Rig Veda Sukta 43
Mandala 8Sukta 4332 Mantras

Sukta 43

Sukta 8.43

Ten hymn jest trwałą pochwałą Agniego jako natchnionego kapłana i niezawodnego składającego ofiary, który budzi boską wolę i niesie ludzką mowę oraz ofiary bogom. Wielokrotnie błaga Agniego, by został przyciągnięty wezwaniem czciciela, by wszedł do "domu" składającego ofiarę i by udzielił trwałego, wybornego bogactwa oraz ochrony poprzez swoje stałe dary.

Recitation with translationRig Veda 8.43

In this hymn

Addressed to

  • AgniMantras 1-5, 7-22, 24-33

    Agni is the bright, kindled Fire, priest (hotṛ), knower (vipra/vedhas), and messenger, who receives hymns and offerings and makes them effective.

  • Agni JatavedasMantra 6Agni Jātavedas

Mantras

Mantra 1

इमे विप्रस्य वेधसोऽग्नेरस्तृतयज्वनः । गिरः स्तोमास ईरते ॥

Te wypowiedzi i hymny wznoszą się dla Agni, natchnionego znawcy, niezawodnego ofiarnika, rozpalając w nas boską Wolę.

Mantra 2

अस्मै ते प्रतिहर्यते जातवेदो विचर्षणे । अग्ने जनामि सुष्टुतिम् ॥

Dla niego, który pragnie cię pozyskać w odpowiedzi, o Dżatawedaso, o przenikający ludzi, rodzę dobrze ukształtowaną chwałę dla Agni.

Mantra 3

आरोका इव घेदह तिग्मा अग्ने तव त्विषः । दद्भिर्वनानि बप्सति ॥

Jak jasne otwory światła, zaprawdę, o Agni, twoje ostre blaski płoną; twoimi 'zębami' wgryzasz się w lasy, oczyszczając gęsty gąszcz w nas, aby droga dla Światła mogła się otworzyć.

Mantra 4

हरयो धूमकेतवो वातजूता उप द्यवि । यतन्ते वृथगग्नयः ॥

Płomienie o barwie złota z dymem jako ich sztandarem, pędzone przez Wiatr, dążą w górę ku niebu; liczne ognie pracują, każde na swój sposób, moce wznoszenia w istocie.

Mantra 5

एते त्ये वृथगग्नय इद्धासः समदृक्षत । उषसामिव केतवः ॥

Te liczne ognie, raz rozpalone, widziane są razem, jak sztandary czy promienie Jutrzenek: znaki nadchodzącego oświecenia w świadomości.

Mantra 6

कृष्णा रजांसि पत्सुतः प्रयाणे जातवेदसः । अग्निर्यद्रोधति क्षमि ॥

Sczerniałe przestrzenie zostają w tyle, gdy Dżatawedas wyrusza w swoją drogę; gdy Agni porusza się i napiera na płaszczyznę ziemi, powstrzymuje i przezwycięża przeszkodę ciemności.

Mantra 7

धासिं कृण्वान ओषधीर्बप्सदग्निर्न वायति । पुनर्यन्तरुणीरपि ॥

Przygotowując swoją porcję pożywienia, Agni wgryza się w rośliny; nie męczy się. Ponownie młode wzrosty powracają, życie odnawia się po oczyszczającym płomieniu.

Mantra 8

जिह्वाभिरह नन्नमदर्चिषा जञ्जणाभवन् । अग्निर्वनेषु रोचते ॥

Swoimi językami zgina i liże; swoim płomieniem trzaska w istnienie, Agni świeci w lasach: wielopunktowa wola światła działająca w gęstej naturze.

Mantra 9

अप्स्वग्ने सधिष्टव सौषधीरनु रुध्यसे । गर्भे सञ्जायसे पुनः ॥

W wodach, o Agni, jest twoje siedlisko; tam obejmujesz rośliny. W łonie rodzisz się na nowo, zawsze powstając jako ukryty ogień w głębiach życia.

