, bậc tối thắng trong hàng kỵ xa; Chúa tể của Rājñī (quyền lực vương quyền), mang tinh chất vàng và quang huy vàng; là Pūṣan, Đấng nuôi dưỡng; là Tvaṣṭṛ, Thợ cả thiên giới; và là Divākara, Đấng làm nên ánh ban ngày.

Verse 23

आकाशतिलको धाता संविभागी मनोहरः । प्रज्ञः प्रजापतिर्धन्यो विष्णुः श्रीशो भिषग्वरः

Ngài là trang sức của bầu trời; là Dhātṛ, Đấng nâng đỡ; là Đấng phân chia và ban phát muôn phần; là Đấng mê hoặc tâm ý; bậc trí tuệ; Prajāpati, Chúa tể muôn loài; Đấng cát tường, phúc lành; Viṣṇu, Đấng bảo hộ bao trùm khắp; Śrīśa, Chúa tể phú quý; và là Thượng Y Vương tối thượng.

Verse 24

आलोककृल्लोकनाथो लोकपालनमस्कृतः । विदिताशयश्च सुनयो महात्मा भक्तवत्सलः

Ngài là Đấng tạo nên ánh quang minh; là Chúa tể các thế giới; được tôn kính ngay cả bởi các Lokapāla—những vị hộ thế; là Đấng thấu biết mọi tâm can; là Đấng dẫn dắt con đường thiện; bậc đại hồn; và là Đấng yêu thương người sùng kính.

Verse 25

कीर्तिकीर्तिकरो नित्यो रोचिष्णुः कल्मषापहः । जितानन्दो महावीर्यो हंसः संहारकारकः

Ngài là vinh quang tự thân và là Đấng ban vinh quang; hằng hữu; rực sáng; Đấng trừ sạch tội lỗi và uế nhiễm; Đấng chiến thắng sầu khổ bằng an lạc; bậc đại dũng; Haṃsa—Thiên Nga thanh tịnh; và là quyền năng đem đến sự tan hoại đúng thời.

Verse 26

कृतकृत्यः सुसंगश्च बहुज्ञो वचसां पतिः । विश्वपूज्यो मृत्युहारि घृणी धर्मस्य कारणम्

Ngài là Đấng viên mãn mọi việc và cũng làm viên mãn mục đích của người khác; bậc giao kết cao quý; toàn tri; Chúa tể của lời nói; được toàn vũ trụ tôn thờ; Đấng xua tan nỗi kinh sợ tử thần; Ghṛṇī—Đấng từ quang; và chính là nguyên nhân của dharma.

Verse 27

प्रणतार्तिहरोऽरोग आयुष्यमान्सुखदः सुखी । मङ्गलं पुण्डरीकाक्षो व्रती व्रतफलप्रदः

Ngài xua tan khổ đau của những ai cúi lạy Ngài; Ngài vô bệnh và ban sức khỏe; ban thọ mạng dài lâu; ban hạnh phúc và tự thân là an lạc; Ngài là điềm lành; mắt như hoa sen; kiên định trong thánh nguyện; và ban quả báo của các thệ nguyện.

Verse 28

शुचिः पूर्णो मोक्षमार्गदाता भोक्ता महेश्वरः । धन्वंतरिः प्रियाभाषी धनुर्वेदविदेकराट

Ngài thanh tịnh và viên mãn; là Đấng ban con đường giải thoát; là Đấng thọ hưởng lễ tế; Đại Chúa Tể Maheśvara; Dhanvantari—lương y của thế gian; lời nói ngọt lành; và bậc quân vương vô song tinh thông khoa học cung thuật (Dhanurveda).

Verse 29

जगत्पिता धूमकेतुर्विधूतो ध्वांतहा गुरुः । गोपतिश्च कृतातिथ्यः शुभाचारः शुचिप्रियः

Ngài là Cha của thế gian; ánh rực mang cờ như sao chổi; Đấng rung chuyển và xua tan điều ác; Đấng diệt bóng tối; bậc Guru; Chúa tể và người hộ trì đàn bò; Đấng kính trọng khách đến; hạnh kiểm cát tường; và người yêu mến sự thanh tịnh.

