Sukta 89
Sukta 10.89
Indra
Trishtubh (probable)
अयं सूक्तः इन्द्रस्य सर्वातिशायिनं महिमानं स्तौति—यः रोचनानि लोकान् विवृणोति, नदीः इव मर्यादाः अतिवहति, च स्वयजमानानां जयम्, धनम्, क्षेमं च साधयति। पुनःपुनः अस्य द्यावापृथिव्योः, अपां, पर्वतानां च अधिपत्यं प्रतिपाद्यते; संग्रामे शान्तकर्मसु च आह्वानं शृणोतु इति प्रार्थ्यते, वृत्रसदृशान् निरोधान् निघ्नन्। अस्य प्रयोजनं स्तुत्यात्मकं च व्यवहारिकं च—जीवनस्य भारे (भर) इन्द्रस्य रक्षणं बलं च समृद्धिं च आह्वातुं, तथा वाजसातौ पूर्णतां जेतुं।
Mantras
Mantra 1
इन्द्रं स्तवा नृतमं यस्य मह्ना विबबाधे रोचना वि ज्मो अन्तान् । आ यः पप्रौ चर्षणीधृद्वरोभिः प्र सिन्धुभ्यो रिरिचानो महित्वा ॥
इन्द्रं स्तव—नृतमं, यस्य मह्ना रोचना लोकान् च तेषामन्तान् विवबाधे। स चर्षणीधृद्वरोभिः सर्वाः परिधीः पप्रौ; महित्वा च सिन्धुभ्यः परि, स्वभावस्य नित्यप्रवाहान् अतिक्रम्य, आत्मानं रिरिचानः।
Mantra 2
स सूर्यः पर्युरू वरांस्येन्द्रो ववृत्याद्रथ्येव चक्रा । अतिष्ठन्तमपस्यं न सर्गं कृष्णा तमांसि त्विष्या जघान ॥
स एव सूर्यः; इन्द्रोऽरू वरांसि रथ्येव चक्रा ववृत्यात्। स स्थिरं स्थितमपस्यं सर्गं ददर्श; त्विष्या च कृष्णानि तमांसि जघान।
Mantra 3
समानमस्मा अनपावृदर्च क्ष्मया दिवो असमं ब्रह्म नव्यम् । वि यः पृष्ठेव जनिमान्यर्य इन्द्रश्चिकाय न सखायमीषे ॥
तस्मै समनपावृदर्चं नव्यं ब्रह्म समर्चत—क्ष्मया दिवोऽसमम्। यः पृष्ठ इव विवृतं जनिमानि विवेक्ति, स इन्द्रः समकक्षं सखायं न ईषते।
Mantra 4
इन्द्राय गिरो अनिशितसर्गा अपः प्रेरयं सगरस्य बुध्नात् । यो अक्षेणेव चक्रिया शचीभिर्विष्वक्तस्तम्भ पृथिवीमुत द्याम् ॥
इन्द्राय गिरोऽनिशितसर्गा इव स्युः; सगरस्य बुध्नादपः प्रेरयामि। यः शचीभिरक्षेणेव चक्रिया विष्वक्तस्तम्भ पृथिवीम् उत द्याम्।
Mantra 5
आपान्तमन्युस्तृपलप्रभर्मा धुनिः शिमीवाञ्छरुमाँ ऋजीषी । सोमो विश्वान्यतसा वनानि नार्वागिन्द्रं प्रतिमानानि देभुः ॥
आपान्तमन्युः त्रिपलप्रभर्मा धुनिः शिमीवाञ्छरुमान् ऋजीषी। सोमो विश्वान्यतसा वनानि; नार्वागिन्द्रं प्रतिमानानि देभुः।
Mantra 6
न यस्य द्यावापृथिवी न धन्व नान्तरिक्षं नाद्रयः सोमो अक्षाः । यदस्य मन्युरधिनीयमानः शृणाति वीळु रुजति स्थिराणि ॥
यस्य द्यावापृथिव्यौ न धारयतः, न धन्व, नान्तरिक्षं, नाद्रयः, न सोमः, नाक्षाः—यदा तस्य मन्युरधिनीयमानः प्रवर्तते। तदा स दुर्विभेद्यानि अपि शृणाति, स्थिराणि इव दृढानि च रुजति।