Mantra 10

उदग्ने तव तद्घृतादर्ची रोचत आहुतम् । निंसानं जुह्वो मुखे ॥

W górę, o Agni, z klarownej ofiary twój płomień świeci, gdy jest wylany. Umieszczając go w ustach czerpaka, składamy ofiarę tam, gdzie twoja przyjmująca świadomość może ją przyjąć.

Mantra 11

उक्षान्नाय वशान्नाय सोमपृष्ठाय वेधसे । स्तोमैर्विधेमाग्नये ॥

Agni, karmionemu przez byka i krowę, mądremu urządzicielowi, który niesie Somę na swych plecach, chcielibyśmy dać właściwy porządek naszymi hymnami, ustanawiając płomień natchnionej inteligencji.

Mantra 12

उत त्वा नमसा वयं होतर्वरेण्यक्रतो । अग्ने समिद्भिरीमहे ॥

I z czcią szukamy Cię, o Hotṛ, o Agni o wolę wybierającą: z drewkami rozpalającymi wzywamy Cię, aby ofiara wewnętrzna mogła być właściwie prowadzona.

Mantra 13

उत त्वा भृगुवच्छुचे मनुष्वदग्न आहुत । अङ्गिरस्वद्धवामहे ॥

I wzywamy Cię, o jasny Agni, przywołanego jak przez Bhṛguów i jak przez Manu, przywołanego jak przez Aṅgirasów, aby starożytny płomień aspiracji mógł w nas przebudzić się we właściwy sposób.

Mantra 14

त्वं ह्यग्ने अग्निना विप्रो विप्रेण सन्त्सता । सखा सख्या समिध्यसे ॥

Albowiem Ty, o Agni, jesteś natchnionym płomieniem przez natchniony płomień; będąc z prawdą, jesteś rozpalany jako przyjaciel przez przyjaźń, Twój ogień odpowiada na ogień w nas.

Mantra 15

स त्वं विप्राय दाशुषे रयिं देहि सहस्रिणम् । अग्ने वीरवतीमिषम् ॥

Przeto daj, o Agni, natchnionemu dającemu pełnię bytu, bogatą w tysiące energii, oraz pokarm niosący heroiczne moce.

Mantra 16

अग्ने भ्रातः सहस्कृत रोहिदश्व शुचिव्रत । इमं स्तोमं जुषस्व मे ॥

O Agni, bracie, ukształtowany z mocy, o rudych koniach, czysty w swoim prawie, przyjmij i rozraduj się tym hymnem moim.

Mantra 17

उत त्वाग्ने मम स्तुतो वाश्राय प्रतिहर्यते । गोष्ठं गाव इवाशत ॥

I Ty, o Agni, chwalony przeze mnie, jesteś przyciągany ku wołaniu tęsknoty, jak krowy dążą ku oborze; tak Twoja moc zmierza do domu naszego istnienia.

Mantra 18

तुभ्यं ता अङ्गिरस्तम विश्वाः सुक्षितयः पृथक् । अग्ने कामाय येमिरे ॥

Tobie, o Agni najbardziej podobny do Aṅgirasów, wszystkie dobrze ugruntowane siedziby, każda na swój sposób, przyłączyły się dla spełnienia pragnienia, szukając Twojego płomienia jako tajemnego zaspokajającego.

Mantra 19

अग्निं धीभिर्मनीषिणो मेधिरासो विपश्चितः । अद्मसद्याय हिन्विरे ॥

Myśliciele, mądrzy w intencji, przenikliwi w wizji, popychają naprzód Agniego swymi wglądami, Agniego, który zasiada zaraz w domu istnienia, gotowy na ofiarę.

Mantra 20

तं त्वामज्मेषु वाजिनं तन्वाना अग्ने अध्वरम् । वह्निं होतारमीळते ॥

Ciebie, potężnego w pędzie ruchów, o Agni, rozprzestrzeniającego ofiarę, czczą jako nosiciela i jako kapłana ofiarnego.