Verse 30

सामप्रियो लोकबन्धुर्नैकरूपो युगादिकृत् । धर्मसेतुर्लोकसाक्षी खेटतऋ सर्वदः प्रभुः

Ngài hoan hỷ với Sāma—những thánh ca và sự hòa điệu; là người thân của muôn loài; hiện thân vô số hình tướng; Đấng tạo lập khởi nguyên các thời đại; chiếc cầu của dharma; chứng nhân của thế gian; Đấng mang đĩa sáng rực; Đấng ban cho mọi sự; bậc Chúa Tể tối thượng.

Verse 31

मयैवं संस्तुतो भानुर्नाम्नामष्टशतेन च । तुष्यतां सर्वलोकानां सर्वलोकप्रियो विभुः

Như vậy, con đã tán dương Bhānu bằng một trăm lẻ tám danh hiệu; nguyện Đấng toàn năng, được mọi cõi yêu kính, hoan hỷ—vì an lạc của hết thảy các miền thế giới.

Verse 32

इत्येवं संस्तवात्प्रीतो भास्करो मामवोचत । सदात्र कलया स्थास्ये देवर्षे त्वत्प्रियेप्सया

Bấy giờ, Bhāskara (Thái Dương) hoan hỷ vì bài tán tụng ấy, liền phán với con: “Hỡi bậc thánh hiền, vì muốn thành tựu điều ngươi yêu cầu, Ta sẽ luôn an trụ nơi đây với một phần quang huy của Ta.”

Verse 33

यो मामत्र महाभक्त्या भट्टादित्यं प्रपूजयेत् । सहस्रशः का मरूपे संपूज्याप्नोति तत्फलम्

Ai ở nơi đây, với lòng đại tín, thờ phụng Ta như Bhaṭṭāditya, sẽ được phước quả như đã thờ phụng tại Kāmarūpa đến một nghìn lần.

Verse 34

मामुद्दिश्य च यो विप्रः स्वल्पं वा यदि वा बहु । दास्यतेऽत्राक्षयं तच्च ग्रहीष्ये करजं यथा

Lại nữa, vị Bà-la-môn nào hướng về Ta mà bố thí tại đây—dù ít hay nhiều—thì lễ vật ấy trở nên bất hoại; Ta sẽ thọ nhận như thọ nhận phần thu hợp pháp (đúng phận).

Verse 35

रक्तोत्पलैश्च कह्लारैः केसरैः करवीरकैः । शतत्रयैर्महाप्दमै रविवारेण मानवः

Với sen đỏ, sen xanh (kahlāra), nhụy tây (kesar) và hoa trúc đào (karavīra), cùng ba trăm đóa sen lớn—vào ngày Chủ nhật—người ta nên cúng thờ.

Verse 36

सप्तम्यामथ षष्ठ्यां वा येऽर्चयिष्यंति मामिह । यान्यान्प्रार्थयते कामांस्तांतान्प्राप्स्यति निश्चितम्

Những ai thờ phụng Ta tại đây vào ngày mồng bảy—hoặc mồng sáu—của lịch trăng, chắc chắn sẽ đạt được mọi điều họ cầu nguyện.

Verse 37

दर्शनान्मम भक्त्या च नाशो व्याधिदरिद्रयोः । प्रणामात्स्वर्गमाप्नोति श्रुत्वा मोक्षं च नित्यशः

Nhờ được chiêm bái Ta (darśana) và nhờ lòng sùng kính đối với Ta, bệnh tật và nghèo khổ đều tiêu trừ. Nhờ đảnh lễ phủ phục, người ấy đạt cõi trời; và nhờ thường xuyên lắng nghe (công đức này), người ấy đạt giải thoát (mokṣa).

Verse 38

अभक्तिं यश्च कर्ता मे स गच्छेन्निश्चिंतं क्षयम् । अष्टोत्तरशतं नाम ममाग्रे यत्त्वयेरितम्

Nhưng ai tỏ lòng bất kính đối với Ta, kẻ ấy chắc chắn sẽ đi đến diệt vong. Còn về một trăm lẻ tám danh hiệu của Ta mà ngươi đã xưng tụng trước mặt Ta—

Verse 39

त्रिकालमेककालं वा पठतः श्रृणुयत्फलम् । कीर्तिमान्सुभगो विद्वान्सुसुखी प्रियदर्शनः

Hãy nghe quả báo của người tụng niệm ba thời mỗi ngày, hoặc dù chỉ một lần: người ấy sẽ được danh tiếng, phúc lành, trí tuệ, an lạc lớn, và dung mạo khả ái.