Mantra 7
जघान वृत्रं स्वधितिर्वनेव रुरोज पुरो अरदन्न सिन्धून् । बिभेद गिरिं नवमिन्न कुम्भमा गा इन्द्रो अकृणुत स्वयुग्भिः ॥
इन्द्रो वृत्रं जघान; स्वधितिर्वनेव पुरो रुरोज, सिन्धून् अरदत् (अवमुञ्चत्)। गिरिं बिभेद नवमिव कुम्भम्; स्वयुग्भिः स्वशक्तिभिर् गा (रश्मीन्/गावः) अकृणुत प्रादुर्भावाय।
Mantra 8
त्वं ह त्यदृणया इन्द्र धीरोऽसिर्न पर्व वृजिना शृणासि । प्र ये मित्रस्य वरुणस्य धाम युजं न जना मिनन्ति मित्रम् ॥
त्वं हि इन्द्र ऋणयायां (ऋत-नयने) धीरः; अङ्गस्य पर्वेव वृजिनं (वक्रताम्/अनृतम्) शृणासि। ये मित्रस्य वरुणस्य च धाम भिन्दितुम् इच्छन्ति—युजं न जनाः छिन्द्युः—ते मित्रं (सामञ्जस्यं) मि नन्ति, मित्रे हिंसां कुर्वन्ति।
Mantra 9
प्र ये मित्रं प्रार्यमणं दुरेवाः प्र संगिरः प्र वरुणं मिनन्ति । न्यमित्रेषु वधमिन्द्र तुम्रं वृषन्वृषाणमरुषं शिशीहि ॥
ये दुर्वेवा मित्रमार्यमणं च प्र मिनन्ति, संगीरं प्र वरुणं च प्र मिनन्ति—तान् अमित्रेषु, हे इन्द्र, तुम्रं वधं न्यस्य शिशीहि; वृषन् वृषाणम् अरुषं बलं शत्रुतानाशाय।
Mantra 10
इन्द्रो दिव इन्द्र ईशे पृथिव्या इन्द्रो अपामिन्द्र इत्पर्वतानाम् । इन्द्रो वृधामिन्द्र इन्मेधिराणामिन्द्रः क्षेमे योगे हव्य इन्द्रः ॥
इन्द्रो दिव ईशे, इन्द्रः पृथिव्याः; इन्द्रो अपाम्, इन्द्र एव पर्वतानाम्। इन्द्रो वृधाम्, इन्द्र एव मेधिराणाम्। इन्द्रः क्षेमे, योगे च हव्यः—इन्द्रः।
Mantra 11
प्राक्तुभ्य इन्द्रः प्र वृधो अहभ्यः प्रान्तरिक्षात्प्र समुद्रस्य धासेः । प्र वातस्य प्रथसः प्र ज्मो अन्तात्प्र सिन्धुभ्यो रिरिचे प्र क्षितिभ्यः ॥
प्राक् तुभ्यं, हे इन्द्र, रात्रिभ्यः प्र रिरिचे; प्र वृद्धेभ्यः अहभ्यः; प्र अन्तरिक्षात्; प्र समुद्रस्य धासेः। प्र वातस्य प्रथसः; प्र ज्मो अन्तात्। प्र सिन्धुभ्यः रिरिचे; प्र क्षितिभ्यः—दानस्य प्रचुर्यम्।
Mantra 12
प्र शोशुचत्या उषसो न केतुरसिन्वा ते वर्ततामिन्द्र हेतिः । अश्मेव विध्य दिव आ सृजानस्तपिष्ठेन हेषसा द्रोघमित्रान् ॥
प्र शोशुचत्या उषसो न केतुरिव दीप्तिं प्रसारय; हे इन्द्र, तेऽसिन्वा हेतिḥ परितो वर्तताम्। अश्मेव विध्य, दिव आ सृजानस्त्वं, तपिष्ठेन हेषसा मित्रद्रोघमित्रान् दह।
Mantra 13
अन्वह मासा अन्विद्वनान्यन्वोषधीरनु पर्वतासः । अन्विन्द्रं रोदसी वावशाने अन्वापो अजिहत जायमानम् ॥
अन्वह मासा अन्विद्वनानि, अन्वोषधीः, अनु पर्वतासः। अन्विन्द्रं रोदसी वावशाने; अन्वापो अजिहत जायमानम्।
Mantra 14
