
Sukta 9.41
Ten krótki hymn Pavamāna chwali Somę w jego płynącej, oczyszczonej formie, gdy spiesznie przepływa przez filtr, odrzucając "czarną skórę" niejasności i objawiając jasną, nieznużoną moc. Błaga Somę, by popłynął ku ofiarnikom z obfitym pożywieniem: bydłem, złotopodobnym blaskiem, końmi i zwycięską siłą, oraz by otoczył ich ochroną dającą pokój. Cel hymnu jest zarówno rytualny (wspieranie tłoczenia somy), jak i duchowy (przejrzystość świadomości poprzez rasę Somy).
Mantra 1
प्र ये गावो न भूर्णयस्त्वेषा अयासो अक्रमुः । घ्नन्तः कृष्णामप त्वचम् ॥
Wypadają one jak bydło w wirowym pędzie, jasne, nieznużone energie, które kroczą naprzód, uderzając i usuwając czarną skórę: osłonę niejasności.
Mantra 2
सुवितस्य मनामहेऽति सेतुं दुराव्यम् । साह्वांसो दस्युमव्रतम् ॥
Kierujemy naszą myśl ku dobrej przeprawie i przekraczamy trudny do przejścia most; jako zwycięzcy pokonujemy bezprawnego dasyu w nas, siłę, która odrzuca prawdziwe działanie.
Mantra 3
शृण्वे वृष्टेरिव स्वनः पवमानस्य शुष्मिणः । चरन्ति विद्युतो दिवि ॥
Słyszy się, jakby deszczu, dźwięk oczyszczającego i potężnego Somy; jego błyskawice poruszają się w niebie, znaki przebudzonej energii na wysokościach świadomości.
Mantra 4
आ पवस्व महीमिषं गोमदिन्दो हिरण्यवत् । अश्वावद्वाजवत्सुतः ॥
Spływaj ku nam, O Indu, przynosząc rozległe pożywienie, bogate w promienie (krowy), bogate w świetlisty blask (złoto), bogate w siłę życiową (konie), bogate w pełnię mocy (vāja), ty, który jesteś wyciśnięty do dzieła.
Mantra 5
स पवस्व विचर्षण आ मही रोदसी पृण । उषाः सूर्यो न रश्मिभिः ॥
Spływaj, O wszechogarniający rozeznawco, i napełnij dwa rozległe światy; jak Jutrzenka i Słońce swymi promieniami, tak ty zalewaj całe nasze istnienie świetlistymi prądami.
Mantra 6
परि णः शर्मयन्त्या धारया सोम विश्वतः । सरा रसेव विष्टपम् ॥
Otocz nas, O Somo, z każdej strony swym strumieniem, który przynosi pokój i schronienie; przepływaj przez nasz świat ustalonego bytu jak sam rasa, czysta esencja poruszająca się wszędzie.
Soma’s streams surge forward with force and brilliance, like a rushing herd, striking off the “black skin” of concealment.
The hymn turns from vivid imagery of purification to direct petitions: Soma is asked to flow toward the sacrificers with vast nourishment and manifold wealth-powers (cows, gold, horses, vāja).
The prayer peaks in the vision of Soma as universal protector—encircling the worshippers on every side with a peace-bringing stream.
It settles into the sense of Soma pervading the ordered world like pure essence (rasa), sustaining stable well-being and shelter.
ghnantaḥ kṛṣṇām apa tvacam
ā pavasva mahīm iṣam
pari ṇaḥ śarmayantyā dhārayā
It praises Soma as he flows in purified streams, drives away darkness, and brings nourishment, wealth, strength, and protective peace to the worshippers.
It is a metaphor for purification: as Soma is strained, he casts off impurity; spiritually, it points to removing inner ignorance and obscurity.
It is suited to recitation during soma pressing and straining, when the juice is purified and offered, while praying for prosperity and shelter for the community.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.