Adhyaya 212: An Awakening Description within the Allegory of the Wheel of Saṃsāra

Verse 1

अथ संसारचक्रोपाख्याने प्रबोधनीयवर्णनम् ॥ नारद उवाच ॥ साधु साधु महाराज सर्वधर्मविदां वर ॥ त्वया तु कथिता दिव्या कथेयं धर्मसंहिता ॥

Teraz, w opowieści zwanej „Cyklem Saṁsāry”, opis (obrzędu/dnia) Prabodhinī. Nārada rzekł: „Dobrze powiedziane, dobrze powiedziane, o wielki królu, najlepszy wśród znawców wszystkich dharm. Ta boska mowa, kompendium dharmy, została przez ciebie opowiedziana.”

Verse 2

अतोऽहमपि सुप्रीतस्तव धर्मपथे स्थितः ॥ तव वाक्यान्निस्सृतानि प्रोक्तानि च श्रुतानि च ॥

Dlatego i ja jestem wielce zadowolony, trwając na twojej ścieżce dharmy; z twoich słów powstały nauki, zarówno wypowiedziane, jak i usłyszane (to jest przekazane przez dyskurs i recepcję).

Verse 3

त्वयाहं चैव राजेन्द्र पूजितश्च विशेषतः ॥ गच्छामि त्वरितो लोकान्यत्र मे रमते मनः ॥

O najlepszy z królów, uczciłeś mnie zaprawdę, a szczególnie z osobliwym względem. Oto odchodzę szybko do tych światów, gdzie mój umysł znajduje rozkosz.

Verse 4

स्वस्ति तेऽस्तु महाराज त्वकम्पो भव सुव्रत ॥ एवमुक्त्वा ततो यातो नारदो मुनिसत्तमः ॥

Niech pomyślność ci towarzyszy, wielki królu; bądź niewzruszony, o pełny dobrych ślubów. Tak rzekłszy, Nārada, najlepszy wśród mędrców, wtedy odszedł.

Verse 5

तेजसा द्योतयन्सर्वं गगनं भास्करो यथा ॥ विचचार दिवं रम्यां कामचारो महामुनिः ॥

Rozświetlając całe niebo swym blaskiem, jak słońce, wielki mędrzec, swobodny w swych wędrówkach, przemierzał piękne sfery niebieskie.

Verse 6

गते तस्मिंस्तु सुचिरं स राजा धर्मवत्सलः ॥ मां दृष्ट्वा सुमना विप्रा वाक्यैश्चित्रैरवन्दयन् ॥

Gdy on odszedł, przez długi czas ten król, miłujący dharmę, ujrzawszy mnie, stał się radosny; a bramini oddawali cześć różnorodnymi i wymownymi słowy.

Verse 7

कृत्वा पूजां च मे युक्तां प्रियमुक्त्वा च सुव्रत ॥ विसर्जयामास विभुः सुप्रीतेनान्तरात्मना ॥

Odprawiając dla mnie odpowiednią puję i wypowiadając słowa miłe, potężny władca odprawił mnie, z duszą wewnętrzną w pełni zadowoloną.

Verse 8

एतद्वः कथितं विप्रास्तस्य राज्ञः पुरोत्तमे ॥ यथा दृष्टं श्रुतं चैव यथा चेहागतो ह्यहम् ॥

To zostało wam opowiedziane, o bramini, w obecności tego znakomitego króla, tak jak to zostało ujrzane i usłyszane, oraz tak jak zaprawdę przybyłem tutaj.

Verse 9

वैशम्पायन उवाच ॥ तस्य तद्वचनं श्रुत्वा हृष्टपुष्टास्तपोधनाः ॥ केचिद्वैखानसास्तत्र केचिदासन्निरासनाः ॥

Vaiśampāyana rzekł: Usłyszawszy jego słowa, asceci, bogaci w umartwienia, stali się radośni i wzmocnieni. Niektórzy z nich byli Vaikhānasami; niektórzy żyli bez miejsc siedzących, bez wygody siedzisk.

Verse 10

शालानीश्च तथा केचित्कापोतीवृत्तिमास्थिताः ॥ तथा चान्ये जगुर्वृत्तिं सर्वभूतदयां शुभाम् ॥

Niektórzy byli śālānīsami, a niektórzy przyjęli tryb życia na wzór gołębia. Inni podobnie głosili sposób utrzymania oparty na pomyślnej współczującej dobroci dla wszystkich istot.

