Opening the text

Sukta 1.4
Madhucchandas Vaiśvāmitra
Agni (invoked as the integral, well-formed power of the sacrifice and inner will)
Gāyatrī
ଏହି ଗାୟତ୍ରୀ ସୂକ୍ତ ଯଜ୍ଞକୁ ସଫଳ କରୁଥିବା ଦିବ୍ୟ ଶକ୍ତିକୁ ଆହ୍ୱାନ କରେ—ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ, ଯିଏ ଆହୁତି ଓ ଆକାଙ୍କ୍ଷାର ସୁସଂଗଠିତ, ଅବିଚ୍ଛିନ୍ନ ବଳ ଭାବେ ପ୍ରକଟ; ରକ୍ଷା ଓ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ଦିନକୁ ଦିନ ଡାକାଯାଏ। ଏହା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ମୁହଁ ଫେରାଏ—ସୁରକ୍ଷାଦାୟକ ଶାନ୍ତି ଓ ସୋମ ପିଷକର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସହାୟ ଭାବେ—ସୁଖ୍ୟାତି, ପ୍ରଚୁରତା, ଏବଂ ବାଧା ଅତିକ୍ରମ କରି ସୁରକ୍ଷିତ ଗତି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରି। ଏଭଳି ଏହି ସୂକ୍ତ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ବେଦୀୟ ଯଜ୍ଞକୁ ଭିତର-ବାହାର ଏକାତ୍ମ କ୍ରିୟା ଭାବେ ରୂପାୟିତ କରେ: ଇଚ୍ଛାକୁ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ କରିବା (ଅଗ୍ନି) ଏବଂ ବିଜୟୀ ରକ୍ଷା ଲାଭ କରିବା (ଇନ୍ଦ୍ର)।
Mantra 1
सुरूपकृत्नुमूतये सुदुघामिव गोदुहे । जुहूमसि द्यविद्यवि ॥
ଆମ ପୋଷଣ ଓ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଆମେ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ଆହ୍ୱାନ କରୁ—ସୁରୂପ, ଅକୃତ୍ନୁ (ଅଖଣ୍ଡ) ଶକ୍ତିକୁ—ଯେପରି ଆଲୋକର ଦୋହନ ପାଇଁ ସୁଦୁଘା (ବହୁ ଦୁଧ ଦେଇଥିବା) ଗାଈକୁ ଦୋହିବାକୁ ଡାକାଯାଏ; ଦିନକୁ ଦିନ ଆମେ ଜୁହୂଦ୍ୱାରା ହବନ କରୁ।
Mantra 2
उप नः सवना गहि सोमस्य सोमपाः पिब । गोदा इद्रेवतो मदः ॥
ଆମ ସବନମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସ; ସମୀପେ ଆସ। ହେ ସୋମପା, ସୋମ ପିଅ। କାରଣ ଗୋଦା (କିରଣ/ଆଲୋକ-ଧେନୁମାନ ଦେଇଥିବା) ମଦ ହିଁ ରେବତ (ସମୃଦ୍ଧ) ଆନନ୍ଦରସ ଅଟେ।
Mantra 3
अथा ते अन्तमानां विद्याम सुमतीनाम् । मा नो अति ख्य आ गहि ॥
ତେବେ ଆମେ ତୁମର ଅନ୍ତତମ ସୁମତିମାନଙ୍କୁ—ଅନ୍ତରଙ୍ଗ କୃପାମୟ ପ୍ରେରଣାମାନଙ୍କୁ—ଜାଣିପାରୁ; ତୁମ ଦର୍ଶନରେ ଆମକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଯାଅନି—ଏଠାକୁ ଆମ ପାଖକୁ ଆସ।
Mantra 4
परेहि विग्रमस्तृतमिन्द्रं पृच्छा विपश्चितम् । यस्ते सखिभ्य आ वरम् ॥
ଆଗକୁ ବଢ଼, ପରେ ଯାଇ ଅଗ୍ରସର ହ; ଅଚଳ ପରାକ୍ରମର ପଦଚାଳନା ଥିବା, ଦୀପ୍ତିମାନ ବିପଶ୍ଚିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଖୋଜି ପଚାର। ସେଇ ତୋ ସଖାମାନଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବର ଦେଇଥାନ୍ତି।
Mantra 5
उत ब्रुवन्तु नो निदो निरन्यतश्चिदारत । दधाना इन्द्र इद्दुवः ॥
