Sarga 116

Verse 1

प्रतिप्रयाते भरते वसन्रामस्तपोवने ।लक्षयामास सोद्वेगमथौत्सुक्यं तपस्विनाम् ॥१॥

Khi Bharata đã lên đường, Rāma ở trong lâm viên khổ hạnh liền nhận ra nơi các ẩn sĩ có nỗi bất an và sự nôn nao bồn chồn.

Verse 2

ये तत्र चित्रकूटस्य पुरस्तात्तापसाश्रमे ।राममाश्रित्य निरतास्तानलक्षयदुत्सुकान् ॥२॥

Tại đó, trong am thất của các khổ hạnh giả ở phía trước núi Citrakūṭa, Rāma thấy các bậc hiền sĩ—những người nương tựa nơi chàng và định ở lại—nay trở nên bồn chồn, xao động.

Verse 3

नयनैर्ब्रुकुटीभिश्च रामं निर्दिश्य शङ्किताः ।अन्योन्यमुपजल्पन्त श्शनैश्चक्रुर्मिथः कथाः ॥३॥

Các đạo sĩ, đưa ánh mắt dè dặt nhìn về Rāma, mày chau lại vì ngờ vực; họ khẽ thì thầm với nhau, kín đáo trao lời, bí mật bàn luận.

Verse 4

तेषामौत्सुक्यमालक्ष्य रामस्त्वात्मनि शङ्कितः ।कृताञ्जलिरुवाचेदमृषिं कुलपतिं ततः ॥४॥

Thấy họ bồn chồn xao động, Rāma tự lòng sinh lo; rồi chắp tay cung kính, Ngài thưa với vị hiền triết, bậc trưởng chủ của đạo tràng.

Verse 5

न कच्चिद्भगवन्किञ्चित्पूर्ववृत्तमिदं मयि ।दृश्यते विकृतं येन विक्रियन्ते तपस्विनः ॥५॥

“Bạch Thế Tôn, trong những việc xưa con đã làm, có điều chi sai lệch chăng? Có điều gì nơi con đã đổi khác, khiến các vị khổ hạnh phải xao động?”

Verse 6

प्रमादाच्चरितं कच्चित्किञ्चिन्नावरजस्य मे ।लक्ष्मणस्यर्षिभिदृष्टं नानुरूपमिवात्मनः ॥६॥

“Hay do sơ suất, em con là Lakṣmaṇa đã làm điều chi; các bậc hiền sĩ thấy vậy cho là không xứng hợp với bản phận của em?”

Verse 7

कच्चिच्छुश्रूषमाणा व श्शुश्रूषणपरा मयि ।प्रमदाऽभ्युचितां वृत्तिं सीता युक्तं न वर्तते ॥७॥

“Hay Sītā—vốn một lòng phụng sự con và cũng chuyên tâm kính sự các ngài—đã không giữ đúng mực hạnh nghi được xem là thích hợp cho người nữ chăng?”

Verse 8

अथर्षिर्जरया वृद्धस्तपसा च जरां गतः ।वेपमान इवोवाच रामं भूतदयापरम् ॥८॥

Bấy giờ vị ẩn sĩ, già nua vì năm tháng và hao mòn bởi khổ hạnh, như run rẩy mà thưa với Rāma, đấng đầy lòng từ mẫn đối với muôn loài.

Verse 9

कुतः कल्याणसत्त्वायाः कल्याणाभिरतेस्तथा ।चलनं तात वैदेह्यास्तपस्विषु विशेषतः ॥९॥

“Con yêu, làm sao Vaidehī—người có bản tính cao quý, vui thích điều cát tường—lại có thể sơ suất, nhất là trong cách đối đãi với các ẩn sĩ?”

Verse 10

त्वन्निमित्तमिदं तावत्तापसान्प्रतिवर्तते ।रक्षोभ्यस्तेन संविग्नाः कथयन्ति मिथः कथाः ॥१०॥

Chính vì ngươi mà nỗi sợ này khởi lên nơi các khổ hạnh giả—do bọn rākṣasa; vì thế họ kinh hãi, cùng nhau bàn tán về điều sắp xảy đến.

Verses 11-12

रावणावरजः कश्चित् खरो नामेह राक्षसः ।उत्पाट्य तापसान्सर्वाञ्जनस्थाननिकेतनान् ॥११॥धृष्टश्च जितकाशी च नृशंसः पुरुषादकः ।अवलिप्तश्च पापश्च त्वां च तात न मृष्यते ॥१२॥

Này con yêu quý, Khara, một trong những người anh em của Ravana, đang cư ngụ tại Janasthana gần đây. Hắn táo bạo, được đồn là người chiến thắng trong các trận chiến, tàn nhẫn, tội lỗi, ăn thịt người và kiêu ngạo. Hắn đã nhổ bật tất cả các đạo sĩ khỏi Janasthana. Hắn sẽ không dung tha ngay cả con.

Verse 13

त्वं यदाप्रभृति ह्यस्मिन्नाश्रमे तात वर्तसे ।तदाप्रभृति रक्षांसि विप्रकुर्वन्ति तापसान् ॥१३॥

Này con yêu, từ khi con ở trong đạo tràng ẩn tu này, bọn La-sát-sa đã quấy nhiễu các vị khổ hạnh.

Verse 14

दर्शयन्ति हि बीभत्सैः क्रूरैर्भीषणकैरपि ।नानारूपैर्विरूपैश्च रूपैर्विकृतदर्शनैः ॥१४॥

Chúng hiện ra với muôn hình vạn trạng: ghê tởm, hung bạo, đáng sợ; những dáng vẻ méo mó, biến dạng, khiến người nhìn phải rùng mình.