कर्हि स्वित्सा त इन्द्र चेत्यासदघस्य यद्भिनदो रक्ष एषत् । मित्रक्रुवो यच्छसने न गावः पृथिव्या आपृगमुया शयन्ते ॥
कर्हि स्वित्सा ते इन्द्र चेत्या समुत्पत्स्यते—यदघस्य भिनदः, रक्ष एषदस्मानभ्येति तद्विदारयसि? मित्रक्रुवो यच्छसने न गावः, पृथिव्यां आपृगमूया शयन्ते—तया (शक्त्या) निहताः।
Mantra 15
शत्रूयन्तो अभि ये नस्ततस्रे महि व्राधन्त ओगणास इन्द्र । अन्धेनामित्रास्तमसा सचन्तां सुज्योतिषो अक्तवस्ताँ अभि ष्युः ॥
हे इन्द्र, ये शत्रूयन्तोऽस्मान् अभि ततस्रे, ओगणासो महि व्राधन्ति—तेऽमित्रा अन्धेन तमसा सचन्ताम्। अस्माकं सुज्योतिषः अक्तवः शक्तयः तान् अभि ष्युः, जयन्तु।
Mantra 16
पुरूणि हि त्वा सवना जनानां ब्रह्माणि मन्दन्गृणतामृषीणाम् । इमामाघोषन्नवसा सहूतिं तिरो विश्वाँ अर्चतो याह्यर्वाङ् ॥
हे इन्द्र, जनानां पुरूणि सवनानि त्वां मन्दन्ति, गृणतामृषीणां पुरूणि ब्रह्माणि च। इमाम् आघोषं श्रुत्वा नवसा सहूतिं प्रति याहि; विश्वान् अर्चतः तिरो गत्वा अर्वाङ् अस्मान् उप याहि।
Mantra 17
एवा ते वयमिन्द्र भुञ्जतीनां विद्याम सुमतीनां नवानाम् । विद्याम वस्तोरवसा गृणन्तो विश्वामित्रा उत त इन्द्र नूनम् ॥
एवं हे इन्द्र, वयं तव नवानां सुमतीनां भुञ्जतीनां सुखानां विद्याम, तेषु भागिनो भवेम। त्वां गृणन्तो वस्तोः (उषसः) अवसा विद्याम; वयं विश्वामित्राः, इन्द्र, नूनं तव प्रसादेन।
Mantra 18
शुनं हुवेम मघवानमिन्द्रमस्मिन्भरे नृतमं वाजसातौ । शृण्वन्तमुग्रमूतये समत्सु घ्नन्तं वृत्राणि संजितं धनानाम् ॥
शुनं हुवेम मघवानमिन्द्रमस्मिन्भरे नृतमं वाजसातौ । शृण्वन्तमुग्रमूतये समत्सु घ्नन्तं वृत्राणि संजितं धनानाम् ॥
Frequently Asked Questions
It praises Indra as the supreme power who rules the cosmic regions and breaks obstacles, and it asks him for protection, success, victory, and prosperity in life’s struggles and works.
This is a Vedic way of saying Indra’s power is total and comprehensive—he governs all domains of existence, so he can support both outer order (nature and society) and inner strength (mind and will).
Traditionally it supports Indra-invocation in offerings (often soma or ghee) for strength and success; in a personal recitation, it can be used as a prayer to overcome inner blocks and to gain courage, clarity, and steady progress.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.