ଏବଂ ଆମ ବିରୋଧରେ କହୁଥିବା ବାଧାକାରୀ ଧ୍ୱନିମାନେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ମଧ୍ୟ ଦୂରେ ହଟିଯାଉନ୍ତୁ; ଆମେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହିଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେବା-ଅର୍ପଣ ସ୍ଥାପନ କରୁ, ଯେପରି ତାଙ୍କର ବଳ ଆମ ସହ ଦୃଢ଼ ରହୁ।
Mantra 6
उत नः सुभगाँ अरिर्वोचेयुर्दस्म कृष्टयः । स्यामेदिन्द्रस्य शर्मणि ॥
ଏବଂ, ହେ ଦସ୍ମ (ଅଦ୍ଭୁତକର୍ମା), ଲୋକମାନେ ଆମକୁ ଦୀପ୍ତିମୟ ସୁଭାଗ୍ୟର ଧାରକ ବୋଲି କହୁନ୍ତୁ; ଆମେ ନିଶ୍ଚୟ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଶର୍ମଣି—ରକ୍ଷାକାରୀ ଶାନ୍ତିରେ—ବସିବା।
Mantra 7
एमाशुमाशवे भर यज्ञश्रियं नृमादनम् । पतयन्मन्दयत्सखम् ॥
ଏହି ଶୀଘ୍ରବାନ ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଶୀଘ୍ର ଆନନ୍ଦ ଆଣ—ଯଜ୍ଞଶ୍ରୀକୁ, ଯାହା ମନୁଷ୍ୟକୁ ହର୍ଷିତ କରେ, ନୃମାଦନକୁ; ଏବଂ (ଆଣ) ସଖା ସହ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଉଡ଼ୁଥିବା ଶକ୍ତିକୁ—ଯେପରି ଅନ୍ତର୍ଯାଗ ଦୀପ୍ତ ଓ ବିଜୟୀ ହୁଏ।
Mantra 8
अस्य पीत्वा शतक्रतो घनो वृत्राणामभवः । प्रावो वाजेषु वाजिनम् ॥
ଏହା (ସୋମ-ଆନନ୍ଦ) ପାନ କରି, ହେ ଶତକ୍ରତୁ, ତୁମେ ଅବରୋଧକମାନଙ୍କର ଘାତକ ହେଲ; ଏବଂ ବାଜର କ୍ଷେତ୍ରମାନେ—ସେହି ବିଜୟୀ ଶକ୍ତି-ତୀବ୍ରତାମାନେ—ତୁମେ ବାଜିନକୁ, ସମୃଦ୍ଧିଧାରକକୁ, ଆଗକୁ ପ୍ରେରିତ କଲ।
Mantra 9
तं त्वा वाजेषु वाजिनं वाजयामः शतक्रतो । धनानामिन्द्र सातये ॥
ହେ ଶତକ୍ରତୁ ଇନ୍ଦ୍ର, ଆମ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସରେ ସମୃଦ୍ଧି-ବାହକ ତୁମକୁ ଆମେ ବିଜୟୀ କରୁ—ଯେପରି ଧନ, ଅନ୍ତର୍ନିଧି, ଜିତାଯାଉ।
Mantra 10
यो रायोऽवनिर्महान्त्सुपारः सुन्वतः सखा । तस्मा इन्द्राय गायत ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଗାଅ—ସେ ରାୟମାନଙ୍କର ମହା ରକ୍ଷକ ଓ ଆଧାର, ପାରକୁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରାଉଥିବା ନାଉକାଚାଳକ, ଏବଂ ସୋମ ଚିପିବା (ସୁନ୍ୱତ) ଜନଙ୍କ ସଖା। ସେଇ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଗାନ କର।
It asks for protection and increase by invoking Agni as the steady, well-formed power that makes the sacrifice work, and it seeks Indra’s sheltering peace and help for success and safe progress.
The hymn praises Agni as an integrated, consistent force—both the ritual fire and the inner will—that does not fail in carrying the offering and sustaining the effort day after day.
Early Mandala 1 hymns often move fluidly between closely linked divine powers in the ritual. Here, Agni establishes the rite, and Indra is praised as the protector and helper who grants peace (śarman) and abundance to the Soma-presser.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.