Verse 40

भवेद्वर्षशतायुश्च सर्वरोगविवर्जितः । यस्त्विदं श्रृणुयान्नित्यं पठेद्वा प्रयतः शुचिः

Người ấy sẽ sống trọn trăm năm và lìa mọi bệnh tật—người giữ giới, thanh tịnh, thường xuyên nghe hoặc tụng đọc điều này.

Verse 41

अक्षयं स्वल्पमप्यन्नं भवेत्तस्योपसाधितम् । विजयी च भवेन्नित्यं तथा जातिस्मरो भवेत्

Dẫu chỉ chút ít thức ăn cũng trở nên không cạn đối với người ấy, như được đầy đủ cung dưỡng. Người ấy luôn chiến thắng, và còn trở thành bậc nhớ được các đời trước.

Verse 42

तस्मादेतत्त्वया जाप्यं परं स्वस्त्ययनं महत् । तथा ममाग्रे कुंडं च कुरु स्नानार्थमुत्तमम्

Vì thế, ngươi hãy trì tụng (japa) điều này—Svastyayana tối thượng, hùng lực, là lời cầu nguyện cát tường lớn. Lại nữa, trước mặt Ta, hãy làm một kuṇḍa tắm gội thánh thiện thật thù thắng.

Verse 43

कामरूपकला यत्र तत्र कुंडं वने भवेत् । एवं दत्त्वा वरान्भानुस्तत्रैवां तरधीयत

Nơi nào có linh lực của Kāmarūpa, thì ngay nơi ấy trong rừng liền hiện thành một kuṇḍa. Ban xong các ân phúc, Bhānu (Đức Mặt Trời) liền ẩn mất tại chỗ ấy.

Verse 44

ततो भास्करवाक्येन सिद्धेशस्य च सव्यतः । वनमध्ये मया कुंडं कृतं दर्भशलाकया

Bấy giờ, theo lời truyền của Đức Mặt Trời, ở bên trái Siddheśa, giữa rừng sâu, ta đã tạo một kuṇḍa bằng một cọng cỏ darbha.

Verse 45

कामरूपभवं कुंडं वृक्षास्ते चापि भारत । संलीनास्तन्महाश्चर्यं ममाजायत चेतसि

Hỡi Bhārata, kuṇḍa sinh từ Kāmarūpa ấy—và cả những cây cối kia nữa—dường như hòa nhập làm một. Từ đó, trong tâm ta dấy lên một niềm kỳ diệu lớn lao.

Verse 46

माघमासस्य शुक्लायां सप्तम्यां स्त्री नरोऽपि वा । स्नानं कुंडे शुभं कृत्वा भट्टादित्यं प्रपश्यति

Vào ngày mồng bảy sáng (trăng non) của tháng Māgha, dù nữ hay nam, sau khi tắm gội cát tường trong kuṇḍa, người ấy sẽ được chiêm bái Bhaṭṭāditya (Đức Mặt Trời).

Verse 47

तस्यानंतं भवेत्पुण्यं रथं यश्च प्रपूजयेत् । रथयात्रां च कुरुते यस्मिन्यस्मिन्नसौ पथि

Phước đức vô tận khởi sinh cho người thành kính thờ phụng cỗ xe ấy đúng pháp; và cho người cử hành ratha-yātrā theo bất cứ con đường nào mà cỗ xe ấy đi qua.

Verse 48

ये च पश्यंति लोकास्ते धन्याः सर्वे न संशयः । पुत्रधान्यधनैर्युक्ता नीरुजस्तेजसाऽन्विताः

Những người được chứng kiến điều ấy—tất thảy đều là bậc hữu phúc, không chút nghi ngờ: đầy đủ con cái, lương thực và tài sản; không bệnh tật và rạng ngời oai quang.

Verse 49

भविष्यंति नरास्ते ये कारयंति रथोत्सवम् । गंगादिसर्वतीर्थेषु यत्फलं कीर्तितं बुधैः

Những người nam nào đứng ra tổ chức và hộ trì lễ hội rước xe (rathotsava) sẽ đạt đúng phước quả mà bậc hiền trí ca ngợi: phước do tắm gội và lễ bái tại mọi thánh địa (tīrtha), bắt đầu từ sông Hằng.

