Sukta 10
Sukta 3.10
Gāthina Viśvāmitra (traditional for RV 3.10)
Agni
Gāyatrī or Trishtubh (uncertain from provided text alone; verify in critical edition)
अयं सूक्तः अग्निं जनानां मध्ये सार्वभौमं राजानं यज्ञस्य चावश्यं होतारं स्तौति, यः यज्ञं सम्यक् परिपूर्णं करोति। अत्रोच्यते यत् ऋषयश्च साधारणाः मर्त्याश्च विधौ तम् इन्धते, स च विप्राणां प्रेरितानि ‘ज्योतींषि’ वहन् हव्यानि देवेभ्यो नयति, मनुष्याणां बलं सामर्थ्यं च वर्धयति।
Mantras
Mantra 1
त्वामग्ने मनीषिणः सम्राजं चर्षणीनाम् । देवं मर्तास इन्धते समध्वरे ॥
त्वामग्ने मनीषिणः चर्षणीनाṃ सम्राजं प्रज्वलयन्ति। देवमपि मर्त्याः समध्वरे प्रज्वलयन्ति।
Mantra 2
त्वां यज्ञेष्वृत्विजमग्ने होतारमीळते । गोपा ऋतस्य दीदिहि स्वे दमे ॥
त्वां यज्ञेष्वग्ने ऋत्विजं होतारमीळते। ऋतस्य गोपा स्वे दमे दीदिहि।
Mantra 3
स घा यस्ते ददाशति समिधा जातवेदसे । सो अग्ने धत्ते सुवीर्यं स पुष्यति ॥
स घा यस्ते ददाशति समिधा जातवेदसे । सोऽग्ने धत्ते सुवीर्यं स पुष्यति ॥
Mantra 4
स केतुरध्वराणामग्निर्देवेभिरा गमत् । अञ्जानः सप्त होतृभिर्हविष्मते ॥
स केतुरध्वराणामग्निर्देवेभिरा गमत् । अञ्जानः सप्त होतृभिर्हविष्मते ॥
Mantra 5
प्र होत्रे पूर्व्यं वचोऽग्नये भरता बृहत् । विपां ज्योतींषि बिभ्रते न वेधसे ॥
प्र होत्रे पूर्व्यं वचोऽग्नये भरता बृहत् । विपां ज्योतींषि बिभ्रते न वेधसे ॥
Mantra 6
अग्निं वर्धन्तु नो गिरो यतो जायत उक्थ्यः । महे वाजाय द्रविणाय दर्शतः ॥
अस्माकं गिरोऽग्निं वर्धन्तु, यतो जायते जयिष्णुरुक्थ्यः। महते वाजाय द्रविणाय च स नः दर्शतो भवतु—अन्तर्दृष्टौ स्पष्टः।
Mantra 7
अग्ने यजिष्ठो अध्वरे देवान्देवयते यज । होता मन्द्रो वि राजस्यति स्रिधः ॥
अग्ने यजिष्ठोऽध्वरे देवयते देवान् यज। होता मन्द्रो विराजस्यति स्रिधोऽतिक्रम।
Mantra 8
स नः पावक दीदिहि द्युमदस्मे सुवीर्यम् । भवा स्तोतृभ्यो अन्तमः स्वस्तये ॥
स नः पावक दीदिहि; द्युमदस्मे सुवीर्यं धेहि। स्तोतृभ्योऽन्तमः सहायकः भव—स्वस्तये।
Mantra 9
तं त्वा विप्रा विपन्यवो जागृवांसः समिन्धते । हव्यवाहममर्त्यं सहोवृधम् ॥
तं त्वां विप्रा विपन्यवो जागृवांसः समिन्धते—हव्यवाहम् अमर्त्यं सहोवृधम्। त्वं नः सहः वर्धयन् दैवं कर्म वोढुं सामर्थ्यं वर्धयसि।
Frequently Asked Questions
It teaches that Agni is the central priestly power of the sacrifice—sovereign among peoples—who must be kindled and praised so he can carry offerings to the gods and make the rite effective.
Because Agni presides over the ritual community: he unites the people in worship, governs the sacrificial process as Hotṛ, and ensures the offerings reach the divine realm.
It means Agni supports and carries the inspired insights (jyotīṃṣi) of the seers—turning their prayers and illuminations into effective action within the ritual and within the worshipper.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.