
Sukta 9.94
Soma Pavamāna (the purifying Soma)
अयं लघुः पवमानसूक्तः सोमं स्तौति—यथा स आपः प्रविश्य अजिनं च (पवित्रं) चातिक्रम्य शुद्ध्यति, तथा प्रबुद्धा धियः प्रेरिताश्च मतयः परस्परं स्पर्धन्ते, क्रमशः च स्थिरं वर्धनस्य ‘व्रजं’ (गोठं) इव विनीयन्ते। सोमः कविरिति कीर्त्यते, यः सर्वेषु लोकेषु काव्यशक्तिं वहति, देवानां मध्ये यशः ददाति, समर्थाय यजमानाय च व्यवहारिकं समृद्धिं प्रददाति। अन्ते सूक्तं प्रत्यक्षं याचते—पोषणं, विस्तीर्णं ज्योतिः, दिव्यं आनन्दं, तथा शत्रूनां बलानां प्रतिघातं।
Mantra 1
अधि यदस्मिन्वाजिनीव शुभः स्पर्धन्ते धियः सूर्ये न विशः । अपो वृणानः पवते कवीयन्व्रजं न पशुवर्धनाय मन्म ॥
अधि यदस्मिन् (शुद्धे सोमे) वाजिनीव शुभः धियः सूर्ये न विशः स्पर्धन्ते, तदा सः—अपो वृणानः—पवते, कवीयान् भवन्; व्रजं न पशुवर्धनाय मन्म च सुव्यवस्थितं पूर्तिं स्थापयति।
Mantra 2
द्विता व्यूर्ण्वन्नमृतस्य धाम स्वर्विदे भुवनानि प्रथन्त । धियः पिन्वानाः स्वसरे न गाव ऋतायन्तीरभि वावश्र इन्दुम् ॥
द्विता व्यूर्ण्वन् अमृतस्य धाम, स्वर्विदे भुवनानि प्रथयति। धियः पिन्वानाः स्वसरे न गावः, ऋतायन्तीर् अभि इन्दुम् आववश्रुः।
Mantra 3
परि यत्कविः काव्या भरते शूरो न रथो भुवनानि विश्वा । देवेषु यशो मर्ताय भूषन्दक्षाय रायः पुरुभूषु नव्यः ॥
परि यत् कविः काव्या भरते शूरो न रथो भुवनानि विश्वा, तदा सः मर्ताय देवेषु यशो भूषयति; दक्षाय च नव्याः पुरुभूषु रायः समुपतिष्ठन्ते।
Mantra 4
श्रिये जातः श्रिय आ निरियाय श्रियं वयो जरितृभ्यो दधाति । श्रियं वसाना अमृतत्वमायन्भवन्ति सत्या समिथा मितद्रौ ॥
श्रिये जातः श्रियमेवाभिनिर्यायति; श्रियं वयः जरितृभ्यः दधाति। श्रियं वसानाः अमृतत्वमायन्, मितद्रौ समिथा इव सह प्रज्वलन्तः, सत्याः भवन्ति।
Mantra 5
इषमूर्जमभ्यर्षाश्वं गामुरु ज्योतिः कृणुहि मत्सि देवान् । विश्वानि हि सुषहा तानि तुभ्यं पवमान बाधसे सोम शत्रून् ॥
इषमूर्जमभ्यर्ष; अश्वं गां च आनय; उरु ज्योतिः कृणु; देवान् मत्सि। विश्वानि हि सुशहा तानि तुभ्यं; अतः पवमान सोम बाधसे शत्रून्।
The hymn praises Soma Pavamāna—Soma as he is purified while flowing through the waters and the filter during the Soma ritual.
It means the purified Soma is seen as a power of inspiration: he clarifies the mind, carries poetic vision, and helps right understanding arise in the worshipper.
It asks for nourishment and vital strength, prosperity (symbolized by horse and cow), wide inner light, joy for the gods, and protection by pushing back hostile forces.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.