Verse 50

भट्टादित्यस्य कुंडे च तत्फलं सप्तमीदिने । तत्र कुंडे च यः स्नात्वा सूर्यार्घ्यं प्रयच्छति । कपिला गोशतस्यासौ दत्तस्य फलमश्नुते

Chính phước quả ấy được thọ nhận tại kuṇḍa của Bhaṭṭāditya vào ngày Saptamī. Ai tắm trong kuṇḍa ấy và dâng arghya lên Thần Mặt Trời sẽ hưởng công đức như đã bố thí một trăm con bò vàng nâu (kapilā).

Verse 51

अर्जुर उवाच । वासुदेवादयः सर्वे वदंत्येवं महामुने

Arjura thưa: “Bạch Đại Thánh hiền, hết thảy các bậc uy tín, bắt đầu từ Vāsudeva, đều nói đúng như vậy.”

Verse 52

भास्करार्घं विना पातः कृतं सर्वं च निष्फलम् । तस्याहं श्रोतुमिच्छामि विधिं विधिविदां वर

Nếu không dâng arghya lên Bhāskara (Thần Mặt Trời), thì mọi sự tụng niệm và các hạnh tu đã làm đều trở nên vô ích. Vì vậy con mong được nghe nghi thức đúng đắn, bạch bậc tối thắng trong những người thông hiểu lễ nghi.

Verse 53

नारद उवाच । यथा ब्रह्मादयो देवा यच्छंत्यर्घं महात्मने । भास्कराय श्रृणु त्वं तं विधिं सर्वाघनाशनम्

Nārada nói: Hãy lắng nghe nghi thức mà Phạm Thiên và các chư thiên dâng arghya lên Bhāskara, bậc đại hồn. Hãy nghe nghi lễ ấy, nghi lễ tiêu trừ mọi tội lỗi.

Verse 54

प्रथमं तावत्प्रत्युषे उदिते सूर्ये शुचिर्भूत्वा गोमयकृतमंडलस्योपरि रक्तचंदनेन मंडलकं कृत्वा ततस्ताम्रपात्रे रक्तचंदनोदकश्वेतचंदनादिद्रव्यैः प्रपूरणं कृत्वा तन्मध्ये हेमाक्षतदूर्वादधिसर्पीषि परिक्षिप्य स्थापयेत्

Trước hết, vào lúc rạng đông khi Mặt Trời đã mọc, sau khi tự làm thanh tịnh, hãy dùng phân bò tạo thành một vòng đàn, rồi trên đó vẽ một vòng nhỏ bằng đàn hương đỏ. Kế đó, đổ đầy một bình đồng bằng nước hòa đàn hương đỏ cùng các vật như đàn hương trắng v.v.; đặt bình ấy tại đó, rồi rắc vào trong các hạt gạo akṣata màu vàng, cỏ dūrvā, sữa chua và bơ ghee.

Verse 55

स्वशरीरमालभेत् अनेन मंत्रेण । ओंखखोल्काय नमः । सप्तवारानुच्चार्य स्थातव्यम् । तेन शुद्धिरुपसंजायते देहस्यार्चार्हता भवति । पश्चादासनस्थं देवं सवितारं मंडलमध्ये द्वादशात्मकं सुरादिभिः संपूज्यमानं ध्यात्वा पूर्वोक्तमर्घपात्रं शिरसि कृत्वा भूमौ जानुनी निपात्य सूर्याभिमुखस्तद्गतमनाभूत्वार्घमंत्रमुदाहरेत् । तदुच्यते सूर्यवक्त्राद्विनिर्गतमिति

Hãy chạm hoặc xoa lên thân mình với thần chú này: “Oṃ, kính lễ Khakholkā.” Tụng bảy lần rồi đứng vững; nhờ đó sự thanh tịnh phát sinh và thân thể trở nên xứng đáng để thờ phụng. Sau đó, quán tưởng Savitṛ ngự trên tòa trong mandala, là thần linh mười hai phương diện, được chư thiên tôn thờ; rồi đội bình arghya đã chuẩn bị lên đầu, quỳ gối xuống đất, hướng mặt về Mặt Trời, tâm chuyên nhất nơi Ngài, và xướng arghya-mantra—được nói là phát ra từ chính miệng của Mặt Trời.