Verse 11

शिलोञ्छाश्च तथैवान्ये काष्ठान्ताश्च महौजसः ॥ अपाकपाचिनः केचित्पाकिनश्च क्वचित्पुनः ॥

Niektórzy byli śiloñchasami, a podobnie inni byli kāṣṭhāntasami, obdarzeni wielką siłą. Niektórzy żyli bez gotowania, żywiąc się surowym pokarmem, podczas gdy czasami inni gotowali.

Verse 12

नानाविधिधराः केचिज्जितात्मानस्तु केचन ॥ स्थानमौनव्रताः केचित्तथान्ये जलशायिनः ॥

Niektórzy zachowywali różnorakie praktyki; niektórzy byli panami samego siebie. Niektórzy podejmowali śluby stania i milczenia; a inni podobnie spali na wodzie, praktykując wodne umartwienia.

Verse 13

तथोर्ध्वशायिकाश्चान्ये तथान्ये मृगचारिणः ॥ पञ्चाग्नयस्तथा केचित् केचित्पर्णफलाशिनः

Podobnie niektórzy praktykowali dyscyplinę spania z ciałem utrzymanym w pozycji pionowej; inni żyli wędrując jak jelenie. Niektórzy podejmowali ascezę pięciu ognisk, a niektórzy żywili się liśćmi i owocami.

Verse 14

अब्भक्षाः वायुभक्षाश्च तथान्ये शाकभक्षिणः ॥ अतोऽन्येऽप्यतितीव्रं वै तपश्चैव प्रपेदिरे

Niektórzy żyli na wodzie, niektórzy na powietrzu, a inni jedli jedynie warzywa i zioła. Tak oto jeszcze inni podejmowali ascezy o skrajnej intensywności.

Verse 15

तपसोऽन्यन्न चास्तीति चिन्तयित्वा पुनः पुनः ॥ जन्मनो मरणाच्चैव केचिद्धीराः महर्षयः

Rozmyślając wciąż od nowa, że nie ma nic wyższego nad ascezę (tapas), niektórzy niezłomni wielcy widmowie kontemplowali również narodziny i śmierć.

Verse 16

त्यक्त्वा धर्ममधर्मं च शाश्वतीं धियमास्थिताः ॥ श्रुत्वा चैव कथामेतामृषयो दिव्यवर्चसः

Odrzuciwszy (dualizm) dharmy i adharmy, trwali w trwałym wglądzie. A usłyszawszy tę opowieść, mędrcy o promiennym blasku odpowiedzieli.

Verse 17

जगृहुर्नियमांस्तांस्तान्भयहेतोरणिन्दिताः ॥ नाचिकेतोऽपि धर्मात्मा पुत्रो दृष्ट्वा तपोधनम्

Nienaganni przyjęli te różne praktyki (nijamy), mając strach jako przyczynę motywującą. Nawet Nāciketa, syn o prawym umyśle, ujrzawszy bogactwo ascezy (tapas) - jej moc i zasługę - zwrócił swój umysł ku dharmie.

Verse 18

प्रीत्या परमया युक्तो धर्ममेवान्वचिन्तयत् ॥ वेदार्थममितं विष्णुं शुद्धं चिन्मयमीश्वरम्

Zjednoczony z najwyższą radością, rozmyślał jedynie o dharmie - o Viṣṇu, niezmierzonym, samym znaczeniu Wed; czystym, złożonym ze świadomości, Panu.

Verse 19

शृणुयाच्छ्रावयेद्वापि सर्वकामानवाप्नुयात्

Kto słucha tego - lub sprawia, że jest to recytowane - może osiągnąć wszystkie upragnione cele.

Verse 20

साधु साध्विति चैवोक्त्वा विस्मयोत्फुल्ललोचनाः ॥ यायावरास्तथा चान्ये वानप्रस्थास्तथापरे

Mówiąc: 'Wspaniale, wspaniale', z oczami szeroko otwartymi ze zdumienia - niektórzy byli wędrownymi ascetami, a inni mieszkańcami lasu (vānaprasthas).

Verse 21

चिन्तयामास धर्मात्मा तपः परममास्थितः ॥ इदं तु परमाख्यानं भगवद्भक्तिकारकम्

Prawy umysłem rozmyślał, ugruntowany w najwyższej ascezie: 'To zaiste jest najwyższa opowieść - taka, która rozwija oddanie dla Pana.'