Rig Veda Sukta 9
Mandala 7Sukta 96 Mantras

Sukta 9

Sukta 7.9

Rishi

Vasiṣṭha (book 7 attribution)

Devata

Agni (closely linked with Uṣas imagery)

Chandas

Triṣṭubh (likely; verify by scansion)

บทสวดนี้ถวายแด่อัคนี (ชาตเวทัส) สรรเสริญปุโรหิตแห่งไฟผู้ตื่นขึ้นยามอรุณ เปรียบดังคนรักที่ลุกขึ้นจากตักของอุษาส แล้วรับภารกิจเป็นผู้สื่อกลางระหว่างมนุษย์กับเทพทั้งหลาย บทสวดวอนให้อัคนีจัดให้ “ภาวะสองประการ” (ชีวิตภายในและภายนอก) กลับสู่ความถูกต้อง ให้สถาปนาการบูชาไว้ท่ามกลางหมู่เทวะ และประทานทรัพย์ กำลัง และความผาสุกยั่งยืนแก่ผู้เที่ยงธรรม

Mantras

Mantra 1

अबोधि जार उषसामुपस्थाद्धोता मन्द्रः कवितमः पावकः । दधाति केतुमुभयस्य जन्तोर्हव्या देवेषु द्रविणं सुकृत्सु ॥

เขาได้ตื่นแล้ว—ผู้เป็นคู่รักจากตักของอุษัส (Uṣas) ทั้งหลาย: ปุโรหิต ผู้ชื่นบาน ผู้เป็นกวีทิพย์ยิ่ง ผู้ชำระให้บริสุทธิ์. เขาตั้งเครื่องหมายและญาณทัศนะเพื่อสรรพชีวิตสองภาค (ภายในและภายนอก); เขาสถาปนาของบูชาไว้ท่ามกลางเทพทั้งหลาย และสถาปนาทรัพย์ไว้ในหมู่ผู้กระทำความดี.

Mantra 2

स सुक्रतुर्यो वि दुरः पणीनां पुनानो अर्कं पुरुभोजसं नः । होता मन्द्रो विशां दमूनास्तिरस्तमो ददृशे राम्याणाम् ॥

ท่านนั้น—ผู้มีปัญญาอันผ่องใส—เปิดประตูกว้างแห่งปาณิ (Pāṇi ผู้กักเก็บแสง) และเมื่อชำระตนแล้ว ก็นำเปลวไฟแห่งวาจาสรรเสริญ (อรฺกะ) อันหล่อเลี้ยงพลังนานาประการมาให้เรา เป็นโหตฤ (Hotṛ) ผู้รื่นรมย์และสว่างไสวของหมู่ชน เป็นผู้อาศัยในเรือนแห่งภาวะ และปรากฏให้เห็นพ้นความมืด—เลยไปยังฟากของสิ่งอันรื่นรมย์งดงาม

Mantra 3

अमूरः कविरदितिर्विवस्वान्त्सुसंसन्मित्रो अतिथिः शिवो नः । चित्रभानुरुषसां भात्यग्रेऽपां गर्भः प्रस्व आ विवेश ॥

ผู้เห็นแจ้งอันไม่หลงผิด—อทิติ (Aditi ความกว้างใหญ่ที่โอบอุ้มสรรพสิ่ง), วิวัสวาน (Vivasvān ผู้ส่องรัศมี), มิตร (Mitra ผู้รักษากฎแห่งความกลมกลืน), แขกผู้เป็นสิริมงคลแก่เรือนของเรา—ผู้มีแสงหลากสีส่องประกายอยู่หน้าบรรดาอุษา; “ครรภ์แห่งน้ำ” (Apāṃ garbhaḥ) ผู้ผลักดันให้ก้าวหน้า ได้เข้าสู่ความปรากฏแล้ว

Mantra 4

ईळेन्यो वो मनुषो युगेषु समनगा अशुचज्जातवेदाः । सुसंदृशा भानुना यो विभाति प्रति गावः समिधानं बुधन्त ॥

ตลอดยุคสมัยทั้งหลาย โอ่มนุษย์ทั้งปวง ชาตเวทัส (Jātavedas ผู้รู้กำเนิดทั้งสิ้น) เป็นผู้ควรแก่การใฝ่หาเพื่อท่านทั้งหลาย; ในการเคลื่อนไหวร่วมกันนั้นท่านได้ลุกโพลงขึ้น ผู้ใดส่องประกายด้วยรัศมีอันมองเห็นได้งาม—ต่อหน้าเปลวไฟที่ถูกจุดขึ้น “โคแห่งแสง” (คือรัศมี) ตื่นขึ้นและรู้สึกตัว

Mantra 5

अग्ने याहि दूत्यं मा रिषण्यो देवाँ अच्छा ब्रह्मकृता गणेन । सरस्वतीं मरुतो अश्विनापो यक्षि देवान्रत्नधेयाय विश्वान् ॥

โอ อัคนี จงไปทำหน้าที่ทูตเถิด; ขออย่าได้บาดเจ็บ. จงไปถึงเหล่าเทพพร้อมหมู่ชนผู้ก่อให้เกิดพระวาจาศักดิ์สิทธิ์ (brahman). จงบูชายัญแด่ สรัสวตี (Sarasvatī), เหล่ามรุต (Maruts), อัศวินคู่ (Aśvins), และอาปัส—สายน้ำทั้งหลาย (Āpas); จงถวายเทพทั้งปวงเพื่อสถาปนารากฐานแห่งรัตนะภายใน (ratnadhā).

Mantra 6

त्वामग्ने समिधानो वसिष्ठो जरूथं हन्यक्षि राये पुरंधिम् । पुरुणीथा जातवेदो जरस्व यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

โอ อัคนี ผู้ถูกจุดให้ลุกโชน วสิษฐะ (Vasiṣṭha) เรียกหาเจ้า: จงทำลายความอ่อนแรงอันเสื่อมสลาย; จงบูชายัญเพื่อความเจริญงอกงามของเรา แด่พลังผู้เติมเต็มและทำให้สมบูรณ์ (purandhi). โอ ชาตเวทัส (Jātavedas) ผู้มีหนทางนำพามากมาย จงลุกโพลง; และขอท่านทั้งหลายคุ้มครองเราตลอดกาลด้วยพลังแห่งความผาสุก.

Frequently Asked Questions

It is a poetic way to say that the sacrificial fire and the day’s light awaken together. As dawn rises, Agni is kindled and appears as the intimate companion of Uṣas, bringing warmth, clarity, and ritual readiness.

It points to both sides of human life: inner awareness and outer action (or individual and communal life). The hymn asks Agni to set a clear sign (ketu) and right order for both.

Vasiṣṭha asks Agni to strike down decaying weakness (jarūtha), to sacrifice for increase and completeness (puraṃdhi), to blaze forth as Jātavedas, and to protect the worshippers with lasting well-being (svasti).

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App