Verse 56

यस्योच्चारणशब्देन रथं संस्थाप्य भास्करः । प्रतिगृह्णाति चैवार्घ्यं वरमिष्टं च यच्छति

Chỉ bằng âm vang của sự tụng niệm ấy, Bhāskara an vị chiến xa của mình, thọ nhận arghya và ban cho điều ước mong.

Verse 57

ओंयस्याहुः सप्त च्छंदांसि रथे तिष्ठंति वाजिनः । अरुणः सारथिर्यस्य रथवाहोऽग्रतः स्थितः

Oṃ. Người ta nói bảy thể thơ Veda đứng làm những tuấn mã trong chiến xa của Ngài; và Aruṇa là người đánh xe của Ngài, đứng phía trước làm người điều khiển cỗ xe.

Verse 58

जया च विजया चैव जयंती पापनाशनी । इडा च पिंगला चैव वहंतोऽश्वमुखास्तथा

Jayā và Vijayā, cùng Jayantī—đấng diệt trừ tội lỗi; lại có Iḍā và Piṅgalā, cũng là những vị nâng đỡ, mang diện mạo đầu ngựa.

Verse 59

डिंडिश्च शेषनागश्च गणाध्यक्षस्तथैव च । स्कंदरेवंततार्क्ष्याश्च तथा कल्माषपक्षिणौ

Ḍiṃḍi, Śeṣanāga và Gaṇādhyakṣa cũng vậy; lại có Skanda, Revanta và Tārkṣya; cùng đôi chim mang danh Kalmāṣa—đều thuộc đoàn tùy tùng được xưng niệm.

Verse 60

राज्ञी च निक्षुभा देवी ललिता चैव संज्ञिका । तथा यज्ञभुजो देवा ये चान्ये परिकीर्तिताः

Rājñī, nữ thần Nikṣubhā, và cả Lalitā được gọi đúng danh; lại có các chư thiên thọ phần tế lễ, cùng những vị khác đã được xưng kể.

Verse 61

एभिः परिवृतो योऽसावधरोत्तरवासिभिः । तमहं लोककर्तारमाह्वयामि तमोपहम्

Được vây quanh bởi các hữu tình cư ngụ trên và dưới, con xin khẩn thỉnh Đấng tạo tác các thế giới, Đấng xua tan bóng tối.

Verse 62

अम्मयो भगवान्भानुरमुं यज्ञं प्रवर्तयन् । इदमर्घ्यं च पाद्यं च प्रगृहाण नमोनमः

Ôi Bhagavān Bhānu, hiện thân cam lộ, Đấng khởi động tế lễ này—xin thọ nhận lễ arghya và nước rửa chân này. Kính lễ, kính lễ Ngài.

Verse 63

आवाहनम् । सहस्रकिरण वरद जीवनरूप ते नमः । इति सांनिध्यकरणम् ओंवषट् इत्युच्चार्य सूर्यस्य चरणयुगलं पश्यन् भुवि पद्म्यां पात्रीं निर्वापयेत् पाद्यं तदुच्यते । एवं पाद्यं दत्त्वा बद्धांजलिः सुस्वागतमिति कुर्यात् । स्वागतं भगवन्नेहि मम प्रसादं विधाय आस्यताम् । इह गृहाण पूजां च प्रसादं च धिया कुरु । तिष्ठ त्वं तावदत्रैव यावत्पूजां करोम्यहम्

Thỉnh mời (āvāhana): “Ôi Đấng ngàn tia sáng, Đấng ban ân phúc, chính hình thể Ngài là sự sống—con xin đảnh lễ Ngài.” Như vậy làm cho Thần hiện diện. Rồi xướng “Oṃ vaṣaṭ”, chăm nhìn đôi chân của Sūrya, rót nước vào bình có dấu hoa sen đặt trên đất—đó gọi là pādya (nước rửa chân). Dâng pādya xong, chắp tay thưa: “Xin hoan nghênh.” “Hoan nghênh, bậc Bhagavān, xin ngự đến—ban ân sủng cho con và an tọa. Xin nhận lễ thờ phụng và phẩm cúng này; với tâm từ hòa xin gia hộ. Xin lưu lại nơi đây cho đến khi con hoàn tất việc cúng lễ.”

