Sukta 37
Sukta 4.37
Vāmadeva Gautama (traditional attribution for Maṇḍala 4; hymn to the Rbhus/associated powers)
Rbhus (esp. Vāja, Ṛbhukṣaṇa) as divine artisans; invoked also as devāḥ (luminous powers)
Triṣṭubh (probable for RV 4.37; 11-syllable cadence typical of the hymn)
अयं सूक्तः ऋभून्—मुख्यतः वाजं च ऋभुक्षाणं च—देवकारून् आह्वयति, ये यज्ञं पुनर्नवयन्ति सम्यक् च कुर्वन्ति। ते “देवयानैः पथिभिः” आगत्य मानुषेषु जनेषु यज्ञं पुनः प्रतिष्ठापयन्तु इति प्रार्थ्यते। तेषां कृपया रयिं (समृद्धिं, धनं, आध्यात्मिकं च पुष्टिम्) च विजयीं वाजं (जयबलम्) च आनयन्तु; इन्द्रस्य वीर्येण तथा अश्विनोः शीघ्रसहाय्येन तेषां साहाय्यं संबध्यते। समग्रः प्रयोजनः यज्ञस्य नवीकरणम्—शुभैः अहोभिः यज्ञं सुचारुं, रम्यं, फलवन्तं च कर्तुम्।
Mantras
Mantra 1
उप नो वाजा अध्वरमृभुक्षा देवा यात पथिभिर्देवयानैः । यथा यज्ञं मनुषो विक्ष्वासु दधिध्वे रण्वाः सुदिनेष्वह्नाम् ॥
उप नः वाजाः, अध्वरम्; ऋभुक्षाः देवा, देवयानैः पथिभिः यात। यथा मनुषो विक्ष्वासु यज्ञं दधिध्वे, तथा नः रण्वाः सुदिनेष्वह्नाम् पुनर्दधिध्वम्।
Mantra 2
ते वो हृदे मनसे सन्तु यज्ञा जुष्टासो अद्य घृतनिर्णिजो गुः । प्र वः सुतासो हरयन्त पूर्णाः क्रत्वे दक्षाय हर्षयन्त पीताः ॥
ते वः हृदे मनसे च यज्ञाः सन्तु; अद्य घृतनि॑र्णिजो जुष्टा॑सः सन्तु। वः सुतासः पूर्णाः प्र हरयन्तु; क्रत्वे दक्षा॑य च—पीताः सन्तः—हर्षयन्तु।
Mantra 3
त्र्युदायं देवहितं यथा वः स्तोमो वाजा ऋभुक्षणो ददे वः । जुह्वे मनुष्वदुपरासु विक्षु युष्मे सचा बृहद्दिवेषु सोमम् ॥
पुरावद् वः त्र्युदायं देवहितं स्तोमं वाजाः ऋभुक्षणाः ददे वः। जुह्वे मनुष्वदुपरासु विक्षु युष्मे सचा बृहद्दिवेषु सोमम्।
Mantra 4
पीवोअश्वाः शुचद्रथा हि भूतायःशिप्रा वाजिनः सुनिष्काः । इन्द्रस्य सूनो शवसो नपातोऽनु वश्चेत्यग्रियं मदाय ॥
पीवोऽश्वाः शुचद्रथाः हि भूतायः शिप्रा वाजिनः सुनिष्काः। इन्द्रस्य सूनो शवसो नपातोऽनु वश्चेत्यग्रियं मदाय।
Mantra 5
ऋभुमृभुक्षणो रयिं वाजे वाजिन्तमं युजम् । इन्द्रस्वन्तं हवामहे सदासातममश्विनम् ॥
ऋभुमृभुक्षणं रयिं वाजे वाजिन्तमं युजम्। इन्द्रस्वन्तं हवामहे सदासाततममश्विनम्।
Mantra 6
सेदृभवो यमवथ यूयमिन्द्रश्च मर्त्यम् । स धीभिरस्तु सनिता मेधसाता सो अर्वता ॥
यं मर्त्यं यूयं ऋभवोऽथ इन्द्रश्च रक्षथ, स धीरभिः सनीता मेधसाता भवतु; स अर्वता (शक्त्यश्वेन) सिद्धिम् आप्नुयात्।
Mantra 7
वि नो वाजा ऋभुक्षणः पथश्चितन यष्टवे । अस्मभ्यं सूरयः स्तुता विश्वा आशास्तरीषणि ॥
हे वाजाः, हे ऋभुक्षण, अस्माकं यष्टवे पथो वि चिनुतम्। हे सूरयः, अस्माभिः स्तुताः, विश्वा आशाः तरीषणि नः पारयत।
Mantra 8
तं नो वाजा ऋभुक्षण इन्द्र नासत्या रयिम् । समश्वं चर्षणिभ्य आ पुरु शस्त मघत्तये ॥
तं नो रयिं हे वाजाः हे ऋभुक्षण, हे इन्द्र हे नासत्यौ, चर्षणिभ्यः समश्वं (शक्त्यश्वसहितं) समाहरत। तं पुरु शस्त, यथा मघत्तायै (दानशक्त्यै) वर्धनं भवेत्।
Frequently Asked Questions
The Rbhus are divine craftsmen and renewing powers. In RV 4.37 they are called to perfect and re-energize the sacrifice and to bring prosperity and winning strength.
It asks the Rbhus to come by the godward paths, restore the yajña’s effective movement, and grant rayi (plenitude) along with vāja (victorious force) for the people.
The hymn links forms of divine help: Indra represents conquering power, and the Aśvins represent swift assistance. The Rbhus’ gifts of renewal and skill are invoked in harmony with these allied powers.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.