Sukta 60
Sukta 10.60
Unspecified in provided excerpt (likely a deity characterized by radiant appearance; requires full sukta context for secure assignment)
Gayatri (probable: short 3-pāda structure typical of gāyatrī-stanza)
अयं सूक्तः प्रथमं तेजस्विनं स्तुत्यं शक्तिं प्रति श्रद्धया समुपगमनात् आरभ्य, पश्चात् जीवनप्रतिदान-चिकित्सारूपेण प्रवर्तते—प्राणं च बलं च पुनराह्वयति, बान्धव्यम् पुनः प्रतिपादयति, पीडितं च “बहिः आगच्छ” इति प्रेरयति। अन्ते मानुषहस्तस्य विश्वभेषजत्वेनाभिषेकः क्रियते—स शुभस्पर्शः स्वास्थ्यं शान्तिं च प्रसारयति।
Mantras
Mantra 1
आ जनं त्वेषसंदृशं माहीनानामुपस्तुतम् । अगन्म बिभ्रतो नमः ॥
आ जनं त्वेषसंदृशं माहीनाानामुपस्तुतम्। अगन्म बिभ्रतो नमः॥
Mantra 2
असमातिं नितोशनं त्वेषं निययिनं रथम् । भजेरथस्य सत्पतिम् ॥
अहम् अदम्यं सुदृढयुगं तेजस्विनं सम्यग्नीयमानं रथं शरणं प्रपद्ये। रथस्य सत्पतिं कर्मण ऋजुपथस्याधिपतिं भजे।
Mantra 3
यो जनान्महिषाँ इवातितस्थौ पवीरवान् । उतापवीरवान्युधा ॥
यो जनान् महिष इवातितस्थौ पवीरवान्; उत युद्धेऽपि पवीरवान् शत्रून् निवारयन्।
Mantra 4
यस्येक्ष्वाकुरुप व्रते रेवान्मराय्येधते । दिवीव पञ्च कृष्टयः ॥
यस्मिन् व्रते कर्मणि इक्ष्वाकुः रेवन् मराय़्येधते; दिवीव पञ्च कृष्टयः परस्य ऋतस्य प्रकाशेन वर्धन्ते।
Mantra 5
इन्द्र क्षत्रासमातिषु रथप्रोष्ठेषु धारय । दिवीव सूर्यं दृशे ॥
हे इन्द्र, क्षत्रासमातिषु रथप्रोष्ठेषु च अस्माकं प्रोष्ठेषु तव क्षत्रं धारय। दिवीव सूर्यं नः दृशे प्रकाशय।
Mantra 6
अगस्त्यस्य नद्भ्यः सप्ती युनक्षि रोहिता । पणीन्न्यक्रमीरभि विश्वान्राजन्नराधसः ॥
अगस्त्यस्य नद्भ्यः सप्त रोहिताः युनक्षि। हे राजन्, पणीन् अभि न्यक्रमीः—विश्वान् अराधसः, ये हविर्दानं न प्रतिगृह्णन्ति।
Mantra 7
अयं मातायं पितायं जीवातुरागमत् । इदं तव प्रसर्पणं सुबन्धवेहि निरिहि ॥
अयं ते माता, अयं ते पिता; अयं ते जीवातुः आगमत्। इदं तव प्रसर्पणं; हे सुबन्धो, एहि—निरिहि।
Mantra 8
यथा युगं वरत्रया नह्यन्ति धरुणाय कम् । एवा दाधार ते मनो जीवातवे न मृत्यवेऽथो अरिष्टतातये ॥
यथा मनुष्याः धारणाय वरत्रया युगं नह्यन्ति, तथा ते मनो दृढं धार्यताम्—जीवातवे न मृत्यवे, अथो अरिष्टतातये।
Mantra 9
यथेयं पृथिवी मही दाधारेमान्वनस्पतीन् । एवा दाधार ते मनो जीवातवे न मृत्यवेऽथो अरिष्टतातये ॥
यथैषा मही पृथिवी इमान् वनस्पतीन् दाधार, तथा ते मनो धार्यताम्—जीवातवे न मृत्यवे, अथो अरिष्टतातये।
Mantra 10
यमादहं वैवस्वतात्सुबन्धोर्मन आभरम् । जीवातवे न मृत्यवेऽथो अरिष्टतातये ॥
यमादहं वैवस्वतात् सुबन्धोर्मन आभरम्—जीवातवे न मृत्यवे, अथो अरिष्टतातये।
Mantra 11
न्यग्वातोऽव वाति न्यक्तपति सूर्यः । नीचीनमघ्न्या दुहे न्यग्भवतु ते रपः ॥
न्यग्वातोऽव वाति, न्यक्तपति सूर्यः। नीचीनमघ्न्या दुहे; न्यग्भवतु ते रपः॥
Mantra 12
अयं मे हस्तो भगवानयं मे भगवत्तरः । अयं मे विश्वभेषजोऽयं शिवाभिमर्शनः ॥
अयं मे हस्तः भगवान्, अयं मे भगवत्तरः। अयं मे विश्वभेषजः, अयं शिवाभिमर्शनः॥
Frequently Asked Questions
It is a healing-oriented hymn that begins with reverent invocation of a radiant divine presence and then focuses on restoring breath, strength, and well-being, ending by empowering the healer’s hand as a channel of remedy.
It uses intimate, stabilizing language to re-anchor the person in life and belonging, then declares the return of vitality (life-breath) as a performative healing statement.
It means “this hand of mine is universal medicine”: the reciter treats the hand—especially in blessing or therapeutic touch—as a sacred instrument through which healing power is transmitted.
Ask anything about Sukta 60 of the Rig Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.