Verse 64

एवं विज्ञापनं दद्यादनेन मंत्रेण कमलासनम् । तत्कमलासनं कमलनंदन उपाविशति । आसन उपविष्टस्य शेषां पूजां नियोजयेत् अनेन विधानेन । ओंसोममूर्तिक्षीरोदपतये नमः । इति क्षीरादिस्नपनम् । ओंभास्कराय नीरव सिने नमः । इति जलस्नानम् ततो वासोयुगं शुभ्रं दद्यात् अनेन मंत्रेण । इदं वासोयुगं सूर्य गृहाण कृपया मम । कटिभूषणमेकं ते द्वितीयं चांगप्रावरणम्

Sau khi kính cẩn bạch thỉnh như vậy, hãy dâng “tòa sen” bằng thần chú này. Đấng ngự tòa sen là Sūrya, niềm hoan hỷ của hoa sen, an tọa trên tòa ấy. Khi Ngài đã an tọa, hãy sắp đặt các phần cúng còn lại theo đúng nghi thức này. “Oṃ—đảnh lễ Đấng là chủ của Biển Sữa, có hình thể là Soma”: ấy là nghi thức tắm bằng sữa và các thứ tương tự. “Oṃ—đảnh lễ Bhāskara, bậc an tịnh”: ấy là nghi thức tắm bằng nước. Rồi dâng một đôi y phục trắng tinh bằng thần chú này: “Hỡi Sūrya, xin từ bi nhận cho con đôi y phục này—một làm trang sức nơi thắt lưng, chiếc thứ hai làm áo phủ cho các chi thể.”

Verse 65

ततो यज्ञोपवीतं दद्यात् अनेन मंत्रेण । सूत्रतंतुमयं शुद्धं पवित्रमिदमुत्तमम् । यज्ञोपवीतं देवेश प्रगृहाण नमोऽस्तु ते

Rồi hãy dâng dây thiêng yajñopavīta bằng thần chú này: “Dây yajñopavīta tối thắng này, kết bằng những sợi chỉ tinh khiết, vô cùng thanh tịnh—hỡi Đấng Chúa của chư thiên, xin nhận lấy. Con xin đảnh lễ Ngài.”

Verse 66

ततो यथाशक्ति श्वेतमुकुटमुद्रिकादिभूषणानि दद्यात् अनेन मंत्रेण । मुकुटो रत्ननद्धोऽयं मुद्रिकां भूषणानि च । अलंकारं गृहणेमं मया भक्त्या समर्पितम्

Kế đó, tùy theo khả năng, hãy dâng các đồ trang sức như mũ miện trắng, nhẫn và những món khác, với thần chú này: “Mũ miện này nạm châu báu, cùng nhẫn và các trang sức. Xin nhận lấy sự trang nghiêm này, do con thành kính dâng lên.”

Verse 67

एवमलंकारं निवेद्य पश्चात्केशरकुंकुमकर्पूररक्तचंदनमिश्रमनुलेपनं दद्यात्

Sau khi dâng các đồ trang sức như vậy, tiếp theo hãy dâng chất hương xoa thơm, hòa trộn nghệ tây (kesar), kuṅkuma, long não và đàn hương đỏ.

Verse 68

ओंतवातिप्रिय वृक्षाणां रसोऽयं तिग्मदीधिते । स तवैवोचितः स्वामिन्गृहाण कृपया मम

Oṃ. Lạy Đấng có tia sáng sắc bén, tinh chất (rasa) này chiết từ những cây cối thân ái với Ngài thật chỉ xứng hợp riêng Ngài. Lạy Chủ Tể, xin thương mà nhận lấy từ con.

Verse 69

ततश्चंपकजपाकरवीरकर्णककेसरकोकनदादिभिः पूजां कुर्यात्

Rồi nên cử hành lễ thờ phụng bằng các loài hoa như campaka, japā, karavīra, karṇikā, keśara, kokanada và các hoa khác.

Verse 70

ओंवनस्पतिरसो दिव्यो गंधाढ्यो गंध उत्तमः । आहारः सर्वदेवानां धूपोऽयं प्रतिगृह्यताम्

Oṃ. Hương này là tinh túy thiêng liêng của các chúa tể rừng cây, dồi dào hương thơm, mùi hương tối thượng; như lương thực của hết thảy chư thiên. Xin nhận lấy nén hương này.