Mantra 21

पुरुत्रा हि सदृङ्ङसि विशो विश्वा अनु प्रभुः । समत्सु त्वा हवामहे ॥

Albowiem jesteś podobny w wielu miejscach; podążasz za wszystkimi ludami i wspierasz je jako ich pan. W bitwach wzywamy Cię, o Agni, aby światło mogło zwyciężyć nad zamętem.

Mantra 22

तमीळिष्व य आहुतोऽग्निर्विभ्राजते घृतैः । इमं नः शृणवद्धवम् ॥

Uwielbiajcie Go, Agniego, który wezwany jaśnieje oczyszczonymi energiami; niech usłyszy to nasze wezwanie i odpowie, budząc w nas luminouszną pracę.

Mantra 24

विशां राजानमद्भुतमध्यक्षं धर्मणामिमम् । अग्निमीळे स उ श्रवत् ॥

Aspiruję do tego Agniego, króla ludów, Cudownego, nadzorcy praw właściwego działania. Niechaj on istotnie usłyszy i odpowie.

Mantra 25

अग्निं विश्वायुवेपसं मर्यं न वाजिनं हितम् । सप्तिं न वाजयामसि ॥

Agni, poruszający się wszystkimi tchnieniami życia, ustanowiony dla naszego dobra, jest jak młody mistrz, jak dawca obfitości siły; ponaglamy Go jak wyścigowego rumaka ku zwycięstwu.

Mantra 26

घ्नन्मृध्राण्यप द्विषो दहन्रक्षांसि विश्वहा । अग्ने तिग्मेन दीदिहि ॥

Zwalczając wrogie, krzywe siły, spalając moce rākṣasów wszędzie, o Agni, płonie swoim ostrym, luminousznym natężeniem.

Mantra 27

यं त्वा जनास इन्धते मनुष्वदङ्गिरस्तम । अग्ने स बोधि मे वचः ॥

Ciebie, którego ludy rozpalają jak ludzie czynią, o najbardziej podobny do Angirasów, o Agni, przebudź się na moje słowo i uczyń je skutecznym.

Mantra 28

यदग्ने दिविजा अस्यप्सुजा वा सहस्कृत । तं त्वा गीर्भिर्हवामहे ॥

Czy to, o Agni, rodzisz się w niebie, czy rodzisz się w wodach, o mocy stworzona przez potęgę, wzywamy Cię naszymi natchnionymi pieśniami.

Mantra 29

तुभ्यं घेत्ते जना इमे विश्वाः सुक्षितयः पृथक् । धासिं हिन्वन्त्यत्तवे ॥

Tobie istotnie te ludy, wszystkie dobrze ustanowione moce, każda na swoim miejscu, posyłają naprzód porcję pożywienia na Twoje spożycie, o Agni.

Mantra 30

ते घेदग्ने स्वाध्योऽहा विश्वा नृचक्षसः । तरन्तः स्याम दुर्गहा ॥

Wtedy istotnie, o Agni, możemy my, widzący jak ludzie powinni widzieć, stać się panami wszystkich naszych dni; i przekraczając, możemy przejść poza to, co trudne do przebycia.

Mantra 31

अग्निं मन्द्रं पुरुप्रियं शीरं पावकशोचिषम् । हृद्भिर्मन्द्रेभिरीमहे ॥

Szukamy Agniego, zachwycającego, bardzo umiłowanego, silnego i luminousznego oczyszczającym płomieniem, naszymi zachwyconymi sercami.

Mantra 32

स त्वमग्ने विभावसुः सृजन्त्सूर्यो न रश्मिभिः । शर्धन्तमांसि जिघ्नसे ॥

Ty, o Agni, jesteś promiennym bogactwem światła; jak Słońce wysyłające swoje promienie, kruszysz masy ciemności i powalasz je.

Mantra 33

तत्ते सहस्व ईमहे दात्रं यन्नोपदस्यति । त्वदग्ने वार्यं वसु ॥

O potężny, o ten dar Twój prosimy, to dawanie, które nie zawodzi ani nie ustaje; od Ciebie, o Agni, pochodzi wybrane bogactwo, prawdziwe skarby.