Verse 15

अप्रशस्तैशुचिभिस्सम्प्रयोज्य च तापसान् ।प्रतिध्नन्त्यपरान्क्षिप्रमनार्याः पुरतः स्थिताः ॥१५॥

Đứng ngay trước mặt, bọn tiểu nhân ấy dùng những cách trái pháp và ô uế để hại các vị khổ hạnh; rồi lại mau chóng đánh gục cả những người khác.

Verse 16

तेषु तेष्वाश्रमस्थानेष्वबुद्धमवलीय च ।रमन्ते तापसां स्तत्र नाशयन्तोऽल्पचेतसः ॥१६॥

Những kẻ tâm trí hẹp hòi ấy ẩn mình không ai hay trong các nơi trú xứ của đạo tràng này hay đạo tràng khác, rồi lấy đó làm vui mà tàn phá các vị khổ hạnh.

Verse 17

अपक्षिपन्ति स्रुग्भाण्डानग्नीस्निञ्चन्ति वारिणा ।कलशांश्च प्रमध्नन्ति हवने समुपस्थिते ॥१७॥

Khi lễ tế sắp khởi, chúng hất văng muôi và các vật đựng lễ cúng, dội nước dập tắt ngọn lửa thiêng, lại còn đập vỡ cả những bình nước nữa.

Verse 18

तैर्दुरात्मभिरामृष्टानाश्रमान्प्रजिहासवः ।गमनायान्यदेशस्य चोदयन्त्यृषयोऽद्य माम् ॥१८॥

Nay các bậc hiền triết, muốn rời bỏ những am thất đã bị bọn ác nhân kia làm ô uế, đang thúc giục ta hôm nay lên đường đến một miền khác.

Verse 19

तत्पुरा राम शारीरामुपहिंसां तपस्विषु ।दर्शयन्ति हि दुष्टास्ते त्यक्ष्याम इममाश्रमम् ॥१९॥

Hỡi Rāma, ngay từ đầu bọn đồi bại ấy đã phô bày bạo hành thân xác đối với các khổ hạnh giả; vì thế chúng ta đã quyết định rời bỏ am thất này.

Verse 20

बहुमूलफलं चित्रमविदूरादितो वनम् ।पुराणाश्रममेवाहं श्रयिष्ये सगणः पुनः ॥२०॥

Không xa nơi đây có một khu rừng xinh đẹp, dồi dào rễ và quả; tại đó, ta sẽ lại nương tựa một am thất cổ xưa, cùng với đoàn bạn đồng hành.

Verse 21

खरस्त्वय्यपि चायुक्तं पुरा तात प्रवर्तते ।सहास्माभिरितो गच्छ यदि बुद्धिः प्रवर्तते ॥२१॥

Này con hiền, Khara từ trước đến nay vẫn cư xử trái đạo, nay lại bất kính cả với con. Nếu con xét là phải, hãy cùng chúng ta rời khỏi nơi này.

Verse 22

सकलत्रस्य सन्देहो नित्यं यत्तस्य राघव ।समर्थस्यापि हि सतो वासो दुःखमिहाद्य ते ॥२२॥

Hỡi Rāghava, kẻ ở đây cùng vợ con thì nỗi lo nghi thường hằng; dẫu ngài đầy đủ năng lực, việc cư trú nơi này hôm nay cũng chất chứa khổ nạn và hiểm nguy.

Verse 23

इत्युक्तवन्तं स्तंराम राजपुत्रस्तपस्विनम् ।न शशाकोत्तरैर्वाक्यैरवरोद्धुं समुत्सुकम् ॥२३॥

Nói như vậy, vị khổ hạnh ấy nóng lòng ra đi; còn Thái tử Rāma không sao dùng lời đáp mà ngăn giữ được.

Verse 24

अभिनन्द्य समापृच्छ्य समाधाय च राघवम् ।स जगामाश्रमं त्यक्त्वा कुलैः कुलपतिस्सह ॥२४॥

Đảnh lễ chúc lành, từ biệt và cùng Rāghava định liệu xong, vị trưởng đoàn liền rời bỏ am thất, cùng toàn thể môn chúng ra đi.

Verse 25

रामः संसाद्य ऋषिगणमनुगमनाद्देशात्तस्मात्कुलपतिमभिवाद्य ऋषिम् ।सम्यक्प्रीतैस्तैरनुमत उपदिष्टार्थः पुण्यं वासाय स्वनिलयमुपसम्पेदे ॥२५॥

Rāma tiễn đoàn hiền sĩ đi một quãng, rồi cúi chào từ biệt, đảnh lễ vị ṛṣi—bậc lãnh đạo của họ. Được các bậc thánh hiền hoan hỷ chuẩn thuận, thấu hiểu lời chỉ dạy, Ngài trở về thánh cư của mình để an trú.

Verse 26

आश्रममृषिविरहितं प्रभुः क्षणमपिन जहौ स राघवः ।राघवं हि सततमनुगता स्तापसाश्चार्षचरित धृतगुणाः ॥२६॥

Bậc chúa tể Rāghava không rời bỏ đạo tràng—nay vắng bóng các hiền sĩ—dù chỉ trong khoảnh khắc; và các ẩn sĩ, giữ vững đức hạnh, trung thành với nếp sống của bậc thánh, luôn luôn theo sát Rāghava.