Verse 71

शल्लकीधूपमंत्रः । ततः पायसादिनिष्पन्नं नैवेद्यं निवेदयेदनेन मंत्रेण । नैवेद्यममृतं सर्वभूतानां प्राणवर्धनम् । पूर्णपात्रे मया दत्तं प्रतिगृह्ण प्रसीद मे

Đây là thần chú hương śallakī. Rồi nên dâng naivedya làm từ pāyasa và các món tương tự, với thần chú này: “Naivedya này như cam lộ, tăng trưởng sinh lực cho mọi loài. Con dâng trong bình đầy—xin Ngài nhận lấy và thương xót con.”

Verse 72

ततः शौचोदकतांबूलदीपारार्तिकशीतलिकापुनः पूजादि निवेद्य यथाशक्त्या स्तुत्वा सुकृतं दुष्कृतं वा क्षमस्वेति प्रोच्य विसर्जयेत् । ततो भूयो नमस्य हेमवस्त्रोपवीतालंकारान् ब्राह्मणाय निवेद्य निर्माल्यं संहृत्यांभसि निक्षिपेत्

Rồi sau khi dâng nước tẩy tịnh, trầu cau (tāmbūla), đèn, lễ ārati, đồ mát và các phần cúng khác—tán thán tùy sức—hãy thưa: “Xin tha thứ cho mọi điều lành hay lỗi lầm đã làm,” rồi chính thức kết thúc nghi lễ. Sau đó đảnh lễ lần nữa, nên cúng dường vàng, y phục, dây thánh (upavīta) và đồ trang sức cho một brāhmaṇa; gom các vật cúng đã dùng (nirmālya) và thả vào nước.

Verse 73

इत्यर्घ्यदानविधिः य एवं भास्करायार्घ्यं मूर्तौ मंडलकेऽपि वा । नित्यं निवेदयेत्प्रातः स्याद्रवेरात्मवत्प्रियः

Như vậy là nghi thức dâng arghya. Ai theo cách này mà dâng arghya lên Bhāskara—dù trước tượng thánh của Ngài hay trước maṇḍala Mặt Trời trong nghi lễ—mỗi sáng hằng ngày, sẽ được Ravi thương mến như chính bản thân mình.

Verse 74

अनेन विधिना कर्णो भास्करार्घ्यं प्रयच्छति । ततः सूर्यस्य पार्थासावात्मवद्वल्लभो मतः

Chính theo nghi thức này, Karṇa dâng arghya lên Bhāskara. Vì thế, người con của Pṛthā ấy được xem là kẻ được Sūrya yêu quý, thân thiết như chính bản thân Ngài.

Verse 75

अशक्तश्चेन्नित्यमेकमर्घ्यं दद्याद्दिवाकृते । ततोऽत्र रथसप्तम्यां कुंडे देयः प्रयत्नतः

Nếu không đủ sức (làm nhiều), thì ít nhất mỗi ngày hãy dâng một arghya lên Đấng tạo nên ban ngày. Nhưng vào ngày Rathasaptamī, trong pháp hành này, arghya phải được dâng với nỗ lực đặc biệt vào kuṇḍa (bồn nghi lễ).

Verse 76

अश्वमेधफलं प्राप्य सूर्यलोक मवाप्नुयात् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन दातव्योऽर्घोऽत्र भारत

Đạt được quả báo như lễ tế Aśvamedha, người ấy sẽ đến cõi của Sūrya. Vì vậy, hỡi Bhārata, tại đây hãy dâng arghya bằng mọi nỗ lực có thể.

Verse 77

एवंविधस्त्वसौ देवो भट्टादित्योऽत्र तिष्ठति । भूयानतोऽपि बहुशः पापहा धर्मवर्धनः

Quả thật vị thần ấy—Bhaṭṭāditya—đang ngự tại đây là như vậy. Lợi ích còn lớn hơn nữa: khi được lễ bái nhiều lần, Ngài diệt trừ tội lỗi và làm tăng trưởng dharma.

Verse 78

दिव्यमष्टविधं चात्र सद्यः प्रत्ययकारकम् । पापानां चोपभुक्तं हि यथा पार्थ हलाहलम्

Tại đây có tám loại “divya” (pháp thử thánh), khiến chân lý được xác quyết tức thì. Chúng cũng tiêu trừ tội lỗi—như hỡi Pārtha, độc halāhala đã được uống vào và hóa giải.