Inside Sukta 43

How it unfolds

  1. Where it opens

    The hymn opens by declaring that inspired utterances and stomas rise up for Agni, the knower and unfailing sacrificer (8.43.1).

  2. Development

    Agni is portrayed as swiftly responsive to praise, drawn by the worshipper’s longing, and moving toward the sacrificer’s inner ‘home’ like cows to the byre (cf. 8.43.17).

  3. Climax

    The central petition intensifies: the worshippers ask for Agni’s mighty, non-failing gift—stable, sustaining, and worthy of choosing (8.43.33).

  4. Where it settles

    It settles into assurance and request: Agni, pleased by praise and offerings, should continue to grant protection and lasting prosperity, confirming the reciprocity of yajña.

The deity: Agni

  • In the VedaHe is invoked as powerful (sahasva), responsive to praise, and the giver of ‘choice wealth’ (vāryaṃ vasu).
  • Cosmic functionHe mediates between humans and gods, transforming offerings into a divine mode and maintaining ṛta through the sacrificial order; as fire, he is also the terrestrial form of solar/light power.
  • Inner significanceAgni signifies awakened aspiration and the inner flame of will and discernment that turns speech into mantra and intention into effective action; he ‘comes home’ when the seeker’s call becomes sincere and concentrated.

Famous verses

इमे विप्रस्य वेधसोऽग्नेरस्तृतयज्वनः । गिरः स्तोमास ईरते ॥
Verse 8.43.1Programmatic opening: it defines the hymn as a rising of sacred speech toward Agni, highlighting him as inspired knower and unfailing sacrificer—key to the sukta’s purpose.Read verse 8.43.1 →
उत त्वाग्ने मम स्तुतो वाश्राय प्रतिहर्यते । गोष्ठं गाव इवाशत ॥
Verse 8.43.17A vivid simile of attraction and response: Agni is drawn to the worshipper’s call as cows to the byre, expressing the intimacy of Agni as ‘coming home’ to the devotee.Read verse 8.43.17 →
vāryaṃ vasu
Verse 8.43.33Culminating request for the ‘gift that does not fail’ and for ‘choice wealth’ from Agni—summarizing the hymn’s practical and spiritual aim.Read verse 8.43.33 →

Attributes of the deity

  • Hotṛ (sacrificial priest) and dūta (messenger)
  • Unfailing sacrificer (astṛta-yajvan)
  • Inspirer of sacred speech (giraḥ, stoma)
  • Powerful, mighty (sahasva)
  • Bestower of enduring gifts and wealth (vāryaṃ vasu)

Also by this seer

  • General association with Mandala 8 stotra-hymn tradition (often linked with Kāṇva/Pragātha circles, though this sukta’s specific rishi is uncertain)
  • Agni-centered praise themes: priesthood, conveyance of offerings, bestowal of lasting wealth (vasu)

The rite, step by step

  • Prepare the altar/hearth (vedi) and establish purity (ācamanam/saṃskāra as customary).
  • Kindle Agni with fuel (samidh) while reciting opening praises that ‘raise’ hymns to Agni.
  • Offer ghee into the fire with short invocations, then recite the sukta as stotra, keeping attention on Agni as hotṛ and carrier of oblations.
  • Conclude with a clear petition for steadfast gifts, protection, and ‘choice wealth,’ followed by a final offering and respectful circumambulation/namaskāra.

Offerings

  • Ghee (ājya)
  • Fuel sticks (samidh)
  • Grains or simple havis (as per household rite)

Frequently Asked Questions

Agni, the sacred Fire, is praised as the priest and messenger who receives hymns and offerings and makes them effective.

It asks Agni to respond to the worshipper’s call, come close to the sacrificer, and grant a gift that does not fail—lasting, “choice” wealth and support.

It shows how naturally and strongly Agni is drawn to sincere praise and longing—like cows instinctively pressing toward their home.

Ask anything about Sukta 43 of the Rig Veda

Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.

Not sure where to start?

A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.

Download on the App StoreGet it on Google Play

Continue reading in the Vedapath app

Open in App
Download on the App StoreGet it on Google Play